دعوای بر علیه کسی که عالما زنی را که در عده دیگری است برای مردی عقد نماید — به زبانِ ساده
این جرم زمانی رخ می‌دهد که شخصی با علم و آگاهی به اینکه زنی در عده طلاق رجعی یا وفات یا سایر عده‌های نیازمند نگه داشتن عده است، او را به عقد دیگری درآورد. این اقدام موجب حرمت ابدی یا موقت نکاح می‌شود و قانون‌گذار برای آن ضمانت اجرای کیفری در نظر گرفته است. هدف، حفظ حرمت عده و جلوگیری از اختلاط نسل است. علم به حرمت و وجود عده از ارکان اصلی تحقق این جرم است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی خصوصی (همسر سابق یا فعلی) علیه عاقد (عقدکننده)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابلِ گذشت
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم و دادگاه کیفری دو
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
شناسنامه و اسناد هویتی، سند طلاق یا گواهی فوت همسر قبلی، سند ازدواج جدید، شهادت شهود، اقرار متهم
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مشمول مرور زمان جرایم تعزیری درجه شش؛ مهلت اعتراض به قرارها ۱۰ روز و تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق هزینه‌های دادرسی کیفری و تعرفه‌های خدمات الکترونیک قضایی
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت شکواییه در دفتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به دادسرا و تحقیق از متهم و مطلعین
- ۳. صدور کیفرخواست
- ۴. رسیدگی در دادگاه کیفری دو
- ۵. صدور رای و تجدیدنظرخواهی
- ۶. اجرای حکم
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
نکتهٔ کلیدی، اثباتِ «عِدّه» است؛ اگر زن در عدهٔ رجعیه باشد، حکمِ عقدِ دائم یا موقت، حرمتِ ابدی است (ماده ۱۰۵۴ قانون مدنی). اگر عاقد بداند و عقد کند، علاوه بر مجازاتِ کیفری، ممکن است به محرومیت از سردفتری نیز محکوم شود.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: وضعیتِ عقدِ واقع‌شده / دیدگاه ۱: عقد باطل و حرمتِ ابدی ایجاد می‌شود / دیدگاه ۲: اگر جهلِ طرفین به موضوعِ عده اثبات شود، حرمتِ ابدی ایجاد نمی‌شود (اختلاف در تفسیرِ ماده ۱۰۵۴ قانون مدنی).
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
نحوهٔ احرازِ «عالم بودن» عاقد، پذیرشِ گواهیِ شهود در خصوصِ اطلاعِ عاقد از وضعیتِ عده، میزانِ سخت‌گیری در اعمالِ مجازاتِ تکمیلی برای عاقد.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تعقیب و مجازات کیفری خوانده به اتهام عقد عالماً و عامداً زنی که در عده دیگری است
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
اگر عاقد نداند که زن در عده است چه حکمی دارد؟
در صورت جهل قاصر، مسئولیتی متوجه او نیست زیرا علم از ارکان جرم است.
آیا این حکم شامل عده طلاق بائن هم می‌شود؟
بله، ازدواج در عده هر طلاقی که حرمت بیاورد یا عده داشته باشد مشمول این حکم است.
مجازات این جرم چیست؟
حبس تعزیری یا جزای نقدی مطابق قانون مجازات اسلامی.
آیا نکاح باطل است؟
بله، عقد ازدواج واقع شده باطل و در برخی موارد موجب حرمت ابدی می‌شود.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای بر علیه کسی که عالما زنی را که در عده دیگری است برای مردی عقد نماید ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.