دعوای بر علیه کسی که به صورت کتبی یا شفاهی که کسی را هجو به منتشر سازد — به زبانِ ساده
هجو عبارت است از ساختن شعر، نثر یا مطالبی به صورت کتبی یا شفاهی که در آن به قصد طعن، تمسخر، عیب‌جویی یا اهانت، به شخص یا اشخاصی حمله شود. انتشار این مطالب به صورت شفاهی یا کتبی موجب تخریب شخصیت و حیثیت فرد می‌گردد. شاکی میتواند علیه منتشرکننده هجو شکایت کیفری مطرح کند.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی (شخص هجوشده) علیه مشتکی‌عنه (سازنده یا منتشرکننده هجو).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ قابل گذشت (بسته به نوع توهین و اهانت‌های مندرج در آن).
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرا و دادگاه کیفری دو محل وقوع جرم یا انتشار.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
متن چاپ‌شده، فایل صوتی، اسکرین‌شات از انتشار در فضای مجازی، شهادت شهود.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت مرور زمان جرایم قابل گذشت یک سال از تاریخ اطلاع است؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه خدمات قضایی دادرسی کیفری.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم شکواییه
- ۲. ثبت در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۳. ارجاع به دادسرا
- ۴. تحقیق از متهم
- ۵. صدور کیفرخواست
- ۶. رسیدگی در دادگاه کیفری دو
- ۷. صدور رای و اجرای آن.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
هجو (مذمت و بدگویی در قالب شعر یا نثر) در قانون مجازات اسلامی ذیلِ عناوینِ توهین و قذف بررسی می‌شود. اگر هجو شامل نسبت دادنِ زنا یا لواط باشد، حکمِ «قذف» (حد) را دارد که اثباتش بسیار دشوار است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: انتشارِ هجو در گروه‌های تلگرامی/واتس‌اپی / دیدگاه ۱: انتشار در گروهِ خصوصی، «علنی» محسوب نمی‌شود / دیدگاه ۲: با توجه به قابلیتِ اسکرین‌شات و فوروارد، هرگونه انتشار در فضای مجازی «علنی» تلقی می‌شود.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا محتوای منتشرشده «هجو» است یا «نقدِ تند»؟، آیا مخاطبِ هجو، شخصِ حقیقی است یا یک شخصیتِ حقوقی/عمومی؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعقیب و کیفر متهم به اتهام نشر مطالب هجو و هتک حرمت.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا هجو جرم مستقل است؟
در قوانین فعلی معمولاً در قالب توهین، هتک حرمت یا نشر اکاذیب مورد پیگرد قرار می‌گیرد.
مدارک لازم برای اثبات هجو چیست؟
متن منتشر شده، فایل صوتی یا شهادت شهود.
آیا شاکی میتواند تقاضای جبران خسارت معنوی کند؟
بله، ضمن شکایت کیفری میتوان مطالبه خسارت معنوی و نشر حکم محکومیت را درخواست کرد.
مرجع صالح کجاست؟
دادسرای محل وقوع جرم یا انتشار.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای بر علیه کسی که به صورت کتبی یا شفاهی که کسی را هجو به منتشر سازد ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.