دعوای بر علیه کسی که بی احتیاطی یا بی مبالاتی یا عدم رعایت نظامات دولتی یا عدم مهارت رانندگی منجر به قتل — به زبانِ ساده
این جرم زمانی محقق می‌شود که راننده‌ای به دلیل بی‌احتیاطی، بی‌مبالاتی، عدم رعایت نظامات دولتی یا نداشتن مهارت کافی در رانندگی، وسیله نقلیه را هدایت کرده و این امر منتهی به فوت یک یا چند نفر گردد. این واقعه یک قتل شبه‌عمد ناشی از حادثه رانندگی است که راننده مقصر را با مسئولیت کیفری و پرداخت دیه مواجه می‌سازد. طرح شکایت برای تعیین میزان تقصیر و اجرای مجازات قانونی ضروری است.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
اولیای دم متوفی (خواهان/شاکی) علیه راننده مقصر حادثه (خوانده/متهم)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری (قتل شبه‌عمد ناشی از تصادف رانندگی)؛ غیرقابل گذشت از جنبه عمومی در صورت وجود صدمه جانی فجیع یا اعتراض اولیای دم (در برخی ابعاد قابل گذشت با سازش)
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب (واحد تصادفات) محل وقوع حادثه
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
کروکی پلیس راهور یا راهنمایی و رانندگی، نظریه کارشناس رسمی تصادفات، گواهی فوت، نظریه پزشکی قانونی (علت تامه مرگ)، مدارک شناسایی اولیای دم و بیمهنامه خودرو
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت اعتراض به نظریه کارشناس تصادفات معمولاً یک هفته پس از ابلاغ؛ مهلت تجدیدنظرخواهی آرای دادگاه ۲۰ روز
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه شکایات کیفری و هزینه تعیین کارشناسی تصادفات
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام میکند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تشکیل پرونده تصادف در کلانتری و حضور کارشناس
- ۲. ثبت شکواییه در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۳. ارجاع به دادسرا و تعیین درصد تقصیر توسط کارشناسان
- ۴. صدور کیفرخواست
- ۵. رسیدگی در دادگاه کیفری دو و صدور حکم به پرداخت دیه و حبس تعزیری
- ۶. اجرای احکام و استفاده از بیمه شخص ثالث
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
این جرم (قتل غیرعمد ناشی از تخلفات رانندگی) مشمولِ ماده ۷۱۴ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) است. نکته حیاتی، اثباتِ «رابطه علیت» بینِ تخلفِ راننده و وقوعِ قتل است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: تأثیرِ تقصیرِ عابر پیاده در وقوعِ حادثه / دیدگاه ۱: اگر عابر در محلِ غیرمجاز (مثل اتوبان) تردد کرده باشد، راننده تبرئه می‌شود / دیدگاه ۲: حتی با تقصیرِ عابر، اگر راننده سرعتِ غیرمجاز داشته یا نقصِ فنی داشته، همچنان مقصرِ بخشی از حادثه شناخته می‌شود.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
میزانِ درصدِ تقصیرِ تعیین‌شده توسطِ کارشناسِ تصادفات (آیا قاضی به نظریه کارشناس اعتماد میکند یا هیئتِ کارشناسی تشکیل می‌دهد)، آیا راننده «بی‌احتیاطی» کرده یا حادثه «غیرقابل اجتناب» بوده است.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعقیب و مجازات متهم به اتهام قتل شبه‌عمد ناشی از بی‌احتیاطی در رانندگی و مطالبه دیه
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا بیمه شخص ثالث دیه کامل را پرداخت میکند؟
بله، شرکت بیمه موظف است دیه را تا سقف تعهدات بیمهنامه پرداخت کند حتی اگر راننده مقصر گواهینامه نداشته باشد (البته بیمه پس از پرداخت، از راننده بازپس میگیرد).
آیا راننده مقصر زندانی می‌شود؟
اگر دیه توسط بیمه پرداخت شود یا اعسار پذیرفته شود و جنبه عمومی جرم (حبس) قابل تعلیق یا تخفیف باشد، معمولاً حبس طولانی مدت اجرا نمی‌شود.
نظریه کارشناس تصادفات قابل اعتراض است؟
بله، ظرف مدت مقرر قانونی میتوان به هیئتهای کارشناسی (سه نفره، پنج نفره و...) اعتراض کرد.
مبنای محاسبه دیه چیست؟
روز ادای حکم یا روز پرداخت بر اساس نظر دادگاه و قانون جدید بیمه تعیین می‌گردد.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای بر علیه کسی که بی احتیاطی یا بی مبالاتی یا عدم رعایت نظامات دولتی یا عدم مهارت رانندگی منجر به قتل ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.