دعوای بر علیه کسی که بدون گواهینامه رسمی اقدام به رانندگی نماید موضوع ماده 723 قانون مجازات اسلامی — به زبانِ ساده
این جرم زمانی تحقق می‌یابد که شخصی بدون داشتن گواهینامه رسمی و قانونی، اقدام به رانندگی با وسایل نقلیه موتوری در معابر عمومی نماید. هدف از جرم‌انگاری این فعل، حفظ نظم عمومی و ایمنی شهروندان و پیشگیری از حوادث رانندگی توسط افراد فاقد صلاحیت است. این اقدام از طریق گزارش ضابطان دادگستری، تصادفات یا بازرسی‌های رانندگی کشف و تعقیب میشود. رانندگی بدون گواهینامه جرمی است که حتی در صورت عدم وقوع تصادف نیز قابل تعقیب کیفری است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی: دادستان (مدعی‌العموم) یا ضابطان دادگستری / مشتکی‌عنه: راننده فاقد گواهینامه
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابلِ گذشت
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم و پس از آن دادگاه کیفری دو
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
گزارش مرجع انتظامی، کروکی تصادف (در صورت وقوع)، استعلام از پلیس راهور مبنی بر نداشتن گواهینامه، فرم اظهارات متهم
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مرور زمان تعقیب جرایم تعزیری درجه هفت طبق ماده ۱۰۵ قانون مجازات اسلامی (۳ سال)؛ مهلت اعتراض به رای ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی در امور کیفری بر اساس تعرفه‌های خدمات قضایی و هزینه ثبت شکایت در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی محاسبه میشود و در صورت محکومیت متهم، به عنوان خسارت دادرسی قابل مطالبه است.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم گزارش توسط پلیس یا ثبت شکایت
- ۲. ارجاع به دادسرا و احضار متهم
- ۳. اخذ دفاعیات و صدور قرار جلب به دادرسی و کیفرخواست
- ۴. ارسال پرونده به دادگاه کیفری دو
- ۵. صدور رای و قطعی شدن آن
- ۶. اجرای حکم در واحد اجرای احکام
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
طبق ماده ۷۲۳ قانون مجازات اسلامی، رانندگی بدون گواهینامه جرم است. نکته مهم این است که حتی اگر تصادفی رخ ندهد، صرفِ رانندگی بدون گواهینامه جرمِ مستقل است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: رانندگی با گواهینامه‌ای که تاریخِ اعتبارِ آن منقضی شده / دیدگاه ۱: این عمل مشمولِ ماده ۷۲۳ نیست و صرفاً تخلفِ راهنمایی و رانندگی است / دیدگاه ۲: برخی قضات معتقدند گواهینامه منقضی‌شده، فاقدِ اعتبارِ قانونی برای رانندگی است و فرد را مشمولِ این ماده می‌دانند.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا فرد در حالِ یادگیریِ رانندگی با مربی بوده یا به تنهایی، آیا فرد گواهینامه داشته ولی همراه نداشته (که جرم نیست) یا اصلاً گواهینامه نگرفته است، نحوه برخورد با تکرارِ جرم (تشدیدِ مجازات).
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تعقیب و مجازات کیفری خوانده به اتهام رانندگی بدون گواهینامه موضوع ماده ۷۲۳ قانون مجازات اسلامی
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا رانندگی با گواهینامه موتور برای ماشین جرم است؟
بله، هر وسیله نقلیه گواهینامه مخصوص به خود را دارد و رانندگی با وسیله‌ای که گواهینامه‌اش را ندارید جرم است.
مجازات این جرم چیست؟
حبس تعزیری درجه هفت یا جزای نقدی.
آیا این جرم قابل گذشت است؟
خیر، از جرایم عمومی است.
اگر گواهینامه داشته باشیم ولی همراهمان نباشد چه میشود؟
اگر در دادگاه ارائه دهید از مجازات معاف میشوید اما جریمه راهنمایی و رانندگی دارد.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای بر علیه کسی که بدون گواهینامه رسمی اقدام به رانندگی نماید موضوع ماده 723 قانون مجازات اسلامی ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.