دعوای زوجهزن مبنی بر ترک انفاق توسط شوهر — به زبانِ ساده
جرم ترک انفاق زمانی محقق می‌شود که مرد با داشتن استطاعت مالی، از پرداخت نفقه و هزینه‌های زندگی همسر خود که تمکین عام و خاص دارد، خودداری کند. این جرم با شکایت زوجه در دادسرا قابل تعقیب است. هدف از این شکایت، وادار کردن زوج به پرداخت نفقه و مجازات کیفری اوست. این اقدام همچنین می‌تواند مبنایی برای طلاق به دلیل عسر و حرج باشد.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی: زوجه (همیشه زن) / مشکی‌عنب: زوج (شوهر)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ قابل گذشت
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم یا اقامتگاه خوانده، و سپس دادگاه کیفری دو
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
سند ازدواج (عقدنامه)، اظهارنامه قانونی مطالبه نفقه (در صورت وجود)، شهادت شهود، تحقیقات محلی، گواهی پزشکی قانونی یا استعلامات مالی در صورت نیاز
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
جرم ترک انفاق از جرایم مستمر است و مرور زمان از تاریخ قطع انفاق یا صدور حکم قطعی نفقه محاسبه می‌شود؛ مهلت اعتراض به قرار جلب به دادرسی یا منع تعقیب ۱۰ روز است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه دعاوی کیفری در دادسرا و دادگاه‌های کیفری
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت شکایت در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع پرونده به دادسرا و احضار زوج
- ۳. تحقیق از طرفین و بررسی استطاعت مالی زوج
- ۴. صدور کیفرخواست و ارسال به دادگاه کیفری دو
- ۵. صدور رای و اجرای حکم
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
تمکینِ زوجه شرطِ اساسی برای تحققِ جرمِ ترکِ انفاق است؛ ارائهٔ گواهیِ دادگاهِ خانواده مبنی بر نشوز یا عدمِ تمکین، کلیدِ اصلیِ دفاعِ شوهر است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: آیا اقامتِ زوجه در منزلِ پدری به دلیلِ عدمِ پرداختِ نفقه معوقه جرم است؟ / دیدگاه ۱: ترک منزل به دلیل عدم پرداخت نفقه، نشوز محسوب نمی‌شود و شوهر همچنان مجرم است / دیدگاه ۲: ترک منزل بدون اذن شوهر نشوز است و انفاق ساقط می‌گردد
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تشخیصِ عذرِ موجهِ زوجه برای ترکِ منزل، تعیینِ میزانِ نفقهٔ واقعی با توجه به شأنِ زوجه، پذیرشِ ادعای اعسارِ شوهر از پرداختِ نفقه
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تعقیب و مجازات کیفری مشتکی‌عنه به اتهام ترک انفاق موضوع ماده ۵۳ قانون حمایت خانواده
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا زن در صورت عدم تمکین می‌تواند شکایت ترک انفاق کند؟
خیر، شرط تحقق ترک انفاق تمکین زوجه است، مگر اینکه عدم تمکین به دلیل عسر و حرج یا بیماری زوج یا استفاده از حق حبس باشد.
مجازات جرم ترک انفاق چیست؟
حبس تعزیری درجه شش (معمولاً سه ماه و یک روز تا یک سال).
آیا با پرداخت نفقه پرونده بسته می‌شود؟
بله، چون این جرم قابل گذشت است، با رضایت شاکی یا پرداخت نفقه، تعقیب یا مجازات موقوف می‌شود.
آیا برای نفقه گذشته هم می‌توان شکایت کیفری کرد؟
بله، مطالبه نفقه ایام گذشته نیز از طریق کیفری قابل پیگیری است مشروط بر اینکه زوج استطاعت داشته و پرداخت نکرده باشد.
راهنمای کامل: راهنمای حقوقی مهریه و مراحل مطالعات قانونی آن در ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای زوجهزن مبنی بر ترک انفاق توسط شوهر ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.