دعوای بر علیه شخصی که با مباشرت خود به سقط جنین اقدام نمایند — به زبانِ ساده
این جرم زمانی تحقق می‌یابد که فردی با مباشرت (انجام مستقیم عمل مادی) و بدون داشتن مجوز قانونی، به انحای مختلف موجبات سقط جنین را فراهم آورد. این اقدام تعدی به حق حیات جنین محسوب شده و قانون‌گذار برای آن ضمانت اجرای کیفری سنگینی در نظر گرفته است. طرح این شکایت زمانی صورت می‌گیرد که دلیل یا قرائنی بر مباشرت فرد در سقط عمدی جنین وجود داشته باشد.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی خصوصی (والدین جنین یا اولیاء دم حسب مورد) علیه مباشرِ سقط جنین.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابل گذشت (با توجه به جنبه عمومی جرم و مقررات تعزیرات).
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم و پس از آن دادگاه کیفری دو.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
گواهی پزشک قانونی، سوابق پزشکی بیمارستان، شهادت شهود، نظریه پزشک معالج اولیه و مدارک اثبات وجود جنین.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مشمول مرور زمان جرایم تعزیرایی موضوع ماده ۱۰۶ قانون مجازات اسلامی؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز پس از ابلاغ رای.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی کیفری مطابق تعرفه خدمات قضایی در امور کیفری.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم و ثبت شکواییه در دفتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به دادسرا و انجام تحقیقات مقدماتی
- ۳. ارجاع به پزشکی قانونی جهت بررسی علت سقط و احراز مباشرت
- ۴. صدور کیفرخواست
- ۵. رسیدگی در دادگاه کیفری و صدور حکم
- ۶. تجدیدنظرخواهی (در صورت اعتراض)
- ۷. اجرای حکم.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
مباشرت مستقیم در سقط جنین (توسط خودِ شخص یا با ابزار و ضرب و جرح)، تعیین سن جنین و تعلق دیه بر اساس مراحل تکوین جنین (نطفه، علقه، مضغه، عظام، روح).
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: مسئولیت شخصی که با رضایت مادر اقدام به سقط جنین می‌کند / دیدگاه ۱: رضایت مادر مسقط دیه یا مجازات نیست و شخص مباشر ضامن تمام دیه و تعزیر است / دیدگاه ۲: در صورت رضایت مادر، مسئولیت کیفری مرتکب تخفیف می‌یابد.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
احراز مباشرت تام، تشخیص مراحل رشد جنین برای تعیین مقدار دقیق دیه، نحوه احراز قصد مجرمانه و سوءنیت عام و خاص مرتکب.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تعقیب و مجازات کیفری خوانده به اتهام مباشرت در سقط جنین عمدی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا سقط جنین توسط خود مادر جرم است؟
بله، مگر در شرایط خاص سقط درمانی با مجوز قانونی.
آیا رضایت پدر در سقط جنین شرط عدم تعقیب است؟
خیر، سقط جنین جرم عمومی است و رضایت اولیاء هم مانع تعقیب نیست.
نقش پزشکی قانونی در این پرونده چیست؟
تعیین علت سقط، سن جنین و انطباق آن با ادعای شاکی.
آیا دیه جنین قابل مطالبه است؟
بله، همزمان با مجازات تعزیری، حکم به پرداخت دیه جنین نیز صادر می‌شود.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای بر علیه شخصی که با مباشرت خود به سقط جنین اقدام نمایند ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.