دعوای تقاضای اصلاح حدود طبق ماده 149 قانون ثبت — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح می‌شود که مالک یک ملک، متوجه می‌شود حدود و ثغور ملک او در سند مالکیت با واقعیتِ موجود در زمین یا با املاک مجاور اختلاف دارد. این اختلاف معمولاً ناشی از اشتباه در مساحی یا تغییرات در طول زمان است. با این دعوا، مالک از دادگاه تقاضای اصلاح حدود و مساحت ملک را بر اساس واقعیت موجود می‌کند.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان (مالک ملک) / خوانده (مالکین املاک مجاور که حدودشان تغییر می‌کند)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی (در برخی رویه‌ها مالی تلقی می‌شود)؛ ترافعی
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
سند مالکیت، نقشه برداری توسط کارشناس رسمی دادگستری، نظریه کارشناس، مدارک هویتی
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
محدودیت زمانی خاصی ندارد.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی غیرمالی (یا مالی بسته به نظر دادگاه).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
تهیه نقشه توسط کارشناس رسمی -> تقدیم دادخواست به دادگاه -> ارجاع به کارشناس دادگستری -> بررسی حدود و ثغور توسط کارشناس -> صدور رأی اصلاحی -> ارسال به اداره ثبت جهت اصلاح سند.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
این دعوا زمانی مطرح می‌شود که مساحتِ ملکِ سنددار با مساحتِ واقعیِ موجود در زمین تفاوت داشته باشد. اگر این تفاوت ناشی از تغییرِ حدودِ ثبتی باشد، باید از طریقِ هیئتِ نظارتِ ثبت اقدام کرد، اما اگر ناشی از اشتباه در محاسبه یا تغییراتِ طبیعی باشد، دادگاه صالح است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: صلاحیتِ دادگاه در برابرِ هیئتِ نظارتِ ثبت / دیدگاه ۱: هرگونه تغییر در حدودِ ثبتی باید ابتدا در هیئتِ نظارت مطرح شود / دیدگاه ۲: اگر اختلاف ناشی از اشتباهِ مساحی باشد، دادگاه مستقیماً صالح به رسیدگی است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تفسیرِ قاضی از «تغییرِ حدود» در مقابلِ «اشتباهِ مساحی»، پذیرشِ نظریهٔ کارشناسِ رسمیِ دادگستری در خصوصِ علتِ اختلافِ مساحت.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای اصلاح حدود و مساحت ملک موضوع سند مالکیت شماره ... به پلاک ثبتی ... به دلیل اشتباه در مساحی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا برای اصلاح حدود نیاز به رضایت همسایگان است؟
اگر اصلاح حدود به حقوق آنها خللی وارد کند، بله؛ در غیر این صورت دادگاه حکم میدهد.
آیا اداره ثبت خودش می‌تواند اصلاح کند؟
اگر اشتباه ثبتی باشد بله، اما اگر اختلاف در حدود باشد نیاز به حکم دادگاه است.
هزینه کارشناس با کیست؟
هزینه کارشناسی بر عهده خواهان است.
اگر همسایه راضی نباشد چه می‌شود؟
دادگاه با ارجاع به کارشناس و بررسی دقیق، حکم مقتضی را صادر می‌کند و رضایت همسایه شرط مطلق نیست.
راهنمای کامل: راهنمای جامع تقاضای صدور دستور موقت در دعاوی حقوقی ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای تقاضای اصلاح حدود طبق ماده 149 قانون ثبت ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.