دعوای بر علیه کسی که از طریق نوشته عفت و اخلاق عمومی را جریحه دار نموده است — به زبانِ ساده
این جرم عبارت است از انتشار، توزیع، یا در معرض دید قرار دادن نوشتهها، تصاویری، مطبوعات یا هرگونه محتوایی که برخلاف عفت و اخلاق حسنه جامعه باشد و موجب جریحهدار شدن احساسات عمومی گردد. این انتشار میتواند از طریق مطبوعات، چاپ کتاب، تراکت، یا انتشار در فضای مجازی و شبکههای اجتماعی صورت گیرد. قانونگذار برای صیانت از حریم اخلاقی جامعه و جلوگیری از ترویج هرزگی، انتشار اینگونه مطالب را جرمدانسته است. تشخیص اینکه چه چیزی عفت عمومی را جریحهدار میکند با توجه به عرف جامعه و نظر قاضی است.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
مدعیالعموم (دادستان) یا شاکی خصوصی علیه منتشرکننده، نویسنده یا توزیعکننده نوشتههای عفتشکن
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابل گذشت
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای فرهنگ و رسانه (در صورت وجود) یا دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم؛ دادگاه مطبوعات (اگر از طریق رسانههای دارای مجوز باشد) یا دادگاه کیفری دو
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
نسخه چاپشده نوشته یا تصویر مورد نظر، اسکرینشات و لینک دسترسی در فضای مجازی، گواهی انتشار، شهادت شهود
مهلتها چیست؟
مهلتها
مرور زمان جرایم تعزیری؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رأی
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه ثابتی و تعرفههای مربوط به خدمات قضایی کیفری
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام میکند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت شکایت در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به دادسرا (یا دادسرای رسانه)
- ۳. بررسی کارشناسی محتوا
- ۴. صدور کیفرخواست
- ۵. طرح در دادگاه صالح (کیفری دو یا دادگاه مطبوعات با حضور هیئت منصفه در صورت شمول قانون مطبوعات)
- ۶. صدور حکم و تجدیدنظرخواهی
- ۷. اجرای حکم و جمعآوری نشریات یا محتوا
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
«جریحهدار کردن عفت عمومی» یک مفهومِ عرفی است و قانونگذار تعریفِ دقیقی از آن ارائه نداده است. طبق ماده ۶۴۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، انتشارِ نوشته، عکس یا فیلمی که عفت عمومی را جریحهدار کند جرم است. دفاعِ اصلی در اینجا، اثباتِ عدمِ «قصدِ سوء» یا «عدمِ انتشارِ عمومی» است.
⚖جاهایی که دادگاهها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: تعریفِ «عمومی» بودن / دیدگاه ۱: انتشار در گروههای تلگرامی یا واتساپ با تعدادِ محدودِ اعضا، عمومی محسوب میشود / دیدگاه ۲: عمومی بودن مستلزمِ دسترسیِ آزادِ عمومِ مردم (مانند سایتهای باز یا اینستاگرامِ عمومی) است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا محتوایِ خصوصی که به صورتِ محدود منتشر شده، «عفت عمومی» را جریحهدار کرده است؟، آیا عرفِ جامعه در زمانِ رسیدگی، آن محتوا را غیراخلاقی میداند؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعقیب و مجازات متهم به اتهام جریحهدار کردن عفت و اخلاق عمومی از طریق انتشار نوشته/تصاویر مستهجن
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسشهای متداول
اگر نوشته جنبه هنری داشته باشد باز هم جرم است؟
تشخیص اینکه اثر هنری است یا مستهجن بر عهده کارشناس و دادگاه است؛ اگر صرفاً به قصد اشاعه فحشا و هتک عفت باشد جرم است.
مجازات این جرم چیست؟
حبس و جزای نقدی مطابق ماده ۶۴۰ قانون مجازات اسلامی (و شلاق در برخی موارد قانونی مرتبط).
آیا انتشار خصوصی (مثلاً برای یک نفر در چت شخصی) مشمول این ماده میشود؟
خیر، عنصر «عمومی» بودن و در معرض دید عموم قرار گرفتن شرط تحقق این جرم است (البته ممکن است مشمول جرایم دیگری مثل توهین یا هتک حرمت شود).
آیا دادگاه مطبوعات برای همه این پروندهها صلاحیت دارد؟
خیر، فقط اگر جرم از طریق نشریه دارای مجوز یا مطبوعات رسمی ارتکاب یابد در دادگاه مطبوعات با حضور هیئت منصفه رسیدگی میشود.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای بر علیه کسی که از طریق نوشته عفت و اخلاق عمومی را جریحه دار نموده است ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
