دعوای بر علیه فردی که به جرح ضربه موجب نقصان یکی از حواس شده است — به زبانِ ساده
این جرم زمانی تحقق می‌یابد که فردی با عمد و قصد، مرتکب ضرب و جرح نسبت به دیگری شود و این صدمه منجر به نقصان یا از کار افتادن نسبی یکی از حواس پنج‌گانه (مانند بینایی، شنوایی، بویایی، چشایی یا لامسه) گردد. این شکایت توسط آسیب‌دیده برای تعقیب کیفری مجرم و مطالبه دیه یا ارش مطرح میشود.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی (مصدوم) / مشتکی‌عنه (ضارب)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابلِ گذشت (از جنبه عمومی) و قابلِ گذشت (از جنبه خصوصی در برخی حالات، اما طبق قانون مجازات اسلامی جرح عمدی حواس اگر موجب قصاص نباشد دیه و تعزیر دارد)
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم و سپس دادگاه کیفری دو
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
کارت ملی، گواهی پزشکی قانونی اولیه، نظریه قطعی پزشکی قانونی مبنی بر نقصان حواس، گزارش کلانتری، شهادت شهود (در صورت وجود)
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
جرم کیفری است و مرور زمان آن تابع ماده ۱۰۵ قانون مجازات اسلامی است؛ مهلت اعتراض به نظریه پزشکی قانونی معمولاً یک هفته تا ده روز از تاریخ ابلاغ است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی امور کیفری (تمبر دعاوی کیفری و هزینه پزشکی قانونی)
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت شکایت در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به کلانتری و دادسرا
- ۳. معاینه پزشکی قانونی و تعیین میزان صدمه
- ۴. صدور کیفرخواست توسط دادسرا
- ۵. رسیدگی در دادگاه کیفری دو و صدور حکم
- ۶. اجرای حکم و مطالبه دیه از طریق واحد اجرای احکام
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
نقصان یکی از حواس (مانند کاهش بینایی یا شنوایی) نیازمند نظر پزشکی قانونی تعیین‌کننده ارش یا دیه مقدر است و باید رابطه پدیدآمده احراز شود.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: نحوه محاسبه نقصان حواس جزئی نسبت به زوال کامل / دیدگاه ۱: باید بر اساس درصد تعیین‌شده توسط پزشکی قانونی و به نسبت دیه کامل عضو محاسبه شود / دیدگاه ۲: دادگاه میتواند با توجه به نظریه کارشناسی مبلغ مقطوعی به عنوان ارش تعیین کند.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
میزان دقیق نقصان حواس بر اساس گواهی پزشکی قانونی، احراز رابطه تناسب بین ضربه و آسیب وارده.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تعقیب و مجازات مشتکی‌عنه به اتهام ایراد ضرب و جرح عمدی منجر به نقصان حس [نام حس مربوطه] و مطالبه دیه و خسارات قانونی
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا نقصان حس قابل قصاص است؟
در صورتی که امکان قصاص مثل وجود داشته باشد طبق مقررات عمل میشود، در غیر این صورت حکم به پرداخت دیه یا ارش صادر می‌گردد.
آیا رضایت شاکی مانع از تعقیب عمومی است؟
اگر جرم موجب اخلال در نظم عمومی باشد، دادستان میتواند تعقیب را ادامه دهد.
مرجع تشخیص میزان نقصان حس کجاست؟
پزشکی قانونی.
هزینه پزشکی قانونی بر عهده کیست؟
در ابتدا شاکی میپردازد ولی در نهایت جزو خسارات دادرسی از محکومعلیه وصول میشود.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای بر علیه فردی که به جرح ضربه موجب نقصان یکی از حواس شده است ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.