دعوای بر علیه فردی که با ایراد ضرب موجب زوال عقلی گردیده است — به زبانِ ساده
این جرم زمانی رخ میدهد که فردی با ضرب و جرح عمدی باعث زوال عقل یا جنون مصدوم گردد. این اقدام جنایت علیه تمامیت جسمانی محسوب شده و مستوجب قصاص (در صورت امکان) یا پرداخت دیه کامل و مجازات تعزیری است. شاکی برای احقاق حقوق خود و اخذ دیه و مجازات ضارب اقدام به طرح شکایت میکند.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
شاکی (ولی مدم یا خودِ مصدوم با حضور قیم/نماینده قانونی) / مشتکیعنه (ضارب)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابل گذشت (از جنبه عمومی)
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم و دادگاه کیفری یک (به دلیل سنگینی مجازات جنایت بر عقل)
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
مدارک هویتی، نظریه کمیسیون پزشکی قانونی مبنی بر زوال عقل، گزارش اورژانس و بیمارستان، گزارش پلیس
مهلتها چیست؟
مهلتها
تابع مقررات مرور زمان جرایم تعزیری و حدودی/قصاصی قانون مجازات اسلامی؛ مهلت اعتراض به نظریه پزشکی قانونی محدود (معمولاً یک هفته) است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
تمبر دعوای کیفری و هزینههای کارشناسی پزشکی قانونی
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام میکند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت شکایت توسط ولی یا قیم در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع پرونده به دادسرا
- ۳. ارجاع مصدوم به کمیسیون تخصصی پزشکی قانونی برای احراز زوال عقل
- ۴. صدور کیفرخواست
- ۵. رسیدگی در دادگاه کیفری ذیصلاح
- ۶. صدور حکم و اجرای آن
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
زوال عقل (جنون) ناشی از ضرب و جرح، از جنایات بزرگ بر نفس و اطراف محسوب شده و دیه کامل یا ارش بسیار سنگینی دارد و اثبات آن نیازمند نظریه کمیسیون پزشکی قانونی است.
⚖جاهایی که دادگاهها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: آیا زوال عقل موقت حکم زوال دائم را دارد؟ / دیدگاه ۱: زوال موقت عقل صرفاً مستوجب ارش یا دیه موقت است و با بهبودی دیه کاهش مییابد / دیدگاه ۲: ملاک زمان صدور رأی و وضعیت تثبیتشده بیمار در زمان صدور نظریه نهایی پزشکی قانونی است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
احراز قطعی زوال عقلی از طریق کمیسیون پزشکی قانونی، بررسی سابقه روحی و روانی مصدوم پیش از حادثه.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعقیب و مجازات متهم به اتهام ایراد ضرب و جرح عمدی منتهی به زوال عقل و محکومیت وی به پرداخت دیه کامله و مجازات قانونی
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسشهای متداول
اگر زوال عقل موقت باشد حکم چیست؟
دادگاه بر اساس نظر پزشکی قانونی حکم به ارش یا دیه متناسب با مدت یا دائم بودن زوال میدهد.
چه کسی به جای مجنون شکایت میکند؟
ولی قهری یا قیم قانونی.
آیا برای زوال عقل قصاص ثابت است؟
در صورت وجود شرایط قصاص عضو/نفس با رعایت مقررات قانونی بررسی میشود، اما غالباً به دیه تبدیل میگردد.
هزینه کمیسیون پزشکی قانونی چقدر است تعرفه مشخصی دارد؟
بله، بر اساس تعرفههای دولتی روز محاسبه میشود.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای بر علیه فردی که با ایراد ضرب موجب زوال عقلی گردیده است ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
