دعوای طرح دعوی علیه مولی علیه — به زبانِ ساده
مولیعلیه شخصی است که به دلیل صغر، جنون یا سفه، اهلیت قانونی برای اقامه دعوی یا دفاع از حقوق خود را ندارد و امور مالی و حقوقی او بر عهده ولی قهری (پدر، جد پدری) یا قیم است. طرح دعوی علیه مولیعلیه به این معناست که خوانده دعوا محجور است و دادخواست باید به طرفیت نماینده قانونی او (ولی یا قیم) و با ذکر سمت تقدیم شود. عدم رعایت این نکته و طرح دعوا مستقیماً به نام خود محجور موجب صدور قرار رد دعوا خواهد شد.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان: شخص ذی‌نفع / خوانده: مولیعلیه (با معرفی ولی قهری یا قیم)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی یا غیرمالی (حسب مورد)؛ ترافعی
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل اقامت خوانده (مولیعلیه) یا محل وقوع مال (در دعاوی ملکی)
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
اسناد و مدارک اثبات دعوا، مدارک هویتی خواهان، مدارک مثبت حجر یا صغر و سمت ولی/قیم (شناسنامه محجور، حکم قیمومت)
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مطابق عموم دعاوی حقوقی؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رأی به نماینده قانونی است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
تابع ماهیت دعوا (مالی یا غیرمالی بودن موضوع اصلی دعوا) است.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. شناسایی دقیق محجور و تعیین نماینده قانونی (ولی قهری یا قیم)
- ۲. تنظیم دادخواست به طرفیت مولیعلیه با ذکر «به نمایندگی/ولایت/قیومیت [نام نماینده]»
- ۳. ثبت دادخواست از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۴. ابلاغ اوراق قضایی به نماینده قانونی
- ۵. رسیدگی در دادگاه و دفاع نماینده
- ۶. صدور رای و اجرای آن با نظارت دادستان و دادگاه.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
در دعاوی علیه مولیعلیه (صغیر، مجنون یا سفیه)، طرف دعوا باید «ولی قهری» (پدر یا جد پدری) یا «قیم» باشد. طرح دعوا به نام خودِ مولیعلیه بدون ذکر نام نماینده قانونی، منجر به صدور قرار رد دعوا میشود.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: صلاحیت قیم در فروش اموال غیرمنقول مولیعلیه / دیدگاه ۱: قیم بدون اجازه دادستان مطلقاً حق فروش ندارد / دیدگاه ۲: در صورت مصلحت غبطه مولیعلیه، با اجازه دادگاه امور سرپرستی، فروش بلامانع است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تشخیص «مصلحت و غبطه» مولیعلیه در معاملات، سخت‌گیری در پذیرش ادعای قیم مبنی بر نیاز مالی مولیعلیه.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
دعوای [عنوان خواسته مثلاً الزام به تنظیم سند رسمی] به طرفیت خوانده مولیعلیه: [نام محجور] با نمایندگی ولی قهری/قیم: [نام نماینده].
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا ابلاغ اوراق قضایی به خود محجور قانونی است؟
خیر، ابلاغ باید به نماینده قانونی (ولی یا قیم) انجام شود.
اگر محجور ولی یا قیم نداشته باشد چه باید کرد؟
دادگاه برای او قیم منصوب میکند یا دادستان اقدام به معرفی نماینده میکند.
آیا مولیعلیه خودش میتواند در دادگاه حضور یابد؟
حضور او علیالاصول نیازی نیست و نماینده دفاع میکند، مگر دادگاه حضور شخص را برای ادای توضیحات لازم بداند.
مسئولیت پرداخت خسارت محکومبه با کیست؟
خسارت از مال خود مولیعلیه پرداخت میشود، نه از جیب ولی یا قیم، مگر در صورت تعدی و تفریط نماینده.
راهنمای کامل: راهنمای جامع طرح دعوای حقوقی در دادگاه‌های ایران: از صفر تا صد ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای طرح دعوی علیه مولی علیه ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.