دعوای از رای دادگاه حقوقی ، اعسار و تقسیط — به زبانِ ساده
دعوای اعسار و تقسیط، راهکار قانونی برای افرادی است که توانایی پرداخت دفعتاً واحده‌ی محکوم‌به (مبلغ محکومیت مالی) را ندارند. مدیون با اقامه این دعوا از دادگاه تقاضا می‌کند که با توجه به وضعیت مالی‌اش، پرداخت دین را به صورت قسطی (پیش‌قسط و اقساط ماهانه یا دوره‌ای) تعیین کند. دادگاه پس از بررسی مدارک مالی و استماع شهادت شهود، میزان توانایی مالی محکومعلیه را سنجیده و رای به تقسیط صادر می‌کند. این دعوا مانع از بازداشت محکومعلیه می‌گردد.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
محکومعلیه (به عنوان خواهان اعسار) علیه محکومله (به عنوان خوانده).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی، ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی صادرکننده رای بدوی.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
تصویر مصدق حکم قطعی، صورت جامع دارایی‌ها، استعلامات بانکی، شهادت‌نامه کتبی شهود.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
اگر ظرف ۳۰ روز از ابلاغ اجراییه دادخواست اعسار داده شود، از حبس محکومعلیه جلوگیری می‌شود.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه دعاوی غیرمالی.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
ثبت دادخواست اعسار و تقسیط -> ارجاع به شعبه مربوطه -> برگزاری جلسه دادرسی و تحقیق از شهود و خوانده -> صدور حکم مبنی بر پذیرش اعسار و تعیین پیش‌قسط و اقساط -> قطعیت حکم و اجرا در واحد اجرای احکام.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
در اعسار و تقسیط، اثباتِ «عدم تمکن مالی» بر عهدهٔ مدیون است. شهادتِ شهود (استشهادیه) و صورتِ اموال، ارکانِ اصلی هستند. نکته کلیدی، تفاوتِ بین «اعسار مطلق» (عدم توانایی پرداخت کل دین) و «اعسار نسبی» (توانایی پرداخت اقساطی) است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: پذیرشِ استشهادیه عادی / دیدگاه ۱: استشهادیه باید حتماً با فرمِ مخصوص و شهودِ حاضر در جلسه باشد / دیدگاه ۲: استشهادیهٔ عادیِ محض هم با احرازِ هویتِ شهود در جلسهٔ دادگاه کفایت می‌کند.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا شهودِ معرفی‌شده، شناختِ کافی از وضعیتِ مالیِ مدیون دارند؟، آیا میزانِ اقساطِ تعیین‌شده با درآمدِ واقعیِ مدیون تناسب دارد؟، آیا مدیون اموالِ پنهانی دارد؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای صدور حکم بر اعسار از پرداخت یکجای محکوم‌به پرونده کلاسه ... و تقسیط آن متناسب با درآمد ماهیانه.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا حکم اعسار قابل تجدیدنظرخواهی است؟
بله، رای صادره در خصوص اعسار قابل تجدیدنظر در دادگاه تجدیدنظر استان است.
پیش‌قسط چگونه تعیین می‌شود؟
دادگاه با توجه به توانایی مالی مدیون در زمان صدور حکم، مبلغی را به عنوان پیش‌قسط تعیین می‌کند.
اگر قسطی پرداخت نشود چه حکمی دارد؟
محکومله میتواند تقاضای صدور برگ جلب محکومعلیه را بنماید.
آیا مهریه هم مشمول اعسار و تقسیط می‌شود؟
بله، دعاوی اعسار از پرداخت مهریه بسیار رایج است و دادگاه بر اساس وضعیت مالی زوج، آن را تقسیط می‌کند.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای از رای دادگاه حقوقی ، اعسار و تقسیط ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.