دعوای مطالبه طلب از محجور — به زبانِ ساده
دعوای مطالبه طلب از محجور زمانی مطرح می‌شود که طلبکاری قصد دارد دین و بدهی شرعی یا قانونی خود را از شخصی که به علت صنغور، سفاهت یا جنون محجور شناخته شده، وصول نماید. از آنجا که محجور اهلیت استیفای حق خود را ندارد، این دعوا باید با رعایت تشریفات خاص و طرفیت نماینده قانونی او اقامه شود. طرح این دعوا تضمین‌کننده حقوق مالی دائن در چارچوب حمایت‌های قانونی از محجورین است.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان: طلبکار (دائن) / خوانده: محجور (صغیر، مجنون یا سفیه) با نمایندگی ولی قهری (پدر، جد پدری) یا قیم و در صورت عدم وجود، با دخالت دادستان.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه حقوقی محل اقامت خوانده (محجور).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
سند بدهی (سفته، چک، قرارداد، رسید یا فاکتور)، کارت ملی و شناسنامه خواهان، دلایل اثبات طلب، مدارک اثبات حجر خوانده (حسابرسی یا حکم حجر).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
تابع عموم قواعد مرور زمان دین است و مهلت خاصی برای اصل مطالبه وجود ندارد؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رای است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
بر اساس ارزش خواسته (دین مورد مطالبه) به عنوان دعوای مالی محاسبه و اخذ می‌شود.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام میکند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم دادخواست به طرفیت محجور و تعیین نماینده قانونی او
- ۲. ثبت دادخواست در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۳. ارجاع به دادگاه صالح و تعیین وقت رسیدگی
- ۴. حضور در جلسه دادرسی و دفاع از اصالت دین
- ۵. صدور حکم
- ۶. ارجاع پرونده به مرحله اجرای احکام و توقیف اموال محجور با نظارت دادستان یا قیم.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
برای مطالبه طلب از محجور (صغیر، مجنون یا سفیه)، دادخواست باید به طرفیت «ولی» یا «قیم» او تقدیم شود. اثبات دین بر عهده خواهان است و در صورت انکار، ارائه ادله محکم ضروری است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: مسئولیت ولی یا قیم در پرداخت دیون محجور / دیدگاه ۱: ولی/قیم شخصاً مسئول نیست و باید از اموال محجور پرداخت شود / دیدگاه ۲: در صورت تقصیر ولی/قیم در اداره اموال، می‌توان او را مسئول دانست.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
میزان سخت‌گیری در پذیرش ادله اثبات دین (مانند شهادت شهود یا اقرار)، نحوه صدور حکم در صورت عدم وجود اموال کافی برای محجور.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
مطالبه وجه به مبلغ […] ریال بابت اصل خواسته به انضمام خسارت دادرسی و خسارت تأخیر تأدیه با احتساب هزینه‌های دادرسی در حق [نام خواهان] به طرفیت محجور با نمایندگی [ولی/قیم/دادستان].
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا می‌توان دادخواست مطالبه طلب را مستقیماً به خود محجور ابلاغ کرد؟
خیر، دادخواست و اوراق قضایی باید به ولی قهری یا قیم او ابلاغ شود.
آیا به طلب محجور خسارت تأخیر تأدیه تعلق میگیرد؟
بله، در صورت امتناع نماینده قانونی با وجود تمکن مالی محجور، خسارت تأخیر تأدیه قابل مطالبه است.
آیا دادستان در این دعوا دخالت دارد؟
دادستان به عنوان ناظر بر امور محجورین حق حضور و اظهار نظر دارد.
اگر محجور قیم نداشته باشد چه باید کرد؟
دادگاه یا دادستان برای او قیم موقت تعیین میکند یا دادستان طرف دعوا قرار میگیرد.
راهنمای کامل: راهنمای جامع مطالبه وجه و طلب در حقوق ایران: مراحل، مدارک و هزینه‌ها ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای مطالبه طلب از محجور ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.