دعوای مشارکت در ساخت — به زبانِ ساده
این دعوا ناشی از اختلاف میان مالکان ملک کلنگی و سازنده (پیمانکار) در قراردادهای مشارکتی است. این اختلاف معمولاً شامل تاخیر در ساخت، عدم انجام تعهدات، کیفیت پایین مصالح، عدم پرداخت بلاعوض یا عدم انتقال سند سهمالشرکه می‌باشد. دعوا برای الزام به انجام تعهد، فسخ یا مطالبه خسارت مطرح می‌شود.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: مالک یا سازنده / خوانده: طرف مقابل قرارداد که از انجام تعهدات سر باز زده است.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه حقوقی محل وقوع ملک (به دلیل اینکه دعوا مرتبط با اموال غیرمنقول است).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
قرارداد مشارکت در ساخت، پروانه ساختمانی، صورت‌جلسات پیشرفت کار، تأمین دلیل (در صورت اختلاف در وضعیت ساخت)، اظهارنامه رسمی.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت ارسال اظهارنامه قبل از طرح دعوا (اختیاری ولی مفید)؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی مالی بر اساس ارزش خواسته (مثلاً ارزش روز سهمالشرکه یا هزینه انجام تعهد).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ارسال اظهارنامه رسمی برای ایفای تعهد
- ۲. تنظیم دادخواست (مثلاً الزام به ایفای تعهد، مطالبه خسارت تاخیر، یا فسخ)
- ۳. ارجاع به کارشناس رسمی دادگستری برای تعیین درصد پیشرفت کار
- ۴. صدور رأی
- ۵. اجرای حکم.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
ماهیت حقوقی قرارداد مشارکت در ساخت (عقد لازم) و اهمیت تعیین دقیق «بایسته‌ها» و «ضمانت‌اجراها» (وجه التزام) در قرارداد برای جلوگیری از بن‌بست‌های حقوقی.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: نحوه محاسبه وجه التزام تأخیر در تحویل / دیدگاه ۱: وجه التزام باید دقیقاً مطابق قرارداد پرداخت شود / دیدگاه ۲: قاضی میتواند با استناد به انصاف و شرایط اقتصادی، وجه التزام را تعدیل کند.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تفسیر شروط ضمن عقد، نحوه محاسبه خسارت در صورت عدم پیشرفت فیزیکی، پذیرش یا رد ادعای «فورس ماژور» در تأخیرات، نحوه برخورد با تغییرات نقشه بدون توافق کتبی.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای صدور حکم بر محکومیت خوانده به انجام تعهدات قراردادی موضوع قرارداد مشارکت در ساخت مورخ [تاریخ] و پرداخت خسارت تاخیر تأدیه/وجه التزام روزانه به انضمام خسارات دادرسی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
اگر سازنده پروژه را رها کند، مالک چه اقدامی میتواند بکند؟
مالک میتواند ابتدا اظهارنامه بفرستد و سپس با اخذ تأمین دلیل و مجوز دادگاه، قرارداد را فسخ یا خود کار را تمام کرده و هزینه را از سازنده مطالبه کند.
آیا دعوای مشارکت در ساخت غیرمنقول است؟
بله، چون مستقیماً با ملک و سهمالشرکه غیرمنقول در ارتباط است، دادگاه محل وقوع ملک صالح است.
وجه التزام تاخیر در ساخت چیست؟
مبلغی است که در قرارداد برای هر روز تاخیر سازنده در تحویل ملک تعیین می‌شود تا مالک بتواند مطالبه کند.
آیا مالک میتواند قبل از پیشرفت مشخص، سند به نام سازنده بزند؟
این موضوع بستگی به توافقات قرارداد دارد، اما اشتباه رایج، انتقال یک‌جای سند در ابتدای کار بدون تضمین کافی است.
راهنمای کامل: راهنمای جامع قرارداد مشارکت در ساخت؛ مراحل، نکات حقوقی و مدارک لازم ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای مشارکت در ساخت ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.