دعوای ربودن اطلاعات رایانه — به زبانِ ساده
جرم ربودن اطلاعات رایانهای عبارت است از دسترسی غیرمجاز به دادهها یا اطلاعات متعلق به دیگران در سیستم‌های رایانهای یا مخابراتی و ربایش (کپیبرداری، انتقال یا حذف) آن‌ها بدون رضایت صاحب حق. این جرم از مصادیق بارز جرایم رایانهای (کلاهبرداری رایانهای یا دسترسی غیرمجاز) است که به حریم خصوصی یا امنیت اقتصادی افراد آسیب می‌زند. طرح این شکایت زمانی انجام میشود که داده‌های شخصی، تجاری یا بانکی فردی به سرقت رفته باشد.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی خصوصی (صاحب اطلاعات) علیه متهم (سارق اطلاعات).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ قابلِ گذشت (در برخی موارد خصوصی) یا غیرقابلِ گذشت بسته به نوع داده (عمومی یا دولتی).
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای جرایم رایانهای (یا شعبه ویژه جرایم رایانهای در دادسرا) محل وقوع جرم یا اقامتگاه متهم.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
مستندات دیجیتال، پرینت لاگهای سیستم، مستندات انتقال داده، گواهی پلیس فتا، شهادت شهود مطلع.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مشمول مرور زمان جرایم تعزیری (ماده ۱۰۵ قانون مجازات اسلامی)؛ مهلت اعتراض به قرارها و احکام طبق آیین دادرسی کیفری.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی کیفری و هزینه‌های احتمالی کارشناسی فناوری اطلاعات (IT).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم شکواییه و ثبت در دفتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به پلیس فتا جهت بررسی فنی و تخصصی
- ۳. ارائه نظریه کارشناسی پلیس فتا به دادسرا
- ۴. احضار متهم و اخذ دفاعیات
- ۵. صدور کیفرخواست و ارسال به دادگاه کیفری دو
- ۶. صدور رای و اجرای حکم.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
اثباتِ «دسترسیِ غیرمجاز» و «تغییر یا محوِ دادهها» بسیار دشوار است؛ استفاده از نظریهٔ کارشناسِ رسمیِ دادگستری (افتا) در این پرونده‌ها حیاتی است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: مصداقِ «ربودن» در فضای مجازی / دیدگاه ۱: ربودن صرفاً به معنایِ کپیبرداری و انتقالِ داده است / دیدگاه ۲: ربودن مستلزمِ حذفِ داده از مبدأ و انتقالِ آن به مقصد است (به‌گونه‌ای که مالکِ اصلی دیگر به آن دسترسی نداشته باشد).
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
احرازِ سوءنیتِ متهم، میزانِ خسارتِ وارده به شاکی، اعتبارِ ادلهٔ دیجیتالِ ارائه‌شده توسطِ شاکی.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تعقیب و مجازات متهم به جرم دسترسی غیرمجاز و ربودن اطلاعات رایانهای موضوع ماده... قانون جرایم رایانهای.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا کپی کردن اطلاعات بدون اجازه هم سرقت رایانهای محسوب میشود؟
بله، قانونگذار کپیبرداری و انتقال غیرمجاز دادهها را نیز در حکم ربایش و جرم دانسته است.
مرجع تخصصی برای پیگیری این جرم کجاست؟
پلیس فتا و دادسرای تخصصی جرایم رایانهای.
چه مدارکی برای اثبات لازم است؟
مستندات دیجیتال، لاگهای ورود، اسکرینشاتها و گزارش تخصصی پلیس فتا.
آیا این جرم قابل گذشت است؟
اگر دادهها متعلق به اشخاص خصوصی باشد معمولاً با گذشت شاکی موثر است، اما بسته به نوع داده ممکن است جنبه عمومی داشته باشد.
راهنمای کامل: جرم ربودن (آدم‌ربایی) در حقوق ایران؛ مجازات، مراحل شکایت و نکات قانونی ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای ربودن اطلاعات رایانه ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.