دعوای جلسه اول رسیدگی امور کیفری ، تحصیل ادله نامشروع — به زبانِ ساده
این عنوان به وضعیتی اشاره دارد که ادله انتسابی به متهم از طرق غیرقانونی، نامشروع یا ضد اخحلاقه (مانند شکنجه، شنود غیرقانونی، تفتیش بدون مجوز) تحصیل شده باشند. قانون‌گذار جمهوری اسلامی ایران و اصول شرعی، تحصیل دلیل از راه نامشروع را ممنوع و فاقد اعتبار شرعی و قانونی دانسته‌اند. متهم یا وکیل وی می‌تواند در جلسه اول رسیدگی به این ادله اعتراض نماید.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
متهم (به عنوان معترض) / ضابطان دادگستری یا مقام قضایی تهیهکننده دلیل نامشروع
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرمالی؛ ترافعی؛ غیرقابل گذشت (نسبت به تخلف ضابطان یا ماموران)
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه کیفری صالح به رسیدگی به اصل اتهام / دادسرای کارکنان دولت (در صورت تعقیب کیفری مامران)
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
مستندات و قرائن حاکی از غیرقانونی بودن نحوه تحصیل دلیل، شهادت شهود، صورتجلسات متناقض
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
طرح ایراد به اعتبار دلیل در جلسه اول دادرسی و در طول مراحل دادرسی پیش از صدور حکم قطعی
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق دعاوی غیرمالی
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. شناسایی ادله تحصیل‌شده برخلاف قانون
- ۲. طرح ایراد صریح در جلسه اول دادرسی
- ۳. تقاضای استبعاد و خروج آن ادله از عداد دلایل دادگاه
- ۴. اتخاذ تصمیم توسط قاضی دادگاه
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
در جلسه اول رسیدگی کیفری، اگر دلیلی از سوی ضابطان یا شاکی به روش غیرقانونی (نقض حریم خصوصی، شکنجه، فریب یا بدون دستور قضایی) به دست آمده باشد، متهم یا وکیل او باید در همان جلسه اول نسبت به استناد به آن ادله اعتراض کند تا دادگاه طبق اصل تساند و قانون اساسی دستور حذف آن را صادر کند.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: قابلیت استناد به ادله تحصیل‌شده توسط اشخاص خصوصی (غیر از ضابطان) / دیدگاه ۱: مطلقاً غیرقابل استناد و باطل است / دیدگاه ۲: اگر جرم سنگین باشد و حقوق عمومی در خطر باشد، با تشخیص قاضی قابل ارزیابی است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
میزان تاثیرگذاری دلیل نامشروع بر اراده قاضی، تفکیک دلیل نامشروع از اماره‌های قانونی، نحوه برخورد با ضابط خاطی.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای صدور دستور مبنی بر خروج ادله نامشروع (مستند به ماده...) از عداد دلایل دادگاه
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
مصادیق ادله نامشروع چیست؟
هرگونه دلیل که با نقض حقوق شهروندی، شکنجه، تهدید یا بدون مجوزهای قانونی خاص به دست آمده باشد.
آیا دادگاه خود به خود ادله نامشروع را رد می‌کند؟
قاضی مکلف به رعایت قانون است اما اعتراض طرفین روند را تسریع و شفاف می‌کند.
حکم دادگاه نسبت به دلیل نامشروع چیست؟
آن دلیل از عداد دلایل خارج شده و قابلیت استناد برای اثبات جرم را ندارد.
آیا مامور تهیهکننده تعقیب میشود؟
بله، میتوان شکایت جداگانه مطرح کرد.
راهنمای کامل: راهنمای حقوقی حضور در جلسات دادگاه و شوراهای حل اختلاف؛ اصول، آداب و نکات کلیدی ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای جلسه اول رسیدگی امور کیفری ، تحصیل ادله نامشروع ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.