دعوای ابطال سند رسمی تقسیمنامه — به زبانِ ساده
دعوای ابطال سند رسمی تقسیمنامه زمانی مطرح می‌شود که شرکای یک ملک مشاع یا ترکه، اقدام به تنظیم تقسیمنامه رسمی کرده باشند اما این تقسیمنامه به دلیل اشتباه، تدلیس، اکراه، عدم اهلیت یکی از شرکا یا تضییع حقوق برخیراث و شرکا (خروج از عدل و انصاف یا اشتباه در سهام) باطل باشد. با این دعوا سند تقسیمنامه از اعتبار ساقط شده و وضعیت ملک به حالت اشاع سابق برمی‌گردد.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
یکی از شرکا یا وراث (خواهان) علیه سایر شرکا یا وراث امضا‌کننده تقسیمنامه (خواندگان).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه حقوقی محل وقوع ملک غیرمنقول.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
سند رسمی تقسیمنامه، سند مالکیت مشاعی اولیه، شناسنامه و کارت ملی، نظریه کارشناس رسمی (در صورت وجود اختلاف در سهام).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز پس از ابلاغ رای است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
معادل هزینه دادرسی دعاوی مالی بر اساس ارزش سهم یا ملک تقسیم شده.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت دادخواست در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به دادگاه حقوقی محل ملک
- ۳. ارجاع امر به کارشناس رسمی دادگستری جهت بررسی نحوه تقسیم و سهام
- ۴. صدور حکم
- ۵. تجدیدنظرخواهی
- ۶. اجرای حکم و ابطال تقسیمنامه در دفترخانه مربوطه.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
اثباتِ صوری بودن یا عدمِ رضایتِ یکی از شرکا در زمانِ تنظیمِ تقسیمنامه، کلیدِ اصلی است. اگر تقسیمنامه رسمی باشد، ادعای جعل یا تردید و انکار مسموع نیست و باید ادعای «صوری بودن» یا «بطلان به جهتِ عدمِ رعایتِ مقرراتِ ثبتی» مطرح شود.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: تقسیمنامه مشاعی بدونِ حضورِ تمامِ مالکین / دیدگاه ۱: تقسیمنامه باطل است چون باید با توافقِ تمامِ مالکین باشد / دیدگاه ۲: تقسیمنامه نسبت به سهمِ امضاکنندگان صحیح است و نسبت به غیر، غیرنافذ است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا تقسیمنامه صرفاً یک توافقِ عادی بوده یا تشریفاتِ ثبتی را طی کرده است؟، آیا امضاکنندگان اختیارِ تام داشته‌اند؟، آیا تقسیمنامه با مقرراتِ افرازِ اداره ثبت تعارض دارد؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای صدور حکم بر ابطال سند رسمی تقسیمنامه شماره [شماره سند] مورخ [تاریخ] تنظیمی در دفترخانه اسناد رسمی شماره [شماره دفترخانه] [شهر] به انضمام خسارات دادرسی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا پس از تنظیم تقسیمنامه رسمی می‌توان آن را با رضایت فسخ کرد؟
بله، با اقاله یا سند رسمی جدید، اما در صورت اختلاف نیاز به حکم دادگاه است.
آیا ارزیابی کارشناس برای اثبات اشتباه در تقسیم الزامی است؟
بله، دادگاه معمولاً موضوع را به کارشناس ارجاع میدهد.
تکلیف سندهای تفکیکی جدید چیست؟
با ابطال تقسیمنامه، اسناد تبعی نیز با حکم دادگاه ابطال میشوند.
آیا این دعوا غیرقابل گذشت است؟
اصطلاحات کیفری در دعاوی حقوقی کاربرد ندارد؛ این یک دعوای حقوقی ترافعی است.
راهنمای کامل: راهنمای جامع تنظیم، اعتبار و اصلاح اسناد رسمی در ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای ابطال سند رسمی تقسیمنامه ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.