دعوای اصلاح اضافهمساحت ملک موضوع ماده ۱۴۹ قانون ثبت — به زبانِ ساده
دعوای اصلاح اضافهمساحت ملک موضوع ماده ۱۴۹ قانون ثبت زمانی مطرح میشود که ملک پس از تحدید حدود یا در زمان تفکیک و پلاک‌گذاری، دارای مساحتی بیش از آنچه در سند اولیه ذکر شده باشد، گردد. مالک با استناد به این ماده قانونی تقاضای اصلاح سند و درج مساحت واقعی را در سند مالکیت دارد. این امر پس از پرداخت بها و حقوق دولتی مربوط به اضافهمساحت انجام میشود.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: مالک رسمی ملک / خوانده: اداره ثبت اسناد و املاک محل وقوع ملک
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی (از جهت پرداخت بهای اضافهمساحت) و غیرمالی (از جهت اصلاح سند)، ترافعی/امور حسبی
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
اداره ثبت اسناد و املاک محل وقوع ملک (هیأت نظارت / واحد ثبتی) و دادگاه عمومی حقوقی در صورت بروز اختلاف
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
سند مالکیت رسمی، نقشه تفکیکی یا حدنگار (کاداستر) تهیه شده توسط کارشناس رسمی دادگستری، گواهی عدم تجاوز به حقوق مجاورین و معابر عمومی، درخواست کتبی
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت خاصی ندارد، اما منوط به عدم تجاوز به حقوق اشخاص ثالث و اموال عمومی است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی غیرمالی به همراه پرداخت بهای اضافهمساحت بر اساس ارزش معاملاتی یا روز به تشخیص اداره ثبت/کارشناس.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. درخواست کتبی مالک به اداره ثبت محل
- ۲. ارجاع به نماینده و نقشه‌بردار ثبت برای بررسی میدانی
- ۳. تهیه نقشه اصلاحی و تعیین بهای اضافهمساحت
- ۴. پرداخت بهای اضافهمساحت توسط مالک
- ۵. اصلاح سند مالکیت در دفتر املاک و سند رسمی
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
طبق ماده ۱۴۹ قانون ثبت، اگر ملک با مساحت موجود در سند، اضافه مساحت داشته باشد، مالک می‌تواند با پرداخت بهای روزِ آن به نرخ دولتی، تقاضای اصلاح سند کند. شرط اصلی این است که این اضافه مساحت ناشی از تجاوز به املاک مجاور نباشد.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: نحوه محاسبه بهای روز / دیدگاه ۱: قیمت روزِ زمانِ صدور حکم دادگاه / دیدگاه ۲: قیمت روزِ زمانِ تقدیم دادخواست.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تفسیر قاضی از «تجاوز به املاک مجاور» (آیا هرگونه اضافه مساحت، تجاوز محسوب میشود؟)، میزان سخت‌گیری قاضی در پذیرش نظریه کارشناس در خصوص عدم تضییع حقوق مجاورین.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای اصلاح سند مالکیت پلاک ثبتی شماره ... به دلیل اضافهمساحت موضوع ماده ۱۴۹ قانون ثبت
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
بهای اضافهمساحت چگونه محاسبه میشود؟
بر اساس قیمت عادله روز یا ارزش معاملاتی ملک با نظر کارشناس ثبت تعیین میشود.
اگر اضافهمساحت به معابر تجاوز کند چه میشود؟
قابل اصلاح از این طریق نیست و معبر عمومی محسوب میشود.
آیا نیاز به رضایت همسایگان است؟
در صورت وجود حدود مشخص و عدم تعارض با ملک مجاور، معمولاً نیازی نیست مگر اینکه مغایرت در حد مشخص باشد.
مرجع اصلی رسیدگی کجاست؟
اداره ثبت اسناد و املاک محل وقوع ملک.
راهنمای کامل: راهنمای جامع اسناد مالکیت و دفتر املاک در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اصلاح اضافهمساحت ملک موضوع ماده ۱۴۹ قانون ثبت ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.