دعوای اعتراض به ثبت اعیان — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی اقامه میشود که ملکی (عرصه) متعلق به کسی است اما اعیان (ساختمان، تاسیسات، درختان) روی آن متعلق به شخص دیگری است و متقاضی ثبت، تقاضای ثبت عرصه و اعیان را توأمان یا اعیان را به نام خود نموده است. معترض به ثبت اعیان مدعی احداث بنا یا مالکیت بر مستحدثات روی زمین است. این اعتراض مانع از ثبت اعیان به نام متقاضی ثبتِ غیرمتعلق میشود.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: مالک اعیان یا احداث‌کننده بنا / خوانده: متقاضی ثبت ملک (مالک عرصه یا متقاضی ثبت).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی (بر اساس ارزش اعیان)؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
فاکتورهای مصالح، شهادت شهود، پروانه ساختمان (در صورت وجود)، نظریه کارشناس، اسناد ثبتی مربوطه.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
۹۰ روز از تاریخ انتشار آگهی نوبتی ثبت ملک؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی مالی بر اساس ارزش اعیان مورد ادعا.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. اعتراض به تقاضای ثبت اعیان در اداره ثبت در مهلت قانونی
- ۲. ارسال پرونده به دادگاه حقوقی
- ۳. تقدیم دادخواست اعتراض به ثبت اعیان
- ۴. ارجاع امر به کارشناس رسمی برای تعیین قدمت و ارزش اعیان
- ۵. صدور حکم
- ۶. اجرای رأی دادگاه و تفکیک مالکیت عرصه و اعیان.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
اثبات احداث بنا با سرمایه خود در ملک دیگری یا با اذن مالک عرصه، محور اصلی دفاع و اثبات در اعتراض به ثبت اعیان است (ماده نامطمئن قانون مدنی در خصوص احداث بنا).
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: تعلق اعیان به متصرف بدون داشتن سند رسمی عرصه / دیدگاه ۱: اعیان تبعی است و بدون مالکیت عرصه قابل ثبت نیست / دیدگاه ۲: اعیان به عنوان حق مستقل قابل اعتراض و ثبت است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
پذیرش فواتح و فاکتورهای مصالح ساختمانی به عنوان دلیل ساخت اعیان، تشخیص اذن مالک عرصه به ساخت‌وساز.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
اعتراض به ثبت اعیان پلاک ثبتی ... فرعی از ... اصلی و تقاضای ثبت اعیان احداثی به نام خواهان.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
اگر مالک اعیان اذن مالک عرصه را نداشته باشد چه حکمی دارد؟
ممکن است مشمول مقررات مربوط به قلع و قمع بنا یا احکام خاص ثبتی شود.
آیا ارزش عرصه در هزینه دادرسی اعیان تاثیر دارد؟
خیر، هزینه دادرسی صرفاً بر مبنای ارزش اعیان محاسبه میشود.
آیا اعتراض به ثبت اعیان مستلزم داشتن سند رسمی است؟
خیر، دلایل اثبات احداث بنا و مالکیت اعیان مانند شهادت و قرارداد نیز پذیرفته میشود.
مرجع تجدیدنظر این آراء کجاست؟
دادگاه تجدیدنظر استان.
راهنمای کامل: راهنمای جامع ثبت املاک و عملیات مقدماتی ثبت در ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اعتراض به ثبت اعیان ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.