دعوای الزام به اعمال فوق‌العاده شغل — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح می‌شود که کارمندان نهادها یا وزارتخانه‌های دولتی مدعی برقراری و پرداخت فوق‌العاده‌های شغلی مصوب (مانند فوق‌العاده مدیریت، تخصصی، یا سایر فوق‌العاده‌های مندرج در قانون مدیریت خدمات کشوری) باشند که دستگاه متبوع از پرداخت یا اعمال آن در احکام کارگزینی استنکاف کرده است. مستخدم برای احقاق حق خود و اصلاح حقوق و مزایا به دیوان عدالت اداری مراجعه می‌کند. این دعوا به دنبال الزام کارفرما به اجرای دقیق قوانین و مقررات پرداخت حقوق است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: کارمند یا کارمند بازنشسته دولت؛ خوانده: دستگاه اجرایی یا وزارتخانه متبوع.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی (با اثر مالی)؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دیوان عدالت اداری (شعبه بدوی).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
تصویر کارت ملی، حکم کارگزینی، مستندات قانونی مربوط به فوق‌العاده مورد درخواست، مکاتبات با اداره.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت اعتراض ۳ ماه از تاریخ ابلاغ تصمیم دستگاه یا استنکاف است. مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز پس از ابلاغ رأی بدوی است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
معادل تعرفه دعاوی غیرمالی در دیوان عدالت اداری.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت نام در سامانه ثنا
- ۲. ثبت دادخواست در دیوان عدالت اداری
- ۳. تبادل لوایح و دفاعیه دستگاه
- ۴. بررسی قاضی و صدور رأی
- ۵. تجدیدنظرخواهی در صورت نیاز
- ۶. اجرای حکم توسط واحد اجرای احکام دیوان.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
فوق‌العاده‌های شغل (مانندِ فوق‌العاده ویژه یا سختیِ کار) معمولاً دارای سقفِ اعتباری هستند و صرفِ داشتنِ شرایط، الزامِ قطعی برای پرداخت ایجاد نمی‌کند مگر اینکه بودجه تأمین شده باشد.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: الزامِ دستگاه به پرداختِ فوق‌العاده ویژه (موضوعِ بند ۱۰ ماده ۶۸ قانون مدیریت) / دیدگاه ۱: پرداختِ این فوق‌العاده اختیاری و منوط به تأمینِ اعتبار است / دیدگاه ۲: در صورتِ پرداخت به برخی کارکنان، عدمِ پرداخت به سایرینِ واجدِ شرایط، تبعیضِ ناروا و خلافِ قانون است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا دستگاهِ اجرایی بودجهٔ کافی برای این فوق‌العاده را در سالِ مالیِ مربوطه داشته است؟، آیا پرداختِ این فوق‌العاده به سایرِ همکارانِ شاکی در همان واحدِ سازمانی اثبات شده است؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
الزام به برقراری و اعمال فوق‌العاده شغل [عنوان دقیق فوق‌العاده] در احکام کارگزینی از تاریخ [تاریخ] و پرداخت معوقات مربوطه.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا تمام کارمندان دولت مستحق دریافت تمامی فوقالعادهها هستند؟
خیر، بستگی به پست سازمانی، مدرک تحصیلی و آییننامههای داخلی دستگاه دارد.
مرجع صالح برای رسیدگی کجاست؟
دیوان عدالت اداری.
آیا پس از بازنشستگی هم می‌توان این دعوا را مطرح کرد؟
بله، اگر در دوران اشتغال حق تضییع شده باشد، امکان مطالبه پس از بازنشستگی برای احتساب در حقوق بازنشستگی وجود دارد.
هزینه دادرسی چقدر است؟
بر اساس تعرفه سالانه دعاوی غیرمالی دیوان عدالت اداری محاسبه می‌شود.
راهنمای کامل: راهنمای جامع استخدام دولتی، حقوق اداری و گزینش در ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای الزام به اعمال فوق‌العاده شغل ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.