دعوای الزام دستگاه اداری به صدور مجوز قانونی — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی اقامه می‌شود که متقاضی تمام شرایط، مدارک و ضوابط قانونی لازم برای اخذ یک مجوز خاص (مانند پروانه کسب، پروانه ساخت، مجوز فعالیت و غیره) را فراهم کرده است، اما دستگاه اجرایی مربوطه بدون دلیل موجه از صدور آن خودداری میکند. دیوان عدالت اداری پس از احراز حائز شرایط بودن خواهان، اداره را به صدور مجوز محکوم میکند.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان: متقاضی واجد شرایط دریافت مجوز / خوانده: سازمان، وزارتخانه یا نهاد صادرکننده مجوز.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دیوان عدالت اداری (شعبه بدوی).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
تصویر کارت ملی، مدارک کامل احراز شرایط اخذ مجوز، درخواست کتبی تقدیم‌شده به اداره، پاسخ منفی یا استنکاف اداره.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
ظرف مدت معقول پس از امتناع یا پاسخ منفی اداره.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه دعاوی غیرمالی دیوان عدالت اداری.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تکمیل مدارک و ثبت تقاضای مجوز در اداره یا درگاه ملی مجوزها
- ۲. استنکاف یا رد غیرقانونی درخواست توسط اداره
- ۳. ثبت دادخواست در دیوان عدالت اداری
- ۴. صدور حکم به نفع خواهان
- ۵. اجرای حکم و صدور مجوز.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
اثباتِ احرازِ تمامی شرایطِ قانونیِ صدورِ مجوز توسطِ متقاضی و وجودِ تکلیفِ صریحِ قانونی برای دستگاهِ اجرایی (ماده ۱۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری).
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: صلاحیتِ دیوان در ورود به ماهیتِ صدور مجوز / دیدگاه ۱: دیوان فقط باید عدمِ صدور را ابطال کند و دستگاه را ملزم به رسیدگی مجدد نماید / دیدگاه ۲: اگر شرایط کامل است، دیوان باید مستقیماً حکم به الزام به صدور مجوز دهد.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تفسیرِ قاضی از «تکلیفِ قانونی» در مقابلِ «اختیارِ دستگاه»، میزانِ سخت‌گیری در احرازِ شرایطِ فنی و تخصصیِ مجوز.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
الزام خوانده به صدور مجوز [...] با توجه به تکمیل مدارک و احراز شرایط قانونی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا دیوان خودش مجوز صادر میکند؟
خیر، اداره مربوطه را ملزم به صدور مجوز میکند.
نقش درگاه ملی مجوزها چیست؟
این درگاه ثبت و پیگیری درخواستها را تسهیل کرده و استنکاف را مستندتر میکند.
اگر اداره دلیل قانونی برای رد مجوز داشته باشد چه می‌شود؟
اگر دلیل موجه و منطبق با قانون باشد، دیوان حکم به رد شکایت می‌دهد.
آیا این دعوا نیاز به کارشناسی دارد؟
در صورت اختلاف در احراز شرایط، ممکن است دیوان موضوع را به کارشناس ارجاع دهد.
راهنمای کامل: راهنمای جامع دعاوی عمومی اداری و نحوه مطالبه خسارت از ادارات دولتی ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای الزام دستگاه اداری به صدور مجوز قانونی ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.