دعوای اعتراض به تصمیمات مربوط به مرجوع‌کردن کالا — به زبانِ ساده
این دعوا مربوط به اعتراض به تصمیمات گمرک در خصوص «مرجوع کردن کالا» (کالای مرجوعی) است. مرجوع کردن رویه‌ای است که کالای وارد شده به کشور، بدون ترخیص قطعی، از گمرک خارج و به خارج از کشور بازگردانده می‌شود. اگر گمرک با این درخواست مخالفت کند یا شرایط غیرقانونی تعیین کند، صاحب کالا میتواند به دیوان عدالت اداری شکایت کند.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان: صاحب کالا یا نماینده قانونی. خوانده: گمرک جمهوری اسلامی ایران (یا گمرک محل).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دیوان عدالت اداری.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
تصویر نامه رد درخواست مرجوعی، اسناد مالکیت کالا، اظهارنامه گمرکی، مدارک مربوط به ورود کالا.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
۳ ماه از تاریخ ابلاغ تصمیم گمرک برای اشخاص مقیم ایران.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی غیرمالی طبق تعرفه.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت دادخواست در سامانه ساجد.
- ۲. ارجاع به شعبه دیوان.
- ۳. تبادل لایحه.
- ۴. صدور رأی.
- ۵. امکان تجدیدنظرخواهی.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
مهلت محدود خروج کالا از کشور پس از ابلاغ اخطار مرجوعی، خطر متروکه تلقی‌شدن کالا و لزوم تقاضای هم‌زمان دستور موقت در دیوان عدالت اداری برای جلوگیری از ضبط یا فروش کالا توسط سازمان جمع‌آوری و فروش اموال تملیکی
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: صلاحیت مراجع رسیدگی (کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی یا دیوان عدالت اداری) در فرضی که دستور مرجوعی ناشی از ضوابط استاندارد و بهداشت باشد / دیدگاه ۱: ابتدا باید موضوع در مراجع شبه‌قضایی گمرکی طرح شود زیرا تشریفات گمرکی است / دیدگاه ۲: چون تصمیم اعلامی از سوی مراجع نظارتی غیرگمرکی (استاندارد، غذا و دارو) است، مستقیماً در صلاحیت شعب دیوان عدالت اداری است
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
احراز تقصیر واردکننده در عدم تطابق کالا با مجوزها، تشخیص قابلیت اصلاح یا ارتقای استاندارد کالا در داخل جهت رفع دستور مرجوعی، کفایت فوریت و ورود خسارت غیرقابل جبران برای صدور دستور موقت
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
نقض تصمیم شماره [شماره] مورخ [تاریخ] گمرک [نام گمرک] مبنی بر عدم موافقت با مرجوع کردن کالای [نام کالا] و الزام به صدور مجوز مرجوعی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا کالای قاچاق را می‌توان مرجوع کرد؟
خیر، کالای قاچاق مشمول مقررات مربوط به ضبط و مصادره است و قابل مرجوع کردن نیست.
آیا برای مرجوع کردن کالا باید حقوق ورودی پرداخت شود؟
خیر، کالای مرجوعی از پرداخت حقوق ورودی معاف است.
آیا دیوان عدالت اداری میتواند به جای گمرک مجوز صادر کند؟
دیوان تصمیم گمرک را نقض میکند و گمرک را ملزم به صدور مجوز میکند، نه اینکه مستقیماً مجوز صادر کند.
آیا مهلت ۳ ماهه برای شکایت از تصمیم گمرک قابل تمدید است؟
خیر، مهلتهای قانونی در دیوان عدالت اداری قطعی هستند مگر در موارد عذر موجه که باید اثبات شود.
راهنمای کامل: راهنمای جامع ترخیص کالا از گمرک و تجارت خارجی در ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اعتراض به تصمیمات مربوط به مرجوع‌کردن کالا ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.