دعوای احراز قرارداد کار معین — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح میشود که کارگر مدعی وجود رابطه کارگری و کارفرمایی است اما کارفرما آن را انکار میکند یا قرارداد کتبی وجود ندارد. هدف از این دعوا اثبات وجود رابطه کارگری بر اساس ماده ۷ قانون کار برای بهرهمندی از حقوق قانونی است. این دعوا معمولاً زمانی رخ میدهد که کارگر برای دریافت حق بیمه، سنوات یا سایر مزایا نیاز به اثبات سابقه کار دارد.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان: کارگر (مدعی رابطه کار) / خوانده: کارفرما (شخص حقیقی یا حقوقی)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
ترافعی؛ غیرمالی (در مرحله اثبات رابطه کار)
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
هیئتهای تشخیص و حل اختلاف اداره کار (صلاحیت محلی: محل انجام کار)
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
قرارداد کار (در صورت وجود)، فیش حقوقی، لیست بیمه، پرینت حساب بانکی، شهادت شهود، استشهادیه محلی، کارت تردد، ابلاغیهها یا مکاتبات کاری
مهلتها چیست؟
مهلتها
مرور زمان خاصی برای طرح شکایت در اداره کار وجود ندارد (ماده ۱۵۷ قانون کار)
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
رسیدگی در مراجع حل اختلاف کار رایگان است
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبتنام در سامانه جامع روابط کار
- ۲. ثبت دادخواست
- ۳. ارجاع به هیئت تشخیص
- ۴. تشکیل جلسه رسیدگی و بررسی مدارک
- ۵. صدور رأی
- ۶. امکان تجدیدنظرخواهی در هیئت حل اختلاف
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
بار اثبات رابطه کارگری و کارفرمایی طبق ماده ۸۷ قانون کار بر عهده کارگر است؛ ارائه مدارکی نظیر فیش حقوقی، لیست بیمه، یا شهادت شهود برای احراز ارکان رابطه (تبعیت دستوری و اقتصادی) حیاتی است.
⚖جاهایی که دادگاهها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: ماهیت قرارداد (کارگری یا پیمانکاری) / دیدگاه ۱: صرف وجود قرارداد پیمانکاری، رابطه را از شمول قانون کار خارج میکند / دیدگاه ۲: اگر ماهیت کار، تبعیت دستوری و اقتصادی باشد، قرارداد پیمانکاری صوری بوده و رابطه کارگری احراز میشود.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا مدارک ارائه شده (مانند پرینت حساب) دلالت بر پرداخت حقوق دارد یا سایر تعهدات مالی، آیا شهادت شهود برای اثبات حضور در کارگاه کافی است یا خیر.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای صدور رأی مبنی بر احراز رابطه کارگری بین اینجانب و خوانده از تاریخ ... لغایت ... و الزام خوانده به پرداخت حق بیمه معوقه
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسشهای متداول
آیا بدون قرارداد کتبی میتوان رابطه کار را اثبات کرد؟
بله، با ارائه سایر ادله مانند فیش حقوقی، واریزیهای بانکی و شهادت شهود امکانپذیر است.
آیا برای شکایت در اداره کار نیاز به وکیل است؟
خیر، الزامی نیست اما توصیه میشود.
اگر کارفرما شرکت باشد، شکایت علیه چه کسی است؟
علیه شرکت (شخص حقوقی) با ذکر نام مدیرعامل.
آیا میتوان همزمان شکایت کیفری کرد؟
در خصوص عدم پرداخت بیمه، شکایت کیفری در دادسرا نیز امکانپذیر است.
راهنمای کامل: راهنمای جامع رابطه کار و قرارداد کار؛ هر آنچه کارگر و کارفرما باید بدانند ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای احراز قرارداد کار معین ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
