دعوای اختلاف درباره شرح وظایف و دامنه مسئولیت شغلی — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح می‌شود که ابهام یا اختلافی در موردِ حدودِ اختیارات، مسئولیت‌ها و شرحِ وظایفِ یک شغلِ خاص در طرحِ طبقهبندیِ مشاغل وجود دارد. کارگر یا کارفرما ممکن است بر سرِ اینکه آیا وظیفه‌ای خاص در دایره‌یِ مسئولیت‌هایِ آن شغل می‌گنجد یا خیر، اختلاف داشته باشند. این دعوا معمولاً برای جلوگیری از تحمیلِ وظایفِ خارج از قرارداد یا مطالبه‌یِ حق‌السعیِ بابتِ وظایفِ اضافی مطرح می‌شود.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: کارگر یا کارفرما؛ خوانده: طرفِ مقابل.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی (در ابتدا) که می‌تواند به مالی تبدیل شود؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
هیئت‌های تشخیص و حل اختلافِ اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
قرارداد کار، شرح وظایفِ ابلاغی، طرح طبقه‌بندی مشاغل، دستوراتِ کاریِ مکتوب، صورت‌جلساتِ کمیته طبقه‌بندی.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
فاقد مهلتِ مرور زمان.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
رایگان (در هیئتهایِ کار).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبتِ شکایت در سامانه جامع روابط کار؛
- ۲. بررسی در هیئت تشخیص؛
- ۳. تفسیرِ شرحِ وظایفِ مصوب توسطِ هیئت یا کارشناس؛
- ۴. صدورِ رأی مبنی بر تعیینِ دامنه مسئولیت‌ها؛
- ۵. امکانِ تجدیدنظرخواهی.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
در این دعاوی، "شرحِ وظایفِ ابلاغی" در مقابلِ "وظایفِ عملیِ انجام‌شده" قرار می‌گیرد؛ دادگاه‌ها معمولاً به آنچه در عمل رخ داده توجه می‌کنند نه فقط آنچه در قرارداد نوشته شده است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: اعتبارِ دستوراتِ شفاهیِ کارفرما / دیدگاه ۱: فقط دستوراتِ کتبیِ ابلاغی ملاکِ دامنهٔ مسئولیت است / دیدگاه ۲: دستوراتِ شفاهیِ مستمر که توسطِ کارگر اجرا شده، بخشی از شرحِ وظایفِ عرفیِ او محسوب می‌شود.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا وظایفِ محوله خارج از عرفِ شغلیِ آن عنوان بوده است؟، آیا کارگر با انجامِ وظایفِ جدید، عملاً پذیرشِ مسئولیت کرده است؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضایِ رسیدگی و صدورِ رأی مبنی بر تعیینِ حدودِ وظایف و مسئولیت‌هایِ شغلیِ اینجانب مطابق با طرحِ طبقهبندیِ مشاغل و منعِ کارفرما از ارجاعِ وظایفِ خارج از شرحِ وظایفِ مصوب.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا کارفرما می‌تواند هر وظیفه‌ای را به کارگر محول کند؟
خیر، وظایف باید در چارچوبِ قرارداد و شرحِ وظایفِ مصوبِ طرحِ طبقه‌بندی باشد.
اگر وظایفِ اضافی به من محول شود، آیا مستحقِ حقوقِ بیشتر هستم؟
بله، اگر وظایفِ محوله خارج از شرحِ وظایفِ شغلی باشد، کارگر مستحقِ دریافتِ مابه‌التفاوت یا حق‌السعیِ اضافی است.
آیا می‌توانم از انجامِ وظایفِ خارج از شرحِ وظایف خودداری کنم؟
این کار ریسکِ اخراج یا توبیخ دارد؛ بهتر است ابتدا از طریقِ مراجعِ قانونی موضوع را پیگیری کنید.
مرجعِ تفسیرِ شرحِ وظایف کیست؟
در وهله اول کمیته طبقهبندیِ مشاغلِ کارگاه و در صورتِ اختلاف، هیئتهایِ تشخیص و حل اختلافِ اداره کار.
راهنمای کامل: راهنمای جامع تغییر شرایط کار و طبقه‌بندی مشاغل در قانون کار ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اختلاف درباره شرح وظایف و دامنه مسئولیت شغلی ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.