دعوای اختلاف درباره اعتبار دوره آزمایشی — به زبانِ ساده
دوره آزمایشی قرارداد کار زمانی است که طرفین برای سنجش توانایی و سازگاری با محیط کار آن را توافق می‌کنند و حداکثر مدت آن طبق قانون مشخص است. اختلاف درباره اعتبار این دوره معمولاً زمانی بروز می‌کند که مدت‌زمان تعیین‌شده بیش از حد قانونی باشد یا شرایط صحت آن رعایت نشده باشد. این دعوا برای تعیین تکلیف وضعیت قرارداد و احراز رابطه کاری دائم یا غیردائم طرح می‌شود.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان کارگر (یا کارفرما) و خوانده طرف مقابل در رابطه کارگری و کارفرمایی است.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی و غیرمالی (ترکیبی از اثبات رابطه و تبعات مالی آن)؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
هیأت تشخیص اداره کار محل اجرای کار (صلاحیت محلی بر اساس محل کارگاه).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
قرارداد کار کتبی، لیست بیمه، فیش حقوقی، شهادت شهود، ابلاغیه یا مکاتبات کاری.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مرور زمان خاصی برای طرح دعاوی کار نیست، اما اعتراض به رای هیأت تشخیص در هیأت حل اختلاف ظرف ۱۵ روز از تاریخ ابلاغ است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
رسیدگی در مراجع اداره کار طبق قانون کار رایگان یا با هزینه بسیار اندک اداری است.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
ثبت‌نام در سامانه جامع روابط کار، تقدیم دادخواست، حضور در جلسه رسیدگی هیأت تشخیص، صدور رای، و در صورت اعتراض، طرح دعوا در هیأت حل اختلاف.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
حداکثر مدت دوره آزمایشی طبق ماده ۱۱ قانون کار برای کارگران ساده و نیمه‌ماهر یک ماه و برای کارگران ماهر و متخصص سه ماه است؛ توافق بیش از این باطل است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: اخراج در دوره آزمایشی / دیدگاه ۱: کارفرما بدون دلیل میتواند اخراج کند / دیدگاه ۲: کارفرما باید دلیل موجه برای عدم رضایت از عملکرد ارائه دهد.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا کارگر واقعاً در دوره آزمایشی بوده یا قرارداد اصلی شروع شده، آیا کارفرما در پایان دوره آزمایشی اعلام عدم رضایت کرده یا سکوت کرده است.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای صدور رای بر بطلان شرط دوره آزمایشی مازاد بر حد قانونی و احراز رابطه کار دائم.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
حداکثر مدت دوره آزمایشی چقدر است؟
برای کارگران ساده حداکثر یک ماه و برای کارگران ماهر و متخصص حداکثر سه ماه است.
آیا در دوره آزمایشی حقوق تعلق می‌گیرد؟
بله، تمام حقوق و مزایای قانونی در این دوره باید پرداخت شود.
آیا کارفرما میتواند در دوره آزمایشی بدون اخطار کارگر را اخراج کند؟
بله، در دوره آزمایشی هر یک از طرفین میتوانند بدون اخطار قبلی و خسارت رابطه کار را قطع کنند مشروط بر اینکه شرط شده باشد.
مرجع حل اختلاف این قرارداد کجاست؟
ابتدا هیأت تشخیص و سپس هیأت حل اختلاف اداره کار.
راهنمای کامل: راهنمای جامع رابطه کار و قرارداد کار؛ هر آنچه کارگر و کارفرما باید بدانند ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اختلاف درباره اعتبار دوره آزمایشی ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.