دعوای شکایت از ایراد صدمه بدنی غیرعمدی ناشی از نقض مقررات ایمنی کار — به زبانِ ساده
این شکایت کیفری زمانی مطرح میشود که در اثر عدم رعایت مقررات ایمنی و حفاظت فنی در محیط کار، صدمه بدنی غیرعمدی (مانند شکستگی، نقص عضو یا جراحت) برای کارگر یا اشخاص دیگر ایجاد شود. هدف از این شکایت، تعقیب کیفری کارفرما یا شخص مقصر و اعمال مجازات‌های قانونی است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی: کارگر آسیب‌دیده (یا ولی/وکیل او) / مشکوک‌عنه (متهم): کارفرما، مسئول ایمنی یا شخص مقصر در حادثه
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری، غیرقابل گذشت (بسته به نوع صدمه و جنبه عمومی جرم، معمولاً دارای جنبه عمومی است)
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع حادثه
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
گزارش اولیه کلانتری، کروکی صحنه حادثه، نظریه پزشکی قانونی، استعلامات اداره کار، مدارک هویتی و شهادت شهود
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مشمول مرور زمان جرایم تعزیری درجه ۵ یا ۶ (بر حسب میزان صدمات و دیه مطروحه)؛ مهلت اعتراض به قرار جلب به دادرسی یا منع تعقیب ۱۰ روز است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی کیفری مطابق تعرفه خدمات قضایی (نسبتاً اندک در مرحله دادسرا).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. وقوع حادثه و تشکیل پرونده در کلانتری
- ۲. ارجاع پرونده به دادسرا
- ۳. ارجاع به پزشکی قانونی برای تعیین نوع صدمه و میزان دیه
- ۴. ارجاع به کارشناس اداره کار یا کار رسمی دادگستری برای تعیین درصد تقصیر
- ۵. صدور کیفرخواست و ارسال به دادگاه کیفری دو
- ۶. صدور رای و اجرای حکم
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
این دعوا جنبه کیفری دارد و در دادسرا مطرح میشود. مجازات آن علاوه بر دیه، شامل حبس یا جزای نقدی (موضوع ماده ۶۱۶ قانون مجازات اسلامی) است. رضایت شاکی در جنبه خصوصی تأثیری در جنبه عمومی جرم (مجازات حبس/جزای نقدی) ندارد، مگر با اعمال تخفیف قضایی.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: مسئولیت کیفری مدیرعامل یا مسئول ایمنی / دیدگاه ۱: مسئولیت مستقیم با مدیرعامل است / دیدگاه ۲: مسئولیت با مسئول ایمنی یا سرپرست کارگاه است (بر اساس شرح وظایف).
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
میزان سخت‌گیری در اعمال مجازات حبس، پذیرش توبه یا اصلاح رفتار کارفرما برای تخفیف مجازات، تفسیر «بی‌احتیاطی» یا «بی‌مبالاتی» در مقررات ایمنی.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
شکایت و تقاضای تعقیب و مجازات کیفری خوانده/متهم به اتهام ایراد صدمه بدنی غیرعمدی ناشی از نقض مقررات ایمنی کار و مطالبه دیه
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا پرداخت دیه مانع از حبس متهم میشود؟
در جرایم غیرعمدی ناشی از کار، معمولاً مجازات اصلی جزای نقدی یا حبس تعزیری است که با پرداخت دیه و گذشت شاکی ممکن است تخفیف یابد.
مقصر حادثه چگونه تعیین میشود؟
توسط هیئت کارشناسان رسمی دادگستری یا بازرسان کار تعیین میگردد.
آیا کارگر هم می‌تواند مقصر شناخته شود؟
بله، اگر کارگر از وسایل استحفاظی موجود استفاده نکرده باشد، ممکن است درصدی از تقصیر متوجه وی شود.
هزینه کارشناسی با چه کسی است؟
عموماً در مرحله تحقیقات بر عهده شاکی است مگر اینکه دادسرا رایگان اعلام کند یا متهم مکلف به پرداخت شود.
راهنمای کامل: راهنمای حقوقی حوادث کار، ایمنی و بهداشت حرفه‌ای در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای شکایت از ایراد صدمه بدنی غیرعمدی ناشی از نقض مقررات ایمنی کار ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.