وحدت رویه
رای وحدت رویه؛ از تفسیر قضایی تا قانون گذاری پنهان
خلاصه
این مقاله به تحلیل ماهیت حقوقی آرای وحدت رویه در نظام حقوقی ایران میپردازد. نویسنده استدلال میکند که رأی وحدت رویه از جنس قانونگذاری نیست، بلکه نوعی تفسیر قضایی است. بر این اساس، نباید آثار قانون را بر آن مترتب دانست و باید به محدودیتهایی مانند اثر نسبی و عدم قابلیت تنقیح مناط در این آرا توجه کرد.
اصلِ حقوقی: تفکیک ماهیت تفسیر قضایی از قانونگذاری و عدم تسری آثار قانون به آرای وحدت رویه.
کلیدواژهها: رأی وحدت رویه، تفسیر قانون، تفکیک قوا، قانونگذاری قضایی، دیوان عالی کشور.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
رأی وحدت رویه؛ از تفسیر قضایی تا قانونگذاری پنهان
رویه قضایی
رأی وحدت رویه؛ از تفسیر قضایی تا قانونگذاری پنهان
نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسنده
رضا پورمحمدی
استادیار گروه فقه و حقوق، پژوهشکده زن و خانواده، قم، ایران
10.22034/juris.2025.724887
چکیده
این مقاله به واکاوی ماهیت رأی وحدت رویه در نظام حقوقی ایران میپردازد. علیرغم جایگاه ویژۀ این رأی در ساختار حقوقی ایران، ابعاد نظری و بنیادین آن کمتر به تیغ تحلیل و تأمل سپرده شده است. یکی از پرسشهای اساسی در این زمینه، چیستی ماهیت حقوقی رأی وحدت رویه و پیامدهای مترتب بر آن است. به طور خلاصه، همۀ سخن در این نوشته بر سر این است که رأی وحدت رویه از سنخ «قانون» نبوده و نباید بر آن آثار قانون را مترتب ساخت؛ بلکه باید آن را از سنخ «تفسیر قضایی» قلمداد نمود. چنین نگرشی به رأی وحدت رویه آثار و پیامدهایی به همراه خواهد داشت که غالباً از دیده قضات و حقوقدانان پنهان مانده است. از جمله این پیآمدها میتوان به اثر نسبی آرای وحدت رویه یا عدم قابلیت تنقیح مناط از این آراء اشاره نمود..
کلیدواژهها
هیئت عمومی دیوان عالی کشور
تفسیر قانون
تفکیک قوا
قانونگذاری قضایی
20.1001.1.24767581.1404.1.1.4.3
موضوعات
حقوق اساسی
دوره 1، شماره 1 - شماره پیاپی 1
فروردین 1404
صفحه 61-81
فایل ها
XML
اصل مقاله 443.26 K
سابقه مقاله
تاریخ دریافت 16 دی 1403
تاریخ بازنگری 12 اردیبهشت 1404
تاریخ پذیرش 26 اسفند 1403
هم رسانی
ارجاع به این مقاله
RIS
EndNote
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
CHICAGO
VANCOUVER
آمار
تعداد مشاهده مقاله 2,499
تعداد دریافت فایل اصل مقاله 1,769
APA
پورمحمدی,رضا . (1404). رأی وحدت رویه؛ از تفسیر قضایی تا قانونگذاری پنهان. رویه قضایی , 1 (1), 61-81. doi: 10.22034/juris.2025.724887
MLA
پورمحمدی,رضا . "رأی وحدت رویه؛ از تفسیر قضایی تا قانونگذاری پنهان", رویه قضایی , 1, 1, 1404, 61-81. doi: 10.22034/juris.2025.724887
HARVARD
پورمحمدی رضا. (1404). 'رأی وحدت رویه؛ از تفسیر قضایی تا قانونگذاری پنهان', رویه قضایی , 1(1), pp. 61-81. doi: 10.22034/juris.2025.724887
CHICAGO
رضا پورمحمدی, "رأی وحدت رویه؛ از تفسیر قضایی تا قانونگذاری پنهان," رویه قضایی, 1 1 (1404): 61-81, doi: 10.22034/juris.2025.724887
VANCOUVER
پورمحمدی رضا. رأی وحدت رویه؛ از تفسیر قضایی تا قانونگذاری پنهان. رویه قضایی. 1404;1(1):61-81. doi: 10.22034/juris.2025.724887
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
