(1)- تاثیر مفارقت جسمانی زوجین بر دعوای طلاق (2)- مصداق سوءاستفاده از حق توسط زوج

رأی خلاصه جریان پرونده در تاریخ۱۴۰۰/۵/۱۷ خانم ن. خ. بوکالت از طرف خانم ز. ا. ز. ق. بطرفیت اقای م. ب. ت. دادخواستی بخواسته طلاق بدلیل عسر و حرج ناشی از هتک حرمت و ضرب و جرح و فحاشی زوج به زوجه در طی زندگی مشترک و مفارقت جسمانی حدود ۴سال و عدم دلبستگی و وابستگی زوج به زوجه تقدیم نموده که حسب الارجاع در شعبه *ثبت و مورد رسیدگی قرار میگیرد در جلسه رسیدگی مورخ ۱۴۰۰/۶/۳۰ که با حضور وکیل خواهان و نیز خ. ت. گ. وکیل خ. ا. د. خواسته موکل بشرح دادخواست تقدیمی است.موکلم از خوانده سه فرزند ۲۷و ۲۰و۱۵ساله دارد. که اولی ازدواج کرده و دومی پیش مادرش و فرزند کوچکتر پیش پدرش زندگی می کند. خوانده می گوید ایشان چک سیصد و پنجاه میلیون تومان مرا پاره کرد من خواستم چک را از دست وی بگیرم که دستش کبود شد و دادگاه به همین دلیل مرا به پرداخت دیه محکوم کرد قبلا ایشان به همین جهت دادخواست طلاق داده که رد شد و تصویر دادنامه های صادره را تقدیم می کنم بعلاوه طبق دادنامه های صادره از شعبه *حکم بر محکومیت ایشان به تمکین و نیز حکم بر تجویز ازدواج مجدد بنفع من صادر شده است.ایشان مهریه و اجرت المثل خودش را نقدا از من دریافت کرد من پس از صدور حکم ازدواج مجدد تجدید فراش نکردم ایشان دلیلی برای اثبات عسر و حرج ندارد. و من با طلاق وی موافق نیستم از سال۹۶ تاکنون جدای از هم هستیم و من واسطه های زیادی به دنبال وی فرستادم اما ایشان قبول نکرد برگردد. وکیل خ. ا. د. ایشان قصد اذیت و ازار موکل را دارد. مهریه و اجرت المثل در مقابل چکهایی که ایشان از حساب موکل صادر کرده و موکل محکوم شد تهاتر شده است.ایشان چگونه میگوید زنش را دوست دارد. ولی جلب وی را میگیرد و از سال۹۷ فقط با مامور به دنبال وی امد تا او را جلب کند. دو دخترش شاهد رفتارهای وی بودند و میتوانند گواهی بدهند خوانده میگوید در نظر روانشناس *بطور شفاف وضعیت وی اعلام شده است.پدر و نامادری خانم می دانند که من چند بار به دنبال وی رفتم ولی ایشان نیامد از شما میخواهم از انان تحقیق کنید. متعابا وکیل خواهان و نیز خوانده هر یک لایحه دفاعیه ای تقدیم نموده اند. دادگاه قرار ارجاع امر بداوری صادر نموده و داوران منتخب زوجین هر یک نظریه کتبی خود را که حاکی از عدم حصول سازش بین طرفین بوده تقدیم داشته اند. سرانجام دادگاه پس از اظهار عقیده قاضی مشاور بموجب دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۲۵ پس از ذکر خواسته خواهان و اعلام احراز رابطه زوجیت دائم بین طرفین با اعلام اینکه فیمابین زوجین از سال۹۶ تاکنون شقاق و اختلاف وجود داشته و داوران قادر به صلح و اشتی انان نبوده ودر طول این مدت دعاوی متعددی ازناحیه انان طرح شده و زوج بابت ضرب و جرح زوجه به دیه محکوم شده و هم چنین بابت محکومیت مالی زوجه د. ح. زوج دستور جلب وی صادر گردیده و این امر باعث تنفر در زوجه شده که موجب عسر و حرج وی باشد. و از طرفی هم جدایی و مفارقت بیش از ۵سال زوجین از یکدیگر و تشکیل پرونده های متعدد از جمله الزام زوجه به تمکین ، ضرب و جرح ، مطالبه وجه و طلاق در دو مرحله و تخریب چک که به محکومیت حبس تعلیقی زوجه منجر شده با فلسفه ازدواج که تشکیل زندگی مشترک و بدست اوردن سکینه و ارامش بوده منافات دارد. و در چنین وضعیتی اصرار بر ادامه این زندگی پیامدهای زیانبار خواهد داشت که باعث حرمان زوجه از رسیدن و دست یابی به یک زندگی متعارف توام با ارامش واسایش روان و خاطر خواهد شد و هم چنین اصرار زوج بر استمرار زندگی مشترک این چنینی ب. ت. ب. عدم علاقمندی زوجه به زوج و کراهت بوجود امده در وی می تواند مصداق سوی استفاده از حق توسط زوج باشد. که طبق اصل ۳۰ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و قاعده فقهی لاضرر ممنوع است.لذا عسر و حرج زوجه را در استمرار زوجیت محرز تشخیص و با لحاظ نظریه قاضی مشاور و باستناد مواد ۲۶-۲۷-۲۹-۳۳قانون حمایت خانواده مصوب سال۱۳۹۱ و تبصره ماده۱۱۳۳ قانون مدنی حکم بر الزام خوانده به طلاق خواهان از نوع خلع نوبت اول صادر نموده و توضیح داده که چون زوجه در این پرونده ادعای مالی ندارد. لذا فعلا زوج تکلیفی ندارد. و فرزند ان مشترک همگی بزرگ و از سن حضانت خارج هستند لذا موضوع حضانت و توابع ان منتفی است. اعتبار رای صادره شش ماه از تاریخ ابلاغ رای قطعی یا قطعی شدن ان م. ب.. و در صورت عدم حضور زوج در دفترخانه سردفتر می تواند به نمایندگی از وی صیغه طلاق را جاری کند. سپس خانم ف. ر. ق. خ. بوکالت از طرف اقای م. ب. ت. در مهلت قانونی با تقدیم دادخواست نسبت به دادنامه صادره تجدیدنظرخواهی نموده که پس از طی تشریفات قانونی و وصول پرونده بمرجع تجدیدنظر *وضوع رسیدگی و طی دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۱۲/۲۸ اعتراض ت. ن. خ. را غیر موجه و دادنامه تجدیدنظرخواسته را صایب و صحیح و فاقد ایراد و اشکال قانونی تشخیص و ضمن رد تجدیدنظرخواهی ت. ن. خ. باستناد ماده۳۵۸ قانون ایین دادرسی دادنامه فرجام خواسته را تایید نموده است. دادنامه اخیرالذکر در تاریخ ۱۴۰۰/۱۲/۲۸ به طرفین و وکلای انان ابلاغ شد و وکیل ز. د. ت. ۱۴۰۱/۱/۱۸ با تقدیم دادخواست و لایحه فرجامی نسبت به ان فرجام خواهی نموده که پس از طی تشریفات قانونی و وصول پرونده به دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. لایحه فرجامی به هنگام شور قرائت می گردد.د هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ح. ع. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رأی متن رأی فرجام خواهی وکیل ف. خ. ا. م. ب. ت. نسبت به دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۱۲/۲۸ شعبه *متضمن تایید دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۲۵ صادره از شعبه *که بموجب ان بلحاظ احراز عسر و حرج زوجه در تداوم زوجیت حکم بر الزام زوج ( ف. خ. ) به مطلقه نمودن زوجه ( فرجام خوانده ) وثبت رسمی ان صادر گردیده است ، ب. ت. ب. جامع اوراق پرونده وارد نبوده و توجیه قانونی ندارد. دادنامه های بدوی و فرجام خواسته که متکی بر ارزیابی دلایل و و قرائن موجود در پرونده و مبتنی بر استنباط و تشخیص دادگاه بوده ، با عنایت به جهات و مبانی استدلال و استنباط دادگاه و اسباب توجیهی منعکس در حکم و توجها به وجود اختلاف شدید بین طرفین که موجب مفارقت انان گردیده و از سال۱۳۹۶تاکنون جدا از یکدیگر زندگی می نمایند و گذشت زمان نه تنها موجب صلح و سازش بین طرفین نگردیده ، بلکه تشکیل پرونده های متعدد و طرح شکایات حقوقی و کیفری علیه یکدیگر در محاکم دادگستری که منتهی به محکومیت جزایی زوج باتهام ایراد ضرب و جرح عمدی به زوجه و محکومیت کیفری زوجه باتهام تخریب یک فقره چک و محکومیتهای حقوقی زوجه گردیده ، موجب تشدید اختلاف وتنش و درگیری بین طرفین گردیده و عملا امکان هرگونه صلح و سازش بین طرفین را منتفی نموده است.که موثر واقع نشدن مساعی داوران در اصلاح ذات البین و همچنین عدم تاثیر محکومیت زوجه به تمکین از زوج در بازگشت ایشان به زندگی مشترک موید این استنباط و نظر م. ب.. و لحاظ دیگر قرائن و امارات موجود در پرونده در مجموع موجها و مطابق موازین و مقررات قانونی اصدار یافته و ایرادو اشکال موثر در تخدیش بر ارای مرقوم مترتب نبوده و اعتراضات وکیل ف. خ. د. حد و کیفیتی نیست که بمبانی استنباط و تشخیص دادگاه و مالا اساس دادنامه معترض عنه خلل و خدشه ای وارد و موجبات نقض انرا فراهم سازد و چون از حیث رعایت اصول و قواعد دادرسی ایراد موثری بر نحوه رسیدگی دادگاه و صدور حکم مشهود نمی باشد. لهذا ضمن رد فرجام خواهی ف. خ. باستناد مواد ۳۷۰ و ۳۹۶ قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجام خواسته ابرام می گردد. شعبه * رییس شعبه- ح. ع. مستشاران- ح. م. ه. -م. ج. ح. م. فهرست خلاصه جریان پرونده متن رأی نقد رأی (1)- تاثیر مفارقت جسمانی زوجین بر دعوای طلاق (2)- مصداق سوءاستفاده از حق توسط زوج در تاریخ 17 مرداد 1400، دادخواستی به منظور طلاق به دلیل عسر و حرج ناشی از هتک حرمت، ضرب و جرح و فحاشی، به دادگاه ارائه شد. در جلسه رسیدگی، خوانده به محکومیت خود در پرداخت دیه اشاره کرده و ادعا نمود که زوجه به دلیل مسائل مالی و دریافت مهریه و اجرت‌المثل، قادر به اثبات عسر و حرج خود نبوده است. دادگاه پس از بررسی مستندات و نظریه داوران، به این نتیجه رسید که بین طرفین اختلافات شدید و طولانی‌مدتی وجود دارد و ادامه زندگی مشترک به دلیل عدم تمایل زوجه به زوج، موجب عسر و حرج برای او شده است. بر این اساس، بر طبق مواد 26، 27، 29 و 33 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 و تبصره ماده 1133 قانون مدنی، حکم به طلاق زوجه به نوع خلع نوبت اول صادر گردید. این حکم در مرحله تجدیدنظر نیز تایید و تجدیدنظرخواهی خوانده رد شد. در نهایت، دیوان عالی کشور پس از بررسی فرجام‌خواهی، دادنامه‌های قبلی را تایید و فرجام‌خواهی را رد نمود و بر اساس مواد 370 و 396 قانون آیین دادرسی مدنی، حکم را ابرام کرد. در تاریخ1400/05/17 خانم ن. خ. به وکالت از طرف خانم ز. ا. ز. ق. به طرفیت اقای م. ب. ت. دادخواستی به خواسته طلاق بدلیل عسر و حرج ناشی از هتک حرمت و ضرب و جرح و فحاشی زوج به زوجه در طی زندگی مشترک و مفارقت جسمانی حدود 4سال و عدم دلبستگی و وابستگی زوج به زوجه تقدیم نموده که حسب الارجاع در شعبه *ثبت و مورد رسیدگی قرار میگیرد در جلسه رسیدگی مورخ 1400/06/30 که با حضور وکیل خواهان و نیز خ. ت. گ. وکیل خ. ا. د. خواسته موکل ب. ش. د. تقدیمی است.موکلم از خوانده سه فرزند 27و 20و15ساله دارد. که اولی ازدواج کرده و دومی پیش مادرش و فرزند کوچکتر پیش پدرش زندگی می کند. خوانده می گوید ایشان چک سیصد و پنجاه میلیون تومان مرا پاره کرد من خواستم چک را از دست وی بگیرم که دستش کبود شد و دادگاه به همین دلیل مرا به پرداخت دیه محکوم کرد قبلا ایشان به همین جهت دادخواست طلاق داده که رد شد و تصویر دادنامه های صادره را تقدیم می کنم به علاوه طبق دادنامه های صادره از شعبه *حکم بر محکومیت ایشان به تمکین و نیز حکم بر تجویز ازدواج مجدد بنفع من صادر شده است.ایشان مهریه و اجرت المثل خودش را نقدا از من دریافت کرد من پس از صدور حکم ازدواج مجدد تجدید فراش نکردم ایشان دلیلی برای اثبات عسر و حرج ندارد. و من با طلاق وی موافق نیستم از سال 96 تاکنون جدای از هم هستیم و من واسطه های زیادی به دنبال وی فرستادم اما ایشان قبول نکرد برگردد. وکیل خ. ا. د. ایشان قصد اذیت و ازار موکل را دارد. مهریه و اجرت المثل در مقابل چکهایی که ایشان از حساب موکل صادر کرده و موکل محکوم شد تهاتر شده است.ایشان چگونه میگوید زنش را دوست دارد. ولی جلب وی را میگیرد و از سال 97 فقط با مامور به دنبال وی امد تا او را جلب کند. دو دخترش شاهد رفتارهای وی بودند و میتوانند گواهی بدهند خوانده میگوید در نظر روانشناس *به طور شفاف وضعیت وی اعلام شده است.پدر و نامادری خانم می دانند که من چند بار به دنبال وی رفتم ولی ایشان نیامد از شما میخواهم از انان تحقیق کنید. متعابا وکیل خواهان و نیز خوانده هر یک لایحه دفاعیه ای تقدیم نموده اند. دادگاه قرار ارجاع امر بداوری صادر نموده و داوران منتخب زوجین هر یک نظریه کتبی خود را که حاکی از عدم حصول سازش بین طرفین بوده تقدیم داشته اند. سرانجام دادگاه پس از اظهار عقیده قاضی مشاور به موجب دادنامه شماره *مورخ 1400/10/25 پس از ذکر خواسته خواهان و اعلام احراز رابطه زوجیت دائم بین طرفین با اعلام اینکه فیمابین زوجین از سال 96 تاکنون شقاق و اختلاف وجود داشته و داوران قادر به صلح و اشتی انان نبوده ودر طول این مدت دعاوی متعددی ازناحیه انان طرح شده و زوج بابت ضرب و جرح زوجه به دیه محکوم شده و هم چنین بابت محکومیت مالی زوجه د. ح. زوج دستور جلب وی صادر گردیده و این امر باعث تنفر در زوجه شده که موجب عسر و حرج وی باشد. و از طرفی هم جدایی و مفارقت بیش از 5سال زوجین از یکدیگر و تشکیل پرونده های متعدد از جمله الزام زوجه به تمکین، ضرب و جرح، مطالبه وجه و طلاق در دو مرحله و تخریب چک که به محکومیت حبس تعلیقی زوجه منجر شده با فلسفه ازدواج که تشکیل زندگی مشترک و به دست اوردن سکینه و ارامش بوده منافات دارد. و در چنین وضعیتی اصرار بر ادامه این زندگی پیامدهای زیانبار خواهد داشت که باعث حرمان زوجه از رسیدن و دست یابی به یک زندگی متعارف توام با ارامش واسایش روان و خاطر خواهد شد و هم چنین اصرار زوج بر استمرار زندگی مشترک این چنینی ب. ت. ب. عدم علاقمندی زوجه به زوج و کراهت بوجود امده در وی می‌تواند مصداق سوی استفاده از حق توسط زوج باشد. که طبق اصل 30 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و قاعده فقهی لاضرر ممنوع است.لذا عسر و حرج زوجه را در استمرار زوجیت محرز تشخیص و با لحاظ نظریه قاضی مشاور و به استناد مواد 26- 27- 29- 33 قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391 و تبصره ماده 1133 قانون مدنی حکم بر الزام خوانده به طلاق خواهان از نوع خلع نوبت اول صادر نموده و توضیح داده که چون زوجه در این پرونده ادعای مالی ندارد. لذا فعلا زوج تکلیفی ندارد. و فرزند ان مشترک همگی بزرگ و از سن حضانت خارج هستند لذا موضوع حضانت و توابع ان منتفی است. اعتبار رای صادره شش ماه از تاریخ ابلاغ رای قطعی یا قطعی شدن ان م. ب.. و در صورت عدم حضور زوج در دفترخانه سردفتر می‌تواند به نمایندگی از وی صیغه طلاق را جاری کند. سپس خانم ف. ر. ق. خ. به وکالت از طرف اقای م. ب. ت. در مهلت قانونی با تقدیم دادخواست نسبت به دادنامه صادره تجدیدنظرخواهی نموده که پس از طی تشریفات قانونی و وصول پرونده بمرجع تجدیدنظر *وضوع رسیدگی و طی دادنامه شماره *مورخ 1400/12/28 اعتراض ت. ن. خ. را غیر موجه و دادنامه تجدیدنظرخواسته را صایب و صحیح و فاقد ایراد و اشکال قانونی تشخیص و ضمن رد تجدیدنظرخواهی ت. ن. خ. به استناد ماده 358 قانون ایین دادرسی دادنامه فرجام خواسته را تایید نموده است. دادنامه اخیرالذکر در تاریخ 1400/12/28 به طرفین و وکلای انان ابلاغ شد و وکیل ز. د. ت. 1401/01/18 با تقدیم دادخواست و لایحه فرجامی نسبت به ان فرجام خواهی نموده که پس از طی تشریفات قانونی و وصول پرونده به دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. لایحه فرجامی به هنگام شور قرائت می‌گردد.د فرجام خواهی وکیل ف. خ. ا. م. ب. ت. نسبت به دادنامه شماره *مورخ 1400/12/28 شعبه *متضمن تایید دادنامه شماره *مورخ 1400/10/25 صادره از شعبه *که به موجب ان به لحاظ احراز عسر و حرج زوجه در تداوم زوجیت حکم بر الزام زوج (ف. خ.) به مطلقه نمودن زوجه (فرجام خوانده) وثبت رسمی ان صادر گردیده است، ب. ت. ب. جامع اوراق پرونده وارد نبوده و توجیه قانونی ندارد. دادنامه های بدوی و فرجام خواسته که متکی بر ارزیابی دلایل و و قرائن موجود در پرونده و مبتنی بر استنباط و تشخیص دادگاه بوده، با عنایت به جهات و مبانی استدلال و استنباط دادگاه و اسباب توجیهی منعکس در حکم و توجها به وجود اختلاف شدید بین طرفین که موجب مفارقت انان گردیده و از سال 1396تاکنون جدا از یکدیگر زندگی می نمایند و گذشت زمان نه تنها موجب صلح و سازش بین طرفین نگردیده، بلکه تشکیل پرونده های متعدد و طرح شکایات حقوقی و کیفری علیه یکدیگر در محاکم دادگستری که منتهی به محکومیت جزایی زوج به اتهام ایراد ضرب و جرح عمدی به زوجه و محکومیت کیفری زوجه به اتهام تخریب یک فقره چک و محکومیتهای حقوقی زوجه گردیده، موجب تشدید اختلاف وتنش و درگیری بین طرفین گردیده و عملا امکان هرگونه صلح و سازش بین طرفین را منتفی نموده است.که موثر واقع نشدن مساعی داوران در اصلاح ذات البین و همچنین عدم تاثیر محکومیت زوجه به تمکین از زوج در بازگشت ایشان به زندگی مشترک موید این استنباط و نظر م. ب.. و لحاظ دیگر قرائن و امارات موجود در پرونده در مجموع موجها و مطابق موازین و مقررات قانونی اصدار یافته و ایرادو اشکال موثر در تخدیش بر ارای مرقوم مترتب نبوده و اعتراضات وکیل ف. خ. د. حد و کیفیتی نیست که بمبانی استنباط و تشخیص دادگاه و مالا اساس دادنامه معترض عنه خلل و خدشه ای وارد و موجبات نقض انرا فراهم سازد و چون از حیث رعایت اصول و قواعد دادرسی ایراد موثری بر نحوه رسیدگی دادگاه و صدور حکم مشهود نمی‌باشد. لهذا ضمن رد فرجام خواهی ف. خ. ب. استناد مواد 370 و 396 قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجام خواسته ابرام می‌گردد. رئیس شعبه- ح. ع. مستشاران- ح. م. ه. -م. ج. ح. م.