رأی
اختلاف صلاحیت بین مرجع قضایی و شورای حل اختلاف
رأی خلاصه جریان پرونده
آقای م.ن. فرزند ه. در تاریخ 12/7/91 د. ب. ط. آقای ….الف. فرزند ح. مقیم تهران شهرری . . . به خواسته
1- اثبات انحراف به چپ و رانندگی حین وقوع خوانده در متن معبر وسایط نقلیه
2- متعاقب آن مطالبه خسارت ناشی از تقصیر و تسبیب نسبت به اتومبیل سمند خواهان و از ازکارافتادگی و تفویت منافع
3- کلیه خسارت دادرسی و حق الوکاله وکیل با تقویم علی الحساب بابت هزار ریال موضوع بند 14 ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و بدواً صدور قرار تأمین خواسته تقدیم دادگاه عمومی حقوقی کلاردشت می نماید و مطالبه پرونده محاکماتی موضوع تصادف در شعبه 101 جزایی بخش و شهادت شهود مندرج در پرونده مرقوم و عنداللزوم صدور قرار استماع شهود و معاینه محل و ارجاع امر به کارشناسی از حیث تقصیر واقعه و میزان خسارت را مستند دادخواست تقدیمی قرار داده و شرح نموده.
اولاً - از حیث صلاحیت دعوی، مرتبط است و خواسته از عناوین <a class="artref" href="/ماده/ماده-20-a_0815110235664">ماده 20 قانون مدنی</a> دعاوی منقول است و دعوی مربوط مرتبط موضوع ماده 103 قانون آیین دادرسی مدنی و از حکم موضوع صلاحیت ماده 17 قانون مذکور و حکم صلاحیت ماده 22 قانون شورای حل اختلاف برخوردار م. ب. هرچند که دعوی اصلی است و طاری نمی باشد و اقتضاء قسمت اول دعوی، اثبات دعوی انحراف به چپ و رانندگی حین وقوع از ناحیه خوانده در متن معبر وسایط نقلیه که مستلزم قرار معاینه محل موضوع مواد 249 و 255 قانون آیین دادرسی مدنی است مقتضای صلاحیت محاکم بخش کلاردشت است و توجه داده که خوانده دعوی با طرح دعوی در پرونده شماره 91/98 ش3 ک خواسته صدور حکم نموده که در شورای حل اختلاف در جریان است هرچند ماهیت آن مردود است لکن به سبب اینکه تصاویر خواسته در دعوی اینجانب علی الحساب بیش از پنج میلیون و یک صد هزار ریال است که خارج از صلاحیت شورای فوق طبق بند یک ماده 11 قانون شورای مرقوم م.
ب. ضرورت رسیدگی توأمان آن با استناد ماده 103 آیین دادرسی مدنی و ماده 22 قانون شورای حل اختلاف موجود است و خواستار مطالبه پرونده مرقوم شده تا ب. ت. ب. ماده 141 قانون ذکرشده در تعریف دعاوی مرتبط و ماده 17 قانون یادشده که همان مبنای مندرج در ماده 141 فوق را دارا م. ب. (منشأ واحد دعوی اصلی یا طاری و ارتباط کامل) و اینکه دعوی مرتبط سه فرض دارد الف- در شعب متعدد و دادخواست داده باشند ب- در یک شعبه دعاوی متعدد ضمن یک دادخواست طرح شده باشد (ماده 65 آیین دادرسی مدنی)
ج- در یک شعبه دادخواست متعدد مطرح شود.
و اینکه حکم ماده 103 قانون آیین دادرسی مرقوم ناظر به هر سه مورد م. ب. اولی منصوص تکلیفی به ادغام دومی و سومی حسب فحوای اولویت و منصوص العله بودن حکم تکلیفی رسیدگی یکجا دارد. ثانیاً - خوانده باهدف قلع واقعیت سریعاً دستور خروج اتومبیل را اخذ تا بتواند امحاء دلیل نماید ثالثاً - خوانده با نشر اکاذیب در دادخواست خود، مدعی است که در شانه خاکی جاده پارک بوده است که به علل عدیده چنین نبوده بلکه در این انحراف به چپ سانحه را به وجود آورده رابعاً- شهادت شهود قضیه در پرونده مذکور در شعبه 101 جزایی کلاردشت در جریان تحقیقات و رسیدگی است و با بازگویی اظهارات شهود در شرح دادخواست و در بندهای دیگر تقاضای ارجاع موضوع را در جهت احراز تقصیر خوانده به هیئت کارشناسان یا ارسال مدارک قضیه به شورای عالی تصادفات برای تشخیص علت حادثه و نیز تشریح مبنای ازکارافتادگی به سبب تفویت منافع درآمدی خود با لحاظ اینکه راننده سرویس آژانس بوده است درنهایت خواستار صدور حکم وفق ستون خواسته شده رسیدگی به شعبه 101 دادگاه ارجاع گردیده دادگاه با تعیین وقت و دعوت طرفین برای تاریخ 21/2/92 مع هذا در وقت فوق العاده 14/2/92 (قبل از حلول وقت فوق) اجلاس نموده ...
و به جهت ایراد ردّ دادرس که خواهان جهت آن را شکایت دادرس علیه وی و شکایت ایشان علیه دادرس دادگاه بوده است ایراد را پذیرفته و مستند به بند ه <a class="artref" href="/ماده/ماده-91-a_0815110235735">ماده 91 قانون مدنی</a> و ماده 92 همین قانون ضمن امتناع از رسیدگی پرونده را به نظر ریاست دادگاه های عمومی بخش کلاردشت رسانده که پرونده در شعبه اول مطرح رسیدگی قرار می گیرد و شعبه مرقوم نیز در وقت فوق العاده 16/2/92 اجلاس نموده به علت سکونت خوانده در شهرری مستند به ماده 11 قانون آیین دادرسی مارالذکر قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه مرقوم صادر و پرونده را به این دادگاه ارسال می دارد پرونده امر به دادگاه های عمومی شهرری واصل و رسیدگی به شعبه دوم ارجاع می گردد و شعبه یادشده پس از رفع نقص از حیث هزینه دادرسی، به وقت فوق العاده 30/4/92 اجلاس می گردد (با وصف وصول لایحه ای از ناحیه خواهان که علاوه بر بیان مطالبی در زمینه تقویم خواسته و قابل تقویم بودن یا نبودن و چگونگی جریان پرونده به موجب تصادف و پرونده مطروحه از ناحیه طرف مقابل در مطالبه خسارت طبق پرونده 91/98 ح ش ک و متعاقباً تقدیم دادخواست ایشان به طرفیت خواهان پرونده مرقوم به شماره 00789 که با اصدار قرار عدم صلاحیت مرقوم به دادگستری شهرری ارسال گردیده به صلاحیت این دادگاه ایراد نموده و مطالبی که مفاداً متحد با مطالب مندرج در دادخواست در زمینه صلاحیت دادگاه عمومی کلاردشت م.
ب.) و این دادگاه به موجب قرار شماره 9200354 مورخ 31/4/92 ب. ت. ب. ایراد مطروحه به صلاحیت دادگاه و اینکه حسب پرونده متشکله خوانده دعوی به عنوان خ. ب. خ. مطالبه خسارت طی پرونده کلاسه 91/98 ح ش 3 ک در شورای حل اختلاف کلاردشت به طرفیت خواهان این پرونده و اینکه موضوع بدواً اختلاف و بررسی مقصر حادثه م. ب. که تعیین آن در سرنوشت هر دو پرونده تأثیر می گذارد بایستی در محل وقوع حادثه احراز گردد از طرفی دادخواست حاضر نیز اثبات تقصیر و مطالبه خسارات بوده.
با احراز تقصیر در هر دو پرونده مقرر بوده و هر دو پرونده ارتباط کامل و مؤثر در دیگری دارد و از طرفی خواسته خواهان به بیش از پنج میلیون ریال تقویم شده که دادگاه می بایست به صلاحیت شورای حل اختلاف عدم صلاحیت صادر می نمود تا شورای مرقوم به تجمیع دو پرونده یا عدم صلاحیت اقدام می کرد بنا به مراتب عدم صلاحیت دارای ایراد است وفق مواد 103 و 141 قانون آیین دادرسی مدنی قرار عدم صلاحیت به صلاحیت شورای حل اختلاف شهرستان کلاردشت به جهت ضرورت رسیدگی توأم پرونده ها صادر و پرونده را به مرجع یادشده ارسال نموده قبل از ملاحظه پرونده توسط شورای حل اختلاف بدین جهت که نامه راجع ارسال پرونده به عنوان مدیر دفتر کل دادگستری کلاردشت نوشته شده به نظر رئیس حوزه قضایی رسیده ایشان طبق نوشته ذیل نامه متصرر نموده در شورای حل اختلاف رسیدگی شود بعد این نوشته ها مشخصات رئیس حوزه و سمت و امضاء بوده خط خورده و در پشت نامه با ذکر خلاصه ای از قرارهای صادره از محاکم عمومی کلاردشت و شهرری اظهارنظر نموده که پرونده بایستی در اجرای تبصره ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی جهت حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال می شده است لذا پرونده را عیناً به دادگاه شهرری (تاریخ 15/5/92) اعاده نموده با وصول پرونده به دادگاه عمومی شهرری 29/5/92 مراتب از ناحیه دفتر دادگاه گزارش شده آقای رئیس دادگاه هم دستور داده پرونده عیناً به دیوان عالی کشور ارسال شود که اقدام شده با وصول پرونده به دبیرخانه دیوان عالی کشور و ثبت آن به کلاسه 21/920239 به این شعبه ارجاع گردید.
تصمیم: هرچند ارسال پرونده به دیوان عالی کشور ظاهراً از حیث اختلاف در صلاحیت بین دادگاه عمومی شهرری و شورای حل اختلاف کلاردشت بوده و قطع نظر از اینکه پرونده به نظر شورای مرقوم نرسیده تا مشخص باشد صلاحیت خود را می پذیرد یا نه تا بتوان آن را در صورت عدم پذیرش صلاحیت منطقاً اختلاف در صلاحیت دانست و با وصف اینکه طبق ماده 17 قانون شورای حل اختلاف مصوب 1387 در وضعیت فوق نظر مرجع قضایی؛ که البته مراد از عبارت مرجع قضایی در تلفیق با ماده 16 قانون مذکور، مرجع قضایی دادگستری است، برای شورای حل اختلاف لازم الاتباع م.
ب. و به عبارتی اختلاف در صلاحیت بین شورای حل اختلاف و مرجع قضایی دادگستری غیرعملی است، متذکر می گردد وجود این مرجع در مقام حل اختلاف نه از باب آنچه فوقاً آورده شد، م. ب. بلکه از جهت تحقق اختلاف بین دو دادگاه عمومی کلاردشت و شهرری است و از این باب که قرار عدم صلاحیت مورخ 19/2/92 به شماره دادنامه 9200113 دادگاه عمومی کلاردشت ب. ت. ب. اینکه دادخواست تقدیمی مورخ 12/7/91 آقای م.ن. با عنوان دعوی طاری و مرتبط با دعوی دیگر با کلاسه 91/98 شورای حل اختلاف شماره 3 کلاردشت طرح شده، اگرچه به اعتبار اقامت خوانده آن در حوزه قضایی دادگاه عمومی شهرری و طبق ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی صادر گردیده مع هذا مفهوماً متضمن عدم پذیرش خصوصیت های فوق بوده اما دادگاه عمومی شهرری در قرار عدم صلاحیت خود خصوصیت های یادشده را پذیرفته علی هذا و با این تذکر که اولاً دعوی مطروحه از ناحیه آقای م.ن.
در جزء اول آنکه اثبات انحراف به چپ به رانندگی خوانده حین وقوع حادثه در متن معبر وسایط نقلیه است ادعایی مستقل و محتاج رسیدگی و اظهارنظر قضایی بر مبنای دلایل است که غیرمالی و داخل در صلاحیت دادگاه ها است و جزء دوم آن هم تابع آن از حیث صلاحیت مرقوم است ثانیاً دادگاه در ارتباط با پرونده مطروحه در شورای حل اختلاف می تواند از باب قاعده اختلاف در صلاحیت که هم نفیاً یا اثباتاً می تواند محقق م. ب. از جنبه اثباتی آن اعلام صلاحیت نماید و به رسیدگی در پرونده مذکور بپردازد، نتیجتاً اختلاف پیش گفته شده محقق است النهایه از آنجا که تقدم و تأخر دادخواست های تقدیمی از ناحیه طرفین پرونده از حیث تاریخ تأثیر در تصمیم این مرجع به جهت اینکه تاریخ ذیل دادخواست آقای ….الف.
مخدوش به نظر می رسد (دادخواست پیوست لایحه مورخ 25/2/92 آقای ن. تقدیمی به دادگستری شهرری که به جلد پرونده الصاق شده) و مغایرت با شماره کلاسه پرونده مورداشاره در دادخواست ایشان دارد ملاحظه پرونده مطروحه در شورای حل اختلاف کلاردشت لازم است دفتر پرونده مرقوم با کلاسه 91/98 ش ح 3 از شعبه سوم شورای حل اختلاف کلاردشت مطالبه پس از وصول آن به نظر برسد پرونده مقید به وقت نظارت شود.
به تاریخ . . . پرونده کلاسه 91/98 /3 ح ش شعبه سوم حل اختلاف کلاردشت موضوع تصمیم مورخ 3/7/92 در پرونده کلاسه 21/920239 این شعبه دیوان عالی کشور (شعبه
21) با وصول از مرجع مرقوم طی شماره 314 شعبه سوم مورخ 14/8/92 که ضمیمه پرونده شده تحت نظر هیئت شده قرار گرفت ب. ت. ب. تصمیم مورخ مرقوم به ملاحظه و انعکاس محتویات آن مبادرت می شود: آقای …. الف.فرزند ح. مقیم تهران شهرری خیابان . . . متری کوچه پ. کوچه ع. پلاک . . . در تاریخ 11/6/91 (عدد مربوط به تاریخ مرقوم، 8 نیز م. ب. لکن از توجه به تاریخ ذیل نقش مهر مربوط به پرداخت هزینه دادرسی این تاریخ 1/6/91 به نظر می رسد اما تاریخ ارجاع ذیل دادخواست از ناحیه رئیس حوزه قضایی بخش کلاردشت صورت گرفته، 11/8/91 نوشته شده) د.
ب. ط. آقای م.ن. فرزند ه. به خواسته مطالبه خسارت وارده در اثر تصادف به مبلغ چهل ودو میلیون ریال برابر نظریه کارشناس پیوست با سایر خسارات وارده ازجمله هزینه دادرس و غیره به خودروی سواری تندر 90 L شماره . . . که در تاریخ 27/5/91 درحالی که در منطقه حسن کیف واقع در ل. در شانه خاکی جاده پارک بوده است و خوانده با سواری سمند شماره . . . به دلیل منحرف شدن به خودروی وی برخورد نموده و طبق کروکی افسر تصادف مقصر صد درصد حادثه شناخته شده تقدیم دادگاه عمومی کلاردشت نموده که به شعبه اول ارجاع گردیده (تاریخ قبض مربوط به هزینه دادرسی با شماره مسلسل 482425 بانک م. 11/6/91 است) به موجب نامه شماره 91/98/ ح ش 3 مورخ 14/6/91 دایر بر ارسال اخطاریه به واحد اجرائیات دادگاه کلاردشت صادره از دفتر شعبه (مشخصات و عنوان امضاء کننده نامه معلوم نیست)، آقای م.ن.
برای تاریخ 28/6/91 ضمن ارسال دادخواست خواهان دعوت به حضور شده در تاریخ مرقوم جلسه شعبه سوم شورای حل اختلاف با حضور خوانده و در غیاب خ. ت. گ. عدم وصول اخطار از خواهان اخبار گردیده خوانده اظهار کرده لایحه اش را که به شماره 106-28/6/91 ثبت شده تسلیم می نماید (لایحه چهارصفحه ای ثبت شده به شماره مرقوم ضمیمه است) تصمیم قاضی شورا بر اعاده پرونده است که ب. ت. ب. اوراق پرونده و ملاحظه نظریه افسر کاردان فنی و اعتراض متهم به نظریه و تقاضای اخذ توضیح از افسر مربوطه و اینکه در کروکی ترسیمی افسر تعارض وجود دارد ظرف یک هفته جهت اخذ توضیح احضار شود و از گواهان و مطلعین تحقیق شود در این ارتباط مبادرت به تعیین وقت شده و جلسه دیگر شورا در 9/8/91 با حضور خواهان و در غیاب خوانده تشکیل شده و اظهارات خوانده استماع و منعکس گردیده و بدون اخذ تصمیمی در پایان اجلاس مرقوم، اوراق موجود در پرونده حکایت از تعیین وقت و دعوت مجدد طرفین برای تاریخ 21 (یا رقم دیگر که مخدوش است) خرداد 92 می نماید جلسه بعدی که به تاریخ 21/3/92 در صورت جلسه درج شده است و با حضور خ.
ت. گ. و پس از استماع و انعکاس اظهارات خوانده حاضر که اجمالاً اظهار کرده ب. ت. ب. لایحه ای که به تاریخ 31/2/92 تسلیم شورا نموده ام (این لایحه ذیل شماره 81-31/2/92 ثبت و ضمیمه شده) در موضوع دعوی آقای …. به طرفیت اینجانب در پرونده کلاسه 91/98 ح ش 3 ک جریانی، دعوی اینجانب هم به خواسته اثبات انحراف به چپ اتومبیل و مطالبه خسارت ناشی از تغیر اتومبیل آقای …. و تأمین خواسته موضوع پرونده 9100789 شعبه اول دادگاه عمومی کلاردشت مطرح گردیده که به سبب اینکه مقادیر خواسته در دعوی اینجانب علی الحساب بیش از پنج میلیون و یک صد هزار تومان (کلمه ریال بعد از یک صد هزار قلم خورده و کلمه تومان در بالای آن نوشته شده) م.
ب. مطابق بند یک ماده 11 قانون شورای حل اختلاف از صلاحیت شورای حل اختلاف خارج است و ضرورت رسیدگی توأمان طبق ماده 103 به قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 22 قانون شوراهای حل اختلاف وجود دارد (فتوکپی دادخواست تقدیمی نامبرده به طرفیت آقای ….الف. به تاریخ 12/7/91 که جریان آن در گزارش مورخ 3/7/92 عضو ممیز درج گردیده صورت مجلس شورا شده) و شورا در تعقیب جلسه چنین اتخاذ تصمیم می نماید که پرونده را به جهت خارج بودن از صلاحیت شورا به لحاظ دعوی مطروحه فوق و برای رسیدگی توأم با دعوی طاری مرقوم به مرجع صالح ارسال نماید و در ضمن قرار رسیدگی توأم پرونده را هم صادر می کند مع هذا همچنان در شورا پرونده به جریان خود ادامه می دهد و اخطاریه ای بنام خواهان برای حضور در جلسه 1/5/92 مشاهده می شود یادشده ایضاً اوراق تحقیقی از چهار نفر گواه در پرونده مشهود است و انعکاس از اجلاس در تاریخ 1/5/92 وجود ندارد لکن پرونده به تاریخ 29/5/92 به وقت نظارت به نظر شورا رسیده و چنین آورده شده که ن.
ب. ا. دادخواست خواهان علیه خوانده که در تاریخ 11/8/91 ثبت و تعیین وقت برای رسیدگی گردیده و خوانده برای اثبات بی تقصیری خود اظهار کرده باید از سوی کارشناس خبره و رسمی راهنمایی صورت گیرد دفتر مراتب را به اطلاع خوانده برساند که دستمزد کارشناسی بر عهده اوست و موضوع کارشناسی را هم مشخص نموده و طرفین برای تاریخ 16/7/92 دعوت به حضور شده اند و در تاریخ مرقوم شورا تشکیل حضور خوانده را اخبار کرده و اظهار وی را منعکس نموده که گفته (با اشاره به جریان دو پرونده) شعبه 21 دیوان عالی کشور پرونده را برای رسیدگی به اختلافات خواسته است و سپس هم مقرر داشته که پرونده به منظور مرقوم همراه پرونده شعبه 101 جزایی کلاردشت شعبه 21 دیوان عالی کشور ارسال شود که اقدام شده و پرونده پس از وصول با وصف اینکه ارسال به عنوان دفتر شعبه 21 دیوان عالی کشور بوده ظاهراً به دبیرخانه این مرجع واصل و به شعبه 34 برای حل اختلاف ارسال شده بر اساس پیگیری های دفتر برای مطالبه پرونده و سرانجام وصول نامه 1874/92/751/س مورخ 6/11/92 و گزارش دفتر از وصول نامه مرقوم و پیگیری موضوع و کشف اینکه پرونده واصله به کلاسه دیگری ثبت و به شعبه 34 ارجاع شده و اعلام مراتب شعبه مرقوم پرونده امر از آن شعبه واصل (پس از اعلام مراتب به معاونت قضایی دیوان عالی کشور و ارجاع دوباره پرونده به این شعبه) و تحت نظر هیئت شعبه قرار گرفت اضافه می نماید دادخواست تقدیمی آقای ….
که وصول آن به تاریخ 1/6/91 بوده رسیدگی به شعبه اول دادگاه عمومی کلاردشت ارجاع شده تاریخ ارجاع آن 11/8/91 نوشته شده و علی رغم این ارجاع معلوم نیست ب. ت. ب. مطالب ظهر آن، دفتر کل شورای حل اختلاف به همان تاریخ (11/8/91) چگونه اقدام به ثبت و ارسال به شعبه اول حل اختلاف کلاردشت (روی کلمه اول هم خط خورده در بالای آن رقم سه نوشته شده) نموده و این امر در حالی است که شعبه مرقوم به شرحی که گذشت بعد از تاریخ ثبت دادخواست که شهریور 91 بوده در تاریخ 28/6/91 اولین اجلاس خود را برقرار نموده و نیز مشخص نیست چرا تاریخ ارجاع دو ماه بعد از جریان پرونده نوشته شده است.
رأی شعبه دیوان عالی کشور
اگرچه ارسال پرونده به دیوان عالی کشور ظاهراً به حیثیت وقوع اختلاف در صلاحیت بین دادگاه عمومی شهرری با شورای حل اختلاف کلاردشت (شعبه
3) بوده و قطع نظر از اینکه پرونده به شورای مرقوم نرسیده تا مشخص شود شورا صلاحیت خود را می پذیرد و یا نه، تا بتوان در صورت عدم پذیرش مورد را مصداق اختلاف در صلاحیت دانست از طرف دیگر به موجب ماده 17 قانون شورای حل اختلاف مصوب 1387 و تلفیق با ماده 16 آن در صورت اختلاف بین شورا و مرجع قضایی دادگستری در امر صلاحیت، نظر مرجع قضایی لازم الاتباع م. ب. و فی الواقع اختلاف بین دو مرجع مرقوم غیرعملی است، در نتیجه متذکر می شود ورود این مرجع در مقام حل اختلاف از حیث وقوع آن بین دو دادگاه عمومی کلاردشت و شهرری است و بنا به مراتب در این زمینه ب.
ت. ب. اینکه دادخواست مورخ 12/7/91 آقای م.ن. با عنوان دعوی طاری و مرتبط با دعوی مطروحه از ناحیه خوانده آن دعوی (آقای ….الف.) در شورای حل اختلاف (شماره 3) کلاردشت به کلاسه 91/98 تقدیم دادگاه عمومی کلاردشت گردیده، صدور قرار عدم صلاحیت شماره 9200113 مورخ 19/2/92 این دادگاه مفید معنی عدم پذیرش خصوصیات اعلامی فوق است (طاری و مرتبط بودن دو دعوی مطروحه در دادگاه کلاردشت و شورای حل اختلاف) درحالی که دادگاه عمومی شهرری در صدور قرار عدم صلاحیت 9100354 - 31/4/92 این خصوصیات را پذیرفته، ن.
ب. ا. تقدم طرح دعوی آقای ….الف. در دادگاه عمومی کلاردشت نسبت به دعوی مطروحه از ناحیه آقای م.ن. به طرفیت نامبرده که اولی شهریور و دومی مهر 91 بوده محقق و محرز است و معلوم نیست ملاحظاتی که در به جریان افتادن دعوی آقای …. اتفاق افتاده بدین شرح که باوجودی که رسیدگی به آن به شعبه اول دادگاه عمومی کلاردشت ارجاع شده چطور پرونده به شورای حل اختلاف رسیده و باوجودی که تاریخ ورود دادخواست مربوط به شورای مذکور 11/6/91 بوده چرا عدد 6 به عدد 8 تبدیل و تاریخ مخدوش شده در حالی که تاریخ ذیل نقش مهر مربوط به هزینه دادرسی 1 یا 11/6/91 بوده و در حالی هم که پرونده در شورای مذکور درهمان تاریخ شهریور 91 جریان یافته و تاریخ اولین جلسه رسیدگی آن و نیز در اخطاریه های صادره 28/6/91 بوده چرا تاریخ ارجاع در ذیل امضاء رئیس حوزه قضایی بخش کلاردشت (مقام ارجاع)، 11/8/91 یعنی دو ماه بعد نوشته شده است، از چه جهت بوده که درهرحال اوضاع مذکور به هر جهت که صورت گرفته باشد موجب نخواهد بود که نفی صلاحیت از دادگاه عمومی کلاردشت در رسیدگی به دعوی مطروحه به کلاسه 920126 را بنماید زیرا این دعوی به عنوان دعوی طاری با دعوی طرح شده از ناحیه خوانده آن در شورای حل اختلاف کلاردشت اقامه گردیده و چون دو دعوی دارای منشأ واحد که همانا تصادف وسایل نقلیه طرفین باهم است بوده و خواهان با ضمیمه نمودن فتوکپی دادخواست تقدیمی اش به دادگاه عمومی کلاردشت به لایحه ثبت شده ذیل شماره 81 مورخ 31/2/92 و در جلسه 21/3/92 شورا مراتب را اظهار هم نموده و علاوه بر اینکه تقویم خواسته خود را علی الحساب بیش از پنج میلیون و یک صد هزار تومان گفته است (هرچند این تقویم در دادخواست همان مبلغ النهایه به ریال نوشته شده و البته به قرینه جمله بعد از آنکه به عدم صلاحیت شورا اشاره نموده ظهور در وقوع اشتباه در ذکر کلمه ریال بجای تومان دارد)، اصولاً چون جزء اول خواسته که اثبات انحراف به چپ خوانده در حین وقوع تصادف و در حال رانندگی در متن معبر، از مصادیق دعاوی غیرمالی است طبق ماده 11 قانون شورای حل اختلاف خارج از صلاحیت شورا بوده و شورا موظف به صدور قرار عدم صلاحیت خود به شایستگی دادگاه وفق ماده 22 قانون مذکور بوده کما اینکه در پایان جلسه 21/3/91 خود چنین تصمیمی را اتخاذ نموده لکن معلوم نیست چرا پرونده را به دادگاه ارسال نکرده و علی رغم آن رسیدگی را ادامه داده و دادگاه نیز با وضعیت اعلام شده از ناحیه خواهان بایسته بوده که با اعلام صلاحیت خود (اعلام اثباتی صلاحیت) در رسیدگی به پرونده مطروحه در شورای حل اختلاف پرونده مربوطه را مطالبه و به طور توأم با پرونده موجودی شعبه آن را مورد رسیدگی قرار می داد بنا به مراتب قرار صادره از دادگاه عمومی کلاردشت تأیید نمی گردد و حسب تبصره ماده 27 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی نقض و پرونده جهت اقدامات مقتضی در ارتباط با آن و پرونده مطروحه در شوراهای حل اختلاف و رسیدگی توأم به دو پرونده به دادگاه صادرکننده قرار منقوض ارسال می شود.
رئیس شعبه 21 دیوان عالی کشور ـ مستشار
اخوان ملایری ـ صدوقی فر
فهرست
خلاصه جریان پرونده
شعبه دیوان عالی کشور
نقد رأی
اختلاف صلاحیت بین مرجع قضایی و شورای حل اختلاف
موضوع این پرونده به دعوی خسارت ناشی از تصادف وسایل نقلیه مربوط میشود. خواهان در ادعای خود، انحراف به چپ و رانندگی خوانده در معبر وسایل نقلیه را به عنوان دلایل وقوع تصادف مطرح کرده و خواستار جبران خسارت ناشی از این حادثه و همچنین هزینههای دادرسی گردیده است. او مدعی است که انحراف به چپ خوانده موجب آسیب به خودروی وی شده و از دادگاه درخواست کرده تا با ارجاع به کارشناسی، مقصر و میزان خسارت را تعیین نماید.
در مقابل، خوانده در دفاعیات خود اظهار داشته که در شانه خاکی پارک بوده و تصادف به دلیل عدم توجه خواهان به وقوع پیوسته است. به دلیل اختلاف در صلاحیت بین دادگاه عمومی و شورای حل اختلاف، پرونده به دیوان عالی کشور ارجاع گردید. دیوان عالی کشور با استناد به مواد قانونی مربوطه، به این نتیجه رسید که دعوی خواهان از مصادیق دعاوی غیرمالی محسوب میشود و شورای حل اختلاف باید قرار عدم صلاحیت صادر میکرد. در نهایت، دیوان عالی کشور قرار عدم صلاحیت دادگاه عمومی را نقض و پرونده را به دادگاه صادرکننده قرار برای رسیدگی توام با پرونده شورای حل اختلاف ارسال نمود.
تاریخ دادنامه قطعی: 1393/01/16
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: در صورت اختلاف بین شورا و مرجع قضایی دادگستری در امر صلاحیت، نظر مرجع قضایی لازم الاتباع است زیرا اختلاف بین دو مرجع مرقوم غیرعملی است.
رای خلاصه جریان پرونده
آقای م.ن. فرزند ه. در تاریخ 12/7/91 د. ب. ط. آقای ….الف. فرزند ح. مقیم تهران شهرری... به خواسته
1 - اثبات انحراف به چپ و رانندگی حین وقوع خوانده در متن معبر وسایط نقلیه
2 - متعاقب آن مطالبه خسارت ناشی از تقصیر و تسبیب نسبت به اتومبیل سمند خواهان و از ازکارافتادگی و تفویت منافع
3 - کلیه خسارت دادرسی و حق الوکاله وکیل با تقویم علی الحساب بابت هزار ریال موضوع بند 14 ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و بدوا صدور قرار تامین خواسته تقدیم دادگاه عمومی حقوقی کلاردشت مینماید و مطالبه پرونده محاکماتی موضوع تصادف در شعبه --- جزایی بخش و شهادت شهود مندرج در پرونده مرقوم و عنداللزوم صدور قرار استماع شهود و معاینه محل و ارجاع امر به کارشناسی از حیث تقصیر واقعه و میزان خسارت را مستند دادخواست تقدیمی قرار داده و شرح نموده.
اولا - از حیث صلاحیت دعوی، مرتبط است و خواسته از عناوین <a class="artref" href="/ماده/ماده-20-a_0815110235664">ماده 20 قانون مدنی</a> دعاوی منقول است و دعوی مربوط مرتبط موضوع ماده 103 قانون آیین دادرسی مدنی و از حکم موضوع صلاحیت ماده 17 قانون مذکور و حکم صلاحیت ماده 22 قانون شورای حل اختلاف برخوردار م. ب. هرچند که دعوی اصلی است و طاری نمیباشد و اقتضاء قسمت اول دعوی، اثبات دعوی انحراف به چپ و رانندگی حین وقوع از ناحیه خوانده در متن معبر وسایط نقلیه که مستلزم قرار معاینه محل موضوع مواد 249 و 255 قانون آیین دادرسی مدنی است مقتضای صلاحیت محاکم بخش کلاردشت است و توجه داده که خوانده دعوی با طرح دعوی در پرونده شماره 91/98 ش 3 ک خواسته صدور حکم نموده که در شورای حل اختلاف در جریان است هرچند ماهیت آن مردود است لکن به سبب اینکه تصاویر خواسته در دعوی اینجانب علی الحساب بیش از پنج میلیون و یک صد هزار ریال است که خارج از صلاحیت شورای فوق طبق بند یک ماده 11 قانون شورای مرقوم م.
ب. ضرورت رسیدگی توامان آن با استناد ماده 103 آیین دادرسی مدنی و ماده 22 قانون شورای حل اختلاف موجود است و خواستار مطالبه پرونده مرقوم شده تا ب. ت. ب. ماده 141 قانون ذکرشده در تعریف دعاوی مرتبط و ماده 17 قانون یادشده که همان مبنای مندرج در ماده 141 فوق را دارا م. ب. (منشا واحد دعوی اصلی یا طاری و ارتباط کامل) و اینکه دعوی مرتبط سه فرض دارد الف- در شعب متعدد و دادخواست داده باشند ب- در یک شعبه دعاوی متعدد ضمن یک دادخواست طرح شده باشد (ماده 65 آیین دادرسی مدنی)
ج- در یک شعبه دادخواست متعدد مطرح شود.
و اینکه حکم ماده 103 قانون آیین دادرسی مرقوم ناظر به هر سه مورد م. ب. اولی منصوص تکلیفی به ادغام دومی و سومی حسب فحوای اولویت و منصوص العله بودن حکم تکلیفی رسیدگی یکجا دارد. ثانیا - خوانده باهدف قلع واقعیت سریعا دستور خروج اتومبیل را اخذ تا بتواند امحاء دلیل نماید ثالثا - خوانده با نشر اکاذیب در دادخواست خود، مدعی است که در شانه خاکی جاده پارک بوده است که به علل عدیده چنین نبوده بلکه در این انحراف به چپ سانحه را به وجود آورده رابعا- شهادت شهود قضیه در پرونده مذکور در شعبه --- جزایی کلاردشت در جریان تحقیقات و رسیدگی است و با بازگویی اظهارات شهود در شرح دادخواست و در بندهای دیگر تقاضای ارجاع موضوع را در جهت احراز تقصیر خوانده به هیات کارشناسان یا ارسال مدارک قضیه به شورای عالی تصادفات برای تشخیص علت حادثه و نیز تشریح مبنای ازکارافتادگی به سبب تفویت منافع درآمدی خود با لحاظ اینکه راننده سرویس آژانس بوده است درنهایت خواستار صدور حکم وفق ستون خواسته شده رسیدگی به شعبه --- دادگاه ارجاع گردیده دادگاه با تعیین وقت و دعوت طرفین برای تاریخ 21/2/92 مع هذا در وقت فوق العاده 14/2/92 (قبل از حلول وقت فوق) اجلاس نموده...
و به جهت ایراد ردّ دادرس که خواهان جهت آن را شکایت دادرس علیه وی و شکایت ایشان علیه دادرس دادگاه بوده است ایراد را پذیرفته و مستند به بند ه <a class="artref" href="/ماده/ماده-91-a_0815110235735">ماده 91 قانون مدنی</a> و ماده 92 همین قانون ضمن امتناع از رسیدگی پرونده را به نظر ریاست دادگاههای عمومی بخش کلاردشت رسانده که پرونده در شعبه اول مطرح رسیدگی قرار میگیرد و شعبه مرقوم نیز در وقت فوق العاده 16/2/92 اجلاس نموده به علت سکونت خوانده در شهرری مستند به ماده 11 قانون آیین دادرسی مارالذکر قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه مرقوم صادر و پرونده را به این دادگاه ارسال میدارد پرونده امر به دادگاههای عمومی شهرری واصل و رسیدگی به شعبه دوم ارجاع میگردد و شعبه یادشده پس از رفع نقص از حیث هزینه دادرسی، به وقت فوق العاده 30/4/92 اجلاس میگردد (با وصف وصول لایحه ای از ناحیه خواهان که علاوه بر بیان مطالبی در زمینه تقویم خواسته و قابل تقویم بودن یا نبودن و چگونگی جریان پرونده به موجب تصادف و پرونده مطروحه از ناحیه طرف مقابل در مطالبه خسارت طبق پرونده 91/98 ح ش ک و متعاقبا تقدیم دادخواست ایشان به طرفیت خواهان پرونده مرقوم به شماره 00789 که با اصدار قرار عدم صلاحیت مرقوم به دادگستری شهرری ارسال گردیده به صلاحیت این دادگاه ایراد نموده و مطالبی که مفادا متحد با مطالب مندرج در دادخواست در زمینه صلاحیت دادگاه عمومی کلاردشت م.
ب.) و این دادگاه به موجب قرار شماره --- مورخ 31/4/92 ب. ت. ب. ایراد مطروحه به صلاحیت دادگاه و اینکه حسب پرونده متشکله خوانده دعوی به عنوان خ. ب. خ. مطالبه خسارت طی پرونده کلاسه --- ح ش 3 ک در شورای حل اختلاف کلاردشت به طرفیت خواهان این پرونده و اینکه موضوع بدوا اختلاف و بررسی مقصر حادثه م. ب. که تعیین آن در سرنوشت هر دو پرونده تاثیر می گذارد بایستی در محل وقوع حادثه احراز گردد از طرفی دادخواست حاضر نیز اثبات تقصیر و مطالبه خسارات بوده.
با احراز تقصیر در هر دو پرونده مقرر بوده و هر دو پرونده ارتباط کامل و موثر در دیگری دارد و از طرفی خواسته خواهان به بیش از پنج میلیون ریال تقویم شده که دادگاه میبایست به صلاحیت شورای حل اختلاف عدم صلاحیت صادر می نمود تا شورای مرقوم به تجمیع دو پرونده یا عدم صلاحیت اقدام می کرد بنا به مراتب عدم صلاحیت دارای ایراد است وفق مواد 103 و 141 قانون آیین دادرسی مدنی قرار عدم صلاحیت به صلاحیت شورای حل اختلاف شهرستان کلاردشت به جهت ضرورت رسیدگی توام پرونده ها صادر و پرونده را به مرجع یادشده ارسال نموده قبل از ملاحظه پرونده توسط شورای حل اختلاف بدین جهت که نامه راجع ارسال پرونده به عنوان مدیر دفتر کل دادگستری کلاردشت نوشته شده به نظر رئیس حوزه قضایی رسیده ایشان طبق نوشته ذیل نامه متصرر نموده در شورای حل اختلاف رسیدگی شود بعد این نوشته ها مشخصات رئیس حوزه و سمت و امضا بوده خط خورده و در پشت نامه با ذکر خلاصه ای از قرارهای صادره از محاکم عمومی کلاردشت و شهرری اظهارنظر نموده که پرونده بایستی در اجرای تبصره ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی جهت حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال می شده است لذا پرونده را عینا به دادگاه شهرری (تاریخ 15/5/92 ) اعاده نموده با وصول پرونده به دادگاه عمومی شهرری 29/5/92 مراتب از ناحیه دفتر دادگاه گزارش شده آقای رئیس دادگاه هم دستور داده پرونده عینا به دیوان عالی کشور ارسال شود که اقدام شده با وصول پرونده به دبیرخانه دیوان عالی کشور و ثبت آن به کلاسه --- به این شعبه ارجاع گردید.
تصمیم: هرچند ارسال پرونده به دیوان عالی کشور ظاهرا از حیث اختلاف در صلاحیت بین دادگاه عمومی شهرری و شورای حل اختلاف کلاردشت بوده و قطع نظر از اینکه پرونده به نظر شورای مرقوم نرسیده تا مشخص باشد صلاحیت خود را می پذیرد یا نه تا بتوان آن را در صورت عدم پذیرش صلاحیت منطقا اختلاف در صلاحیت دانست و با وصف اینکه طبق ماده 17 قانون شورای حل اختلاف مصوب 1387 در وضعیت فوق نظر مرجع قضایی؛ که البته مراد از عبارت مرجع قضایی در تلفیق با ماده 16 قانون مذکور، مرجع قضایی دادگستری است، برای شورای حل اختلاف لازم الاتباع م.
ب. و به عبارتی اختلاف در صلاحیت بین شورای حل اختلاف و مرجع قضایی دادگستری غیرعملی است، متذکر میگردد وجود این مرجع در مقام حل اختلاف نه از باب آنچه فوقا آورده شد، م. ب. بلکه از جهت تحقق اختلاف بین دو دادگاه عمومی کلاردشت و شهرری است و از این باب که قرار عدم صلاحیت مورخ 19/2/92 به شماره دادنامه --- دادگاه عمومی کلاردشت ب. ت. ب. اینکه دادخواست تقدیمی مورخ 12/7/91 آقای م.ن. با عنوان دعوی طاری و مرتبط با دعوی دیگر با کلاسه --- شورای حل اختلاف شماره 3 کلاردشت طرح شده، اگرچه به اعتبار اقامت خوانده آن در حوزه قضایی دادگاه عمومی شهرری و طبق ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی صادر گردیده مع هذا مفهوما متضمن عدم پذیرش خصوصیت های فوق بوده اما دادگاه عمومی شهرری در قرار عدم صلاحیت خود خصوصیت های یادشده را پذیرفته علی هذا و با این تذکر که اولا دعوی مطروحه از ناحیه آقای م.ن.
در جزء اول آنکه اثبات انحراف به چپ به رانندگی خوانده حین وقوع حادثه در متن معبر وسایط نقلیه است ادعایی مستقل و محتاج رسیدگی و اظهارنظر قضایی بر مبنای دلایل است که غیرمالی و داخل در صلاحیت دادگاه ها است و جزء دوم آن هم تابع آن از حیث صلاحیت مرقوم است ثانیا دادگاه در ارتباط با پرونده مطروحه در شورای حل اختلاف میتواند از باب قاعده اختلاف در صلاحیت که هم نفیا یا اثباتا میتواند محقق م. ب. از جنبه اثباتی آن اعلام صلاحیت نماید و به رسیدگی در پرونده مذکور بپردازد، نتیجتا اختلاف پیش گفته شده محقق است النهایه از آنجا که تقدم و تاخر دادخواست های تقدیمی از ناحیه طرفین پرونده از حیث تاریخ تاثیر در تصمیم این مرجع به جهت اینکه تاریخ ذیل دادخواست آقای ….الف.
مخدوش به نظر میرسد (دادخواست پیوست لایحه مورخ 25/2/92 آقای ن. تقدیمی به دادگستری شهرری که به جلد پرونده الصاق شده) و مغایرت با شماره کلاسه پرونده مورداشاره در دادخواست ایشان دارد ملاحظه پرونده مطروحه در شورای حل اختلاف کلاردشت لازم است دفتر پرونده مرقوم با کلاسه --- ش ح 3 از شعبه سوم شورای حل اختلاف کلاردشت مطالبه پس از وصول آن به نظر برسد پرونده مقید به وقت نظارت شود.
به تاریخ... پرونده کلاسه --- / 3 ح ش شعبه سوم حل اختلاف کلاردشت موضوع تصمیم مورخ 3/7/92 در پرونده کلاسه --- این شعبه دیوان عالی کشور (شعبه --- ) با وصول از مرجع مرقوم طی شماره 314 شعبه سوم مورخ 14/8/92 که ضمیمه پرونده شده تحت نظر هیات شده قرار گرفت ب.
ت. ب. تصمیم مورخ مرقوم به ملاحظه و انعکاس محتویات آن مبادرت میشود: آقای …. الف.فرزند ح. مقیم تهران شهرری خیابان... متری کوچه پ. کوچه ع. پلاک... در تاریخ 11/6/91 (عدد مربوط به تاریخ مرقوم، 8 نیز م. ب. لکن از توجه به تاریخ ذیل نقش مهر مربوط به پرداخت هزینه دادرسی این تاریخ 1/6/91 به نظر میرسد اما تاریخ ارجاع ذیل دادخواست از ناحیه رئیس حوزه قضایی بخش کلاردشت صورت گرفته، 11/8/91 نوشته شده) د. ب. ط. آقای م.ن. فرزند ه. به خواسته مطالبه خسارت وارده در اثر تصادف به مبلغ چهل ودو میلیون ریال برابر نظریه کارشناس پیوست با سایر خسارات وارده ازجمله هزینه دادرس و غیره به خودروی سواری تندر 90 L شماره...
که در تاریخ 27/5/91 درحالی که در منطقه حسن کیف واقع در ل. در شانه خاکی جاده پارک بوده است و خوانده با سواری سمند شماره... به دلیل منحرف شدن به خودروی وی برخورد نموده و طبق کروکی افسر تصادف مقصر صد درصد حادثه شناخته شده تقدیم دادگاه عمومی کلاردشت نموده که به شعبه اول ارجاع گردیده (تاریخ قبض مربوط به هزینه دادرسی با شماره مسلسل 482425 بانک م. 11/6/91 است) به موجب نامه شماره 91/98 / ح ش 3 مورخ 14/6/91 دایر بر ارسال اخطاریه به واحد اجراییات دادگاه کلاردشت صادره از دفتر شعبه (مشخصات و عنوان امضا کننده نامه معلوم نیست)، آقای م.ن.
برای تاریخ 28/6/91 ضمن ارسال دادخواست خواهان دعوت به حضور شده در تاریخ مرقوم جلسه شعبه سوم شورای حل اختلاف با حضور خوانده و در غیاب خ. ت. گ. عدم وصول اخطار از خواهان اخبار گردیده خوانده اظهار کرده لایحه اش را که به شماره 106 - 28/6/91 ثبت شده تسلیم مینماید (لایحه چهارصفحه ای ثبت شده به شماره مرقوم ضمیمه است) تصمیم قاضی شورا بر اعاده پرونده است که ب. ت. ب. اوراق پرونده و ملاحظه نظریه افسر کاردان فنی و اعتراض متهم به نظریه و تقاضای اخذ توضیح از افسر مربوطه و اینکه در کروکی ترسیمی افسر تعارض وجود دارد ظرف یک هفته جهت اخذ توضیح احضار شود و از گواهان و مطلعین تحقیق شود در این ارتباط مبادرت به تعیین وقت شده و جلسه دیگر شورا در 9/8/91 با حضور خواهان و در غیاب خوانده تشکیل شده و اظهارات خوانده استماع و منعکس گردیده و بدون اخذ تصمیمی در پایان اجلاس مرقوم، اوراق موجود در پرونده حکایت از تعیین وقت و دعوت مجدد طرفین برای تاریخ 21 (یا رقم دیگر که مخدوش است) خرداد 92 مینماید جلسه بعدی که به تاریخ 21/3/92 در صورت جلسه درج شده است و با حضور خ.
ت. گ. و پس از استماع و انعکاس اظهارات خوانده حاضر که اجمالا اظهار کرده ب. ت. ب. لایحه ای که به تاریخ 31/2/92 تسلیم شورا نموده ام (این لایحه ذیل شماره 81 - 31/2/92 ثبت و ضمیمه شده) در موضوع دعوی آقای …. به طرفیت اینجانب در پرونده کلاسه --- ح ش 3 ک جریانی، دعوی اینجانب هم به خواسته اثبات انحراف به چپ اتومبیل و مطالبه خسارت ناشی از تغیر اتومبیل آقای …. و تامین خواسته موضوع پرونده 9100789 شعبه اول دادگاه عمومی کلاردشت مطرح گردیده که به سبب اینکه مقادیر خواسته در دعوی اینجانب علی الحساب بیش از پنج میلیون و یک صد هزار تومان (کلمه ریال بعد از یک صد هزار قلم خورده و کلمه تومان در بالای آن نوشته شده) م.
ب. مطابق بند یک ماده 11 قانون شورای حل اختلاف از صلاحیت شورای حل اختلاف خارج است و ضرورت رسیدگی توامان طبق ماده 103 به قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 22 قانون شوراهای حل اختلاف وجود دارد (فتوکپی دادخواست تقدیمی نامبرده به طرفیت آقای ….الف. به تاریخ 12/7/91 که جریان آن در گزارش مورخ 3/7/92 عضو ممیز درج گردیده صورت مجلس شورا شده) و شورا در تعقیب جلسه چنین اتخاذ تصمیم مینماید که پرونده را به جهت خارج بودن از صلاحیت شورا به لحاظ دعوی مطروحه فوق و برای رسیدگی توام با دعوی طاری مرقوم به مرجع صالح ارسال نماید و در ضمن قرار رسیدگی توام پرونده را هم صادر می کند مع هذا همچنان در شورا پرونده به جریان خود ادامه می دهد و اخطاریه ای به نام خواهان برای حضور در جلسه 1/5/92 مشاهده میشود یادشده ایضا اوراق تحقیقی از چهار نفر گواه در پرونده مشهود است و انعکاس از اجلاس در تاریخ 1/5/92 وجود ندارد لکن پرونده به تاریخ 29/5/92 به وقت نظارت به نظر شورا رسیده و چنین آورده شده که ن.
ب. ا. دادخواست خواهان علیه خوانده که در تاریخ 11/8/91 ثبت و تعیین وقت برای رسیدگی گردیده و خوانده برای اثبات بی تقصیری خود اظهار کرده باید از سوی کارشناس خبره و رسمی راهنمایی صورت گیرد دفتر مراتب را به اطلاع خوانده برساند که دستمزد کارشناسی بر عهده اوست و موضوع کارشناسی را هم مشخص نموده و طرفین برای تاریخ 16/7/92 دعوت به حضور شده اند و در تاریخ مرقوم شورا تشکیل حضور خوانده را اخبار کرده و اظهار وی را منعکس نموده که گفته (با اشاره به جریان دو پرونده) شعبه --- دیوان عالی کشور پرونده را برای رسیدگی به اختلافات خواسته است و سپس هم مقرر داشته که پرونده به منظور مرقوم همراه پرونده شعبه --- جزایی کلاردشت شعبه --- دیوان عالی کشور ارسال شود که اقدام شده و پرونده پس از وصول با وصف اینکه ارسال به عنوان دفتر شعبه --- دیوان عالی کشور بوده ظاهرا به دبیرخانه این مرجع واصل و به شعبه --- برای حل اختلاف ارسال شده بر اساس پیگیری های دفتر برای مطالبه پرونده و سرانجام وصول نامه 1874/92/751 /س مورخ 6/11/92 و گزارش دفتر از وصول نامه مرقوم و پیگیری موضوع و کشف اینکه پرونده واصله به کلاسه دیگری ثبت و به شعبه --- ارجاع شده و اعلام مراتب شعبه مرقوم پرونده امر از آن شعبه واصل (پس از اعلام مراتب به معاونت قضایی دیوان عالی کشور و ارجاع دوباره پرونده به این شعبه) و تحت نظر هیات شعبه قرار گرفت اضافه مینماید دادخواست تقدیمی آقای ….
که وصول آن به تاریخ 1/6/91 بوده رسیدگی به شعبه اول دادگاه عمومی کلاردشت ارجاع شده تاریخ ارجاع آن 11/8/91 نوشته شده و علی رغم این ارجاع معلوم نیست ب. ت. ب. مطالب ظهر آن، دفتر کل شورای حل اختلاف به همان تاریخ ( 11/8/91 ) چگونه اقدام به ثبت و ارسال به شعبه اول حل اختلاف کلاردشت (روی کلمه اول هم خط خورده در بالای آن رقم سه نوشته شده) نموده و این امر در حالی است که شعبه مرقوم به شرحی که گذشت بعد از تاریخ ثبت دادخواست که شهریور 91 بوده در تاریخ 28/6/91 اولین اجلاس خود را برقرار نموده و نیز مشخص نیست چرا تاریخ ارجاع دو ماه بعد از جریان پرونده نوشته شده است.
رای شعبه دیوان عالی کشور
اگرچه ارسال پرونده به دیوان عالی کشور ظاهرا به حیثیت وقوع اختلاف در صلاحیت بین دادگاه عمومی شهرری با شورای حل اختلاف کلاردشت (شعبه --- ) بوده و قطع نظر از اینکه پرونده به شورای مرقوم نرسیده تا مشخص شود شورا صلاحیت خود را می پذیرد و یا نه، تا بتوان در صورت عدم پذیرش مورد را مصداق اختلاف در صلاحیت دانست از طرف دیگر به موجب ماده 17 قانون شورای حل اختلاف مصوب 1387 و تلفیق با ماده 16 آن در صورت اختلاف بین شورا و مرجع قضایی دادگستری در امر صلاحیت، نظر مرجع قضایی لازم الاتباع م.
ب. و فی الواقع اختلاف بین دو مرجع مرقوم غیرعملی است، در نتیجه متذکر میشود ورود این مرجع در مقام حل اختلاف از حیث وقوع آن بین دو دادگاه عمومی کلاردشت و شهرری است و بنا به مراتب در این زمینه ب. ت. ب. اینکه دادخواست مورخ 12/7/91 آقای م.ن. با عنوان دعوی طاری و مرتبط با دعوی مطروحه از ناحیه خوانده آن دعوی (آقای ….الف.) در شورای حل اختلاف (شماره 3 ) کلاردشت به کلاسه --- تقدیم دادگاه عمومی کلاردشت گردیده، صدور قرار عدم صلاحیت شماره 9200113 مورخ 19/2/92 این دادگاه مفید معنی عدم پذیرش خصوصیات اعلامی فوق است (طاری و مرتبط بودن دو دعوی مطروحه در دادگاه کلاردشت و شورای حل اختلاف) درحالی که دادگاه عمومی شهرری در صدور قرار عدم صلاحیت 9100354 - 31/4/92 این خصوصیات را پذیرفته، ن.
ب. ا. تقدم طرح دعوی آقای ….الف. در دادگاه عمومی کلاردشت نسبت به دعوی مطروحه از ناحیه آقای م.ن. به طرفیت نامبرده که اولی شهریور و دومی مهر 91 بوده محقق و محرز است و معلوم نیست ملاحظاتی که در به جریان افتادن دعوی آقای …. اتفاق افتاده بدین شرح که باوجودی که رسیدگی به آن به شعبه اول دادگاه عمومی کلاردشت ارجاع شده چطور پرونده به شورای حل اختلاف رسیده و باوجودی که تاریخ ورود دادخواست مربوط به شورای مذکور 11/6/91 بوده چرا عدد 6 به عدد 8 تبدیل و تاریخ مخدوش شده در حالی که تاریخ ذیل نقش مهر مربوط به هزینه دادرسی 1 یا 11/6/91 بوده و در حالی هم که پرونده در شورای مذکور درهمان تاریخ شهریور 91 جریان یافته و تاریخ اولین جلسه رسیدگی آن و نیز در اخطاریه های صادره 28/6/91 بوده چرا تاریخ ارجاع در ذیل امضا رئیس حوزه قضایی بخش کلاردشت (مقام ارجاع)، 11/8/91 یعنی دو ماه بعد نوشته شده است، از چه جهت بوده که درهرحال اوضاع مذکور به هر جهت که صورت گرفته باشد موجب نخواهد بود که نفی صلاحیت از دادگاه عمومی کلاردشت در رسیدگی به دعوی مطروحه به کلاسه --- را بنماید زیرا این دعوی به عنوان دعوی طاری با دعوی طرح شده از ناحیه خوانده آن در شورای حل اختلاف کلاردشت اقامه گردیده و چون دو دعوی دارای منشا واحد که همانا تصادف وسایل نقلیه طرفین باهم است بوده و خواهان با ضمیمه نمودن فتوکپی دادخواست تقدیمی اش به دادگاه عمومی کلاردشت به لایحه ثبت شده ذیل شماره 81 مورخ 31/2/92 و در جلسه 21/3/92 شورا مراتب را اظهار هم نموده و علاوه بر اینکه تقویم خواسته خود را علی الحساب بیش از پنج میلیون و یک صد هزار تومان گفته است (هرچند این تقویم در دادخواست همان مبلغ النهایه به ریال نوشته شده و البته به قرینه جمله بعد از آنکه به عدم صلاحیت شورا اشاره نموده ظهور در وقوع اشتباه در ذکر کلمه ریال به جای تومان دارد)، اصولا چون جزء اول خواسته که اثبات انحراف به چپ خوانده در حین وقوع تصادف و در حال رانندگی در متن معبر، از مصادیق دعاوی غیرمالی است طبق ماده 11 قانون شورای حل اختلاف خارج از صلاحیت شورا بوده و شورا موظف به صدور قرار عدم صلاحیت خود به شایستگی دادگاه وفق ماده 22 قانون مذکور بوده کما اینکه در پایان جلسه 21/3/91 خود چنین تصمیمی را اتخاذ نموده لکن معلوم نیست چرا پرونده را به دادگاه ارسال نکرده و علی رغم آن رسیدگی را ادامه داده و دادگاه نیز با وضعیت اعلام شده از ناحیه خواهان بایسته بوده که با اعلام صلاحیت خود (اعلام اثباتی صلاحیت) در رسیدگی به پرونده مطروحه در شورای حل اختلاف پرونده مربوطه را مطالبه و به طور توام با پرونده موجودی شعبه آن را مورد رسیدگی قرار می داد بنا به مراتب قرار صادره از دادگاه عمومی کلاردشت تایید نمی گردد و حسب تبصره ماده 27 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی نقض و پرونده جهت اقدامات مقتضی در ارتباط با آن و پرونده مطروحه در شوراهای حل اختلاف و رسیدگی توام به دو پرونده به دادگاه صادرکننده قرار منقوض ارسال میشود.
رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار
اخوان ملایری - صدوقی فر
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2
موارد مرتبط 63
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح دردعوای الزام به تمدید ضمانت نامه بانکی
مواد 11 و 13 قانون آیین دادرسی مدنی صلاحیت رسیدگی به آن را دارد بنا به مراتب و
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای ثبت طلاق
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی و با در نظر گرفتن آدرس های طرفین
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعاوی ناشی از قراردادها
مواد 11، 13 و 16 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح رسیدگی به دعوای پرداخت نفقه
مواد 11 و 26 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی قرار عدم صلاحیت خود را به شایستگی محاکم حق
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح رسیدگی به دعوی مطالبه ثمن قراردادی
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مناط صلاحیت در دعاوی خانوادگی
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دعوای الزام به تمکین در فرض وجود حق حبس
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی و با توجه به اقامتگاه خوانده
-
رأی
هماستناد
اختلاف صلاحیت بین مرجع قضایی و شورای حل اختلاف
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی صادر گردیده مع هذا مفهوما متضمن عدم پذیرش
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
شرط رسیدگی دیوان عالی به موضوع صلاحیت
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
آمره بودن مقررات راجع به صلاحیت
مواد 11، 26 و 27 قانون آیین دادرسی در امور مدنی
-
رأی
هماستناد
وضعیت فرجام خواهی در فرض عدم ارایه وکالتنامه معتبر
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی دعوی باید در محل اقامت خوانده طرح شود
-
رأی
هماستناد
صلاحیت دادگاه محل استقرار بانک صادر کننده گواهی عدم پرداخت
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی به محل اقامت خوانده رجوع نماید
-
رأی
هماستناد
بررسی صلاحیت دادگاهها در پرونده اثبات بیع شفاهی و تحویل کولر گازی در دیوان عالی کشور
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی حاکمیت داشته
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح رسیدگی به تعهدات مبتنی بر اقرارنامه
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح به دعوی اعسار از محکوم به
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
نحوه حدوث اختلاف در صلاحیت بین مراجع قضایی
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در دعوا علیه خواندگان متعدد
مواد 11 و 13 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع رسیدگی به دعوای الزام به تنظیم سند رسمی
مواد 11، 12 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح رسیدگی به دعوای مطالبه وجه چک
ماده 11 و 26 قانون آیین دادرسی مدنی ایراد وی به صلاحیت دادگاه عمومی الف به ادع
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای مطالبه دین
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مناط صلاحیت در دعاوی خانوادگی
مواد 11 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
تاثیر اعلام موخر نشانی خوانده در صلاحیت محلی
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای مطالبه خسارت
مواد 11 و 13 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر صدور حکم غیابی بر صلاحیت دادگاه
قانون آیین دادرسی مدنی و قسمت اخیر ماده 11
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای مطالبه وجه ناشی از انجام قرار داد
مواد 11 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نفی صلاحیت از خود قرار عدم صلاحیت به ص
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به دعوی ابطال وکالتنامه رسمی
مواد 11، 26 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
صلاحیت دادگاه محل اجرای قرارداد
مواد 11 و 13 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
محل وقوع عقد قرض
مواد 11 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعاوی ناشی از قراردادها
مواد 11 و 485 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای مطالبه وجه چک
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر تغییر نشانی خوانده حین دادرسی بر صلاحیت دادگاه
مواد 11، 26 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوی زوجه به طرفیت ورثه زوج
مواد 11 و 26 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح در دعوای مطالبه مهریه از ترکه
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط فسخ نکاح به دلیل بیماری روانی زوجه
مواد 11 و 26 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی و رای وحدت رویه
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در دعوی ابطال سند مالکیت مال غیرمنقول
مواد 11، 26 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
دادگاه صالح رسیدگی به دعوی خانوادگی زوجینی که با هم زندگی نمی کنند
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی نیز اقامتگاه را ملاک می داند و محل سکونت م
-
رأی
هماستناد
تعیین صلاحیت دادگاه در دعوای مطالبه خسارت خودرو؛ تایید صلاحیت شعبه قزوین توسط دیوان عالی کشور
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع رسیدگی به مطالبه دیه از صندوق تأمین خسارت های بدنی
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در دعوای فسخ مبایعه نامه و ابطال وکالتنامه مربوط به مال غیرمنقول
مواد 11 و 12 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
حل اختلاف صلاحیت بین دادگاههای عمومی حقوقی تهران و نجف آباد در پرونده مطالبه اجور معوقه نیروی دریایی ارتش
مواد 11 و 27 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 1379 و رای وحدت رویه شماره 31 مورخ 5
نظریات مشورتی 11
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/93/1502 مورخ 1393/06/26
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی قرار عدم صلاحیت به صلاحیت دادگاه های عمومی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/1323 مورخ 1395/06/06
ماده 11 قانون آیین دادرسی در امور مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/3319 مورخ 1398/01/28
مواد 11 و 13 قانون آیین دادرسی در امور مدنی و رای وحدت رویه شماره 688 مورخ 23/
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/809 مورخ 1395/04/06
ماده 11 قانون آیین دادرسی در امور مدنی است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/63 مورخ 1399/03/17
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی اولا:چنانچه خواهان دعوایی را به طرفیت دو خ
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/37 مورخ 1397/01/20
قانون آیین دادرسی مدنی و یا در مثل ماده 11
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1931 مورخ 1396/08/23
مواد 11 و 13 قانون آیین دادرسی مدنی و رای وحدت رویه شماره 688 مورخ 23/3/85
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1444 مورخ 1396/06/27
مواد 11 و 13 قانون آیین دادرسی مدنی و رای وحدت رویه شماره 688 مورخ 23/3/85
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/2461 مورخ 1395/10/01
ماده 11 قانون آیین دادرسی در امور مدنی است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/869 مورخ 1395/04/14
ماده 11 قانون آیین دادرسی در امور مدنی است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/543 مورخ 1398/06/02
مواد 11 و 13 قانون آیین دادرسی در امور مدنی و رای وحدت رویه شماره 688 مورخ 23/
مواد مرتبط 12
-
اعمال
از این صفحه
ماده 249 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
مواد 249 و 255 قانون آیین دادرسی مدنی است مقتضای صلاحیت محاکم بخش کلاردشت است و
-
اعمال
از این صفحه
ماده 91 — قانون مدنی
ماده 91 قانون مدنی
-
اعمال
از این صفحه
ماده 27 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی جهت حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال می
-
اعمال
از این صفحه
ماده 11 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی صادر گردیده مع هذا مفهوما متضمن عدم پذیرش
-
اعمال
از این صفحه
ماده 22 — قانون شوراهای حل اختلاف
ماده 22 قانون شوراهای حل اختلاف وجود دارد (فتوکپی دادخواست تقدیمی نامبرده
-
اعمال
از این صفحه
ماده 27 — قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی
ماده 27 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی نقض و پر
-
اعمال
از این صفحه
ماده 17 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
قانون آیین دادرسی مدنی و از حکم موضوع صلاحیت ماده 17
-
اعمال
از این صفحه
ماده 92 — قانون مدنی
قانون مدنی و ماده 92
-
اعمال
از این صفحه
ماده 22 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 22
-
اعمال
از این صفحه
ماده 20 — قانون مدنی
ماده 20 قانون مدنی دعاوی منقول است و دعوی مربوط مرتبط موضوع ماده 103 قانو
-
اعمال
از این صفحه
ماده 103 — قانون مدنی
قانون مدنی دعاوی منقول است و دعوی مربوط مرتبط موضوع ماده 103
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 103 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
مواد 103 و 141 قانون آیین دادرسی مدنی قرار عدم صلاحیت به صلاحیت شورای حل اختلاف
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
