ارتکاب قتل عمدی از طریق تصادف رانندگی

رأی خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: در پرونده کلاسه ی *اقای س. پ. ا. متهم است.به ارتکاب قتل همسرش مرحومه م. ب. ا. فرزند ر. ، پرونده در دادسرای *و انقلاب *منجر به کیفرخواست شده و در شعبه *مورد رسیدگی قرار گرفته و با این استدلال که قتل واقع شده مشمول بندهای ذیل ماده ۲۹۰ ق.م.اسلامی نمی باشد. ، تحت عنوان قتل غیرعمدی از لحاظ جنبه ی عمومی بزه به تحمل سه سال حبس تعزیری و نیز پرداخت مبلغ ششصد میلیون تومان وجه المصالحه به وراث مرحومه محکوم می نماید. که دادنامه شماره *۹۷/۵/۲۲ شعبه *به موجب دادنامه شماره *۹۷/۹/۲۶ شعبه *به لحاظ نقص تحقیقاتی ، نقض و جهت رسیدگی مجدد به همان شعبه ارجاع گردید.که با اعاده پرونده به دادگاه محترم صادر کننده رای منقوض ، مبادرت به رسیدگی مجدد با رعایت تشریفات قانونی نموده و به علاوه پرونده شخصیت نیز برای متهم تشکیل شده است. در جلسه ی مورخ ۹۸/۳/۱۹ که با حضور اصحاب پرونده از جمله متهم و وکیل وی تشکیل شده ، اولیای دم حاضر در جلسه تقاضای قصاص نفس متهم را بعمل اورده اند ، متهم دفاعیات قبلی خود در دادگاه را تکرار کرده و بیان نموده ، قتل عمدی را قبول ندارم. ، من قصد کشتن ایشان را نداشتم … ، وکیل وی نیز مدعی شده که یک سانحه رانندگی بوده ، و قبلا اولیای دم توافق کرده بودند که ششصد میلیون تومان دریافت کنند و پدر مقتوله اعتراض کرده بود و … ، متهم اضافه نموده ، من قصد برخورد با ایشان را نداشتم ، اول دیدم می خواستم سوارش کنم ، من باید می ایستادم و متوقف می شدم ، یک لحظه اتفاق افتاد و قدرت تصمیم گیری نداشتم. دادگاه در جلسه ی مذکور اخرین دفاع متهم را اخذ و به موجب دادنامه شماره *۹۸/۳/۱۹ با تلقی بزه قتل غیرعمدی اولا حکم به محکومیت متهم به پرداخت دیه کامل زن مسلمان د. ح. اولیای دم و پرداخت تفاوت دیه زن و مرد از محل صندوق تامین خسارتهای بدنی د. ح. اولیای دم صادر نموده است. ثانیا از لحاظ جنبه ی عمومی به استناد مواد ۷۱۴ و ۷۱۹ قانون تعزیرات اسلامی ، متهم یاد شده را به تحمل سه سال حبس تعزیری محکوم نموده که پس از ابلاغ دادنامه ، خانم ن. و. ( مادر مقتوله ) و خانم م. ب. ا. ( ا. اموال صغار ۱ م. پ. ا. ۲ ع. پ. ا. ۳ م. پ. ا. ) نسبت به دادنامه اعتراض نموده و پرونده برای رسیدگی فرجامی به این شعبه دیوان ارسال شده است. ( عضو ممیز: مفاد لایحه ی فرجامی هنگام شور هیات قرائت خواهد شد. ) پرونده حکایت موثر دیگری ندارد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید.پس از قرائت گزارش اقای ح. ا. عضو ممیز و مطالعه اوراق پرونده و نظریه کتبی اقای دکتر ا. ق. دادیار محترم دادسرای دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر اینکه ب. ت. ب. نظریه پزشکی قانونی در خصوص علت فوت ، اظهارات شهود در خصوص سابقه اختلاف و درگیری طرفین و تهدید مرحومه به قتل توسط متهم ، اظهارات و اقاریر متهم در صورتجلسه مورخ ۹۶/۵/۱۲ و صورتجلسه بازسازی صحنه قتل به اینکه باسبق تصمیم قصد داشته به عمد با اتومبیل به مقتوله بزند که به لحاظ عقب رفتن وی با سمت راست اتومبیل زده است.و اظهارات گواهان در این خصوص ، عمد در فعل محرز است.و ب. ت. ب. نوعا کشنده بودن فعل مذکور قتل از نوع عمدی و از مصادیق بند ب ماده ۲۹۰ قانون مجازات اسلامی محسوب می شود. لذا مستندا به ماده ۴۶۹ قانون ایین دادرسی کیفری عقیده به نقض دادنامه صادره و ارجاع امر به شعبه هم عرض دادگاه صادره کننده رای را دارم. در خصوص دادنامه فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد. رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه دیوان اعتراض و فرجام خواهی خانم ن. و. فرزند ح. ( مادر مقتوله خانم م. ب. ا. به عنوان احد از وراث و اولیای دم مرحومه یاد شده ) نسبت به دادنامه شماره ۹۳ ۹۸/۳/۱۹ صادر شده از شعبه *که به موجب ان بزه انتسابی به متهم اقای س. پ. ا. فرزند ه. ا. را قتل غیرعمدی ناشی از تصادف رانندگی تلقی و علاوه بر پرداخت دیه کامل یک زن مسلمان د. ح. اولیای دم و پرداخت مابه التفاوت دیه زن و مرد د. ح. اولیای دم از محل صندوق تامین خسارت های بدنی ، از لحاظ جنبه ی عمومی به استناد ماده ۷۱۴ قانون تعزیرات اسلامی فرجام خوانده را به تحمل سه سال حبس تعزیری با احتساب ایام بازداشت قبلی محکوم نموده است. به لحاظ این که متهم چندین بار در مرحله تحقیقات مقدماتی ( صفحات ۶۶٫۶۸ و ۹۲ ) اقرار صریح و ضمنی به برخورد با مرحومه نموده ، با این مضمون که به لحاظ وجود درگیری و اختلافات خانوادگی با مرحومه ( همسرش ) به محض مشاهده وی در حین عبور از عرض خیابان با خودروی شخصی خود به قصد زدن وی به سمت مقتوله حرکت کرده و النهایه از ناحیه گلگیر یا سپر و چراغ سمت راست اتومبیل با خانم م. ب. ا. برخورد و مشارالیها را چند متر پرتاب نموده و خود از صحنه متواری و بنا به اظهارات شهود پس از فاصله گرفتن از محل حادثه سرعت خود را کم کرده تا از نتیجه رفتار مجرمانه خود و وضعیت مصدومه اطلاع پیدا کند. چگونه می تواند تصادف منجر به شکستگی استخوانها و خونریزی داخلی مصدومه که مبتنی بر یک تصمیم قبلی بوده و النهایه منجر به مرگ مشارالیها شده ، یک تصادف رانندگی ناشی از بی احتیاطی و بی مبالاتی باشد. ، چه تصادفات رانندگی منجر به مصدومیت یا قتل غیرعمدی بدون سبق تصمیم و غیر ارادی است؛ در حالی که متهم پرونده باسبق تصمیم ( گرچه مدعی است.قصد ترساندن همسرش را دانسته و متعاقبا منکر اقاریر قبلی شده و مدعی گردیده غیر ارادی و در نتیجه بی احتیاطی با مقتوله برخورد کرده است. ) به طرف مرحومه حرکت کرده و با وی برخورد نموده است؛ لذا رای مورد اعتراض به لحاظ مغایرت با اصول و موازین قانونی شایسته تایید و ابرام نمی باشد. و از این رو اعتراض ف. خ. یاد شده وارد است؛ با این توضیح که اولا سایر وراث حین الفوت و اولیای دم اعتراضی نسبت به دادنامه مذکور بعمل نیاورده اند؛ بنابراین نسبت به سهمی انان از حق قصاص نفس یا دیه شعبه دیوان در اظهارنظر مواجه با تکلیف قانونی نمی باشد. و خانم م. ب. ا. به عنوان امین موقت اموال صغار حق فرجام خواهی و مطالبه قصاص ندارد.؛ مضاف بر این برابر برگ ۱۴۷ پرونده معاون محترم اول قوه قضاییه د. ح. سهمی دو نفر از صغار مقتوله ( فرزند مشترک مرحومه و متهم به قتل ) تقاضای مطالبه دیه نموده است. ) ثانیا اظهارنظر نهایی هیات شعبه نسبت به دادنامه معترض عنه صرفا ناظر بر سهمی ف. خ. خانم ن. و. م. ب.. که ب. ت. ب. استدلال مرقوم ، اقتضای دارد. دادگاه محترم مرجوع الیه پس از رسیدگی ماهوی و ارزیابی ادله ابرازی ولی دم یاد شده و متهم ، نفیا یا اثباتا اظهارنظر نهایی بعمل اورد؛ بنابراین هیات شعبه مستندا به بند ۴ از شق ب ماده ۴۶۹ ق.ا.د.ک مصوب سال ۹۲ دادنامه فرجام خواسته را نسبت به سهمی ف. خ. و نیز از حیث جنبه ی عمومی بزه ( سه سال حبس تعزیری و مطابق مواد ۷۱۴ و ۷۱۹ قانون تعزیرات اسلامی ) نقض و پرونده را برای رسیدگی ماهوی و در ثانی اظهارنظر نهایی ( نفیا یا اثباتا ) به دادگاه محترم هم عرض در دادگستری استان شعبه *ارجاع و ارسال می نماید. ح. ا. ( رییس شعبه *) ح. ا. ( عضو معاون ) فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی