تأثیر دعوی حقوقی مطالبه نفقه، بر شکایت کیفری ترک انفاق

رأی خلاصه جریان پرونده به موجب دادنامه شماره 1232-93/8/14 صادره از شعبه 112 دادگاه عمومی جزایی اصفهان آقای س.م. به اتهام ترک انفاق نسبت به همسر خود، به تحمل شش ماه حبس تعزیری محکوم شده است و به لحاظ غیابی بودن دادنامه صادره پس از واخواهی، طی دادنامه شماره 1497-94/10/2 اعتراض مشارالیه رد و دادنامه واخواسته تأیید و ابرام گردیده است و پس از تجدیدنظرخواهی، به شرح دادنامه صدرالذکر ضمن إعمال تخفیف و تقلیل مجازات حبس به 91 روز و رد اعتراض دادنامه تجدیدنظرخواسته، تأیید شده است. مشارالیه با تقدیم لایحه ای به استناد بند چ ماده 474 قانون آیین دادرسی کیفری، تقاضای اعاده دادرسی کرده و ابتدا طی مقدمه ای مفصل، توضیحاتی در رابطه با ادعای طرفین علیه همدیگر مطالبی را در لایحه مذکور درج نموده و سپس به طور خلاصه چنین نوشته است که 1- تاریخ شکایت همسرم 92/9/10 است و ترک انفاق از شهریور سال 91 اعلام گردیده است و از آنجائیکه همسرم برابر رأی شماره 939-93/4/31 شعبه 23 دادگاه عمومی حقوقی (خانواده) محکوم به تمکین گردیده و در خواست مطالبه نفقه وی از تاریخ 92/3/4 به دلیل عدم تمکین، رد شده است لذا در تاریخ شکایت مستحق نفقه نبوده تا اینجانب به لحاظ ترک انفاق محکوم گردم. و نفقه گذشته طبق نظریه مشورتی 7/2258-78/6/2 جنبه کیفری ندارد. 2- همسرم با طرح دعوی مطالبه نفقه عملاً عقیده ای به طرح شکایت کیفری نداشته و به طور ضمنی از حق خود در طرح شکایت کیفری عدول نموده است. 3- رأی دادگاه حقوقی، ملاک احراز ترک انفاق نیست و اینجانب ارقامی را طبق تصویر فیش های پیوستی، به حساب همسرم واریز کرده ام. 4- پرداخت های صورت گرفته بابت نفقه ایام موضوع شکایت تا تاریخ 92/3/4 یعنی زمانیکه زوجه محکوم به تمکین از این تاریخ گردیده و تاکنون تمکین نداشته، در جلسه 95/2/29 شعبه 29 دادگاه تجدیدنظر مورد قبول زوجه واقع شده است و اقرار زوجه به دریافت وجوه واریزی به منزله اذعان به طرح شکایت واهی است و عملاً جرم محسوب نمی شود. لذا تقاضای تجویز اعاده دادرسی دارم و مشروح لایحه حین شور قرائت خواهد شد. هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دیوان عالی کشور اجمالاً مبنی بر ب. ت. ب. عدم انطباق درخواست با موارد قانونی اعاده دادرسی به رد آن اعلام نظر می شود درخصوص دادنامه شماره 234-95/2/30 مشاوره نموده چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور لایحه متقاضی اعاده دادرسی متضمن دفاع از ماهیت بزه انتسابی در جهت برائت و بی گناهی خویش است که رسیدگی به آن از شأن دادگاه ها است و ادعای اینکه در مقاطعی به حساب شاکیه واریز و ایشان به آن اذعان داشته و طرح دعوی حقوقی از طرف وی به طور ضمنی عدول از شکایت کیفری است. اولاً، صرف ترک انفاق در ظرف زمانی ولو محدود موجب تحقق ارکان وقوع جرم است. ثانیاً، طرح دعوی حقوقی ملازمه ای با عدول از شکایت کیفری ندارد. بنا به مراتب، تقاضای وی با هیچیک از بندهای ماده 474 قانون آئین دادرسی کیفری انطباق ندارد. لذا مورد پذیرش واقع نشده و به استناد ذیل ماده 476 قانون یاد شده مردود اعلام می گردد. شعبه 40 دیوان عالی کشور - رئیس و عضو معاون عبدالمحمد خالصی - علی اکبری فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی تأثیر دعوی حقوقی مطالبه نفقه، بر شکایت کیفری ترک انفاق به موجب دادنامه صادره از شعبه مربوطه دادگاه عمومی جزایی، فردی به اتهام ترک انفاق نسبت به همسر خود به شش ماه حبس تعزیری محکوم گردید. این حکم به دلیل غیابی بودن، پس از واخواهی و تجدیدنظرخواهی، به 91 روز حبس کاهش یافت و تایید شد. متهم با استناد به بند چ ماده 474 قانون آیین دادرسی کیفری، درخواست اعاده دادرسی نمود و ادعا کرد که همسرش در زمان طرح شکایت مستحق نفقه نبوده و اقدام به طرح دعوی حقوقی از سوی وی به معنای عدول از شکایت کیفری است. دفاعیات متهم شامل واریز مبلغی به حساب همسرش و اقرار به دریافت وجوه واریزی بود. هیات شعبه دیوان عالی کشور پس از بررسی پرونده و نظریه دادیار دیوان، اعلام کرد که درخواست اعاده دادرسی با هیچ یک از بندهای ماده 474 قانون آیین دادرسی کیفری همخوانی ندارد و صرف ترک انفاق در زمان معین، جرم را محقق می‌سازد. بنابراین، درخواست اعاده دادرسی مردود اعلام گردید و رای به استناد ذیل ماده 476 قانون مذکور صادر شد. تاریخ دادنامه قطعی: 1395/06/14 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در بزه ترک انفاق، طرح دعوی حقوقی، ملازمه ای با عدول شاکی از شکایت کیفری ندارد. رای خلاصه جریان پرونده به موجب دادنامه شماره --- - 93/8/14 صادره از شعبه --- دادگاه عمومی جزایی اصفهان آقای س.م. به اتهام ترک انفاق نسبت به همسر خود، به تحمل شش ماه حبس تعزیری محکوم شده است و به لحاظ غیابی بودن دادنامه صادره پس از واخواهی، طی دادنامه شماره --- - 94/10/2 اعتراض مشارالیه رد و دادنامه واخواسته تایید و ابرام گردیده است و پس از تجدیدنظرخواهی، به شرح دادنامه صدرالذکر ضمن إعمال تخفیف و تقلیل مجازات حبس به 91 روز و رد اعتراض دادنامه تجدیدنظرخواسته، تایید شده است. مشارالیه با تقدیم لایحه ای به استناد بند چ ماده 474 قانون آیین دادرسی کیفری، تقاضای اعاده دادرسی کرده و ابتدا طی مقدمه ای مفصل، توضیحاتی در رابطه با ادعای طرفین علیه همدیگر مطالبی را در لایحه مذکور درج نموده و سپس به طور خلاصه چنین نوشته است که 1 - تاریخ شکایت همسرم 92/9/10 است و ترک انفاق از شهریور سال 91 اعلام گردیده است و از آنجایی که همسرم برابر رای شماره --- - 93/4/31 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی (خانواده) محکوم به تمکین گردیده و در خواست مطالبه نفقه وی از تاریخ 92/3/4 به دلیل عدم تمکین، رد شده است لذا در تاریخ شکایت مستحق نفقه نبوده تا اینجانب به لحاظ ترک انفاق محکوم گردم. و نفقه گذشته طبق نظریه مشورتی 7/2258 - 78/6/2 جنبه کیفری ندارد. 2 - همسرم با طرح دعوی مطالبه نفقه عملا عقیده ای به طرح شکایت کیفری نداشته و به طور ضمنی از حق خود در طرح شکایت کیفری عدول نموده است. 3 - رای دادگاه حقوقی، ملاک احراز ترک انفاق نیست و اینجانب ارقامی را طبق تصویر فیش های پیوستی، به حساب همسرم واریز کرده ام. 4 - پرداخت های صورت گرفته بابت نفقه ایام موضوع شکایت تا تاریخ 92/3/4 یعنی زمانی که زوجه محکوم به تمکین از این تاریخ گردیده و تاکنون تمکین نداشته، در جلسه 95/2/29 شعبه --- دادگاه تجدیدنظر مورد قبول زوجه واقع شده است و اقرار زوجه به دریافت وجوه واریزی به منزله اذعان به طرح شکایت واهی است و عملا جرم محسوب نمی شود. لذا تقاضای تجویز اعاده دادرسی دارم و مشروح لایحه حین شور قرائت خواهد شد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر ب. ت. ب. عدم انطباق درخواست با موارد قانونی اعاده دادرسی به رد آن اعلام نظر می‌شود در خصوص دادنامه شماره --- - 95/2/30 مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور لایحه متقاضی اعاده دادرسی متضمن دفاع از ماهیت بزه انتسابی در جهت برائت و بی گناهی خویش است که رسیدگی به آن از شان دادگاه ها است و ادعای اینکه در مقاطعی به حساب شاکیه واریز و ایشان به آن اذعان داشته و طرح دعوی حقوقی از طرف وی به طور ضمنی عدول از شکایت کیفری است. اولا، صرف ترک انفاق در ظرف زمانی ولو محدود موجب تحقق ارکان وقوع جرم است. ثانیا، طرح دعوی حقوقی ملازمه ای با عدول از شکایت کیفری ندارد. بنا به مراتب، تقاضای وی با هیچ یک از بندهای ماده 474 قانون آیین دادرسی کیفری انطباق ندارد. لذا مورد پذیرش واقع نشده و به استناد ذیل ماده 476 قانون یاد شده مردود اعلام می‌گردد. شعبه --- دیوان عالی کشور - رئیس و عضو معاون