رأی
تاثیر مولفه های مختلف در تحقق مفهوم عسر و حرج
رأی خلاصه جریان پرونده
بسمه تعالی
ف. خ.: اقای س. ق. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص.
فرجام خوانده: خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن.
فرجام خواسته: دادنامه شماره *۱۴۰۰/۸/۱ صادره از شعبه *
تاریخ ابلاغ دادنامه به ف. خ.: ۱۴۰۰/۸/۳
تاریخ وصول دادخواست فرجامی: ۱۴۰۰/۸/۸
مرجع رسیدگی: شعبه *
هیات شعبه اقایان: م. ا. ( رییس ) س. ع. پ. ( عضو معاون )
خلاصه جریان پرونده: پیرو گزارش های قبلی بشرح زیر:
خانم ی. ص. فرزند ح. با وکالت خانم ا. ف. ن. دادخواستی بطرفیت اقای س. ق. فرزند س. و به خواسته صدور حکم بر الزام زوج به طلاق بعلت عسروحرج زوجه تقدیم کرده و توضیح داده است.موکله بموجب سند رسمی بشماره ترتیب ۸۷۱۹ مورخ ۱۳۸۱/۷/۱۳ دفتر ازدواج شماره ۲۸۱ حوزه ثبت *به عقد ازدواج دائمی خوانده درامده و فرزند مشترک ندارند. بلحاظ اینکه زوج در اخرین سال زندگی مشترک با روی اوردن به مصرف امپول های استروییدی و مکمل های ورزشی گرفتار عوارض ناسالم این قرصها از جمله ظاهر فیزیکی پرخاشگری و … شده در نحوه تعامل با همسرش دچار مشکلات جدی شده که ادامه زندگی مشترک غیرممکن است.نامبرده از مراجعه به مشاور و روانشناس خودداری نموده که در نهایت زوجین توافق نموده بصورت توافقی جدا شوند و صورتجلسه ۱۳۹۶/۹/۹ تنظیم شده است. متعاقبا با انگیزه سوی استفاده مالی از مفاد توافق سرباز زده و موکله را چندین ماه است.که بلاتکلیف رها کرده است.که ب. ت. ب. پرونده ترک انفاق و مطالبه نفقه و دادنامه الزام به تمکین توافقات پیشین را عمل ننموده و تقاضای دریافت دویست میلیون تومان برای طلاق توافقی کرده است.که شهود حاضر به ادای شهادت هستند لذا چون موکل قادر به پرداخت مبلغ مذکور نیست و نامبرده اجازه ازدواج مجدد را اخذ نموده که نشان دهنده عدم تمایل وی به زندگی مشترک است.و موکله در عسروحرج شدید قرار دارد. تقاضای صدور حکم طلاق را دارم.
شعبه *در وقت مقرر با حضور خواهان و وکیل او و وکیل خوانده که لایحه ای تقدیم کرده تشکیل شده است.وکیل خ. ا. د. خواسته بشرح دادخواست م. ب.. وکیل خوانده اظهار نموده موکل راضی به طلاق نیست. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری را صادر کرده است.داور زوج بشرح صفحه ۵۳ پرونده و داور زوجه بشرح صفحات ۵۴ و ۵۵ پرونده نظریه خود را اعلام کرده اند.
شعبه *وقت رسیدگی دیگری تعیین و اظهارات و توضیحات وکیل خواهان و وکلای خواندگان را استماع سپس بموجب رای شماره *۱۳۹۸/۷/۲۰ در خصوص دعوی خانم ی. ص. فرزند ح. با وکالت خانم ا. ف. ن. و بطرفیت اقای س. ق. فرزند س. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص. و به خواسته الزام زوج به طلاق ب. ت. ب. محتویات پرونده و ن. ب. ا. زوج راضی به طلاق نبوده و از طرف وکیل خواهان دلیل کافی که دلالت بر عسروحرج وی یا تخلف زوج از شروط ضمن عقدنامه داشته باشد. ارائه نشده دعوی خواهان را ثابت ندانسته و حکم به بطلان دعوی نامبرده صادر کرده است.
خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن. نسبت به دادنامه فوق الذکر تجدیدنظرخواهی نموده که پس از وکلای ت. ن. خ. شعبه *بموجب رای شماره *۱۳۹۸/۹/۵ با رد اعتراض رای تجدیدنظر خواسته را تایید کرده است.
خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن. نسبت به دادنامه یادشده فرجامخواهی نموده که پس از پاسخ وکلای فرجام خوانده پرونده به دیوانعالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است.لایحه اعتراضییه بهنگام شور قرائت میشود.
این شعبه بموجب رای شماره *۹۹/۱/۳۱ و بشرح بین الهلالین زیر رای فرجامخواسته را نقض کرده است:
( فرجامخواهی وارد و پرونده دارای نواقص تحقیقاتی است. زیرا ضرورت داشته دادگاه تجدیدنظر با توجه صورتجلسه طلاق توافقی زوجین درتاریخ ۱۳۹۶/۹/۱۹ ( صفحه ۷ پرونده ) که با حضور زوج و زوجه و وکیل زوج و شهود تنظیم شده است.و مبین این امر است.که زوجین تمایلی به ادامه زندگی مشترک نداشته اند و با درنظر گرفتن این امر که زوجه در ازدواج مذکور مسایل مالی و مهریه برای او مطرح نبوده و مهریه اش یکصدوده ریال ویک شاخه نبات بوده که تحویل زوجه شده است.و توجها به نوشته اقای س. ش. ( د. زوجه ) ( صفحه ۶۳ پرونده ) و اظهارات وکیل زوجه بشرح ذیل صفحه ۶۶ پرونده و توجها به پرونده های متشکله از جمله پرونده باشماره بایگانی *و پرونده با شماره بایگانی *شعبه اخیرالذکر که زوج درخواست اجازه ازدواج مجدد نموده و حکم به اعطای مجوز جهت ازدواج مجدد صادر شده که دلیل بر این مراتب است.که زوج تمایلی به ادامه زندگی مشترک با همسرش را ندارد. و دلایل و قرائن مذکور حکایت از این امر دارد. که ادامه زندگی برای زوجه در وضعیت موجود موجب مشقت وی خواهد شد که مشکل است.چناچه اقناع وجدانی به تحقق تبصره الحاقی به ماده ۱۱۳۰ اصلاحی قانون مدنی برای دادگاه ایجاد نشده با ارجاع امر به واحد مددکاری اجتماعی مستقر در دادگاه های تجدیدنظر استان *از مددکار اجتماعی خواسته شود. تا با دعوت زوجین و تحقیق از زوجه در مورد جهات وقوع وی در عسروحرج و نحوه رفتار ومعاشرت زوج با وی و پاسخ زوج و با مراجعه به محل زندگی مشترک زوجین در ایام زوجیت و تحقیق از بستگان و نزدیکان و همسایگان زوج در مورد نحوه رفتار زوج بازوجه و بررسی وضعیت مالی زوجین و ممر اعاشه و درامد زوج اعلام دارد. ایا در وضعیت موجود ادامه زندگی مشترک برای زوجه با مشقت همراه خواهد بود یا خیر؟ به عبارتی امکان زندگی مشترک زوجین با حسن معاشرت وجود دارد. یا خیر؟ سپس دادگاه درصورت لزوم وقت رسیدگی تعیین و اظهارات زوجین را استماع و در صورت نیاز و درخواست زوجه زوج ب. ت. ب. دادخواست خواهان و شرح حال زوج به پزشکی قانونی معرفی تا در مورد وضعیت روحی وروانی او بررسی و مشخص شود. ادامه زندگی زوجه با او با مشقت همراه خواهد بود یا خیر؟ سپس با دقت در مفاد تبصره الحاقی به ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی نسبت به صدور رای مقتضی که موجب تعیین تکلیف زوجه گردد. و اقدام شود. بنامراتب به استناد بند ۵ ماده ۳۷۱ و بند الف مواد ۴۰۱ و ۴۰۵ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجامخواسته را نقض و رسیدگی مجدد به پرونده به شعبه *ارجاع می گردد. )
شعبه *بمنظور رفع نواقص تحقیقاتی مقرر نموده از واحد مددکاری اجتماعی خواسته شود. تا با مطالعه رای دیوان و انجام تحقیقات محسوس و غیرمحسوس اقدام نمایند. مددکار اجتماعی مستقر در دادگاههای تجدیدنظر *طی نامه شماره ۹۹۱۴۰ / ت م مورخ ۹۹/۶/۴ ( صفحات ۲۵ و ۲۶ و ۲۷ پرونده ) گزارش نموده با تشکیل جلسه ای با حضور زوجین و تحقیق و گفتگو با انان و نیز تحقیق از پدرومادر زوجه بشرح زیر اقدام گردید.نتیجه حاصل از تحقیقات زوجه تک فرزند خانواده بوده و پس از ازدواج زوجین پدر زوجه به اشکال مختلف زوجین را حمایت نموده و امکانات زندگی در اختیار انان قرار می داده است.بطوریکه در بدو شروع زندگی مشترک زوجین قریب دو سال در منزل مادربرزگ زوجه زندگی نموده و سپس زوج منازلی تهیه نموده در سال ۸۹ تا ۹۰ زوجین در منزل پدری زوجه سکونت نموده بوده اند که پدر زوجه اقدام به فروش منزل مسکونی خود نموده و وجه حاصل را اقدام به خرید دو واحد نموده که یک واحد را برای زوجین و واحد دیگر برای خود و همسرش اختصاص داده و از سال ۱۳۹۰ در منزل ملکی زوجه سکونت داشته اند اتومبیل مورد استفاده زوجین نیز توسط پدر زوجه خریداری شده و زوجین تحت حمایت وی بوده اند ….به دنبال اقدام زوج به فعالیت در زمینه بدنسازی و تغییر وضعیت ظاهری وی … ارتباطات و فعالیت زوج در دنیای مجازی شروع شده و اختلافانی بین زوجین بروز نموده و همزمان زوج رفتارهای خلاف عرف و اخلاق اجتماعی در محل توسط همسایگان و زوجه مشاهده شده و اختلافات تشدید شده که زوجین تصمیم به طلاق توافقی گرفته و صورتجلسه شده که ضمن تایید و گواهی همسایگان که از انان تحقیق شده موید این امر م. ب.. بدنبال این امر زوج منزل را ترک کرده و زوجه علیرغم توافق به موارد صورتجلسه اقدام ننموده و از تاریخ ۹۶/۹/۱۹ مفارقت زوجین شروع شده است.زوج به خواسته الزام زوجه به تمکین دعوای مطرح نموده که زوجه محکوم به تمکین شده و زوج منزلی تهیه نموده که زوجه مدعی است.منزل صوری بوده و در یک اطاق و دران واحد اپارتمان به حالت قفل شده موجود بود. زوج بیان نموده در حال حاضر ان منزل را در اختیار ندارد. و مسترد نموده زوج درحال حاضر در منزل پدری خود سکونت دارد. و منزل مستقل ندارد. با انجام تحقیقات از همسایگان زوجین از سال ۹۰ در یک واحد مسکونی متعلق به زوجه که توسط پدر زوجه خریداری شده سکونت نمودند زوجه و خانواده اش افرادی بسیار موجه و مورد تایید از نظر رفتار اخلاقی و اجتماعی بودند بلحاظ فعالیت زوج در زمینه بدنسازی در وضعیت ظاهر و رفتار زوج تغییراتی ایجاد و موارد غیراخلاقی بصورت ارتباط با زنان و دختران مشاهده می شد و در مواردی در ساعات بعد از نیمه شب به حالت مستانه به منزل مراجعه مینموده که باعث اختلاف و جدایی زوجین از اذر ۱۳۹۶ شروع و زوج منزل را ترک نموده لذا مفارقت سه ساله زوجین و بروز اختلاف منتسب به رفتار زوج م. ب.. هرچند علی الظاهر زوجه محکوم به تمکین شده لیکن زوجه در طول زندگی زنی سازگار و صبور برای زندگی مشترک با زوج بوده است.و رفتار و اقدامات زوج موجب جدایی گردیده با شرایط موجود و مفارقت سه ساله زوج مقصر در بروز اختلافات بوده و اقدامی موثر برای جلب نظر زوجه ننموده و موجب دلسردی زوجه شده و اعلام توافق زوج با طلاق بیانگر عدم خواست قلبی وی به ادامه زندگی مشترک م. ب.. و مخالفت بعدی زوج با طلاق احتمال صحت اظهارات پدرو مادر زوجه بر مطالبه اتومبیل از زوجه در قبال طلاق را توسط زوج تایید مینماید. لذا با شرایط مذکور و انگیزه های مالی سبب مخالفت با طلاق م. ب.. و چنین وضعیتی ادامه زندگی مشترک با حسن معاشرت مقدور نخواهد بود.
دادگاه ب. ت. ب. نظریه مددکاری وقت نظارت جهت گفتگو و یا حصول سازش تعیین و قید شده حضور زوجین ضروری است. ( صفحه ۲۹ پرونده )
دادگاه تجدیدنظر در وقت مقرر با حضور زوجه و وکیل او و در غیاب زوج که بعلت کرونا حاضر نشده و با حضور وکلای زوج تشکیل شده است.که دادگاه با ذکر خلاصه لایحه وکلای زوج که نامبرده با طلاق مخالف است.از زوجه و وکیل او خواسته مطالب خود را بیان کنند که وکیل ز. ا. د. در ادرس ادعایی وکیل زوج صرفا ۷ روز انجا بوده که مستمرا درگیری و مشاجره بوده در حالیکه در اخرین اقامتگاه مشترک زوجین بیش از ۷ سال سکونت داشته که جهت احراز رفتارهای ارتکابی زوج برای تحقیق مناسب اختلافات زوجین از شروع فعالیتهای ورزشی زوج و بروز رفتار خلاف شیون ایرانی و اسلامی زوج بوده که هیچگاه اصلاح نشده است.در مورد مطالبه وجه وکیل زوج شخصا از اینجانب مطالبه وجه نموده است.که متعاقبا به دایی زوجه منعکس شده است.که شخصا حاضر به ادای شهادت در دادگاه م. ب..
زوج جهت معاینه روان پزشکی به پزشکی قانونی مرکزی *طی نامه شماره ۷۰۹۸۶ ۱۳۹۹/۱۲/۳ ( صفحه ۶۳ پرونده ) که به دادگاه پاسخ داده ( در ۹۹/۱۰/۲۴ اقای س. ع. ق. فرزند س. معاینه شد براساس مصاحبه روانپزشکی از نامبرده تنهایی ( مورخ ۹۹/۱۰/۲۷ ) و در معیت زوجه ( ۹۹/۱۱/۲۵ ) و رویت مدارک پزشکی ارائه شده و تست های روانشناختی بعمل امده زوج سابقه ابتلا به نوعی اختلال اضطرابی دارد. و در حال حاضر نیز واجد برخی ویژگی های شخصیتی است.که میتواند در روابط بین فردی ( از جمله روابط فیمابین زوجین ) اثر نامطلوب داشته باشد. )
شعبه *بموجب رای شماره *۹۹/۱۲/۱۹ درخصوص تجدیدنظرخواهی خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن. بطرفیت اقای س. ق. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص. نسبت به دادنامه شماره ۹۷۴ ۹۸/۷/۲۰ شعبه *که بموجب ان در مورد دعوی زوجه ( ت. ن. خ. ) به خواسته طلاق بعلت عسروحرج به لحاظ عدم کفایت ادله اثباتی خواهان غیرقابل اجابت تشخیص و حکم به بطلان دعوی صادر گردیده است.شایان ذکر است.که پرونده قبلا به این شعبه ارجاع و بموجب دادنامه شماره ۲۸۵۲ ۹۸/۹/۵ با رد اعتراض عینا تایید شده که با فرجامخواهی بعمل امده به شعبه *ارجاع و طی دادنامه ۱۱۵ ۹۹/۱/۲۱ با تشخیص نقص تحقیقاتی نقض و جهت رسیدگی مجدد به این شعبه ارجاع شده که این دادگاه وقت رسیدگی تعیین طرفین در جلسه دادرسی ۹۹/۱۰/۱۶ حاضر و اظهارات خود را که عمدتا تکرار مطالب بوده مطرح و مددکاری اجتماعی نیز نظریه و نتیجه بررسی و تحقیقات خود را طی نامه شماره ۹۹۱۴۰ / ت / م ۹۹/۶/۴ اعلام کرده است.که ب. ت. ب. مندرجات پرونده و مستندات رای و استدلال دادگاه و لوایح اعتراضی و دفاعی و ب. ت. ب. اینکه طلاق در اختیار مرد است.و اینکه زوج مخالف با طلاق م. ب.. و مستندات اقناعی و محکمه پسندی که دلالت بر عسروحرج زوجه تا حدی که دوام زوجیت را به مخاطره افکند و ادامه زندگی مشترک را عادتا غیرممکن و غیرقابل تحمل نماید. از سوی زوجه اقامه نشده است.و صرف اعلام ابتلای زوج به نوعی اختلال اضطرابی که میتواند منشای اثر نامطلوب باشد. در نظریه پزشکی قانونی نمیتواند مستند قابل اتکایی برای الزام زوج به طلاق باشد. با اعتقاد به صحت رای سابق الصدور با رد اعتراض رای تجدیدنظرخواسته را تایید کرده است.
خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن. نسبت به دادنامه فوق الذکر فرجام خواهی بعمل اورده است.که پس از پاسخ وکلای زوج پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است.لایحه اعتراضییه بهنگام شور قرائت میشود.
این شعبه به موجب رای شماره *و بشرح بین الهلالین زیر رای فرجامخواسته را نقض کرده است:
( فرجام خواهی وارد و رای فرجام خواسته برخلاف موازین قانونی و مندرجات پرونده است.زیرا: بموجب تبصره الحاقی به ماده ۱۱۳۰ اصلاحی قانون مدنی ( عسروحرج موضوع این ماده عبارت است.از به وجود امدن وضعیتی که ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه ساخته و تحمل ان مشکل باشد. ) همچنین بموجب ذیل بندهای تبصره مذکور ( موارد مندرج در این ماده مانع از ان نیست که دادگاه در سایر مواردی که عسروحرج زن در دادگاه احراز شود. حکم طلاق صادر نماید. ) که ب. ت. ب. مفاد رای شماره *۱۳۹۹/۱/۳۱ این شعبه مهریه زوجه یکصدو ده ریال و یک شاخه نبات بوده که بنابمراتب زوجه در ازدواج مذکور مسایل مالی و مهریه برای او مطرح نبوده است.ثانیا زوج در پرونده با شماره بایگانی *درخواست ازدواج مجدد نموده که این امر بیانگر عدم علاقه وی به همسرش م. ب.. و تمایلی برای ادامه زندگی مشترک با او ندارد. ثالثا زوجین بشرح صورتجلسه ۱۳۹۶/۹/۱۹ برای طلاق توافقی سازش نموده اند که این امر بیانگر این موضوع است.که زوجین تمایلی به ادامه زندگی مشترک نداشته اند ( صفحه ۷ پرونده ) رابعا ب. ت. ب. تحقیقات مددکار اجتماعی مستقر در دادگاههای تجدیدنظر استان *که در گزارش این شعبه قید شده زوج پس از فعالیت در زمینه بدنسازی در وضعیت ظاهر و رفتار زوج تغییراتی غیرمتعارف به وجود امده و رفتار خلاف شرع داشته و ارتباط با زنان و دختران در او مشاهده شده و حتی در ساعاتی بعد از نیمه شب بحالت م. به منزل مراجعه نموده است.خامسا در تمامی مدت زندگی مشترک حمایت های مالی پدر زوجه از جمله تهیه منزل برای سکونت انان و تهیه اتومبیل برای انان موجب رفاه نسبی انان بوده که با تغییر رفتار زوج بعد از فعالیتهای بدنسازی مواجه شده است. خامسا نظریه پزشکی قانونی *( صفحه ۶۳ و ۶۴ پرونده دلالت بر این دارد. که زوج سابقه ابتلای به نوعی اختلال اضطرابی دارد. که در حال حاضر نیز واجد برخی ویژگی های شخصیتی است.که میتواند در روابط فردی از جمله روابط فیمابین زوجین ) اثر نامطلوب داشته باشد. س. سا علت مخالفت زوج ب. ت. ب. بررسی مددکار اجتماعی میتواند این امر و موضوع باشد. که زوج قصد مطالبه وجه ( دویست میلیون تومان ) جهت رضایت در طلاق را دارد. بنابمراتب و ب. ت. ب. تعریف قانونی عسروحرج محرز است.ادامه زندگی مشترک زوجه با زوج برای او مشقت همراه خواهد بود که مشکل است.و ب. ت. ب. ابتلای وی به نوعی اختلال اضطرابی و نیز توقعات نابجا و عدم توان تهیه منزل مناسب در شان زوجه و نحوه رفتار او ادامه زندگی با حسن معاشرت غیرممکن است.بنابمراتب و به استناد بند ۲ ماده ۳۷۱ و بند ج ماده ۴۰۱ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امورمدنی رای شعبه *که بدون توجه به مندرجات پرونده صادر شده قابلیت تایید در این شعبه را ندارد. ضمن نقض ان ، رسیدگی مجدد به پرونده به یکی دیگر از شعبات دادگاههای محترم تجدیدنظر *( شعبه همعرض ) ارجاع میگردد. )
پرونده پس از نقض به شعبه *ارجاع شده است.و شعبه مذکور بموجب رای شماره *در خصوص تجدیدنظرخواهی خانم ی. ص. فرزند ح. با وکالت خانم ا. ف. ن. و بطرفیت اقای س. ع. ق. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص. و نسبت به دادنامه شماره *صادره از شعبه *که به موجب ان در مورد دعوی طلاق ت. ن. خ. یاد شده حکم به بطلان ان صادر شده است.این رای برای دومین بار توسط شعبه *بموجب دادنامه *مورد تایید قرار گرفته است.و سپس برای دومین بار دادنامه های صادره از شعبه مزبور در شعبه *به موجب دادنامه های شماره *مورخ ۹۹/۱/۳۱ و ۴۰۰۳۳۷۲-۱۴۰۰/۴/۷ نقض گردیده و دادنامه اخیرالذکر جهت رسیدگی به شعبه همعرض ارجاع که به این شعبه ارجاع گردیده است.ب. ت. ب. محتویات پرونده ملاحظه میگردد. تعیین مهریه به میزان ناچیز از حیث مالی که در سند نکاح شماره ۸۷۱۹-۸۱/۷/۱۳ صادره از دفتر ازدواج شماره ۲۸۱ حوزه ثبت *امده است.و حمایت های مالی خانواده زوجه از زوج بشرحی که در پرونده و در تحقیقات مددکار اجتماعی بدان اشاره شده است.و سایر قرائن و امارات موجود در پرونده حکایت از این دارد. که زوجه قصد جدی برای زندگی مشترک و ادامه ان داشته است.لکن زوج حسب انچه در پرونده منعکس شده است.با ورود در برنامه های ورزشی و بدن سازی تغییر انی در اخلاق و رفتار وی به وجود امده است.که در ادامه زندگی مشترک زوجین را به حکایت تصویر دادنامه های پیوست مختل نموده است.چنانکه گواهی پزشکی قانونی بشماره ۹۹۰۹۸۶ و تحقیقات بعمل امده از سال ۱۳۹۶ توسط مددکار اجتماعی موید این استنباط و فهم قضایی و در وضعیت موجود ب. ت. ب. مفارقت زوجین و ادامه اختلاف ظرف ۴ سال و عدم تفاهم اخلاقی و عملی مشارالیها جهت ادامه زندگی مشترک مطلوب و بدون مشکل دوام و بقای زوجیت غیرممکن بنظر می رسد و به مصلحت انها نخواهد بود و مالا عسروحرج خواهان مارالذکر بنظر این دادگاه محرز و مسلم است.به استناد صدر ماده ۳۵۸ از قانون ایین دادرسی مدنی و مواد ۱۲۸۴ و ۱۱۳۰ و ۱۱۴۳- از قانون مدنی و مواد ۲۶- الی ۳۳ و تبصره ماده اخیر از قانون حمایت خانواده دادنامه تجدیدنظرخواسته نقض و حکم به الزام زوج به طلاق زوجه از نوع باین قضایی با توکیل غیر از طرف زوج به اذن حاکم از باب الحاکم ولی الممتنع صادر و اعلام مینماید. زوجین فاقد فرزند مشترک هستند ارائه گواهی تست بارداری به دفترخانه لازم است.و دفترخانه مجری طلاق مجاز به اجرای صیغه طلاق با احراز سایر شرایط شرعی و قانونی ان خواهد بود و مشارالیه ازتاریخ اجرای طلاق ظرف سه طهر عده خواهد داشت اعتبار این حکم از تاریخ ابلاغ و قطعیت ان به مدت ۶ ماه است.رای صادره حضوری بوده و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجامخواهی در دیوان عالی کشور است. ( صفحه ۵ پرونده )
اقای س. ع. ق. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص. نسبت به دادنامه فوق الذکر فرجامخواهی بعمل اورده است.که پس از پاسخ وکیل فرجامخوانده پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است.لایحه اعتراضیه بهنگام شور قرائت میشود.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید.پس از قرائت گزارش عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و انجام مشاوره بشرح زیر مبادرت به صدور رای مینماید.
رأی متن رأی
اعتراض وکلای ف. خ. ب. ت. ب. مندرجات پرونده و رسیدگیهای بعمل امده وارد نیست و رای شعبه *بنا به جهات و دلایل منعکس در ان از هر حیث منطبق با موازین قانونی است.زیرا بنا به جهاتی که در دادنامه *این شعبه به تفصیل بیان شده است.ادامه زندگی مشترک زوجه با زوج برای او با مشقت همراه بوده و مشکل است.لذا مورد از مصادیق بارز تبصره الحاقی به ماده ۱۱۳۰- اصلاحی قانون مدنی است.لذا با رد اعتراض به استناد ماده ۳۷۰ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجامخواسته را ابرام و پرونده را اعاده مینماید.
شعبه *
رییس: م. ا. عضو معاون: س. ع. پ.
فهرست
خلاصه جریان پرونده
متن رأی
نقد رأی
تاثیر مولفه های مختلف در تحقق مفهوم عسر و حرج
موضوع این پرونده، درخواست طلاق به دلیل عسروحرج از سوی زوجه علیه زوج است. زوجه ادعا کرده که ادامه زندگی مشترک به دلیل مشکلات رفتاری زوج غیرممکن شده و به مصرف مواد استروئیدی و رفتارهای پرخاشگرانه او اشاره نموده است. همچنین، زوجه به عدم مراجعه زوج به مشاور و توافق قبلی برای طلاق اشاره کرده و بیان داشته که زوج از اجرای این توافق خودداری کرده است. <br>زوج نیز به مخالفت با درخواست طلاق پرداخته و اعلام کرده که راضی به جدایی نیست. دادگاه در مراحل مختلف به بررسی ادعاها و مستندات پرداخته و در نهایت حکم به بطلان دعوی زوجه صادر کرده است، زیرا دلایل کافی برای اثبات عسروحرج ارائه نشده بود. زوجه پس از این حکم، درخواست تجدیدنظر کرده که این درخواست نیز رد شده است. <br>پس از آن، زوجه به دیوان عالی کشور فرجامخواهی کرده و دیوان با نقض حکم قبلی، به نواقص تحقیقاتی پرونده اشاره کرده و خواستار انجام تحقیقات بیشتر از واحد مددکاری اجتماعی شده است. پس از انجام تحقیقات، مددکار اجتماعی گزارشی ارائه داده که نشاندهنده تغییرات رفتاری زوج و مشکلات در ادامه زندگی مشترک بوده است. <br>در نهایت، دادگاه با استناد به تبصره الحاقی به ماده 1130 قانون مدنی و ب. ت. ب. عسروحرج زوجه، حکم به الزام زوج به طلاق زوجه صادر کرده است. این حکم پس از فرجامخواهی زوج، در دیوان عالی کشور مورد تایید قرار گرفته و اعتراضات زوج رد شده است. رای نهایی بر اساس مواد 1284 و 1130 قانون مدنی و تبصره الحاقی به آن صادر شده و ادامه زندگی مشترک را برای زوجه غیرممکن دانسته است.
فرجام خواسته: دادنامه شماره *1400/08/01 صادره از شعبه *
تاریخ ابلاغ دادنامه به ف. خ.: 1400/08/03
تاریخ وصول دادخواست فرجامی: 1400/08/08
هیات شعبه اقایان: م. ا. (رئیس) س. ع. پ. (عضو معاون)
خلاصه جریان پرونده: پیرو گزارش های قبلی به شرح زیر:
خانم ی. ص. فرزند ح. با وکالت خانم ا. ف. ن. د. ب. ط. اقای س. ق. فرزند س. و به خواسته صدور حکم بر الزام زوج به طلاق به علت عسروحرج زوجه تقدیم کرده و توضیح داده است.موکله به موجب سند رسمی به شماره ترتیب 8719 مورخ 1381/07/13 دفتر ازدواج شماره 281 حوزه ثبت *به عقد ازدواج دائمی خوانده درامده و فرزند مشترک ندارند. به لحاظ اینکه زوج در اخرین سال زندگی مشترک با روی اوردن به مصرف امپول های استروییدی و مکمل های ورزشی گرفتار عوارض ناسالم این قرصها از جمله ظاهر فیزیکی پرخاشگری و … شده در نحوه تعامل با همسرش دچار مشکلات جدی شده که ادامه زندگی مشترک غیرممکن است.نامبرده از مراجعه به مشاور و روانشناس خودداری نموده که در نهایت زوجین توافق نموده به صورت توافقی جدا شوند و صورتجلسه 1396/09/09 تنظیم شده است. متعاقبا با انگیزه سوی استفاده مالی از مفاد توافق سرباز زده و موکله را چندین ماه است.که بلاتکلیف رها کرده است.که ب. ت. ب. پرونده ترک انفاق و مطالبه نفقه و دادنامه الزام به تمکین توافقات پیشین را عمل ننموده و تقاضای دریافت دویست میلیون تومان برای طلاق توافقی کرده است.که شهود حاضر به ادای شهادت هستند لذا چون موکل قادر به پرداخت مبلغ مذکور نیست و نامبرده اجازه ازدواج مجدد را اخذ نموده که نشان دهنده عدم تمایل وی به زندگی مشترک است.و موکله در عسروحرج شدید قرار دارد. تقاضای صدور حکم طلاق را دارم.
شعبه *در وقت مقرر با حضور خواهان و وکیل او و وکیل خوانده که لایحه ای تقدیم کرده تشکیل شده است.وکیل خ. ا. د. خواسته ب. ش. د. م. ب.. وکیل خوانده اظهار نموده موکل راضی به طلاق نیست. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری را صادر کرده است.داور زوج به شرح صفحه 53 پرونده و داور زوجه به شرح صفحات 54 و 55 پرونده نظریه خود را اعلام کرده اند.
شعبه *وقت رسیدگی دیگری تعیین و اظهارات و توضیحات وکیل خواهان و وکلای خواندگان را استماع سپس به موجب رای شماره *1398/07/20 در خصوص دعوی خانم ی. ص. فرزند ح. با وکالت خانم ا. ف. ن. و به طرفیت اقای س. ق. فرزند س. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص. و به خواسته الزام زوج به طلاق ب. ت. ب. محتویات پرونده و ن. ب. ا. زوج راضی به طلاق نبوده و از طرف وکیل خواهان دلیل کافی که دلالت بر عسروحرج وی یا تخلف زوج از شروط ضمن عقدنامه داشته باشد. ارائه نشده دعوی خواهان را ثابت ندانسته و حکم به بطلان دعوی نامبرده صادر کرده است.
خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن. نسبت به دادنامه فوق الذکر تجدیدنظرخواهی نموده که پس از وکلای ت. ن. خ. شعبه *به موجب رای شماره *1398/09/05 با رد اعتراض رای تجدیدنظر خواسته را تایید کرده است.
خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن. نسبت به دادنامه یادشده فرجامخواهی نموده که پس از پاسخ وکلای فرجام خوانده پرونده به دیوانعالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است.لایحه اعتراضییه به هنگام شور قرائت میشود.
این شعبه به موجب رای شماره *99/1/31 و به شرح بین الهلالین زیر رای فرجامخواسته را نقض کرده است:
(فرجامخواهی وارد و پرونده دارای نواقص تحقیقاتی است. زیرا ضرورت داشته دادگاه تجدیدنظر با توجه صورتجلسه طلاق توافقی زوجین در تاریخ 1396/09/19 (صفحه 7 پرونده) که با حضور زوج و زوجه و وکیل زوج و شهود تنظیم شده است.و مبین این امر است.که زوجین تمایلی به ادامه زندگی مشترک نداشته اند و با درنظر گرفتن این امر که زوجه در ازدواج مذکور مسایل مالی و مهریه برای او مطرح نبوده و مهریه اش یکصدوده ریال ویک شاخه نبات بوده که تحویل زوجه شده است.و توجها به نوشته اقای س. ش. (د. زوجه) (صفحه 63 پرونده) و اظهارات وکیل زوجه به شرح ذیل صفحه 66 پرونده و توجها به پرونده های متشکله از جمله پرونده باشماره بایگانی *و پرونده با شماره بایگانی *شعبه اخیرالذکر که زوج درخواست اجازه ازدواج مجدد نموده و حکم به اعطای مجوز جهت ازدواج مجدد صادر شده که دلیل بر این مراتب است.که زوج تمایلی به ادامه زندگی مشترک با همسرش را ندارد. و دلایل و قرائن مذکور حکایت از این امر دارد. که ادامه زندگی برای زوجه در وضعیت موجود موجب مشقت وی خواهد شد که مشکل است.چناچه اقناع وجدانی به تحقق تبصره الحاقی به ماده 1130 اصلاحی قانون مدنی برای دادگاه ایجاد نشده با ارجاع امر به واحد مددکاری اجتماعی مستقر در دادگاههای تجدیدنظر استان *از مددکار اجتماعی خواسته شود. تا با دعوت زوجین و تحقیق از زوجه در مورد جهات وقوع وی در عسروحرج و نحوه رفتار ومعاشرت زوج با وی و پاسخ زوج و با مراجعه به محل زندگی مشترک زوجین در ایام زوجیت و تحقیق از بستگان و نزدیکان و همسایگان زوج در مورد نحوه رفتار زوج بازوجه و بررسی وضعیت مالی زوجین و ممر اعاشه و درامد زوج اعلام دارد. ایا در وضعیت موجود ادامه زندگی مشترک برای زوجه با مشقت همراه خواهد بود یا خیر؟ به عبارتی امکان زندگی مشترک زوجین با حسن معاشرت وجود دارد. یا خیر؟ سپس دادگاه درصورت لزوم وقت رسیدگی تعیین و اظهارات زوجین را استماع و در صورت نیاز و درخواست زوجه زوج ب. ت. ب. دادخواست خواهان و شرح حال زوج به پزشکی قانونی معرفی تا در مورد وضعیت روحی وروانی او بررسی و مشخص شود. ادامه زندگی زوجه با او با مشقت همراه خواهد بود یا خیر؟ سپس با دقت در مفاد تبصره الحاقی به ماده 1130 قانون مدنی نسبت به صدور رای مقتضی که موجب تعیین تکلیف زوجه گردد. و اقدام شود. بنامراتب به استناد بند 5 ماده 371 و بند الف مواد 401 و 405 قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجامخواسته را نقض و رسیدگی مجدد به پرونده به شعبه *ارجاع میگردد.)
شعبه *به منظور رفع نواقص تحقیقاتی مقرر نموده از واحد مددکاری اجتماعی خواسته شود. تا با مطالعه رای دیوان و انجام تحقیقات محسوس و غیرمحسوس اقدام نمایند. مددکار اجتماعی مستقر در دادگاههای تجدیدنظر *طی نامه شماره 99140 / ت م مورخ 99/6/4 (صفحات 25 و 26 و 27 پرونده) گزارش نموده با تشکیل جلسه ای با حضور زوجین و تحقیق و گفتگو با انان و نیز تحقیق از پدرومادر زوجه به شرح زیر اقدام گردید.نتیجه حاصل از تحقیقات زوجه تک فرزند خانواده بوده و پس از ازدواج زوجین پدر زوجه به اشکال مختلف زوجین را حمایت نموده و امکانات زندگی در اختیار انان قرار می داده است.به طوریکه در بدو شروع زندگی مشترک زوجین قریب دو سال در منزل مادربرزگ زوجه زندگی نموده و سپس زوج منازلی تهیه نموده در سال 89 تا 90 زوجین در منزل پدری زوجه سکونت نموده بوده اند که پدر زوجه اقدام به فروش منزل مسکونی خود نموده و وجه حاصل را اقدام به خرید دو واحد نموده که یک واحد را برای زوجین و واحد دیگر برای خود و همسرش اختصاص داده و از سال 1390 در منزل ملکی زوجه سکونت داشته اند اتومبیل مورد استفاده زوجین نیز توسط پدر زوجه خریداری شده و زوجین تحت حمایت وی بوده اند ….به دنبال اقدام زوج به فعالیت در زمینه بدنسازی و تغییر وضعیت ظاهری وی … ارتباطات و فعالیت زوج در دنیای مجازی شروع شده و اختلافانی بین زوجین بروز نموده و همزمان زوج رفتارهای خلاف عرف و اخلاق اجتماعی در محل توسط همسایگان و زوجه مشاهده شده و اختلافات تشدید شده که زوجین تصمیم به طلاق توافقی گرفته و صورتجلسه شده که ضمن تایید و گواهی همسایگان که از انان تحقیق شده موید این امر م. ب.. بدنبال این امر زوج منزل را ترک کرده و زوجه علیرغم توافق به موارد صورتجلسه اقدام ننموده و از تاریخ 96/9/19 مفارقت زوجین شروع شده است.زوج به خواسته الزام زوجه به تمکین دعوای مطرح نموده که زوجه محکوم به تمکین شده و زوج منزلی تهیه نموده که زوجه مدعی است.منزل صوری بوده و در یک اطاق و دران واحد اپارتمان به حالت قفل شده موجود بود. زوج بیان نموده در حال حاضر ان منزل را در اختیار ندارد. و مسترد نموده زوج درحال حاضر در منزل پدری خود سکونت دارد. و منزل مستقل ندارد. با انجام تحقیقات از همسایگان زوجین از سال 90 در یک واحد مسکونی متعلق به زوجه که توسط پدر زوجه خریداری شده سکونت نمودند زوجه و خانواده اش افرادی بسیار موجه و مورد تایید از نظر رفتار اخلاقی و اجتماعی بودند به لحاظ فعالیت زوج در زمینه بدنسازی در وضعیت ظاهر و رفتار زوج تغییراتی ایجاد و موارد غیراخلاقی به صورت ارتباط با زنان و دختران مشاهده می شد و در مواردی در ساعات بعد از نیمه شب به حالت مستانه به منزل مراجعه مینموده که باعث اختلاف و جدایی زوجین از اذر 1396 شروع و زوج منزل را ترک نموده لذا مفارقت سه ساله زوجین و بروز اختلاف منتسب به رفتار زوج م. ب.. هرچند علی الظاهر زوجه محکوم به تمکین شده لیکن زوجه در طول زندگی زنی سازگار و صبور برای زندگی مشترک با زوج بوده است.و رفتار و اقدامات زوج موجب جدایی گردیده با شرایط موجود و مفارقت سه ساله زوج مقصر در بروز اختلافات بوده و اقدامی موثر برای جلب نظر زوجه ننموده و موجب دلسردی زوجه شده و اعلام توافق زوج با طلاق بیانگر عدم خواست قلبی وی به ادامه زندگی مشترک م. ب.. و مخالفت بعدی زوج با طلاق احتمال صحت اظهارات پدرو مادر زوجه بر مطالبه اتومبیل از زوجه در قبال طلاق را توسط زوج تایید مینماید. لذا با شرایط مذکور و انگیزه های مالی سبب مخالفت با طلاق م. ب.. و چنین وضعیتی ادامه زندگی مشترک با حسن معاشرت مقدور نخواهد بود.
دادگاه تجدیدنظر در وقت مقرر با حضور زوجه و وکیل او و در غیاب زوج که به علت کرونا حاضر نشده و با حضور وکلای زوج تشکیل شده است.که دادگاه با ذکر خلاصه لایحه وکلای زوج که نامبرده با طلاق مخالف است.از زوجه و وکیل او خواسته مطالب خود را بیان کنند که وکیل ز. ا. د. در ادرس ادعایی وکیل زوج صرفا 7 روز انجا بوده که مستمرا درگیری و مشاجره بوده در حالی که در اخرین اقامتگاه مشترک زوجین بیش از 7 سال سکونت داشته که جهت احراز رفتارهای ارتکابی زوج برای تحقیق مناسب اختلافات زوجین از شروع فعالیتهای ورزشی زوج و بروز رفتار خلاف شیون ایرانی و اسلامی زوج بوده که هیچگاه اصلاح نشده است.در مورد مطالبه وجه وکیل زوج شخصا از اینجانب مطالبه وجه نموده است.که متعاقبا به دایی زوجه منعکس شده است.که شخصا حاضر به ادای شهادت در دادگاه م. ب..
زوج جهت معاینه روان پزشکی به پزشکی قانونی مرکزی *طی نامه شماره 70986 1399/12/03 (صفحه 63 پرونده) که به دادگاه پاسخ داده (در 99/10/24 اقای س. ع. ق. فرزند س. معاینه شد براساس مصاحبه روانپزشکی از نامبرده تنهایی (مورخ 99/10/27) و در معیت زوجه (99/11/25) و رویت مدارک پزشکی ارائه شده و تست های روانشناختی به عمل امده زوج سابقه ابتلا به نوعی اختلال اضطرابی دارد. و در حال حاضر نیز واجد برخی ویژگی های شخصیتی است.که میتواند در روابط بین فردی (از جمله روابط فیمابین زوجین) اثر نامطلوب داشته باشد.)
شعبه *به موجب رای شماره *99/12/19 در خصوص تجدیدنظرخواهی خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن. به طرفیت اقای س. ق. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص. نسبت به دادنامه شماره 974 98/7/20 شعبه *که به موجب ان در مورد دعوی زوجه (ت. ن. خ.) به خواسته طلاق به علت عسروحرج به لحاظ عدم کفایت ادله اثباتی خواهان غیرقابل اجابت تشخیص و حکم به بطلان دعوی صادر گردیده است.شایان ذکر است.که پرونده قبلا به این شعبه ارجاع و به موجب دادنامه شماره 2852 98/9/5 با رد اعتراض عینا تایید شده که با فرجامخواهی به عمل امده به شعبه *ارجاع و طی دادنامه 115 99/1/21 با تشخیص نقص تحقیقاتی نقض و جهت رسیدگی مجدد به این شعبه ارجاع شده که این دادگاه وقت رسیدگی تعیین طرفین در جلسه دادرسی 99/10/16 حاضر و اظهارات خود را که عمدتا تکرار مطالب بوده مطرح و مددکاری اجتماعی نیز نظریه و نتیجه بررسی و تحقیقات خود را طی نامه شماره 99140 / ت / م 99/6/4 اعلام کرده است.که ب. ت. ب. مندرجات پرونده و مستندات رای و استدلال دادگاه و لوایح اعتراضی و دفاعی و ب. ت. ب. اینکه طلاق در اختیار مرد است.و اینکه زوج مخالف با طلاق م. ب.. و مستندات اقناعی و محکمه پسندی که دلالت بر عسروحرج زوجه تا حدی که دوام زوجیت را به مخاطره افکند و ادامه زندگی مشترک را عادتا غیرممکن و غیرقابل تحمل نماید. از سوی زوجه اقامه نشده است.و صرف اعلام ابتلای زوج به نوعی اختلال اضطرابی که میتواند منشای اثر نامطلوب باشد. در نظریه پزشکی قانونی نمیتواند مستند قابل اتکایی برای الزام زوج به طلاق باشد. با اعتقاد به صحت رای سابق الصدور با رد اعتراض رای تجدیدنظرخواسته را تایید کرده است.
خانم ی. ص. با وکالت خانم ا. ف. ن. نسبت به دادنامه فوق الذکر فرجام خواهی به عمل اورده است.که پس از پاسخ وکلای زوج پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است.لایحه اعتراضییه به هنگام شور قرائت میشود.
این شعبه به موجب رای شماره *و به شرح بین الهلالین زیر رای فرجامخواسته را نقض کرده است:
(فرجام خواهی وارد و رای فرجام خواسته برخلاف موازین قانونی و مندرجات پرونده است.زیرا: به موجب تبصره الحاقی به ماده 1130 اصلاحی قانون مدنی (عسروحرج موضوع این ماده عبارت است.از به وجود امدن وضعیتی که ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه ساخته و تحمل ان مشکل باشد.) همچنین به موجب ذیل بندهای تبصره مذکور (موارد مندرج در این ماده مانع از ان نیست که دادگاه در سایر مواردی که عسروحرج زن در دادگاه احراز شود. حکم طلاق صادر نماید.) که ب. ت. ب. مفاد رای شماره *1399/01/31 این شعبه مهریه زوجه یکصدو ده ریال و یک شاخه نبات بوده که بنا به مراتب زوجه در ازدواج مذکور مسایل مالی و مهریه برای او مطرح نبوده است.ثانیا زوج در پرونده با شماره بایگانی *درخواست ازدواج مجدد نموده که این امر بیانگر عدم علاقه وی به همسرش م. ب.. و تمایلی برای ادامه زندگی مشترک با او ندارد. ثالثا زوجین به شرح صورتجلسه 1396/09/19 برای طلاق توافقی سازش نمودهاند که این امر بیانگر این موضوع است.که زوجین تمایلی به ادامه زندگی مشترک نداشته اند (صفحه 7 پرونده) رابعا ب. ت. ب. تحقیقات مددکار اجتماعی مستقر در دادگاههای تجدیدنظر استان *که در گزارش این شعبه قید شده زوج پس از فعالیت در زمینه بدنسازی در وضعیت ظاهر و رفتار زوج تغییراتی غیرمتعارف به وجود امده و رفتار خلاف شرع داشته و ارتباط با زنان و دختران در او مشاهده شده و حتی در ساعاتی بعد از نیمه شب بحالت م. به منزل مراجعه نموده است.خامسا در تمامی مدت زندگی مشترک حمایت های مالی پدر زوجه از جمله تهیه منزل برای سکونت انان و تهیه اتومبیل برای انان موجب رفاه نسبی انان بوده که با تغییر رفتار زوج بعد از فعالیتهای بدنسازی مواجه شده است. خامسا نظریه پزشکی قانونی *(صفحه 63 و 64 پرونده دلالت بر این دارد. که زوج سابقه ابتلای به نوعی اختلال اضطرابی دارد. که در حال حاضر نیز واجد برخی ویژگی های شخصیتی است.که میتواند در روابط فردی از جمله روابط فیمابین زوجین) اثر نامطلوب داشته باشد. س. سا علت مخالفت زوج ب. ت. ب. بررسی مددکار اجتماعی میتواند این امر و موضوع باشد. که زوج قصد مطالبه وجه (دویست میلیون تومان) جهت رضایت در طلاق را دارد. بنا به مراتب و ب. ت. ب. تعریف قانونی عسروحرج محرز است.ادامه زندگی مشترک زوجه با زوج برای او مشقت همراه خواهد بود که مشکل است.و ب. ت. ب. ابتلای وی به نوعی اختلال اضطرابی و نیز توقعات نابجا و عدم توان تهیه منزل مناسب در شان زوجه و نحوه رفتار او ادامه زندگی با حسن معاشرت غیرممکن است.بنا به مراتب و به استناد بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امورمدنی رای شعبه *که بدون توجه به مندرجات پرونده صادر شده قابلیت تایید در این شعبه را ندارد. ضمن نقض ان، رسیدگی مجدد به پرونده به یکی دیگر از شعبات دادگاههای محترم تجدیدنظر *(شعبه همعرض) ارجاع میگردد.)
پرونده پس از نقض به شعبه *ارجاع شده است.و شعبه مذکور به موجب رای شماره *در خصوص تجدیدنظرخواهی خانم ی. ص. فرزند ح. با وکالت خانم ا. ف. ن. و به طرفیت اقای س. ع. ق. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص. و نسبت به دادنامه شماره *صادره از شعبه *که به موجب ان در مورد دعوی طلاق ت. ن. خ. یاد شده حکم به بطلان ان صادر شده است.این رای برای دومین بار توسط شعبه *به موجب دادنامه *مورد تایید قرار گرفته است.و سپس برای دومین بار دادنامه های صادره از شعبه مزبور در شعبه *به موجب دادنامه های شماره *مورخ 99/1/31 و 4003372- 1400/04/07 نقض گردیده و دادنامه اخیرالذکر جهت رسیدگی به شعبه همعرض ارجاع که به این شعبه ارجاع گردیده است.ب. ت. ب. محتویات پرونده ملاحظه میگردد. تعیین مهریه به میزان ناچیز از حیث مالی که در سند نکاح شماره 8719- 81/7/13 صادره از دفتر ازدواج شماره 281 حوزه ثبت *امده است.و حمایت های مالی خانواده زوجه از زوج به شرحی که در پرونده و در تحقیقات مددکار اجتماعی بدان اشاره شده است.و سایر قرائن و امارات موجود در پرونده حکایت از این دارد. که زوجه قصد جدی برای زندگی مشترک و ادامه ان داشته است.لکن زوج حسب انچه در پرونده منعکس شده است.با ورود در برنامه های ورزشی و بدن سازی تغییر انی در اخلاق و رفتار وی به وجود امده است.که در ادامه زندگی مشترک زوجین را به حکایت تصویر دادنامه های پیوست مختل نموده است.چنانکه گواهی پزشکی قانونی به شماره 990986 و تحقیقات به عمل امده از سال 1396 توسط مددکار اجتماعی موید این استنباط و فهم قضایی و در وضعیت موجود ب. ت. ب. مفارقت زوجین و ادامه اختلاف ظرف 4 سال و عدم تفاهم اخلاقی و عملی مشارالیها جهت ادامه زندگی مشترک مطلوب و بدون مشکل دوام و بقای زوجیت غیرممکن به نظر میرسد و به مصلحت انها نخواهد بود و مالا عسروحرج خواهان مارالذکر به نظر این دادگاه محرز و مسلم است.به استناد صدر ماده 358 از قانون ایین دادرسی مدنی و مواد 1284 و 1130 و 1143- از قانون مدنی و مواد 26- الی 33 و تبصره ماده اخیر از قانون حمایت خانواده دادنامه تجدیدنظرخواسته نقض و حکم به الزام زوج به طلاق زوجه از نوع باین قضایی با توکیل غیر از طرف زوج به اذن حاکم از باب الحاکم ولی الممتنع صادر و اعلام مینماید. زوجین فاقد فرزند مشترک هستند ارائه گواهی تست بارداری به دفترخانه لازم است.و دفترخانه مجری طلاق مجاز به اجرای صیغه طلاق با احراز سایر شرایط شرعی و قانونی ان خواهد بود و مشارالیه ازتاریخ اجرای طلاق ظرف سه طهر عده خواهد داشت اعتبار این حکم از تاریخ ابلاغ و قطعیت ان به مدت 6 ماه است.رای صادره حضوری بوده و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجامخواهی در دیوان عالی کشور است. (صفحه 5 پرونده)
اقای س. ع. ق. با وکالت اقای ب. ج. و خانم غ. ص. نسبت به دادنامه فوق الذکر فرجامخواهی به عمل اورده است.که پس از پاسخ وکیل فرجامخوانده پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است.لایحه اعتراضیه به هنگام شور قرائت میشود.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید.پس از قرائت گزارش عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و انجام مشاوره به شرح زیر مبادرت به صدور رای مینماید.
اعتراض وکلای ف. خ. ب. ت. ب. مندرجات پرونده و رسیدگیهای به عمل امده وارد نیست و رای شعبه *بنا به جهات و دلایل منعکس در ان از هر حیث منطبق با موازین قانونی است.زیرا بنا به جهاتی که در دادنامه *این شعبه به تفصیل بیان شده است.ادامه زندگی مشترک زوجه با زوج برای او با مشقت همراه بوده و مشکل است.لذا مورد از مصادیق بارز تبصره الحاقی به ماده 1130- اصلاحی قانون مدنی است.لذا با رد اعتراض به استناد ماده 370 قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجامخواسته را ابرام و پرونده را اعاده مینماید.
رئیس: م. ا. عضو معاون: س. ع. پ.
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 86
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
صدور حکم طلاق به دلیل عسر و حرج ناشی از عقیم بودن زوج و تأیید آن توسط دیوان عالی کشور
مواد 368 و 370 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
دعوی اثبات نسب
مواد 368 و 370 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
تایید گواهی عدم امکان سازش توسط دیوان عالی کشور و رد اعتراض تجدیدنظر در پرونده طلاق و مسائل مالی مرتبط
مواد 396 و 370 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
وضعیت فرجام خواهی در فرض عدم ابلاغ نظریه پزشکی قانونی
مواد 366 و 370 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
قانون حاکم بر ارتکاب رفتار عدم تحویل کالای امانی
ماده 370 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
اثر مسلمان شدن زوج بعد از نکاح
ماده 401 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
شرط برخورداری از حمایت های کنوانسیون پاریس
مواد 358 و 359 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن پذیرش اعتراض
-
رأی
هماستناد
معیار صحت ثبت اختراع جدید در مقایسه با اختراعات قبلی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
حکم پرداخت نفقه تا زمان استحقاق
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
حذف نام زوج متوفی از شناسنامه
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن رد تجدیدنظرخواهی آن را تایید می نماید
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه التزام در فرض عدم انتساب تاخیر به متعهد
ماده 358 از قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظرخواسته نقض ودر اصل در راست
-
رأی
هماستناد
استرداد ثمن پس از وقوع اقاله
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
نحوه احراز ظهر نویسی چک
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی نهایتا ضمن رد اعتراض دادنامه تجدیدنظرخواست
-
رأی
هماستناد
دعوی الزام به تنظیم سند رسمی ملک بازداشتی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی با لحاظ ماده 56 از قانون اجرای احکام مدنی
-
رأی
هماستناد
اماره صوری بودن عقد بیع
ماده 358 قانون آیین دادرسی در امور مدنی صادر گردید
-
رأی
هماستناد
مهلت اقامه دعوا علیه متصدی حمل و نقل هوایی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
حقوق مالک ملک در فرض تصرف ملک توسط شهرداری
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض دادنامه صادر در هر سه قسمت حکم به
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای فراهم نبودن اثاث البیت در دعوی تمکین
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
طلاق به دلیل ناباروری زوج
ماده 358 قانون آیین دادرسی در امور مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه التزام قراردادی در فرض انجام تعهد با تأخیر
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض دادنامه موصوف حکم بر محکومیت تجدید
-
رأی
هماستناد
ابطال معامله و رد دعوای الزام به پرداخت ثمن به نرخ روز به دلیل عدم اثبات استحقاق خواهان
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه در دین بدون سررسید
مواد 358 و 522 قانون آیین دادرسی مدنی می باشد
-
رأی
هماستناد
تردید در اثر انگشت مندرج در سند رسمی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را تایید و استوار می نما
-
رأی
هماستناد
ادعای پرداخت بخشی از مبلغ چک دروجه حامل
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
ادعای عدم اصالت سند همراه با ادعای پرداخت
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی عینا تایید می نماید این رای قطعی است
-
رأی
هماستناد
تجدیدنظرخواهی علیه برخی از محکومٌ له های مرحله بدوی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
جریمه طرح دعوی واهی اعسار از پرداخت هزینه دادرسی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر توقیف اموال محکوم علیه بر دعوی اعسار
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
بطلان دعوای خلع ید به استناد قاعده استحسان
ماده 358 از قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظر خواسته نقض می گردد و با ا
-
رأی
هماستناد
تحقق شرط ضمن عقد نکاح به جهت اعتیاد سابق زوج
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی نقض و به زوجه اجازه داده است از شرط موضوع
-
رأی
هماستناد
فرجام خواهی از قرار سقوط دعوا
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض دادنامه مارالذکر با استناد به بند
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه سفته تضمینی
قانون آیین دادرسی مدنی مستندا به ماده 358
-
رأی
هماستناد
تفسیر عرفی از شرط فاسخ
ماده 358 از قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را تایید و استوار می نما
-
رأی
هماستناد
تشریفات رسیدگی در مرحله واخواهی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه موصوف در این بخش تایید می گردد
-
رأی
هماستناد
ادعای اعسار با وجود توقیف اموال
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی می باشد
-
رأی
هماستناد
درخواست تسلیم ملک به استناد قرارداد عادی فروش سرقفلی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی و قوانین مرتبط با ثبت اسناد
-
رأی
هماستناد
تفاوت حقوقی مفاهیم حق کسب، پیشه و تجارت با سرقفلی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی می باشد
-
رأی
هماستناد
دعوای ابطال رأی داور به علت عدم رعایت اصول دادرسی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظر خواسته تایید می گردد
-
رأی
هماستناد
تایید فسخ قرارداد به دلیل عدم پرداخت ثمن و بیاعتباری رای داوری به علت عدم رعایت شروط قراردادی
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
زندگی در منزل مشترک اماره تمکین
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن رد دادخواست تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدی
نظریات مشورتی 1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/2899 مورخ 1396/11/25
ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی آیا دادگاه مکلف به رسیدگی ماهیتی به پرونده
مواد مرتبط 5
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 26 — قانون مدنی
قانون مدنی و مواد 26
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 401 — قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی
به استناد بند 5 ماده 371 و بند الف مواد 401 و 405 قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجام
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 358 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
به استناد صدر ماده 358 از قانون ایین دادرسی مدنی
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 370 — قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی
به استناد ماده 370 قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجام
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 1130 — قانون مدنی
ماده 1130 قانون مدنی نسبت به صدور رای مقتضی که موجب تعیین تکلیف زوجه گردد
دکترین 40
-
مقاله
هماستناد
موانع مطلق بازداشت — پاره ای موانع فراروی دادورز برای بازداشت
ماده 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
موانع مطلق بازداشت — بر این پایه اموالی که متعلق به
ماده 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
موانع مطلق بازداشت — بر این پایه اموالی که متعلق به
ماده 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
موارد تمایز اعتراض ثالث دادرسی از اعتراض ثالث اجرایی — بخشی از دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۲۵۰۰۴۵۲ مورخ ۱۳۹۳/۰۴/۰۹
ماده 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
موارد تمایز اعتراض ثالث دادرسی از اعتراض ثالث اجرایی — چاپ دوم
ماده 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
موارد تمایز اعتراض ثالث دادرسی از اعتراض ثالث اجرایی — چاپ دوم
ماده 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
دادگاه صادر کننده حکم
مواد 25، 26، 27 و 29 ق.م
-
مقاله
هماستناد
دادگاه صادر کننده حکم — مجری حکم یا ناظر بر اجرا؟ پیش
مواد 25، 26، 27 و 29 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ویژه دیوان عالی کشور — رویه قضایی نشان میدهد که شعب ویژه
مواد 25 و 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ویژه دیوان عالی کشور — در این موضوع خاص بر پایه مواد
مواد 25 و 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ویژه دیوان عالی کشور — در این موضوع خاص بر پایه مواد
مواد 25 و 26 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — احکام و مقررات مربوط طلاق و اجرای
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — هر معامله که مالی از اموال منقول
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — همچنین در صورت اثبات عسر و حرج
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — همچنین در صورت اثبات عسر و حرج
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تفسیر تحلیلی مبانی فسخ قرارداد — فرق بین فسخ با منفسخ عبارت است
مواد 1120 تا 1132 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تفسیر تحلیلی مبانی فسخ قرارداد — رک مواد ۳۹۶ تا ۴۵۷ ق
مواد 1120 تا 1132 ق.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — دادگاه حقوقی دو که برای احراز حقانیت
ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — ماده ۳۷۱ ق
ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — ماده ۳۷۱ ق
ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
صلاحیت نسبی از نوع محلی — نکته در خور تأمل آن است که
بند ج ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
صلاحیت نسبی از نوع محلی — زیرا دو مرجع همدرجه و یا دارای
بند ج ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
صلاحیت نسبی از نوع محلی — زیرا دو مرجع همدرجه و یا دارای
بند ج ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
۲- ۱- حکم اصراری
بند الف ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
قاعده مهم دادرسی مدنی است — توضیح نگارنده
بند الف ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
قاعده مهم دادرسی مدنی است — نوع و ماهیت رأی فرجام خواسته حسب
بند الف ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
قاعده مهم دادرسی مدنی است — نوع و ماهیت رأی فرجام خواسته حسب
بند الف ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
بلا اثر شدن به موجب حکم نهایی — پاسخ روشن است
ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
بلا اثر شدن به موجب حکم نهایی — اثر نقض جزئی از حکم بر جزء
ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
بلا اثر شدن به موجب حکم نهایی — اثر نقض جزئی از حکم بر جزء
ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
بازگشت از عملیات اجرا ۵۴۱
ماده 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
شعبه دیوان عالی به درخواست فرجام — رای شعبه دیوان عالی کشور متعاقب رسیدگی
مواد 371 و 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
شعبه دیوان عالی به درخواست فرجام — نقض رای دادگاه به موجب رسیدگی فرجامی
مواد 371 و 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
شعبه دیوان عالی به درخواست فرجام — نقض رای دادگاه به موجب رسیدگی فرجامی
مواد 371 و 401 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
در قبال فرجام خواهی
مواد 401، 402 و 403 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
نقض بلا ارجاع رای — ابرام رای با اصلاح سهو قلم یا
بند الف ماده 401 و 402 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
نقض بلا ارجاع رای — این وضعیت در اعاده دادرسی موضوع ماده
بند الف ماده 401 و 402 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
نقض بلا ارجاع رای — این وضعیت در اعاده دادرسی موضوع ماده
بند الف ماده 401 و 402 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
نقض بلا ارجاع رای — در مواردی که شعبه دیوان عالی دادگاه
بند (ب) ماده 401 ق.آ.د.م
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
