حدود اختیار دادگاه در تبعیت از نظریه کارشناسی

رأی دادگاه بدوی در خصوص دعوی بانوان 1 - خ. 2 - ف. 3 - الف. 4 - ر. همگی ص. به طرفیت اداره منابع طبیعی شمیرانات به خواسته ابطال رأی کمیسیون ماده واحده به شماره 450/89/ش مورخ 31/3/89 اداره منابع طبیعی شمیرانات م. ب. 41 میلیون ریال، بدین شرح که خ. ه. مدعی اند به موجب رأی فوق به میزان 96/935 مترمربع از زمین ایشان ملی اعلام گردیده و درخواست رسیدگی از محکمه را دارند. در خصوص مورد، امر به کارشناسی یک نفره، سه نفره، پنج نفره و هفت نفره ارجاع گردیده که دادگاه پس از بررسی مفصل پرونده خواسته خ. ر. و. تشخیص نداده بدین شرح که: 1 - در ارجاع امر به کارشناسی یک و سه نفره، کارشناسان محترم در خصوص میزان خواسته خواهان 96/935 مترمربع صراحتاً اظهارنظر ننموده اند و بلکه به میزان فراتر از آن- 96/1421 مترمربع -که اساساً خواسته خواهان نبوده اظهارنظر نموده اند 2 - کارشناس یک نفره بدون اینکه میزان قدمت درختان را مشخص نماید صرفاً به وجود درخت اشاره نموده- صفحه 22 و 21 پرونده- و سن دقیق درختان را معلوم ننموده است 3 - کارشناس یک نفره به خاک شنی رسی با عمق کم اشاره نموده که نفوذپذیر است که این قابلیت خاک، اساساً ربطی به سابقه احیاء ندارد 4 - بر اساس همین مشاهدات، کارشناس محترم 350 مترمربع از 96/1421 مترمربع (!) را جزء مستثنیات اعلام نموده 5 - کارشناسان (هیئت 3 نفره محترم) به شیب بالا و ارتفاع 2258 متر از سطح دریا، زمین, مورد نزاع - صفحه 51 - اشاره نموده اند (که اماره ای به ملی بودن است) 6 - به چندین اصله درخت گردو با قدمت 40 سال (!) اشاره 7 - به وجود یک دامداری و ساختمان مسکونی (بدون اشاره به قدمت ساخت آن ها) 8 - به آثار کشت و کار و فعالیت های کشاورزی قدیمی (!) و... به عنوان بررسی های میدانی و وضعیت زمین اشاره نموده اند و کارشناسان ب. ت. ب. جهات مندرج در فقرات 5 تا 8 رأی، تمام 96/1421 مترمربع را دارای سابقه احیاء تشخیص داده اند (!) که به نظر حقیر تمامی جهات فوق اتفاقاً بر ملی بودن زمین اشاره دارد و نه غیر ملی بودن آن 9- در خصوص نظریه هیئت 7 نفره، کارشناسان محترم به اسناد مالکیت مورخ سال 37 اشاره نموده اند حال اینکه بر اساس قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع سال 41، چنانچه ملکی ولو دارای سند مالکیت باشد ولی قبل از قانون سال 41 سابقه احیاء نداشته باشد سند مالکیت- در باب سابقه احیاء -قابل اعتناء نخواهد بود 10) در بند ج نظریه صفحه 193 - به «... چندین اصله درخت گردو با طیف سنی نسبتاً (!) بالا ...»; اشاره نموده اند 11) کارشناسان در صفحه 192 پرونده به نفوذپذیری خاک اشاره و آن را مناسب (!) احیاء دانسته اند حال اگر قرار بر این باشد که هر خاک حاصلخیز و نفوذپذیری را دارای سابقه احیاء- به صرف نفوذپذیری- بدانیم اکثر مناطق ایران ولو که سابقه کشت و احیاء نداشته باشند بر اساس این استدلال سست کارشناسان محترم، می بایست جزء اراضی غیر ملی دانست 12 - کارشناسان بر اساس این مشاهدات (که بیشتر بر ملی بودن حکایت دارد) بر غیر ملی بودن 500 متر آن نظر داده اند فلذا دادگاه ب. ت. ب. نظرات ارائه شده در هیئت 7 و 3 و یک نفره که با اوضاع واحوال محقق در موضوع تطابق نداشته مستنداً به ماده 265 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی و ن. ب. ا. قاضی در پرونده حاضر جدید السمت بوده معتقد است که نظرات ارائه شده فوق هیچ یک در جهت اقناع وجدان قاضی کمک کننده نیست و بلکه گمراه کننده م. ب. فلذا دادگاه با عنایت به نظریه هیئت پنج نفره که ب. ت. ب. مشاهدات واقعی ارائه شده نظیر: درختان گردو با قدمت حدود 30 سال، خاک دارای مقادیر آهک و شیب زیاد زمین و تفسیر عکس ها که بر برهم خوردگی طبیعی زمین اشاره داشته و ب. ت. ب. رأی صادره کمیسیون ماده واحده و ب. ت. ب. جمیع محتویات پرونده دعوی خ. ر. و. تشخیص نداده و مستنداً به <a class="artref" href="/ماده/ماده-1257-a_0815110236919">ماده 1257 از قانون مدنی</a> و 197 و 265 از قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مبادرت به صدور حکم به بطلان دعوی خواهان صادر و اعلام می دارد. رأی صادره نسبت به خانم خ.ص. حضوری و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظر در محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب. و نسبت به سایر خواندگان غیابی و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل واخواهی در نزد این مرجع و بعد از آن ظرف بیست روز قابل تجدیدنظر در محاکم محترم تجدیدنظراستان تهران م. ب.. دادرس شعبه 2 دادگاه عمومی حقوقی لواسانات ـ پور مریدی رأی دادگاه تجدیدنظر استان درخصوص دادخواست تجدیدنظرخواهی آقایان ... به وکالت از خانم ها خ.، ف. و الف. همگی ص. و ر.ع. به طرفیت اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان شمیرانات نسبت به دادنامه شماره 677 مورخه 92/10/3 شعبه دوم دادگاه عمومی حقوقی بخش لواسانات که به موجب آن حکم به بطلان دعوی نخستین تجدیدنظر خ. ه. مبنی بر ابطال رأی کمیسیون ماده واحده به شماره 89/450 مورخه 31/3/89 به استناد نظریه هیئت پنج نفره صادر گردیده دادگاه ن. ب. ا. ارجاع امر به کارشناسی از ناحیه دادگاه نخستین به لحاظ نیاز به اظهارنظر فنی و علمی بوده و پس از اخذ نظریه هیئت پنج نفره و اعتراض به نظریه مذکور توسط تجدیدنظر خ. ه. و پس از تشکیل جلسه اخذ توضیح مورخه 4/4/92 در این خصوص دادگاه محترم نخستین با ارجاع امر به هیئت هفت نفره کارشناسی مغایرت آن با اوضاع و احوال مسلم قضیه را پذیرفته زیرا چنانچه به غیراز آن بود صرف اعتراض به نظریه کارشناسی پنج نفره از موجبات ارجاع به هیئت کارشناسی هفت نفره نبوده لذا با ارجاع امر به هیئت هفت نفره و اخذ نظریه هیئت موجبی به برگشت و استناد به نظریه هیئت پنج نفره وجود نداشته و برفرض که دادگاه محترم نخستین نظریه هیئت هفت نفره را واجد ایراد و اشکال می دانست موضوع را به هیئت دیگری ارجاع می نمود که به نظرمی رسد نظریه هیئت هفت نفره که مساحت پانصد مترمربع از مساحت نه صد و سی وپنج مترمربع قید شده در رأی کمیسیون ماده واحده را صراحتاً جزء مستثنیات اعلام داشته با اوضاع و احوال مسلم قضیه مغایرتی نداشته لهذا بنابر مراتب مذکور دادنامه تجدیدنظر خواسته درخور نقض بوده مستنداً به تبصره ماده 348 قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 358 همان قانون ضمن نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته حکم به ابطال رأی کمیسیون ماده واحده نسبت به مساحت پانصد مترمربع از مساحت نه صد و سی وپنج مترمربع قیدشده در رأی مذکور به عنوان مستثنیات را صادر و اعلام می دارد. رأی صادره قطعی م. ب.. رئیس شعبه 7 دادگاه تجدیدنظر استان تهران ـ مستشار دادگاه کوهکن - شریعت فهرست دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان نقد رأی