حدود صلاحیت هیأت نظارت ثبت

حدود صلاحیت هیأت نظارت ثبت خ. م.: در تاریخ 11 مهر 1394، دیوان عالی کشور به موضوع ابطال سند رسمی به مساحت 206 متر مربع رسیدگی نمود. خ. ب. ا. به احکام پیشین، ادعای مالکیت خود بر زمین مورد نظر را با حکم قطعی اثبات کرد و درخواست ابطال سند مربوط به خوانده را مطرح کرد. دادگاه بدوی در ابتدا به نفع خواهان رای صادر کرد، اما این رای در مرحله واخواهی به دلیل وجود حکم قطعی قبلی در خصوص مالکیت خوانده، رد گردید. سپس، دادگاه تجدیدنظر به علت وجود دو سند مالکیت برای یک قطعه زمین، صلاحیت رسیدگی را به هیات نظارت ثبت استان واگذار کرد. دیوان عالی کشور پس از بررسی، با استناد به مواد 25 و 28 قانون ثبت و قانون آیین دادرسی مدنی، اعلام کرد که رسیدگی به اختلاف مالکیت بین طرفین ماهیت قضایی دارد و هیات نظارت در این خصوص صلاحیت ندارد. در نتیجه، رای دادگاه تجدیدنظر نقض و پرونده برای ادامه رسیدگی به همان دادگاه ارجاع شد. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/07/11 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: صلاحیت هیات نظارت ثبت صرفا در مواردی است که اشتباه و تعارضی در صدور اسناد رسمی رخ داده اما میان طرفین اختلافی در مالکیت وجود نداشته باشد، بنابراین در صورتی که طرفین دعوی نسبت به مالکیت ملک اختلاف داشته باشند، رسیدگی به موضوع در صلاحیت محاکم قضایی است. رای خلاصه جریان پرونده آقای ع.الف. پ.ن. دعوی به طرفیت آقای م. زمانی به خواسته ابطال سند رسمی پلاک... ثبت م. آ. به مساحت 206 متر مربع را مطرح و شعبه اول دادگاه عمومی شهرستان ن. طی دادنامه غیابی شماره 924 - 1389/10/28 :حکم به خواسته و ابطال سند موصوف می‌نماید. این رای مورد واخواهی م. ع. قرار می‌گیرد. دادگاه: با توجه مدلول رای شماره --- صادره از شعبه --- دادگاه عمومی جزایی ن.،که طی دادنامه شماره --- - 1387/07/23 شعبه نوزدهم دادگاه تجدیدنظر استان گیلان تایید شده و حکم به اثبات مالکیت مقدار 418 متر مربع زمین به نفع آقای پ.ن. صادر و زمین موضوع سند رسمی پلاک... نیز بخشی از آن 418 مترمربع است و مالکیت آقای پ.ن. از اعتبار امر قضاوت شده برخوردار است و این دادگاه تجویز قانونی مبنی بر اقدام موازی بررسی مالکیت با وجود رای قطعی نداشته و ندارد و چنانچه خواهان مدعی حقّی باشد می‌بایست از طریق فوق‌العاده نسبت به رای پیش گفته معترض تا در محکمه صالحه یکبار دیگر مورد رسیدگی قرار گیرد و این مرجع برابر مقرّرات، مکلّف به تبعیت از آراء قطعیت یافته محاکم م. ب.. با رد واخواهی، رای غیابی را این بار طی دادنامه شماره --- - 1393/08/25 تایید می‌نماید. این رای پس از ابلاغ مورد اعتراض و تجدیدنظرخواهی آقای م. ز.م. با وکالت آقای ب. خ. قرار می‌گیرد. شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان مازندران طی دادنامه شماره --- مورخ 1394/05/28 استدلال نموده که: دادنامه شماره --- صادره از شعبه --- دادگاه جزایی ن.، دائر بر اثبات مالکیت آقای ع.الف. پ.ن.، طی دادنامه شماره --- - 1394/05/27 این شعبه نقض و قرار عدم استماع دعوی صادر گردیده است و برابر نظریه کارشناس، اسناد مالکیت پلاک‌های... و... در یک مکان قرار دارد، به عبارتی برای یک قطعه زمین دو فقره سند مالکیت صادر گردیده است، لذا مرجع صالح به رسیدگی به دعوی ابطال سند معارض، هیات نظارت مستقر در ثبت استان م. ب. و به استناد ماده 25 قانون ثبت، قرار عدم صلاحیت به شایستگی هیات مذکور صادر و پرونده را در راستای اعمال ماده 28 قانون آیین دادرسی مدنی، به دیوان عالی کشور ارسال، که پس از وصول، جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دادیار دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر: اتخاذ تصمیم شایسته قانونی مورد تقاضا م. ب.. در خصوص تشخیص صلاحیت بین دادگاه تجدیدنظر و هیات نظارت ثبت استان مازندران، مشاوره نموده و چنین رای می‌دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور قرار صادره دائر بر اعلام صلاحیت هیات نظارت مستقر در ثبت استان موضوع دادنامه شماره --- مورخ 1394/05/28 صادره از شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان مازندران، ب. ت. ب. ایرادات ذیل الذکر غیرموجّه تشخیص داده می‌شود. زیرا، 1 - خواسته بدوی خواهان آقای ع.الف. پ.ن.، ابطال سند رسمی شماره... ملکی خوانده آقای م. ز. است. 2 - حسب نظریه کارشناس رسمی و سوابق ثبتی، پلاک اصلی... بخش دَه شهرستان ن. ملک بنیاد مستضعفان بوده که این پلاک به قطعات متعدّدی تفکیک گردیده است. 3 - سند مالکیت یک قطعه زمین با بنای احداثی به مساحت 206 متر مربع با پلاک ثبتی... در اجرای ماده 147 اصلاحی قانون ثبت در تاریخ 1383/05/04 صادر و به آقای م. ز. تسلیم شده است. (صفحه 59 پرونده بدوی 930149 و 880743 ) 4 - نسبت به پلاک ثبتی شماره... به صورت عرصه و اعیان به مساحت 171/40 متر مربع در تاریخ 1383/05/04 سند رسمی صادر و تحویل آقای ع. وظیفه دوست گردیده است. 5 - زمین مورد ادعای آقای م. پ.ن. در طبیعت با اسناد ردیف‌های 3 و 4 انطباق دارد.(تصویر نظریه کارشناسی صفحات 112 تا 108 همان پرونده). بنا به مراتب مذکوره، علاوه از اینکه اشتباه یا تعارضی در اسناد رسمی صادره ملاحظه نمی‌شود تا برای هیات نظارت ثبت، وظیفه رفع تعارض و تزاحم در اسناد رسمی تنظیمی متصوّر باشد، به لحاظ اینکه طرفین دعوی اختلاف در مالکیت ملک متنازع‌فیه دارند و رسیدگی به موضوع واجد ماهیت قضایی است و هیات نظارت ثبت صرفا در مواردی که اشتباه و تعارض در صدور اسناد رسمی به وجود آید و بین طرفین اختلافی در مالکیت وجود نداشته باشد، صلاحیت رسیدگی و رفع اشتباه و تعارض را دارد، لهذا رسیدگی به موضوع دعوی طرفین پرونده در صلاحیت محاکم قضایی است و به استناد ماده 28 قانون آیین دادرسی مدنی با اعلام تشخیص صلاحیت شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان مازندران، رای شماره --- مورخ 1394/05/28 نقض و پرونده جهت ادامه رسیدگی به تجدیدنظرخواهی از رای بدوی تجدیدنظرخواسته به مرجع قضایی مذکور اعاده می‌گردد. رئیس و عضو معاون شعبه --- دیوان عالی کشور دکتر … - غلامحسین ذات عجم