حل اختلاف در صلاحیت دادگاه عمومی و کمیسیون رسیدگی به امور آب‌های زیرزمینی

رأی خلاصه جریان پرونده آقای م.ش. طی دادخواستی به دادگاههای عمومی حقوقی اردکان به طرفیت شرکت سهامی آب منطقه ای یزد خواسته خود را مبنی بر اثبات کشاورزی بودن چاه واقع در کشتخوان چاه افضل مطرح نموده و پرونده به شعبۀ 2 دادگاههای عمومی ارجاع شده است. دادگاه یک جلسه وقت رسیدگی تعیین نموده و خ. ا. د.: که از مدت 2 سال قبل، از چاه مزبور برای مصرف کشاورزی استفاده می کرده است و نماینده خوانده اعلام داشته: خواهان ذیحق نمی باشد و موضوع دارای سابقه رسیدگی قبلی بوده و مراجع قضایی و غیرقضایی اقدامات این مرجع را مورد تأیید قرارداده اند و اوراق مربوط به دادنامه های قبلی را پیوست نموده است و دادگاه با صدور دادنامۀ شماره 200181 - 1/5/93 خواسته خواهان را مطابق قانون تعیین تکلیف چاه های فاقد پروانه بهره برداری مصوب 1389 در صلاحیت کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیرزمینی دانسته و قرار عدم صلاحیت خ. ر. ب. صلاحیت مرجع مذکور اعلام داشته و بدون تصریح به اینکه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال شود و خواهان طی شرحی به رأی صادره اعتراض نموده و اعلام داشته که موضوع نیاز به رسیدگی قضایی دارد و خارج از موضوع صلاحیت های کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیرزمینی م. ب. و پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. رأی شعبه دیوان عالی کشور با عنایت به اینکه براساس ماده واحده قانون تعیین تکلیف چاه های آب فاقد پروانه بهره برداری مصوب 1389 وزارت نیرو موظف به شناسایی کلیه چاه های آب کشاورزی فاقد پروانه که قبل از سال 85 حفر شده اند، اقدام نماید و با رعایت شرایطی برای متقاضیان این چاه ها پروانه بهره برداری صادر نماید و اختلافات و اعتراضات نسبت به تصمیمات وزارت نیرو در هر استان در «کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیر زمینی»; مورد رسیدگی قرارمی گیرد و حتی در تبصره 5 این ماده واحده تأکید شده است، کلیه دعوای اشخاص علیه دولت مطروحه در محاکم عمومی برای اتخاذ تصمیم به این کمیسیون ها احاله خواهد شد و چون خواسته خ. م. ب. «اثبات کشاورزی بودن چاه واقع در کشتخوان چاه افضل»; از تبعات احراز وجود شرایط برای صدور پروانه چاه م. ب. و وزارت نیرو اول باید کشاورزی بودن چاه را احراز و در صورت وجود سایر شرایط، پروانه بهره برداری صادرنماید؛ لذا دادگاه در این مورد واجد صلاحیت نمی باشد و با تأیید قرار عدم صلاحیت دادگاه و رد اعتراض معترض، در اجرای مادۀ 28 قانون آئین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی، تعیین تکلیف می گردد و مقرر می دارد دفتر پرونده جهت اقدام لازم عودت داده می شود. مستشار شعبه 40 دیوان عالی کشور - عضو معاون خالصی - بارانی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی حل اختلاف در صلاحیت دادگاه عمومی و کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیرزمینی در تاریخ 11 شهریور 1393، پرونده‌ای در دادگاه عمومی حقوقی اردکان علیه یک شرکت سهامی آب منطقه‌ای تشکیل گردید. خواسته اصلی مطرح شده، اثبات کشاورزی بودن چاه واقع در کشتخوان چاه افضل بود. در جلسه رسیدگی، خواهان ادعا نمود که به مدت دو سال از چاه برای مصارف کشاورزی بهره‌برداری کرده است. در مقابل، نماینده خوانده اعلام کرد که خواهان حق طرح این ادعا را ندارد و این موضوع پیشتر مورد رسیدگی قرار گرفته است. <br>دادگاه با صدور دادنامه‌ای در تاریخ 1 مرداد 1393، قرار عدم صلاحیت خ. ر. ب. صلاحیت کمیسیون رسیدگی به امور آب‌های زیرزمینی اعلام کرد. خ. ن. ب. این رای اعتراض نمود و بیان کرد که موضوع نیازمند رسیدگی قضایی است. پرونده به دیوان عالی کشور ارسال شد و در آنجا با استناد به ماده واحده قانون تعیین تکلیف چاه‌های آب فاقد پروانه بهره‌برداری مصوب 1389، مشخص گردید که وزارت نیرو موظف به شناسایی چاه‌های کشاورزی فاقد پروانه است و اختلافات باید در کمیسیون رسیدگی به امور آب‌های زیرزمینی بررسی شود. <br>در نهایت، دیوان عالی کشور قرار عدم صلاحیت دادگاه عمومی را تایید و اعتراض خواهان را رد کرد و مقرر نمود که پرونده جهت اقدام لازم به دفتر مربوطه عودت داده شود. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/06/11 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در رسیدگی به دعاوی مربوط به چاه های آب زیرزمینی فاقد پروانه بهره برداری، نسبت به صلاحیت کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیرزمینی حل اختلاف می‌گردد. رای خلاصه جریان پرونده آقای م.ش. طی دادخواستی به دادگاه‌های عمومی حقوقی اردکان به طرفیت شرکت سهامی آب منطقه ای یزد خواسته خود را مبنی بر اثبات کشاورزی بودن چاه واقع در کشتخوان چاه افضل مطرح نموده و پرونده به شعبه --- دادگاه‌های عمومی ارجاع شده است. دادگاه یک جلسه وقت رسیدگی تعیین نموده و خ. ا. د.: که از مدت 2 سال قبل، از چاه مزبور برای مصرف کشاورزی استفاده می کرده است و نماینده خوانده اعلام داشته: خواهان ذیحق نمی‌باشد و موضوع دارای سابقه رسیدگی قبلی بوده و مراجع قضایی و غیرقضایی اقدامات این مرجع را مورد تایید قرارداده اند و اوراق مربوط به دادنامه های قبلی را پیوست نموده است و دادگاه با صدور دادنامه شماره --- - 1/5/93 خواسته خواهان را مطابق قانون تعیین تکلیف چاه های فاقد پروانه بهره برداری مصوب 1389 در صلاحیت کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیرزمینی دانسته و قرار عدم صلاحیت خ. ر. ب. صلاحیت مرجع مذکور اعلام داشته و بدون تصریح به اینکه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال شود و خواهان طی شرحی به رای صادره اعتراض نموده و اعلام داشته که موضوع نیاز به رسیدگی قضایی دارد و خارج از موضوع صلاحیت های کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیرزمینی م. ب. و پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. رای شعبه دیوان عالی کشور با عنایت به اینکه براساس ماده واحده قانون تعیین تکلیف چاه های آب فاقد پروانه بهره برداری مصوب 1389 وزارت نیرو موظف به شناسایی کلیه چاه های آب کشاورزی فاقد پروانه که قبل از سال 85 حفر شده اند، اقدام نماید و با رعایت شرایطی برای متقاضیان این چاه ها پروانه بهره برداری صادر نماید و اختلافات و اعتراضات نسبت به تصمیمات وزارت نیرو در هر استان در «کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیر زمینی»; مورد رسیدگی قرارمی گیرد و حتی در تبصره 5 این ماده واحده تاکید شده است، کلیه دعوای اشخاص علیه دولت مطروحه در محاکم عمومی برای اتخاذ تصمیم به این کمیسیون ها احاله خواهد شد و چون خواسته خ. م. ب. «اثبات کشاورزی بودن چاه واقع در کشتخوان چاه افضل»; از تبعات احراز وجود شرایط برای صدور پروانه چاه م. ب. و وزارت نیرو اول باید کشاورزی بودن چاه را احراز و در صورت وجود سایر شرایط، پروانه بهره برداری صادرنماید؛ لذا دادگاه در این مورد واجد صلاحیت نمی‌باشد و با تایید قرار عدم صلاحیت دادگاه و رد اعتراض معترض، در اجرای ماده 28 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی، تعیین تکلیف می‌گردد و مقرر می‌دارد دفتر پرونده جهت اقدام لازم عودت داده می‌شود. مستشار شعبه --- دیوان عالی کشور - عضو معاون