رأی
دادنامه 140331390001530407 هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری — 1402/10/10 — ابطال بند یک آیین نامه نحوه تعیین کارشناس برای دستگاه های اجرایی
بـسـمـه تـعـالـی
هیات تخصصی اداری و امور عمومی
* شماره پــرونـــده :
هـ ت/ 0200449- 0200493
شماره دادنامه سیلور: 140331390001530407 تاریخ: 2 9 /06/1403
* شاکی : آقای … – مهدی نوری
*طرف شکایت : نهاد ریاست جمهوری
*موضوع شکایت و خواسته : ابطال بند یک آیین نامه نحوه تعیین کارشناس برای دستگاه های اجرایی
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
* شاکی د. ب. ط. نهاد ریاست جمهوری به خواسته ابطال بند یک آیین نامه نحوه تعیین کارشناس برای دستگاه های اجرایی به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر م. ب. :
آیین نامه نحوه تعیین کارشناس برای دستگاه های اجرایی
1- کارشناس رسمی دارای پروانه معتبر از کانون های کارشناسان رسمی دادگستری استان ها یا مرکز وکلا کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه موضوع ماده 187 قانون برنامه سوم توسعه
*دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت :
بموجب مصوبه مورد شکایت داشتن پروانه از کانون کارشناسان شرط کافی و لازم دانسته شده ولی با ملاحظه کانون نظام مهندسی و قانون کارشناسان رسمی دادگستری داشتن پروانه شرط لازم برای تعیین به عنوان کارشناس است ولی شرط کافی نیست. لذا مصوبه مغایر ماده 1 قانون نظام مهندسی و ماده 26 و 27 و 33 و 34 و 59 این قانون و مواد 18 و 19 قانون کارشناسان رسمی است.
* در پاسخ به شکایت مذکور، معاون امور حقوقی دولت به موجب لایحه شماره 184610/52980 مورخ 1402/10/10 به طور خلاصه توضیح داده است که :
در ماده (18) قانون کانون کارشناسان رسمی دادگستری مقرر شده است:
«در تمامی مواردی که رجوع به کارشناسی لازم باشد - به استثنای مواردی که در قوانین و مقررات جاری کشور به گونه دیگری برای وزارتخانه ها موسسات دولتی، شرکتهای دولتی، نهادهای عمومی غیردولتی و سایر دستگاههای دولتی که شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر نام یا ذکر صریح نام می باشد، تعیین تکلیف شده است و یا مواردی که تابع قوانین و مقررات خاص م. ب. دستگاههای یاد شده در این ماده باید از وجود کارشناسان رسمی استفاده نمایند.»
لذا در بند (1) ماده (1) آیین نامه مورد شکایت که ناظر بر نحوه تعیین کارشناس برای دستگاه های اجرایی است، در تعریف «کارشناس» طبق حکم ذیل ماده (18) قانون مذکور، به «کارشناس رسمی دارای پروانه معتبر از کانونهای کارشناسان رسمی دادگستری استانها یا مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه موضوع ماده (187) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1379 » اشاره شده و در این باره باید توجه داشت که مفاد ماده (27) قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، ماده (27) قانون نظام مهندسی معدن و ماده (32) قانون نظام مهندسی کشاورزی متضمن تلقی افراد موضوع این مواد به عنوان «کارشناس رسمی» نیست و بلکه مفید استفاده از آنها به جای کارشناسان رسمی دادگستری یا همانند آنها است.
در ماده (18) قانون کانون کارشناسان ر. د. ب. این موضوع اشاره شده که «به استثنای مواردی که در قوانین و مقررات جاری کشور به گونه دیگری .... تعیین تکلیف شده و یا مواردی که تابع قوانین و مقررات خاص م. ب.»، این در حالی است که در ماده (27) قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، ماده (27) قانون نظام مهندسی معدن و ماده (32) قانون نظام مهندسی کشاورزی، قانون گذار در مقام تعیین تکلیف و الزام قانونی برای دستگاههای اجرایی موضوع احکام قانونی فوق نبوده و صرفاً به این دستگاهها اختیار در استفاده از مهندسین موضوع مواد فوق به جای کارشناسان رسمی را داده است. لذا آیین نامه مورد شکایت و به طور خاص، بند (1) ماده (1) آن در تعریف «کارشناس»، مبتنی بر حکم مقرر در ماده (18) قانون کانون کارشناسان رسمی دادگستری و با ملاحظه این امر بوده که طبق دادنامه شماره (83) مورخ 1390/2/19 هیات عمومی دیوان عدالت اداری، «در ماده 187 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران به قوه قضاییه اجازه داده شده صلاحیت کارشناسان رسمی دادگستری را نیز تایید نمایند. بنابراین کارشناسان موضوع این قانون جزء کارشناسان رسمی می باشند» و مغایرتی با این دادنامه ندارد.
مقرره موضوع شکایت در حدود صلاحیت هیات وزیران و راستای ساماندهی امر ارجاع به کارشناس در دستگاه های اجرایی و تضمین رعایت غبطه بیت المال و نظارت بر امر ارجاع به کارشناس توسط دستگاههای اجرایی و پیشگیری از تبانی در امر کارشناسی تصویب شده است و مغایرتی با قوانین استنادی در خصوص صلاحیت اختیاری دولت در استفاده از کارشناسان ندارد.
بنا به مراتب فوق، ضمن درخواست اتخاذ تصمیم شایسته دایر بر رد شکایت مطروحه خواهشمند است در زمان رسیدگی به موضوع در هیات عمومی دیوان یا هیات تخصصی ذیربط از نمایند این معاونت جهت ارایه توضیحات لازم دعوت به عمل آید.
*پرونده کلاسه هـ ت/ 0200493 و 0200449 با موضوع « ابطال بند یک آیین نامه نحوه تعیین کارشناس برای دستگاه های اجرایی» در جلسه هیات تخصصی اداری و امور عمومی مطرح و به شرح آتی رای صادر شد:
رای هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری
هیات وزیران در جلسه مورخ 1402/7/9 به پیشنهاد وزارت امور اقتصادی و دارایی و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، آیین نامه نحوه تعیین کارشناس رسمی برای دستگاههای اجرایی را تصویب کرده است؛ در بند یک ماده 1 این آیین نامه کارشناس را تعریف کرده که بر این اساس کارشناس رسمی دارای پروانه معتبر از کانونهای کارشناسان رسمی دادگستری استانها یا مرکز وکلا کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه، موضوع ماده ( 187) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1379 در شمول تعریف مذکور قرار گرفته کرده است همچنین بر اساس ماده 18 قانون کارشناسان رسمی دادگستری مصوب سال 1381 در تمامی مواردی که رجوع به کارشناسی لازم باشد به استثنای مواردی که در قوانین و مقررات جاری کشور به گونه دیگری برای وزارتخانهها، موسسات دولتی، شرکتهایدولتی، نهادهای عمومی غیردولتی و سایر دستگاههای دولتی کهشمول قانون بر آنها مستلزم ذکر نام یا ذکر صریح نام میباشد، تعیین تکلیف شده است و یا مواردی که تابع قوانین و مقررات خاص م. ب.. دستگاههای یاد شده در این ماده باید از وجود کارشناسان رسمی استفاده نمایند. حال و ن. ب. ا. داشتن پروانه کارشناسی رسمی در هر تخصصی شرط لازم و کافی برای تعیین شخص به عنوان کارشناس در موضوع ارجاعی دستگاه های مذکور بر اساس آیین نامه مورد شکایت است علیهذا بند یک ماده 1 آیین نامه مورد شکایت در حدود صلاحیت هیات وزیران و با هدف ساماندهی امر ارجاع به کارشناس در دستگاه های اجرایی به تصویب رسیده است و مغایرتی نیز با قوانین استنادی شاکی ندارد در نتیجه با اتفاق آراء هیات تخصصی اداری و امور عمومی و مستنداً به بند «ب» ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری(اصلاحی 10/02/1402) رای به رد شکایت صادر می شود؛ این رای ظرف بیست روز از تاریخ صدور، از سوی رییس ارزشمند یا ده نفر از قضات گرانقدر دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است. بر اساس ماده 93 قانون یاد شده آرای هیاتهای تخصصی و هیات عمومی در ابطال و عدم ابطال مصوبات موضوع بند (1) ماده (12) این قانون، در رسیدگی و تصمیم گیری مراجع قضایی و اداری، معتبر و ملاک عمل است.
دکتر …
رییس هیات تخصصی اداری و امور عمومی
موارد مرتبط 48
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000359742 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001496262 مورخ 1403/06/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001269484 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002190814 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001264917 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002034765 مورخ 1402/08/08 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000360687 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1266042 مورخ 1402/05/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002738991 مورخ 1402/10/20 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000246950 مورخ 1403/02/04 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000310121 مورخ 1403/02/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001853235 مورخ 1402/07/19 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002412585 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002192254 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1513036 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002694958 مورخ 1402/10/17 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002411326 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001755114 مورخ 1403/07/24 هیات عموعی دیوان عدالت اداری
مواد 91 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000358707 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000298766 مورخ 1403/02/09 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2137 مورخ 1400/07/20 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 80 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001590009 مورخ 1403/07/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1518637 مورخ 1402/06/14 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000725176 مورخ 1403/03/27 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002296563 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002413341 مورخ 1403/10/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003367866 مورخ 1402/12/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003150675 مورخ 1402/12/01 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1294087مورخ 1402/05/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001948804 مورخ 1403/08/15 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000175175 مورخ 1403/01/28 هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000266941 مورخ 1403/02/08 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001867027 مورخ 1402/07/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002743965 مورخ 1403/11/15 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002322046 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002191534 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000711159 مورخ 1403/03/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003082994 مورخ 1402/11/25 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1511809 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001558777 مورخ 1403/07/03 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
نظریات مشورتی 3
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/93/2230 مورخ 1393/09/17
ماده 27 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/1698 مورخ 1395/07/24
ماده 27 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/14 مورخ 1399/03/17
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 بیان می ک
مواد مرتبط 3
-
استناد
از این صفحه
ماده 27 — قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان
ماده 27 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان
-
استناد
از این صفحه
ماده 27 — قانون نظام مهندسی معدن
ماده 27 قانون نظام مهندسی معدن
-
اعمال
از این صفحه
ماده 84 — قانون دیوان عدالت اداری (مصوب ۱۳۸۵/۰۳/۰۹)
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری(اصلاحی 10 /02 /1402
مقرراتِ مرتبط 2
-
آییننامه
هماستناد
آییننامه اجرایی قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن
ماده 27 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان
-
بخشنامه
هماستناد
بخشنامه سازمان امور مالیاتی در خصوص ابلاغ رای شماره 86 هیات عمومی دیوان عدالت اداری موضوع ابطال بند 2 مصوبه 30562/ت49128ه- مورخ 15 اردیبهشت 1392 هیات وزیران در مورد پروژه های مسکن
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 و ضمن
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
