درخواست طلاق خلع از سوی زوجه

رأی خلاصه جریان پرونده در مقدمه دادنامه شماره 500014 مورخه 94/2/2 صادره از این شعبه وجود دارد. که نهایتاً دادنامه فرجامخواسته نقض و جهت رسیدگی مجدد به شعبه هم عرض ارجاع گردیده است.»; با اعاده پرونده به دادگستری استان قم، به شعبه پنجم تجدیدنظر جهت رسیدگی ارجاع گردیده و جلسه رسیدگی در مورخه 94/3/6 با حضور طرفین و وکیل ز. ت. گ. است. خانم پ. ( زوجه ) بدواً اظهار داشته در سال 89 با آقای ص.و. ازدواج کرده و تاکنون زندگی مشترک را شروع نکرده و مواقعه صورت نگرفته است و علت درخواست طلاق عدم تمایل شوهرم به زندگی مشترک بوده و من هم حاضر به زندگی مشترک نیستم زیرا شوهرم اختلالات روانی دارد. سوء رفتار داشته و استقلال مالی ندارد وکیل زوجه ( آقای م. ا. ) اظهار داشته همانطور که در دادگاه بدوی و تجدیدنظر شعبه یک و در فرجامخواهی مطرح شده موکله نسبت به شوهرش به دلایل بدرفتاری و عدم امنیت و عدم تفاهم کراهت شدید دارد و هرگز نمی تواند با وی زندگی کند و ب. ت. ب. گذشت بیش از چهار سال از زمان عقد هنوز شوهرش نتوانسته ترتیبی برای جلب رضایت وی بدهد که حاکی از ناتوانی وی برای زندگی مشترک است. لذا طبق موازین قانونی و بند 2 عقدنامه درخواست طلاق دارد. در ادامه ز. ا. د. نسبت به مهریه اقدام کردم تاکنون یازده سکه از 305 عدد سکه مهریه را دریافت کردم مهریه را می بخشم و آنچه را گرفته ام بر می گردانم و هر حق و حقوقی دارم می بخشم. زوج در دفاع اظهار داشته هیچگونه اذیتی نداشته با هم به مسافرت به دهات رفته ایم و یکسال و دو ماه به خانه ایشان می رفتم و شب با هم می خوابیدیم. من کاری نکردم. ایشان رابطه اش قطع شد مادرم و داماد خود را فرستادم که خانم را بیاورند که بعد برادرش گفت حقی به خواهرم نداری و مرا زد و برادرش محکوم به دیه شلاق شد حکم تمکین گرفتم بر فرض که حق و حقوقش را ببخشد طلاق نمی دهم. دادگاه ختم رسیدگی را اعلام کرده و به موجب دادنامه شماره 500226 مورخه 94/3/7 چنین رأی داده است. « درخصوص تجدیدنظرخواهی خانم …. پ. فرزند ح. با وکالت آقای م. ا. از دادنامه شماره 1350 مورخه 93/8/20 در پرونده کلاسه 914 شعبه 15 دادگاه عمومی قم که حسب آن نسبت به دعوی ت. ن. خ. به طرفیت آقای م. ص. فرزند ن. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت طلاق به خاطر سوء اخلاق و رفتار زوج و تحقق عسر و حرج زوجه رأی بر بیحقی صادر شده که طبق دادنامه شماره 1111 مورخه 93/9/19 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم رأی مذکور تأیید گردیده که پس از فرجامخواهی طبق دادنامه شماره 14 مورخه 94/2/2 شعبه 15 دیوانعالی کشور نقض و جهت رسیدگی مجدد به این شعبه ارجاع گردیده ایرادات شعبه 15 دیوانعالی کشور این است که زوج از تاریخ 89/7/29 تاکنون نتوانسته زمینه زندگی مشترک را که توأم با تفاهم و علاقه باشد فراهم کند و زوجه با اعلام کراهت شدید و تنفر از زوج حاضر نشده با زوج زندگی کند که زوجه تمام مهریه اش را حاضر شده بذل کند و زمینه ایجاد عسر و حرج را زوج فراهم آورده و اینکه زوج با درخواست اجازه ازدواج مجدد عدم تمایل خ. ر. ب. زندگی مشترک اعلام داشته و به نظر می رسد در چنین حالتی عسر و حرج که نوعاً قابل تحمل نیست عارض گردیده و این دادگاه به تمام موارد مذکور و ایرادات شعبه 15 دیوانعالی کشور رسیدگی نموده طبق مفاد صورتجلسه مورخه 94/3/6 که از اظهارات طرفین استفاده میشود زوجه موجب ترک مراوده با شوهرش شده ضمن اینکه زوج چندین بار برای ادامه زندگی مشترک آمادگی خود را توسط بستگان اعلام داشته و زوجه سوء رفتاری از زوج که موجب عسر و حرج او باشد عنوان ننموده است که بر همین اساس مطالبه نفقه از ناحیه زوجه رد شده و درگیری زوج با پدر و برادرهای زوجه بوده و زوج جهت ادامه زندگی مشترک اعلام نموده منزل مستقل با وسایل زندگی داشته و دارد و خلاصه زوج خانمش را کالمعلقه قرار نداده است و نمی دهد بلکه زوجه موجب آن است به شرحی که در صورتجلسه مذکور این دادگاه منعکس گردیده. علیهذا براساس ماده 358 قانون آئین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را تأیید می نماید. دادنامه در مورخه 94/3/11 به خانم …. پ. ابلاغ و مشارالیها در مورخه 94/3/28 با تقدیم دادخواست فرجامخواهی خ. ر. ب. ثبت رسانده است. در لایحه فرجامی زوجه آمده 1- همانطور که بارها گفته ام نسبت به فرجامخوانده کراهت شدید دارم و بیش از چهار سال از زمان عقد می گذرد و من در عسر و حرج شدید هستم و هیچ ارتباطی حتی مکالمه بین ما جز چند ماه اول وجود ندارد. نسبت به وی احساس امنیت ندارم. اگر طلاق صورت نگیرد خوف فساد ب. ت. ب. جوان بودنم وجود دارد. ابراز علاقه فرجامخوانده کذب محض است درحالیکه درخواست ازدواج مجدد داده و حکم گرفته است. 2- از شما قضات محترم دیوانعالی کشور عاجزانه خواهش می کنم اینجانب را به عنوان دختر خود فرض کنید که در وضعیت بغرنجی قرار گرفته است. و در عسر و حرج شدیدی قرار دارد نهایتاً تقاضا نموده اینجانب را از مخمصه وحشتناک نجات دهند. زوج نیز طی لایحه ای در پاسخ بیان نموده 1- وکیل زوجه سعی نموده اختلاف سلیقه های فی مابین را به عسر و حرج تبدیل نماید و این کذب محض است. 2- علیرغم اینکه اجازه ازدواج مجدد گرفته ام به خاطر عشق و علاقه به همسرم مورد استفاده قرار نداده ام. و در مجموع اظهار داشته هیچگونه سابقه کیفری ندارم. همسرم را مورد اذیت قرار نداده ام. از ناحیه پدر و برادرانش مورد ضرب واقع شده ام. لیکن همچنان با عشق به همسرم آماده زندگی مشترک هستم دارای شغل و خانه مستقل می باشم و با طلاق مخالفم تقاضای رد فرجامخواهی را دارم. گزارش پرونده در تاریخ فوق با حضور هیأت شعبه عضوممیز اوراق پرونده سید محمود تولیت قرائت گردید.هیئت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … عضوممیز و اوراق پرونده درخصوص دادنامه شماره 500226 - 94/3/7 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره 500226 مورخه 94/3/7 صادره از شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با رأی اصراری و تأیید دادنامه صادره از شعبه 15 دادگاه عمومی قم دعوی ف. خ. را از جهت درخواست صدور حکم طلاق به لحاظ کراهت شدید نسبت به زوج رد نموده اجمالاً وارد و موجه م. ب.. زیرا 1- براساس مفاد دادخواست تقدیمی اولیه زوجه تقاضای طلاق خلع با اعلام کراهت شدید نسبت به زوج را مطرح نموده است. لیکن محاکم بدوی و تجدیدنظر علیرغم تذکر این شعبه نسبت به درخواست زوجه به موضوعات فرعی شامل عسر و حرج و غیره پرداخته و اعلام نموده اند عسر و حرج محقق نگردیده است 2- مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی در طلاق خلع زوجه صرفاً می تواند به کراهت خ. ن. ب. شوهر استناد نماید که در پرونده حاضر نیز از ابتدای طرح دعوی زوجه صراحتاً به کراهت شدید خود اشاره نموده است. مضافاً به اینکه کراهت اعلام شده از ناحیه زوجه یک امر درونی است و نیاز به مستندات و دلیل و یا احراز عسر و حرج ندارد درحالیکه دادگاه تجدیدنظر سعی نموده نسبت به این موارد و عدم احراز آن استدلال نماید. 3- اقدام زوج درخصوص اجازه ازدواج مجدد از دادگاه در همان سال 93 ازدواج خود از مصادیق عدم علاقه زوج به ادامه زندگی مشترک است و ادعای او نسبت به علاقه شدید به زوجه با اقدام عملی وی در تحصیل مجوز ازدواج مغایرت دارد. و این اقدام خود می تواند از مصادیق ایجاد کراهت شدید زوجه باشد. 4- مطابق ماده مرقوم ( 1146 قانون مدنی ) در قبال درخواست طلاق با اعلام کراهت زوجه می بایست مالی را بدهد که شامل عین مهر یا معادل آن و یا بیشتر و کمتر از آن باشد و در مانحن فیه نیز زوجه اولاً از مهر گذشت نموده است. ثانیاً از سایر حقوق مالی خود شامل نفقه نسبت به پنج سال گذشته ( از سال 89 ) و مضافاً حقوقی مثل سهم وی از نصف اموال زوج نیز گذشت نموده است. و اعلام کرده حاضر است یازده سکه که بابت بخشی از مهریه دریافت کرده را اعاده نماید 5- صرفنظر از موارد مذکور ز. ن. ب. میزان حقوق مالی مورد بخشش زوجه اعتراض و یا درخواست دیگری ندارد و صرفاً اعلام کرده با طلاق موافق نیست. لذا ب. ت. ب. مراتب مذکور موضوع درخواست زوجه از مصادیق ذکر شده در ماده 1146 قانون مدنی بوده و ب. ت. ب. صدور رأی اصراری از ناحیه شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان قم با استناد به ماده 408 قانون آئین دادرسی مدنی تقاضای رسیدگی به موضوع در هیأت عمومی شعب حقوقی دیوانعالی کشور را دارد. لذا مقرر است پرونده به اداره کل وحدت رویه و هیأت عمومی دیوان عالی کشور ارسال گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید محمود تولیت فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی درخواست طلاق خلع از سوی زوجه موضوع این پرونده درخواست طلاق از سوی زوجه به علت کراهت شدید از زوج و عدم امکان ادامه زندگی مشترک است. زوجه به اختلالات روانی و سوء رفتار زوج اشاره کرده و عدم تمایل خود به ادامه زندگی مشترک را اعلام نموده است. وی همچنین بیان کرده که بیش از چهار سال از تاریخ عقد گذشته و هیچ رابطه‌ای میان آن‌ها وجود ندارد. در این راستا، وکیل زوجه درخواست طلاق را با استناد به بند 2 عقدنامه و مواد قانونی مربوطه ارائه کرده است. <br>زوج در دفاع از خود، ادعای عدم آزار و تمایل به ادامه زندگی مشترک را مطرح کرده و بر عدم کراهت زوجه تاکید کرده است. دادگاه تجدیدنظر، با رد درخواست زوجه به دلیل عدم احراز عسر و حرج، به نفع زوج رای صادر کرده است. زوجه با فرجام‌خواهی نسبت به این رای، به کراهت شدید خود و گذشت از مهریه اشاره کرده و درخواست رسیدگی مجدد به دیوان عالی کشور ارائه داده است. <br>دیوان عالی کشور در رای خود به عدم توجه محاکم به کراهت زوجه و اقدام زوج در درخواست ازدواج مجدد اشاره کرده و با استناد به ماده 1146 قانون مدنی، رای به موجه بودن فرجام‌خواهی زوجه داده و پرونده را به هیات عمومی دیوان عالی کشور ارسال نموده است. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/08/25 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در دعوی طلاق خلع، زوجه می‌تواند صرفا به کراهت خ. ن. ب. شوهر استناد کند و کراهت از ناحیه زوجه یک امر درونی است که نیاز به دلیل، مستندات و یا احراز عسر و حرج ندارد. بنابراین اگر زوجه تقاضای طلاق خلع با اعلام کراهت شدید نسبت به زوج طرح کند دادگاه نباید به موضوعات فرعی همچون عسر و حرج پرداخته و با عدم تحقق آن دعوی را رد کند. رای خلاصه جریان پرونده در مقدمه دادنامه شماره --- مورخه 94/2/2 صادره از این شعبه وجود دارد. که نهایتا دادنامه فرجامخواسته نقض و جهت رسیدگی مجدد به شعبه هم عرض ارجاع گردیده است.»; با اعاده پرونده به دادگستری استان قم، به شعبه پنجم تجدیدنظر جهت رسیدگی ارجاع گردیده و جلسه رسیدگی در مورخه 94/3/6 با حضور طرفین و وکیل ز. ت. گ. است. خانم پ. (زوجه) بدوا اظهار داشته در سال 89 با آقای ص.و. ازدواج کرده و تاکنون زندگی مشترک را شروع نکرده و مواقعه صورت نگرفته است و علت درخواست طلاق عدم تمایل شوهرم به زندگی مشترک بوده و من هم حاضر به زندگی مشترک نیستم زیرا شوهرم اختلالات روانی دارد. سوء رفتار داشته و استقلال مالی ندارد وکیل زوجه (آقای م. ا.) اظهار داشته همانطور که در دادگاه بدوی و تجدیدنظر شعبه یک و در فرجامخواهی مطرح شده موکله نسبت به شوهرش به دلایل بدرفتاری و عدم امنیت و عدم تفاهم کراهت شدید دارد و هرگز نمی تواند با وی زندگی کند و ب. ت. ب. گذشت بیش از چهار سال از زمان عقد هنوز شوهرش نتوانسته ترتیبی برای جلب رضایت وی بدهد که حاکی از ناتوانی وی برای زندگی مشترک است. لذا طبق موازین قانونی و بند 2 عقدنامه درخواست طلاق دارد. در ادامه ز. ا. د. نسبت به مهریه اقدام کردم تاکنون یازده سکه از 305 عدد سکه مهریه را دریافت کردم مهریه را می بخشم و آنچه را گرفته ام بر می گردانم و هر حق و حقوقی دارم می بخشم. زوج در دفاع اظهار داشته هیچگونه اذیتی نداشته با هم به مسافرت به دهات رفته ایم و یک سال و دو ماه به خانه ایشان می رفتم و شب با هم می خوابیدیم. من کاری نکردم. ایشان رابطه اش قطع شد مادرم و داماد خود را فرستادم که خانم را بیآورند که بعد برادرش گفت حقی به خواهرم نداری و مرا زد و برادرش محکوم به دیه شلاق شد حکم تمکین گرفتم بر فرض که حق و حقوقش را ببخشد طلاق نمی دهم. دادگاه ختم رسیدگی را اعلام کرده و به موجب دادنامه شماره --- مورخه 94/3/7 چنین رای داده است. « در خصوص تجدیدنظرخواهی خانم …. پ. فرزند ح. با وکالت آقای م. ا. از دادنامه شماره --- مورخه 93/8/20 در پرونده کلاسه --- شعبه --- دادگاه عمومی قم که حسب آن نسبت به دعوی ت. ن. خ. به طرفیت آقای م. ص. فرزند ن. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت طلاق به خاطر سوء اخلاق و رفتار زوج و تحقق عسر و حرج زوجه رای بر بیحقی صادر شده که طبق دادنامه شماره --- مورخه 93/9/19 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم رای مذکور تایید گردیده که پس از فرجامخواهی طبق دادنامه شماره --- مورخه 94/2/2 شعبه --- دیوانعالی کشور نقض و جهت رسیدگی مجدد به این شعبه ارجاع گردیده ایرادات شعبه --- دیوانعالی کشور این است که زوج از تاریخ 89/7/29 تاکنون نتوانسته زمینه زندگی مشترک را که توام با تفاهم و علاقه باشد فراهم کند و زوجه با اعلام کراهت شدید و تنفر از زوج حاضر نشده با زوج زندگی کند که زوجه تمام مهریه اش را حاضر شده بذل کند و زمینه ایجاد عسر و حرج را زوج فراهم آورده و اینکه زوج با درخواست اجازه ازدواج مجدد عدم تمایل خ. ر. ب. زندگی مشترک اعلام داشته و به نظر می‌رسد در چنین حالتی عسر و حرج که نوعا قابل تحمل نیست عارض گردیده و این دادگاه به تمام موارد مذکور و ایرادات شعبه --- دیوانعالی کشور رسیدگی نموده طبق مفاد صورتجلسه مورخه 94/3/6 که از اظهارات طرفین استفاده میشود زوجه موجب ترک مراوده با شوهرش شده ضمن اینکه زوج چندین بار برای ادامه زندگی مشترک آمادگی خود را توسط بستگان اعلام داشته و زوجه سوء رفتاری از زوج که موجب عسر و حرج او باشد عنوان ننموده است که بر همین اساس مطالبه نفقه از ناحیه زوجه رد شده و درگیری زوج با پدر و برادرهای زوجه بوده و زوج جهت ادامه زندگی مشترک اعلام نموده منزل مستقل با وسایل زندگی داشته و دارد و خلاصه زوج خانمش را کالمعلقه قرار نداده است و نمی دهد بلکه زوجه موجب آن است به شرحی که در صورتجلسه مذکور این دادگاه منعکس گردیده. علیهذا براساس ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را تایید می‌نماید. دادنامه در مورخه 94/3/11 به خانم …. پ. ابلاغ و مشارالیها در مورخه 94/3/28 با تقدیم دادخواست فرجامخواهی خ. ر. ب. ثبت رسانده است. در لایحه فرجامی زوجه آمده 1 - همانطور که بارها گفته ام نسبت به فرجامخوانده کراهت شدید دارم و بیش از چهار سال از زمان عقد می گذرد و من در عسر و حرج شدید هستم و هیچ ارتباطی حتی مکالمه بین ما جز چند ماه اول وجود ندارد. نسبت به وی احساس امنیت ندارم. اگر طلاق صورت نگیرد خوف فساد ب. ت. ب. جوان بودنم وجود دارد. ابراز علاقه فرجامخوانده کذب محض است درحالی که درخواست ازدواج مجدد داده و حکم گرفته است. 2 - از شما قضات محترم دیوانعالی کشور عاجزانه خواهش می کنم اینجانب را به عنوان دختر خود فرض کنید که در وضعیت بغرنجی قرار گرفته است. و در عسر و حرج شدیدی قرار دارد نهایتا تقاضا نموده اینجانب را از مخمصه وحشتناک نجات دهند. زوج نیز طی لایحه ای در پاسخ بیان نموده 1 - وکیل زوجه سعی نموده اختلاف سلیقه های فی مابین را به عسر و حرج تبدیل نماید و این کذب محض است. 2 - علیرغم اینکه اجازه ازدواج مجدد گرفته ام به خاطر عشق و علاقه به همسرم مورد استفاده قرار نداده ام. و در مجموع اظهار داشته هیچگونه سابقه کیفری ندارم. همسرم را مورد اذیت قرار نداده ام. از ناحیه پدر و برادرانش مورد ضرب واقع شده ام. لیکن همچنان با عشق به همسرم آماده زندگی مشترک هستم دارای شغل و خانه مستقل می باشم و با طلاق مخالفم تقاضای رد فرجامخواهی را دارم. گزارش پرونده در تاریخ فوق با حضور هیات شعبه عضو ممیز اوراق پرونده سید محمود تولیت قرائت گردید.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … عضو ممیز و اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- - 94/3/7 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره --- مورخه 94/3/7 صادره از شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با رای اصراری و تایید دادنامه صادره از شعبه --- دادگاه عمومی قم دعوی ف. خ. را از جهت درخواست صدور حکم طلاق به لحاظ کراهت شدید نسبت به زوج رد نموده اجمالا وارد و موجه م. ب.. زیرا 1 - براساس مفاد دادخواست تقدیمی اولیه زوجه تقاضای طلاق خلع با اعلام کراهت شدید نسبت به زوج را مطرح نموده است. لیکن محاکم بدوی و تجدیدنظر علیرغم تذکر این شعبه نسبت به درخواست زوجه به موضوعات فرعی شامل عسر و حرج و غیره پرداخته و اعلام نموده‌اند عسر و حرج محقق نگردیده است 2 - مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی در طلاق خلع زوجه صرفا می‌تواند به کراهت خ. ن. ب. شوهر استناد نماید که در پرونده حاضر نیز از ابتدای طرح دعوی زوجه صراحتا به کراهت شدید خود اشاره نموده است. مضافا به اینکه کراهت اعلام شده از ناحیه زوجه یک امر درونی است و نیاز به مستندات و دلیل و یا احراز عسر و حرج ندارد درحالی که دادگاه تجدیدنظر سعی نموده نسبت به این موارد و عدم احراز آن استدلال نماید. 3 - اقدام زوج در خصوص اجازه ازدواج مجدد از دادگاه در همان سال 93 ازدواج خود از مصادیق عدم علاقه زوج به ادامه زندگی مشترک است و ادعای او نسبت به علاقه شدید به زوجه با اقدام عملی وی در تحصیل مجوز ازدواج مغایرت دارد. و این اقدام خود می‌تواند از مصادیق ایجاد کراهت شدید زوجه باشد. 4 - مطابق ماده مرقوم ( 1146 قانون مدنی) در قبال درخواست طلاق با اعلام کراهت زوجه می‌بایست مالی را بدهد که شامل عین مهر یا معادل آن و یا بیشتر و کمتر از آن باشد و در مانحن فیه نیز زوجه اولا از مهر گذشت نموده است. ثانیا از سایر حقوق مالی خود شامل نفقه نسبت به پنج سال گذشته (از سال 89 ) و مضافا حقوقی مثل سهم وی از نصف اموال زوج نیز گذشت نموده است. و اعلام کرده حاضر است یازده سکه که بابت بخشی از مهریه دریافت کرده را اعاده نماید 5 - صرفنظر از موارد مذکور ز. ن. ب. میزان حقوق مالی مورد بخشش زوجه اعتراض و یا درخواست دیگری ندارد و صرفا اعلام کرده با طلاق موافق نیست. لذا ب. ت. ب. مراتب مذکور موضوع درخواست زوجه از مصادیق ذکر شده در ماده 1146 قانون مدنی بوده و ب. ت. ب. صدور رای اصراری از ناحیه شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان قم با استناد به ماده 408 قانون آیین دادرسی مدنی تقاضای رسیدگی به موضوع در هیات عمومی شعب حقوقی دیوانعالی کشور را دارد. لذا مقرر است پرونده به اداره کل وحدت رویه و هیات عمومی دیوان عالی کشور ارسال گردد. شعبه --- دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون