رأی خلاصه جریان پرونده
پیرو گزارش ودادنامه شماره 00049 مورخ 95/3/31 شعبه 21 دیوان عالی کشور، ا ج. قضیه اینکه خانم ف. ت. د. ب. ط. آقای ن. ص. بخواسته صدورحکم طلاق به لحاظ عسرو حرج تقدیم داشته که به شعبه ششم دادگاه عمومی حقوقی ارومیه ارجاع شده است. خ. د. د. تقدیمی ضمن شرح چگونگی حدوث عسرو حرج اضافه نموده حاضرم سه چهارم مهریه ام را گذشت نمایم تا حکم طلاق صادرشود. شعبه مرجوع الیه پس از رسیدگی بشرح دادنامه شماره 01205 مورخ 94/8/17 حکم به بطلان دعوی زوجه صادر نموده است. زوجه از این حکم تجدیدنظرخواهی کرده است و شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظراستان آذربایجان غربی حسب دادنامه شماره 01633 مورخ 94/11/26 ضمن رد تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدیدنظرخواسته را تأیید کرده است. زوجه از این رأی فرجام خواهی نموده است و شعبه 21 دیوان عالی کشور بموجب دادنامه شماره 00049 مورخ 95/3/31 چنین رأی داده است «گرچه بموجب ماده 1133 قانون مدنی که مورد اشاره دادگاه نخستین واقع شده، طلاق دراختیار مرد است ولی تبصره همین ماده برای زوجه نیز تقاضای طلاق را به رسمیت شناخته است که یکی از آن موارد، عسرو حرج زوجه است و مصادیق عسرو حرج حصری نیست بلکه هر گونه رفتاری که زندگی را برای زوجه غیر قابل تحمل نماید از مصادیق عسرو حرج خواهد بود. در قضیه مطروحه زوجه مدعی است همسرش او را آزار و اذیت می نماید و به گواهی کلانتری وی را درخانه حبس نموده و همسایگان و فامیل گواه بر سوء رفتار زوج هستند ولی دادگاه پیرامون ادعای زوجه تحقیقی بعمل نیاورده و به دلایل و مدافعات وی توجه ننموده اند بنابر این رأی فرجام خواسته به شماره 01633 مورخ 94/11/26 صادره از شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظراستان آذربایجان غربی قابلیت ابرام نداشته و به استناد قسمت اخیر بند 5 ماده 371 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن نقض آن در اجرای بند «ج»; ماده 401 قانون یاد شده رسیدگی مجدد به شعبه همعرض دادگاه تجدیدنظر صادر کننده رأی منقوض محول می شود تا در اجرای ماده 199 قانون مورد اشاره ضمن تحقیق از همسایگان و شهودی که زوجه به دادگاه معرفی می نماید درخصوص نحوه رفتار زوج با زوجه و چگونگی حبس زوجه درمنزل وسایر مطالب معنون از سوی زوجه تحقیقات لازمه معمول وسرانجام بشرح ماده 406 قانون مرقوم مبادرت به انشای رأی نموده و به طرفین ابلاغ نمایند ص97»; . این بار پرونده به شعبه هفدهم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی ارجاع شده است. شعبه مرجوع الیه ازمطلعین از وضعیت زندگی زوجین تحقیق نموده و در مورد حبس نمودن زوجه نیز از کلانتری استعلام کرده و مرجع مرقوم پاسخ استعلام را داده است (صفحه129ببعد و صفحه153) و پس از تشکیل جلسات دادرسی سرانجام بموجب دادنامه شماره 01126 مورخ 95/9/25 چنین رأی داده اند «.... این دادگاه ضمن تبعیت از تصمیم دیوان عالی کشور به عنوان مرجع عالی دستورات دیوان عالی محترم کشور را انجام و درماهیت امر به لحاظ اینکه رأی شعبه 5 دادگاه تجدیدنظراستان آذربایجان غربی نقض گردیده شروع به تحقیقات مورد نظر دیوان عالی کشور نموده و نسبت به تکمیل آنها اقدام کرد توجهاً به اینکه درخواست صدورحکم طلاق بعلت عسرو حرج از ناحیه زوجه زمانی است که مشارالیها هیچ راهی برای خروج از زندگی مشترک ووقوع طلاق نداشته باشدو دوام علقه زوجیت ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه ساخته و تحمل آن مشکل باشد و یا عادتاً قابل تحمل نباشد که دراین خصوص به استناد ماده 1130 قانون مدنی و قاعده کلی الحاکم ولی المتنع دادگاه می تواند زوج را اجبار به طلاق نماید ودر صورتیکه اجبار میسر نباشد به اذن حاکم شرع طلاق داده می شود همانطوری که در شرح اعلامی آمد هیچ راهی برای وقوع طلاق نباشد و دوام آن نیز موجب عسرو حرج زوجه باشد حکم طلاق از ناحیه دادگاه با احراز شرایط شرعی و قانونی صادر می گردد ولیکن زمانی که زوجه وکالت در تطلیق نفس با حق تعیین نوع طلاق داشته دیگر نوبت به صدورحکم طلاق بعلت عسرو حرج نمی رسد چرا که زوجه می تواند با اعمال وکالت با تعیین نوع طلاق خود را مطلقه نماید به عبارت دیگر با وجود وکالت زوجه درتطلیق نفس حاصل از شروط ضمن نکاح دیگر نوبت به عسرو حرج زوجه نمی رسد و عسرو حرج مشارالیها با این وصف محقق نمیگردد بنا بمراتب اعلامی دادگاه ضمن رد اعتراض واصله رأی دادگاه محترم بدوی را که تا حدی نتیجتاً بر همین اساس صادر گردیده و عسر و حرج زوجه را محقق ندانسته مستنداً به ماده 358 و 408 و 406 قانون آئین دادرسی مدنی تأیید و استوار می نماید.... ص171»;. آقای چ. ب. به وکالت از خانم ف. ت. نسبت به این رأی فرجام خواهی نموده است (ص183. تاریخ ابلاغ دادنامه 95/10/1 و تاریخ ثبت دادخواست فرجامی95/10/19). وکیل ف. خ. د. لایحه منضم به دادخواست فرجامی ضمن بر شمردن دلایل حدوث عسرو حرج به استدلال دادگاه تجدیدنظر مبنی بر اینکه با وجود وکالت زوجه درتطلیق نفس حاصل از شروط ضمن نکاح دیگر نوبت به عسرو حرج نمی رسد نیز معترض شده و اظهار داشته چنین استدلالی غیر حقوقی و غیر شرعی م. ب.... درحالیکه همین دادگاه بطور ضمنی وجود عسروحرج برای زوجه را پذیرفته است ولی با توجیه غیر منطقی و غیر قانونی نیّت رد دعوی موکل را داشته فلذا درخواست مجدد و قانونی و نقض دادنامه معترض عنه و صدور دستور در پذیرش دعوی موکل بشرح خواسته را دارد. فرجام خوانده (زوج) پاسخ داده دفاعیات اینجانب طبق آخرین لایحه موجود در پرونده بوده و جهت جلوگیری از اتلاف وقت از تکرار مطلب خودداری می نمایم زیرا طبق آرای بدوی و ثانوی این بار هم قاضی محترم پرونده به ماهیت پلید و شیطانی و غارتگرانه خواهان پی برده و با درایت و نهایت دقت وسعه صدر، رأی به حق را صادرنمودند و یک بار دیگر قاطعانه اعلام و اظهار می دارم کلیه مطالب مندرجه درآخرین لایحه اعتراض خواهان کذب و دروغ و حتی یک سطر از آن واقعیت نداشته و در پایان ضمن تشکر و قدردانی از کلیه زحمات و دقت نظر آن عزیزان، تأیید رأی مورد اعتراض، م. ا. (ص191). فرجام خواهی خانــم ف. ت.
بــا وکــالــت آقــای چ. ب.
بــه دیوان عالی کشور ارسال و به شعبه 21 دیوان ارجاع شده است.هیأت شعبه درتاریخ بالا تشکیل است وپس از قرائت گزارش آقای … ممیز و اوراق پرونده و لوایح طرفین ، مشاوره نموده و بشرح زیر رأی صادر می نماید:
رأی شعبه دیوان عالی کشور
فرجام خواهی خانم ف. ت. با وکالت آقای چ. ب. نسبت به دادنامه شماره 01126 مورخ 95/9/25 شعبه هفدهم دادگاه تجدیدنظراستان آذربایجان غربی که طی آن حکم به بطلان دعوی طلاق صادر شده است قابل پذیرش م. ب. زیرا خواسته زوجه صدورحکم طلاق بعلت عسرو حرج است و رأی نخستین نیز ب. ت. ب. همین خواسته صادر گردیده است ولی شعبه 17 دادگاه تجدیدنظر (صادر کننده دادنامه فرجام خواسته) ا ج. اً با این استدلال که «.... با وجود وکالت زوجه در تطلیق نفس حاصل از شروط ضمن نکاح دیگر نوبت به عسرو حرج زوجه نمی رسد ....»; از ورود به خواسته خواهان وصدور رأی در این خصوص خودداری نموده است درحالیکه عنوان «عسروحرج»; و«شروط ضمن عقد نکاح»; دو مقوله جدای از یکدیگر است و مبنای ایجاد هریک با دیگری و نیز آثار و نتایج حاصله از آن با همدیگر متفاوت است . عسرو حرج مبنای قانونی دارد ولی شروط ضمن عقد نکاح از ریشه قراردادی برخوردارست (مواد 1119 و 1130 قانون مدنی) و طرق اثبات هرکدام و نوع و سیاق رأی صادره توسط دادگاه در مورد هریک با دیگری و از حیث آثارمتفاوت است (ماده 26 قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391) و با این توصیف زوجه مخیر است از هریک از این عناوین که بخواهد برای درخواست طلاق استفاده نماید و الزام وی به استفاده از شروط ضمن عقد محمل قانونی ندارد فلذا رأی شعبه 17 دادگاه تجدیدنظراستان آذربایجان غربی از این جهت که به عسر و حرج مورد درخواست زوجه توجه ننموده مخدوش است و به استناد قسمت اخیر رأی وحدت رویه شماره 670 مورخ 83/9/10 هیأت عمومی دیوان عالی کشور و بند 2 ماده 371 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی و نیز قسمت اخیر ماده 403 همین قانون نقض بلا ارجاع می شود و چون دادگاه صادر کننده رأی منقوض نسبت به خواسته خواهان بدوی که تقاضای طلاق به علت عسرو حرج است رسیدگی ننموده است لذا پرونده به مرجع مرقوم اعـاده می شود که ب. ت. ب. دادنامه قبلی شعبه 21 دیوان عالی کشور و تحقیقات و اقداماتی که پس از آن انجام شده و ماده 406 قانون اخیرالذکر رأی مقتضی درمحدوده عسرو حرج زوجه صادر و به طرفین ابلاغ نماید.
حسین یاوری بهروز طالب جان نثار حسینی رئیس شعبه 21 دیوان عالی کشور عضو معاون شعبه 21 دیوان عالی کشور
فهرست
خلاصه جریان پرونده
شعبه دیوان عالی کشور
نقد رأی
رابطه طلاق به استناد عسر و حرج و شرط وکالت در طلاق برای زوجه
در تاریخ 31 خرداد 1395، دیوان عالی کشور به یک پرونده مربوط به درخواست طلاق به دلیل عسرو حرج رسیدگی کرد. در این پرونده، دادگاه ابتدایی با استناد به ماده 1133 قانون مدنی که طلاق را در اختیار مرد قرار میدهد، درخواست خواهان را رد نمود. رای مذکور در مرحله تجدیدنظر نیز تایید گردید. <br>دیوان عالی کشور در بررسی فرجامخواهی، به این نتیجه رسید که ادعای عسرو حرج، شامل آزار و حبس در منزل، به طور صحیح مورد ارزیابی قرار نگرفته است. عدم توجه به دلایل ارائهشده و عدم انجام تحقیقات کافی از سوی دادگاه، منجر به نقض رای تجدیدنظر گردید. دیوان تاکید کرد که عسرو حرج و شروط ضمن عقد نکاح دو مقوله متفاوت هستند و خواهان حق دارد از هر یک از آنها بهرهبرداری کند. <br>بنابراین، رای شعبه هفدهم دادگاه تجدیدنظر به دلیل عدم توجه به خواسته خواهان نقض و پرونده به آن شعبه اعاده شد تا با رعایت مواد قانونی، از جمله ماده 406 قانون آیین دادرسی مدنی، نسبت به ادعای عسرو حرج رسیدگی مجدد صورت گیرد.
تاریخ دادنامه قطعی: 1395/03/31
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: "عسر و حرج" و "شرط ضمن عقد" دو سبب مستقل طلاق از ناحیه زوجه میباشند و از آنجا که مورد نخست دارای مبنای قانونی و دیگر دارای مبنای قراردادی است، در عرض یکدیگر قرار داشته و زوجه میتواند جهت طلاق به هرکدام از این دو استناد نماید. بنابراین، اعتقاد به عدم حصول عسر و حرج، به جهت وجود وکالت در طلاق برای زوجه فاقد وجاهت قانونی است.
رای شعبه دیوان عالی کشور
شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- شعبه: شعبه بیست و یکم دیوان عالی کشور تاریخ: 1396/02/31 - 12 : 39 قاضی: حسین یاوری قاضی: بهروز طالب جان نثارحسینی
پیرو گزارش ودادنامه شماره --- مورخ 95/3/31 شعبه --- دیوان عالی کشور، ا ج. قضیه اینکه خانم ف. ت. د. ب. ط. آقای ن. ص. به خواسته صدور حکم طلاق به لحاظ عسرو حرج تقدیم داشته که به شعبه ششم دادگاه عمومی حقوقی ارومیه ارجاع شده است. خ. د. د. تقدیمی ضمن شرح چگونگی حدوث عسرو حرج اضافه نموده حاضرم سه چهارم مهریه ام را گذشت نمایم تا حکم طلاق صادرشود. شعبه مرجوع الیه پس از رسیدگی به شرح دادنامه شماره --- مورخ 94/8/17 حکم به بطلان دعوی زوجه صادر نموده است. زوجه از این حکم تجدیدنظرخواهی کرده است و شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی حسب دادنامه شماره --- مورخ 94/11/26 ضمن رد تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدیدنظرخواسته را تایید کرده است. زوجه از این رای فرجام خواهی نموده است و شعبه --- دیوان عالی کشور به موجب دادنامه شماره --- مورخ 95/3/31 چنین رای داده است «گرچه به موجب ماده 1133 قانون مدنی که مورد اشاره دادگاه نخستین واقع شده، طلاق دراختیار مرد است ولی تبصره همین ماده برای زوجه نیز تقاضای طلاق را به رسمیت شناخته است که یکی از آن موارد، عسرو حرج زوجه است و مصادیق عسرو حرج حصری نیست بلکه هر گونه رفتاری که زندگی را برای زوجه غیر قابل تحمل نماید از مصادیق عسرو حرج خواهد بود. در قضیه مطروحه زوجه مدعی است همسرش او را آزار و اذیت مینماید و به گواهی کلانتری وی را درخانه حبس نموده و همسایگان و فامیل گواه بر سوء رفتار زوج هستند ولی دادگاه پیرامون ادعای زوجه تحقیقی به عمل نیاورده و به دلایل و مدافعات وی توجه ننمودهاند بنابر این رای فرجام خواسته به شماره 01633 مورخ 94/11/26 صادره از شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی قابلیت ابرام نداشته و به استناد قسمت اخیر بند 5 ماده 371 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن نقض آن در اجرای بند «ج»; ماده 401 قانون یاد شده رسیدگی مجدد به شعبه همعرض دادگاه تجدیدنظر صادر کننده رای منقوض محول میشود تا در اجرای ماده 199 قانون مورد اشاره ضمن تحقیق از همسایگان و شهودی که زوجه به دادگاه معرفی مینماید در خصوص نحوه رفتار زوج با زوجه و چگونگی حبس زوجه در منزل وسایر مطالب معنون از سوی زوجه تحقیقات لازمه معمول وسرانجام به شرح ماده 406 قانون مرقوم مبادرت به انشای رای نموده و به طرفین ابلاغ نمایند ص 97 »;. این بار پرونده به شعبه هفدهم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی ارجاع شده است. شعبه مرجوع الیه ازمطلعین از وضعیت زندگی زوجین تحقیق نموده و در مورد حبس نمودن زوجه نیز از کلانتری استعلام کرده و مرجع مرقوم پاسخ استعلام را داده است (صفحه 129 ببعد و صفحه 153 ) و پس از تشکیل جلسات دادرسی سرانجام به موجب دادنامه شماره --- مورخ 95/9/25 چنین رای داده اند «.... این دادگاه ضمن تبعیت از تصمیم دیوان عالی کشور به عنوان مرجع عالی دستورات دیوان عالی محترم کشور را انجام و درماهیت امر به لحاظ اینکه رای شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی نقض گردیده شروع به تحقیقات مورد نظر دیوان عالی کشور نموده و نسبت به تکمیل آنها اقدام کرد توجها به اینکه درخواست صدور حکم طلاق به علت عسرو حرج از ناحیه زوجه زمانی است که مشارالیها هیچ راهی برای خروج از زندگی مشترک ووقوع طلاق نداشته باشدو دوام علقه زوجیت ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه ساخته و تحمل آن مشکل باشد و یا عادتا قابل تحمل نباشد که دراین خصوص به استناد ماده 1130 قانون مدنی و قاعده کلی الحاکم ولی المتنع دادگاه میتواند زوج را اجبار به طلاق نماید ودر صورتی که اجبار میسر نباشد به اذن حاکم شرع طلاق داده میشود همانطوری که در شرح اعلامی آمد هیچ راهی برای وقوع طلاق نباشد و دوام آن نیز موجب عسرو حرج زوجه باشد حکم طلاق از ناحیه دادگاه با احراز شرایط شرعی و قانونی صادر میگردد ولیکن زمانی که زوجه وکالت در تطلیق نفس با حق تعیین نوع طلاق داشته دیگر نوبت به صدور حکم طلاق به علت عسرو حرج نمی رسد چرا که زوجه میتواند با اعمال وکالت با تعیین نوع طلاق خود را مطلقه نماید به عبارت دیگر با وجود وکالت زوجه درتطلیق نفس حاصل از شروط ضمن نکاح دیگر نوبت به عسرو حرج زوجه نمی رسد و عسرو حرج مشارالیها با این وصف محقق نمیگردد بنا بمراتب اعلامی دادگاه ضمن رد اعتراض واصله رای دادگاه محترم بدوی را که تا حدی نتیجتا بر همین اساس صادر گردیده و عسر و حرج زوجه را محقق ندانسته مستندا به ماده 358 و 408 و 406 قانون آیین دادرسی مدنی تایید و استوار مینماید.... ص 171 »;. آقای چ. ب. به وکالت از خانم ف. ت. نسبت به این رای فرجام خواهی نموده است (ص 183 . تاریخ ابلاغ دادنامه --- /1 و تاریخ ثبت دادخواست فرجامی 95/10/19 ). وکیل ف. خ. د. لایحه منضم به دادخواست فرجامی ضمن بر شمردن دلایل حدوث عسرو حرج به استدلال دادگاه تجدیدنظر مبنی بر اینکه با وجود وکالت زوجه درتطلیق نفس حاصل از شروط ضمن نکاح دیگر نوبت به عسرو حرج نمی رسد نیز معترض شده و اظهار داشته چنین استدلالی غیر حقوقی و غیر شرعی م. ب.... درحالی که همین دادگاه به طور ضمنی وجود عسروحرج برای زوجه را پذیرفته است ولی با توجیه غیر منطقی و غیر قانونی نیّت رد دعوی موکل را داشته فلذا درخواست مجدد و قانونی و نقض دادنامه معترض عنه و صدور دستور در پذیرش دعوی موکل به شرح خواسته را دارد. فرجام خوانده (زوج) پاسخ داده دفاعیات اینجانب طبق آخرین لایحه موجود در پرونده بوده و جهت جلوگیری از اتلاف وقت از تکرار مطلب خودداری می نمایم زیرا طبق آرای بدوی و ثانوی این بار هم قاضی محترم پرونده به ماهیت پلید و شیطانی و غارتگرانه خواهان پی برده و با درایت و نهایت دقت وسعه صدر، رای به حق را صادرنمودند و یک بار دیگر قاطعانه اعلام و اظهار می دارم کلیه مطالب مندرجه درآخرین لایحه اعتراض خواهان کذب و دروغ و حتی یک سطر از آن واقعیت نداشته و در پایان ضمن تشکر و قدردانی از کلیه زحمات و دقت نظر آن عزیزان، تایید رای مورد اعتراض، م. ا. (ص 191 ). فرجام خواهی خانم … ت. با وکالت آقای … به دیوان عالی کشور ارسال و به شعبه --- دیوان ارجاع شده است.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل است وپس از قرائت گزارش آقای … ممیز و اوراق پرونده و لوایح طرفین، مشاوره نموده و به شرح زیر رای صادر مینماید:
فرجام خواهی خانم ف. ت. با وکالت آقای چ. ب. نسبت به دادنامه شماره --- مورخ 95/9/25 شعبه هفدهم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی که طی آن حکم به بطلان دعوی طلاق صادر شده است قابل پذیرش م. ب. زیرا خواسته زوجه صدور حکم طلاق به علت عسرو حرج است و رای نخستین نیز ب. ت. ب. همین خواسته صادر گردیده است ولی شعبه --- دادگاه تجدیدنظر (صادر کننده دادنامه فرجام خواسته) ا ج. ا با این استدلال که «.... با وجود وکالت زوجه در تطلیق نفس حاصل از شروط ضمن نکاح دیگر نوبت به عسرو حرج زوجه نمی رسد....»; از ورود به خواسته خواهان وصدور رای در این خصوص خودداری نموده است درحالی که عنوان «عسروحرج»; و«شروط ضمن عقد نکاح»; دو مقوله جدای از یکدیگر است و مبنای ایجاد هریک با دیگری و نیز آثار و نتایج حاصله از آن با همدیگر متفاوت است. عسرو حرج مبنای قانونی دارد ولی شروط ضمن عقد نکاح از ریشه قراردادی برخوردارست (مواد 1119 و 1130 قانون مدنی) و طرق اثبات هرکدام و نوع و سیاق رای صادره توسط دادگاه در مورد هریک با دیگری و از حیث آثارمتفاوت است (ماده 26 قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391 ) و با این توصیف زوجه مخیر است از هریک از این عناوین که بخواهد برای درخواست طلاق استفاده نماید و الزام وی به استفاده از شروط ضمن عقد محمل قانونی ندارد فلذا رای شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی از این جهت که به عسر و حرج مورد درخواست زوجه توجه ننموده مخدوش است و به استناد قسمت اخیر رای وحدت رویه شماره 670 مورخ 83/9/10 هیات عمومی دیوان عالی کشور و بند 2 ماده 371 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی و نیز قسمت اخیر ماده 403 همین قانون نقض بلا ارجاع میشود و چون دادگاه صادر کننده رای منقوض نسبت به خواسته خواهان بدوی که تقاضای طلاق به علت عسرو حرج است رسیدگی ننموده است لذا پرونده به مرجع مرقوم اعاده میشود که ب. ت. ب. دادنامه قبلی شعبه --- دیوان عالی کشور و تحقیقات و اقداماتی که پس از آن انجام شده و ماده 406 قانون اخیرالذکر رای مقتضی درمحدوده عسرو حرج زوجه صادر و به طرفین ابلاغ نماید.
حسین یاوری بهروز طالب جان نثار حسینی رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور عضو معاون شعبه --- دیوان عالی کشور
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2
موارد مرتبط 86
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
رابطه کراهت و عسر و حرج
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
عدم قابلیت رسیدگی دعوی ابطال اجراییه دادگاه
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
(1)- رابطه بذل مهریه و عسر و حرج زوجه (1)- رابطه اذن دادگاه در ازدواج مجدد و عسر و حرج زوجه
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
اعتبار سند رسمی با منشاء بیع فضولی
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
رابطه تهدید به اسید پاشی و عسر و حرج
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
تاثیر سو رفتار زوج در تحقق مفهوم عسر و حرج
مواد 370 و 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
عدم قابلیت رسیدگی دعوی ابطال اجرائیه دادگاه
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
اعتبار سند رسمی با منشاء بیع فضولی
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
جایگاه شهادت شهود دراثبات وقفیت زمین
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
رأی شعبه دیوان عالی کشور
ماده 371 قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور
-
رأی
هماستناد
تحقق شرط ضمن عقد نکاح به جهت اعتیاد سابق زوج
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
طرح دعوی طلاق به دو جهت نقض شرط ضمن عقد و عسر و حرج
مواد 1119 و 1130 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط تحقق وکالت زوجه در طلاق به جهت ناباروری زوج
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
فرجام خواهی در مهلت تجدیدنظرخواهی
مواد 1119، 1120، 1130 و 1133 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست طلاق به دلیل سوء معاشرت زوج
ماده 1119 و 1129 و 1130 و 1133 و 1146 از قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تقاضای طلاق به دلیل ازدواج مجدد زوج به طور موقت
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
احراز عسر و حرج زوجه به جهت اعتیاد زوج
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تفاوت طلاق حکمی و طلاق قراردادی
مواد 1119، 1129، 1130، 1133 و 1146 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست طلاق به موجب شرط ضمن عقد نکاح مبنی بر ترک انفاق
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
استفاده مجدد از شروط ضمن عقد نکاح جهت اعمال وکالت در طلاق
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
داوری بدون حضور زوجین در دعوای طلاق
مواد 1119 و 1130 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست طلاق توسط زوجه به دلیل عسر و حرج
مواد 1119 و 1130 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم حضور قاضی مشاور زن در دادگاه خانواده
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
1-تحقق شرط ضمن عقد نکاح مبنی بر فرزنددار نشدن زوجین2-اثر توافق نسبت به عدم باروری بر شرط ضمن عقد نکاح
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تقاضای طلاق توسط زوجه به دلیل محکومیت کیفری زوج
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر انحلال ازدواج مجدد بر تحقق شرط وکالت زوجه در طلاق
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
احراز عسر و حرج زوجه به جهت مفارقت زوجین
مواد 1119 و 1129 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
صدور حکم طلاق به دلیل محکومیت کیفری و عدم پرداخت نفقه با استناد به شروط ضمن عقد و تایید دیوان عالی کشور
مواد 1119 و 1133 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تبدیل مجازات در بزه تحصیل مال از طریق نامشروع
مواد 1119 و 1129 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر انحلال ازدواج مجدد بر تحقق شرط وکالت زوجه در طلاق
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
استفاده از عبارت احراز شرایط اعمال وکالت در طلاق به جای صدور گواهی عدم امکان سازش
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست طلاق توسط زوجه به دلیل عدم پرداخت نفقه
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مبنای رسیدگی دادگاه به حقوق مالی زوجه در دعوای طلاق از سوی زوج
مواد 1119 و 1133 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط درخواست طلاق به دلیل اعتیاد زوج
ماده 1119 و 1129 و 1130 و 1133 و 1146 از قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
رسیدگی مجدد به دعوای عسر و حرج زوجه
مواد 1119، 1129 و 1130 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تاثر عدم استطاعت مالی زوج در تحقق شرط ضمن عقد نکاح
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست طلاق زوجه به دلیل ازدواج موقت زوج
ماده 1119 و 1146 ق.م
-
رأی
هماستناد
رابطه طلاق به استناد عسر و حرج و شرط وکالت در طلاق برای زوجه
مواد 1119 و 1130 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تأثیر ترک اعتیاد بر وکالت در طلاق
ماده 1119 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
دعوی طلاق به دلیل اعتیاد زوج
مواد 1119 و 1130 قانون مدنی
نظریات مشورتی 1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/2125 مورخ 1398/05/22
ماده 1119 قانون مدنی
مواد مرتبط 5
-
اعمال
از این صفحه
ماده 1119 — قانون مدنی
مواد 1119 و 1130 قانون مدنی
-
اعمال
از این صفحه
ماده 26 — قانون حمایت خانواده
ماده 26 قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391
-
اعمال
از این صفحه
ماده 1133 — قانون مدنی
ماده 1133 قانون مدنی که مورد اشاره دادگاه نخستین واقع شده
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 371 — قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی
به استناد قسمت اخیر بند 5 ماده 371 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن نقض آ
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 1130 — قانون مدنی
به استناد ماده 1130 قانون مدنی و قاعده کلی الحاکم ولی المتنع دادگاه می تواند زوج را ا
دکترین 40
-
مقاله
هماستناد
اقامه ی دعوای اصلی و دادخواست مربوط به اصل دعوا تا زمان
مواد 233 و 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بند ۳ ماده ۶۲ ق
مواد 233 و 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بند ۳ ماده ۶۲ ق
مواد 233 و 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ذی حق در مطالبه آن میداند
مواد 233 و 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مستند مزبور در قانون آئین دادرسی مدنی مصوب ۷۹/۱/۲۱ به قدری در
مواد 233 و 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مستند مزبور در قانون آئین دادرسی مدنی مصوب ۷۹/۱/۲۱ به قدری در
مواد 233 و 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مبحث نخست - شرایط اجرای حکم مدنی — رف رای وحدت رویه هیات عمومی دیوان
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مبحث نخست - شرایط اجرای حکم مدنی — رف رای وحدت رویه هیات عمومی دیوان
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مبحث نخست - شرایط اجرای حکم مدنی — رف رای وحدت رویه هیات عمومی دیوان
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مبحث نخست - شرایط اجرای حکم مدنی — وضعیت دوم در مورد احکام خاص است
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مبحث نخست - شرایط اجرای حکم مدنی — وضعیت دوم در مورد احکام خاص است
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — طلاق مخصوص عقد دائم است و زن
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — هر معامله که مالی از اموال منقول
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — هر معامله که مالی از اموال منقول
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق و گواهی عدم امکان سازش — ثانیاً
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق و گواهی عدم امکان سازش — ثالثاً
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق و گواهی عدم امکان سازش — ثالثاً
ماده 1119 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — احکام و مقررات مربوط طلاق و اجرای
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — همچنین در صورت اثبات عسر و حرج
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اجرای حکم طلاق — همچنین در صورت اثبات عسر و حرج
ماده 1130 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تفسیر تحلیلی مبانی فسخ قرارداد — فرق بین فسخ با منفسخ عبارت است
مواد 1120 تا 1132 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تفسیر تحلیلی مبانی فسخ قرارداد — رک مواد ۳۹۶ تا ۴۵۷ ق
مواد 1120 تا 1132 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اثر فوت و حجر در اجرای حکم فسخ نکاح
مواد 1122 و 1133 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اثر فوت و حجر در اجرای حکم فسخ نکاح — مرد یا زن به اعتبار عقد صحیح
مواد 1122 و 1133 ق.م
-
مقاله
هماستناد
جلوگیری از احقاق حق شخصی — اصل ۳۵ قانون اساسی در همه دادگاهها
بند 3 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
جلوگیری از احقاق حق شخصی — در این جا لازم است به چند
بند 3 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
جلوگیری از احقاق حق شخصی — در این جا لازم است به چند
بند 3 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — به نقل از محمد سنگلجی قضا در
بند 5 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — دلایل مورد استناد آنان رسیدگی نماید ولی
بند 5 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — دلایل مورد استناد آنان رسیدگی نماید ولی
بند 5 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — دادگاه حقوقی دو که برای احراز حقانیت
ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — ماده ۳۷۱ ق
ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
فصل خصومت عادلانه — ماده ۳۷۱ ق
ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
وظیفه را بیان می کند
بند 1 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
نیز به همین ترتیب به حکم قانون تشکیل و برای آنها تعیین
بند 1 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
نیز به همین ترتیب به حکم قانون تشکیل و برای آنها تعیین
بند 1 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
مهم تر از موارد پیش گفته نصی وجود دارد که تا حدودی
بند 3 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
مهم تر از موارد پیش گفته نصی وجود دارد که تا حدودی
بند 3 ماده 371 ق.آ.د.م
-
مقاله
هماستناد
مستند یاد شده در بالا رسیدگی به دعوا بر خلاف تمامی اصول
بند 3 ماده 371 ق.آ.د.م
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
