رأی
رای شماره 1935 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال تبصره 1 بند 1ـ 8 دفترچه کنکور سراسری سال 1393 با اصلاحات و الحاقات بعدی
شماره 9803670 – 21 /1 /1400
بسمه تعالي
جناب آقاي اكبرپور
رئيس ھيأت مديره و مديرعامل محترم روزنامه رسمي جمھوري اسلامي ايران
يك نسخه از رأي ھيأت عمومي ديوان عدالت اداري به شماره دادنامه 9909970905811935 مورخ 19 /12 /1399 با موضوع «ابطال تبصره 1 بند 1ـ 8 دفترچه كنكور سراسري سال 1393» جهت درج در روزنامه رسمي به پيوست ارسال مي گردد.
مديركل ھيأت عمومي و ھيأتھاي تخصصي ديوان عدالت اداري - مھدي دربين
تاريخ دادنامه: 1399/12/19 شماره دادنامه: 1935 شماره پرونده: 9803670
مرجع رسيدگي: هيأت عمومي ديوان عدالت اداري
شاكي: خانم … با وكالت خانم …
موضوع شكايت و خواسته: ابطال تبصره 1 بند 1ـ 8 دفترچه كنكور سراسري سال 1393
گردش كار: خانم … به وكالت از خانم … به موجب دادخواستي ابطال تبصره 1 بند 1ـ 8 دفترچه كنكور سراسري سال 1393 را خواستار شده و در جهت تبيين خواسته اعلام كرده است كه:
"احتراماً به وكالت از خانم … به استحضار مي رسانم موكل به عنوان فارغالتحصيل رشته كامپيوتر دوره كارشناسي در دانشگاه اهواز بر اساس دفترچه راهنماي كنكور سراسري سال 1393 شركت كرده و در دانشگاه علوم پزشكي لرستان در رشته پزشكي پذيرفته شده است كه در تبصره 1 بند 1ـ 8 اين دفترچه ذكر شده كه فارغ التحصيلان مقطع كارشناسي دوره روزانه دانشگاهها، مجاز به استفاده از تسهيلات آموزش رايگان در مقطع دكتراي رشتههاي علوم پزشكي نمي باشند و در صورت پذيرفته شدن در اين رشته ها، ملزم به پرداخت شهريه مصوب از سوي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي خواهند بود.» بر همين اساس بعد از قبولي موكل از وي شهريه اخذ شده است. حال نظر به اينكه اين قسمت از دفترچه كنكور بر اساس چهل و پنجمين مصوبه شوراي عالي برنامه ريزي پزشكي مورخ 1389/12/7 تنظيم شده كهاين مصوبه هم طبق رأي شماره 9210090905800734ـ 1392/10/30 هيأت عمومي ديوان عدالت اداري باطل اعلام شده است و لذا با توجه به اين بند از دفترچه راهنماي كنكور سال 1393 مخالف صريح دادنامه مذكور مي باشد تقاضاي رسيدگي و صدور حكم به ابطال آن را دارم."
متن مقرره مورد اعتراض به شرح زير است:
"بند 1ـ 8 ـ ضوابط و شرايط كلي تحصيل در دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالي:
تبصره1ـ فارغ التحصيلان مقطع كارشناسي دوره روزانه دانشگاهها، مجاز به استفاده از تسهيلات آموزش رايگان در مقطع دكتراي رشتههاي علوم پزشكي نمي باشند و در صورت پذيرفته شدن در اين رشتهها، ملزم به پرداخت شهريه مصوب از سوي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي خواهند بود."
در پاسخ به شكايت مذكور، سرپرست اداره كل حقوقي و تنظيم مقررات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي به موجب لايحه شماره 107/972ـ 1399/5/26 توضيح داده است كه:
" فرايند پذيرش دانشجو در مقطع پزشكي عمومي از طريق آزمون سراسري و توسط سازمان سنجش آموزش كشور اقدام مي گردد. ضمن اينكه دفترچه آزمون سراسري سال 1393 (راهنماي انتخاب رشتههاي تحصيلي) كه نامبرده متقاضي ابطال تبصره بند 1ـ 8 آن مي باشد نيز از سوي سازمان سنجش آموزش كشور تنظيم و انتشار يافته است. بر اين اساس و با توجه به اينكه سازمان مذكور مستقل از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و از سازمانهاي تابعه وزارت علوم، تحقيقات و فناوري است طرح شكايت به خواسته ابطال تبصره بند 1ـ 8 دفترچه مورد اشاره به طرفيت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي فاقد وجاهت قانوني بوده و بر اين اساس صدور قرار رد شكايت مطروحه مورد تقاضا است. صرف نظر از مراتب مذكور تبصره ياد شده، در راستاي اجراي عدالت آموزشي و اصل 30 قانون اساسي در دفترچه كنكور سراسري سال 1393 درج شده است. زيرا ظرفيت پذيرش در دانشگاههاي سراسري كه به صورت روزانه و رايگان نسبت به پذيرش دانشجو اقدام مي نمايند محدود و در هر سال تحصيلي مشخص مي باشد. اصل بر اين است كه كليه جوانان ايراني كه از دبيرستان فارغ التحصيل ميشوند، شانس حداقل يك بار استفاده از آموزش و امكانات تحصيل رايگان و دولتي را در هر مقطع تحصيلي ب. ت. ب. استعداد و دانش مكتسبه داشته باشند، به طوري كه يك فرد ميتواند در صورت دارا بودن دانش و مهارت در مقاطع كارشناسي، كارشناسي ارشد ناپيوسته به صورت تحصيل رايگان بهرهمند گردد. بر اين اساس زماني كه يك بار در هر يك از اين مقاطع تحصيلي فارغ التحصيل گردد، به جهت رعايت اصل انصاف و عدالت، اجازه مجدد استفاده از شرايط آموزش رايگان را در دانشگاههاي دولتي روزانه در مقاطعي كه قبلاً طي كرده ندارد.
در خصوص مقطع دكتراي عمومي رشتههاي پزشكي، دندانپزشكي و داروسازي نيز همين گونه است. زيرا دورههاي مذكور، بدين صورت ميباشد كه شخص با قبولي در اين دورهها، تمامي مقاطع كارداني، كارشناسي و كارشناسي ارشد را به صورت پيوسته از ابتدا طي مينمايد بر اين اساس شخصي كه قبلاً در مقطع كارشناسي فارغالتحصيل شده است، مجدداً نميتواند در مقطع پزشكي عمومي از آموزش رايگان استفاده نمايد. زيرا مقطع پزشكي عمومي تمامي مقاطع مذكور را در خود دارد و حتي اين امكان نيز وجود دارد كه پذيرفته شده پس از 4 سال تحصيل با اخذ مدرك معادل كارشناسي از ادامه تحصيل منصرف گردد. بنابراين مندرجات دفترچه كنكور سال 1393 داير بر اخذ شهريه از پذيرفته شدگان مقاطع دكتراي عمومي كه قبلاً يك بار در مقطع كارشناسي از آموزش رايگان استفاده كردهاند كاملاً در راستاي عدالت آموزشي و ايجاد امكانات جهت استفاده اطفال و جوانان ايراني از آموزش رايگان و جلوگيري از تضييع حق داوطلباني است كه براي اولين بار ميخواهند از فرصت آموزش رايگان استفاده نمايند. بر اين اساس و ب. ت. ب. مراتب فوقالذكر رد دعواي شاكي از آن مقام مورد تقاضا مي باشد. "
هيأت عمومي ديوان عدالت اداري در تاريخ 1399/12/19 با حضور معاونين ديوان عدالت اداري و رؤسا و مستشاران و دادرسان شعب ديوان تشكيل شد و پس از بحث و بررسي با اكثريت آراء به شرح زير به صدور رأي مبادرت كرده است.
رأي هيأت عمومي
نظر به اينكه مطابق ماده 2 و نيز ماده 4 قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت مصوب سال 1380 و ماده 60 قانون الحاق برخي مواد به قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت (2) اخذ هرگونه وجهي از اشخاص توسط دستگاههاي دولتي موكول به اذن قانونگذار است و از طرفي مطابق مندرجات دفترچه، ممنوعيت ناظر به تحصيل رايگان مجدد در يك مقطع واحد ميباشد كه فاقد جواز قانوني است و همچنين هيأت عمومي ديوان عدالت اداري مصوبات مشابه را به شرح آراء شماره 734ـ 1392/2/30 و 1205 ـ 1396/10/22 ابطال كرده است، بنابراين تبصره 1 بند 1ـ 8 دفترچه كنكور سراسري سال 1393 مغاير قوانين صدرالذكر و خارج از حدود اختيارات وضع شده است و مستند به بند 1 ماده12 و ماده 88 قانون تشكيلات و آيين دادرسي ديوان عدالت اداري مصوب سال 1392 ابطال ميشود.
هيأت عمومي ديوان عدالت اداري
معاون قضايي ديوان عدالت اداري ـ احمد درزي رامندي
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
