رأی
رأی شماره 29 مورخ 1371/03/26 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص ابطال اطلاق ماده (2) آییننامه اجرایی قانون نحوه تشکیل پیامآوران بهداشت موضوع تصویبنامه شماره 5741/ت 116ه مورخ 1
موضوع : ابطال تصويبنامههاي 5741/ ت 116ـ 5/4/70 و
6278/ ت 155 ـ 5/5/70 هيأت وزيران
تاريخ: 26/3/71 ـ شماره دادنامه:
29 ـ كلاسه پرونده: 70/150
شاكي : رئيس ستاد فرماندهي كل قوا
مقدمه : شاكي بشرح نامه تقديمي اعلام داشته است تصويبنامههاي 574/ ت 116 هـ مورخ 5/4/70 و 6278/ت 155 هـ مورخ 5/5/70 كه به تصويب هيأت محترم وزيران رسيده با مصرحات قانوني قانون نحوه تشكيل پيام آوران بهداشت مصوب 2/10/ 69كميسيون بهداري و بهزيستي مجلس شوراي اسلامي مغايرت داشته كه به شرح ذيل جهت هرگونه بررسي و صدور رأي به عرض ميرساند:
1ـ بموجب ماده 8 قانون نحوه تشكيل پيامآوران بهداشت آييننامه اجرايي مربوط ميبايست با همكاري ستاد فرماندهي كل قوا تهيه ميگرديد كه متأسفانه عدم تشكيل جلسات مشترك و همچنين عدم توجه به نظرات اين ستاد كه طي شماره 2503/6/ق/ ن مورخ 14/2/70 به وزارت دفاع منعكس گرديده بود مفهوم هماهنگي را كاملاً منتفي ساخته و در اصطلاح مجدد آييننامه فوقالذكر نيز نه تنها هيچگونه نظر خواهي از اين ستاد بعمل نيامده بلكه عليرغم مفاد ماده قانوني فوقالذكر هيچگونه اطلاع قبلي نيز به اين ستاد داده نشده است به همين آييننامه اجرايي فعلي كه طي تصويبنامههاي فوقالاشاره به تصويب رسيده است در مجموع با اين ستاد مورد هماهنگي قرار نگرفته و اين نحوه اقدام و تصويب آييننامه را برخلاف روش مقرر در ماده 8 قانون نحوه تشكيل پيامآوران بهداشت ميداند.
2ـ به موجب تبصره يك ماده 2 قانون پيامآوران بهداشت نيازهاي نيروي انساني بهداشتي درماني واحدهاي بهداشتي درماني نيروهاي مسلح براساس تشخيص كميسيوني مركب از نمايندگاني از كميسيون بهداري مجلس شوراي اسلامي وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي و ستاد فرماندهي كل قوا تأمين خواهد شد درحالي كه در اصلاحيه اخير هيأت محترم وزيران بدون توجه به ماده فوقالذكر رأساً براي نيروهاي مسلح سهميه تعيين نموده و فلسفه وجودي كميسيون مذكور در ماده فوقالذكر را عملاً بي خاصيت و منتفي ساخته است.
3ـ بموجب ماده 2 قانون پيامآوران بهداشت فقط آن دسته از افراد گروه پزشكي مشمول اين قانون ميباشند كه از تاريخ تصويب قانون فوقالذكر, فارغالتحصيل شناخته ميشوند درحالي كه ماده 2 آييننامه مشموليت قانون را بدون مجوز قانوني عطف به ماسبق نموده و فارغالتحصيلان سنوات گذشته را نيز مشمول قانون و آييننامه اجرايي آن دانسته است كه اين معنا صريحاً مغاير با قانون ميباشد.
4ـ تبصره 3 ماده 2 آييننامه دانشجوياني را كه پاياننامه خود را نگذراندهاند مشمول مقررات قانون پيامآوران بهداشت دانسته است درحالي كه اين گروه از افراد از نظر قانون خدمت وظيفه عمومي داراي معافيت تحصيلي بوده و تا زمانيكه مطابق مقررات آموزش عالي فارغالتحصيل نشده و به عنوان دانشجو شناخته شوند مشمول خدمت وظيفه عومي نخواهند بود. لذا تبصره مذكور را نيز مغاير با قانون ميداند.
5ـ با عنايت به مراتب فوق ضمن تقديم سوابق مربوط استدعا دارد مقرر فرماييد مراتب مورد رسيدگي قرار گرفته و آن بخش از آييننامه فوقالذكر كه برخلاف قانون تشخيص داده ميشود بموجب ماده 25 قانون ديوان عدالت اداري حكم ابطال صادر نمايند. اداره كل حقوقي رياست جمهوري در پاسخ به شكايت مذكور طي نامه شماره 63047 ـ 24/1/71 اعلام داشتهاند, همكاري در تهيه آييننامه با تأييد موافقت با تصويب آييننامه تفاوت دارد و در ماده 8 قانون تشكيل پيامآوران بهداشت همكاري وزارتخانهها به استناد در تهيه آييننامه مورد حكم قرار گرفته و همانگونه كه بند 1 نامه ستاد مزبور صراحت دارد نظر ستاد مزبور در مورد آييننامه اخذ و سپس آييننامه تصويب شده است عنايت دارند هيأت وزيران وظيفهاي در همكاري با ستاد در تصويب آييننامه نداشته و به عنوان مرجع تصويب ميتواند هرگونه حك و اصلاحي (ولو ثانياً) در آييننامه پيشنهادي بعمل آورد. آييننامه مزبور شش ماه پس از تصويب قانون به تصويب رسيد و ب. ت. ب. اينكه قانون قبل از تصويب آييننامه قابليت اجرايي يافته است عبارت فارغالتحصيل شده باشند در ماده 2 آييننامه ناظر به كساني خواهد بود كه در فاصله تصويب قانون تا زمان تصويب آييننامه فارغالتحصيل شدهاند و تصويبنامهها اصولاً در مقام توسعه يا تضييق قانون نبوده است معافيت تحصيلي محدود به زمان تحصيلي است و اصولاً در مورد افرادي مصداق و مورد دارد كه مشمول خدمت وظيفه عمومي باشند والا معافيت تحصيلي موضوعيت نخواهد داشت و در قانون پيامآوران بهداشت نيز مشمولين خدمت وظيفه عمومي بطور مطلق مورد حكم قرار گرفتهاند لذا تبصره 3 ماده 12 آييننامه (كه ناظر به مشمولان رشتههاي گروه پزشكي است كه فارغالتحصيل شدهاند و صرفاً پاياننامه تحصيلي را نگذراندهاند) ايرادي ندارد و علت وضع تبصره جلوگيري از تطويل زمان تنظيم و تصويب پاياننامهها بوده است.
هيأت عمومي ديوان عدالت اداري در تاريخ فوق به رياست حجهالاسلام والمسلمين محمدرضا عباسي فرد و با حضور رؤساي شعب ديوان تشكيل و پس از بحث و بررسي و انجام مشاوره با اكثريت آراء بشرح آتي مبادرت به صدور رأي مينمايد.
رأي هيأت عمومي :
اولاً: لفظ « همكاري » مندرج در قسمت آخر ماده 8 قانون نحوه تشكيل پيامآوران بهداشت مصوب 2/10/69 به قرينه تصريح مقنن به حصر تشريك مساعي وزارتخانههاي دفاع و پشتيباني و بهداشت و درمان و آموزش پزشكي در تهيه آييننامه اجرايي قانون ظهور در لزوم مشاركت ستاد فرماندهي كل قوا در اين خصوص ندارد و چون طرح اوليه آييننامه به اطلاع ستاد فرماندهي كل قوا رسيده و آن ستاد متمكن به اظهار نظر نسبت به مقررات پيشنهادي بوده است و در نتيجه بر نحوه تهيه مصوبات مزبور از حيث قواعد صوري مورد نظر قانونگذار ايرادي نيست اعتراض در اين زمينه وارد نميباشد. ثانياً, بصراحت تبصره يك ماده 2 قانون تأمين نيازهاي نيروي انساني بهداشتي درماني واحدهاي بهداشتي درماني نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي از پيامآوران بهداشت به جز مشمولين موضوع ماده 4 قانون بعهده كميسيون مقرر در تبصره مزبور محول گرديده است. بنابراين تبصره الحاقي به ماده 3 آييننامه موضوع بند 2 تصويبنامه شماره 6278/ت 55 مورخ 5/5/70 كه حداكثر سهميه نيروهاي مسلح در هر يك از رشتههاي مربوط در زمان صلح را يك سوم مشمولان قانون تعيين نموده است از جهت مداخله در حدود صلاحيت و اختيارات كميسيون مذكور و تعيين آن مغاير تبصره يك ماده 2 قانون ميباشد ثالثاً, اطلاق ماده 2 آييننامه شماره 5741/ت 116 هـ مورخ 5/4/70 مبني بر اينكه «مشمولان خدمت وظيفه عمومي كه در يكي از رشتههاي زير در داخل يا خارج از كشور فارغالتحصيل شده باشند يا در آينده فارغالتحصيل شوند مشمول قانون و اين آييننامه خواهد بود» مفيد و مفهم تعميم و تسري آن به افرادي است كه حتي قبل از تاريخ وضع قانون در رشتههاي مربوط فارغالتحصيل شدهاند لذا كليت آن كه موجب توسيع دايره شمول قانون و حكم مقرر در آن ميباشد مخالف ماده 2 قانون تشخيص داده ميشود. رابعاً چون پاياننامه در رشتههاي تحصيلي مربوط از مقوله واحدهاي درسي و جزء لاينفك آن محسوب ميشود و اطلاق فارغالتحصيل به افرادي كه پاياننامه تحصيلي خود را نگذرانيدهاند انطباقي با ضوابط و اصول مربوط ندارد بنابراين تبصره 3 ماده 2 آييننامه شماره 5741/ت 116/هـ مورخ 5/4/70 كه مقرر داشته است «مشمولاني كه در رشتههاي مربوط به گروه پزشكي مذكور در اين ماده فارغالتحصيل شده و پايان نامه تحصيلي خود را نگذراندهاند نيز مشمول اين آييننامه خواهند بود» مغاير قانون شناخته ميشود بنا به جهات فوقالاشعار و مستنداً به ماده 25 قانون ديوان عدالت اداري ماده 2 و تبصره 3 آن و همچنين تبصره الحاقي به ماده 3مصوبات مورد اعتراض ابطال ميشود.
رای شماره 29 مورخ 1371/03/26 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
در پرونده شماره 150.70 مورخ 26 خرداد 1371، شاکی درخواست ابطال تصویبنامههای 5741ت 116 و 6278ت 155 هیات وزیران را به دلیل مغایرت آنها با قانون نحوه تشکیل پیامآوران بهداشت مصوب 69.10.2 مطرح کرد. شاکی استدلال کرد که آییننامه اجرایی بدون همکاری ستاد فرماندهی کل قوا تهیه شده و همچنین سهمیههای تعیینشده برای نیروهای مسلح و مشمولیت فارغالتحصیلان سنوات گذشته بهطور غیرقانونی در آییننامه درج شده است. اداره کل حقوقی ریاست جمهوری در پاسخ به شکایت، تاکید کرد که همکاری در تهیه آییننامه با تصویب آن تفاوت دارد و همچنین ادعا کرد که مصوبات به منظور توسعه یا تضییق قانون نیستند. هیات عمومی دیوان عدالت اداری پس از بررسی موارد مطرحشده، به این نتیجه رسید که برخی از مواد و تبصرههای آییننامه با قوانین موجود مغایرت دارند و بر اساس ماده 25 قانون دیوان عدالت اداری، مواد 2 و تبصره 3 آن و همچنین تبصره الحاقی به ماده 3 ابطال گردید.
کلاسه پرونده: 150.70
تاریخ: 26 خرداد 1371
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: رییس ستاد فرماندهی کل قوا
موضوع شکایت و خواسته: ابطال تصویبنامههای.5741ت 116 - 70.4.5 و.6278ت 155 - 70.5.5 هیات وزیران.
مقدمه: شاکی به شرح نامه تقدیمی اعلام داشته است تصویبنامههای.574ت 116 ه مورخ 70.4.5 و.6278ت 155 ه مورخ 70.5.5 که به تصویبهیات محترم وزیران رسیده با مصرحات قانونی قانون نحوه تشکیل پیامآوران بهداشت مصوب 69.10.2 کمیسیون بهداری و بهزیستی مجلس شورایاسلامی مغایرت داشته که به شرح ذیل جهت هر گونه بررسی و صدور رای به عرض میرساند:
1 - به موجب ماده 8 قانون نحوه تشکیل پیامآوران بهداشت آییننامه اجرایی مربوط می بایست با همکاری ستاد فرماندهی کل قوا تهیه میگردید که متاسفانه عدم تشکیل جلسات مشترک و همچنین عدمتوجه به نظرات این ستاد که طی شماره.6.2503ق.ن مورخ 70.2.14 به وزارت دفاع منعکس گردیده بود مفهوم هماهنگی را کاملاً منتفی ساخته ودر اصطلاح مجدد آییننامه فوقالذکر نیز نه تنها هیچگونه نظرخواهی از این ستاد به عمل نیامده بلکه علیرغم مفاد ماده قانونی فوقالذکر هیچگونهاطلاع قبلی نیز به این ستاد داده نشده است به همین جهت آییننامه اجرایی فعلی که طی تصویبنامههای فوقالاشاره به تصویب رسیده است در مجموعبا این ستاد مورد هماهنگی قرار نگرفته و این نحوه اقدام و تصویب آییننامه را بر خلاف روش مقرر در ماده 8 قانون نحوه تشکیل پیامآوران بهداشتمیداند.
2 - به موجب تبصره یک ماده 2 قانون پیامآوران بهداشت نیازهای نیروی انسانی بهداشتی درمانی واحدهای بهداشتی درمانی نیروهای مسلح بر اساستشخیص کمیسیونی مرکب از نمایندگانی از کمیسیون بهداری مجلس شورای اسلامی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و ستاد فرماندهی کلقوا تامین خواهد شد در حالی که در اصلاحیه اخیر هیات محترم وزیران بدون توجه به ماده فوقالذکر راساً برای نیروهای مسلح سهمیه تعیین نموده وفلسفه وجودی کمیسیون مذکور در ماده فوقالذکر را عملاً بیخاصیت و منتفی ساخته است.
3 - به موجب ماده 2 قانون پیامآوران بهداشت فقط آندسته از افراد گروه پزشکی مشمول این قانون میباشند که از تاریخ تصویب قانون فوقالذکر، فارغالتحصیل شناخته میشوند در حالی که ماده 2 آییننامهمشمولیت قانون را بدون مجوز قانونی عطف به ماسبق نموده و فارغالتحصیلان سنوات گذشته را نیز مشمول قانون و آییننامه اجرایی آن دانسته استکه این معنا صریحاً مغایر با قانون م. ب.
4 - تبصره 3 ماده 2 آییننامه دانشجویانی را که پایاننامه خود را نگذراندهاند مشمول مقررات قانون پیامآورانبهداشت دانسته است در حالی که این گروه از افراد از نظر قانون خدمت وظیفه عمومی دارای معافیت تحصیلی بوده و تا زمانی که مطابق مقرراتآموزش عالی فارغالتحصیل نشده و به عنوان دانشجو شناخته شوند مشمول خدمت وظیفه عمومی نخواهند بود. لذا تبصره مذکور را نیز مغایر با قانونمیداند.
5 - با عنایت به مراتب فوق ضمن تقدیم سوابق مربوط استدعا دارد مقرر فرمایید مراتب مورد رسیدگی قرار گرفته و آن بخش از آییننامهفوقالذکر که بر خلاف قانون تشخیص داده میشود به موجب ماده 25 قانون دیوان عدالت اداری حکم ابطال صادر نمایند. اداره کل حقوقی ریاستجمهوری در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره 63047 - 71.1.24 اعلام داشتهاند، همکاری در تهیه آییننامه با تایید موافقت یا تصویبآییننامه تفاوت دارد و در ماده 8 قانون تشکیل پیامآوران بهداشت همکاری وزارتخانهها به استناد در تهیه آییننامه مورد حکم قرار گرفته و همانگونه کهبند 1 نامه ستاد مزبور صراحت دارد نظر ستاد مزبور در مورد آییننامه اخذ و سپس آییننامه تصویب شده است عنایت دارند هیات وزیران وظیفهای درهمکاری با ستاد در تصویب آییننامه نداشته و به عنوان مرجع تصویب میتواند هر گونه حک و اصلاحی (ولو ثانیاً) در آییننامه پیشنهادی به عملآورد. آییننامه مزبور شش ماه پس از تصویب قانون به تصویب رسید و ب. ت. ب. این که قانون قبل از تصویب آییننامه قابلیت اجرایی یافته استعبارت فارغالتحصیل شده باشند در ماده 2 آییننامه ناظر به کسانی خواهد بود که در فاصله تصویب قانون تا زمان تصویب آییننامه فارغالتحصیلشدهاند و تصویبنامهها اصولاً در مقام توسعه یا تضییق قانون نبوده است معافیت تحصیلی محدود به زمان تحصیلی است و اصولاً در مورد افرادیمصداق و مورد دارد که مشمول خدمت وظیفه عمومی باشند والا معافیت تحصیلی موضوعیت نخواهد داشت و در قانون پیامآوران بهداشت نیزمشمولین خدمت وظیفه عمومی به طور مطلق مورد حکم قرار گرفتهاند لذا تبصره 3 ماده 12 آییننامه (که نظار به مشمولان رشتههای گروه پزشکیاست که فارغالتحصیل شدهاند و صرفاً پایاننامه تحصیلی را نگذراندهاند) ایرادی ندارد و علت موضوع تبصره جلوگیری از تطویل زمان تنظیم و تصویبپایاننامهها بوده است.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلاموالمسلمین محمدرضا عباسیفرد و با حضور روسای شعب دیوان تشکیل وپس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
اولاً: لفظ «همکاری» مندرج در قسمت آخر ماده 8 قانون نحوه تشکیل پیامآوران بهداشت مصوب 69.10.2 به قرینه تصریح مقنن به حصر تشریکمساعی وزارتخانههای دفاع و پشتیبانی و بهداشت و درمان و آموزش پزشکی در تهیه آییننامه اجرایی قانون ظهور در لزوم مشارکت ستاد فرماندهی کلقوا در این خصوص ندارد و چون طرح اولیه آییننامه به اطلاع ستاد فرماندهی کل قوا رسیده و آن ستاد متمکن به اظهار نظر نسبت به مقررات پیشنهادیبوده است و در نتیجه بر نحوه تهیه مصوبات مزبور از حیث قواعد صوری مورد نظر قانونگذار ایرادی نیست اعتراض در این زمینه وارد نمیباشد. ثانیاً،به صراحت تبصره یک ماده 2 قانون تامین نیازهای نیروی انسانی بهداشتی درمانی واحدهای بهداشتی درمانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ازپیامآوران بهداشت به جز مشمولین موضوع ماده 4 قانون به عهده کمیسیون مقرر در تبصره مزبور محول گردیده است. بنا بر این تبصره الحاقی به ماده 3آییننامه موضوع بند 2 تصویبنامه شماره.6278ت 55 مورخ 70.5.5 که حداکثر سهمیه نیروهای مسلح در هر یک از رشتههای مربوط در زمان صلحرا یک سوم مشمولان قانون تعیین نموده است از جهت مداخله در حدود صلاحیت و اختیارات کمیسیون مذکور و تعیین آن مغایر تبصره یک ماده 2قانون م. ب. ثالثاً، اطلاق ماده 2 آییننامه شماره.5741ت 116ه مورخ 70.4.5 مبنی بر این که «مشمولان خدمت وظیفه عمومی که در یکی ازرشتههای زیر در داخل یا خارج از کشور فارغالتحصیل شده باشند یا در آینده فارغالتحصیل شوند مشمول قانون و این آییننامه خواهند بود» مفید و مفهمتعمیم و تسری آن فارغالتحصیل شدهاند لذا کلیت آن که موجب توسیع دایره شمول قانون و حکم مقرر در آن م. ب. مخالف ماده 2 قانون تشخیصداده میشود. رابعاً چون پایاننامه در رشتههای تحصیلی مربوط از مقوله واحدهای درسی و جزء لاینفک آن محسوب میشود و اطلاق فارغالتحصیل بهافرادی که پایاننامه تحصیلی خود را نگذرانیدهاند انطباقی با ضوابط و اصول مربوط ندارد بنابر این تبصره 3 ماده 2 آییننامه شماره.5741ت.116همورخ 70.4.5 که مقرر داشته است «مشمولانی که در رشتههای مربوط به گروه پزشکی مذکور در این ماده فارغالتحصیل شده و پایاننامه تحصیلی خودرا نگذراندهاند نیز مشمول این آییننامه خواهند بود» مغایر قانون شناخته میشود بنا بر جهات فوقالاشعار و مستنداً به ماده 25 قانون دیوان عدالتاداری ماده 2 و تبصره 3 آن و همچنین تبصره الحاقی به ماده 3 مصوبات مورد اعتراض ابطال میشود.
رییس هیات عمومی دیوان عدالت اداری - محمدرضا عباسیفرد
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 2
مقرراتِ مرتبط 2
-
آییننامه
ابطال
به این صفحه
آییننامه اجرایی قانون نحوه تشکیل پیام آوران بهداشت
متن در بانک نیست
رأی شماره 29 مورخ 1371/03/26 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص ابطال اطلاق ماده (2) آییننامه اجرایی قانون نحوه تشکیل پیامآوران بهداشت موضوع تصویبنامه شماره 5741/ت 116ه مورخ 1
-
تصویبنامه
ابطال
به این صفحه
اصلاح آییننامه اجرایی قانون نحوه تشکیل پیام آوران بهداشت
رأی شماره 29 مورخ 1371/03/26 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص ابطال اطلاق ماده (2) آییننامه اجرایی قانون نحوه تشکیل پیامآوران بهداشت موضوع تصویبنامه شماره 5741/ت 116ه مورخ 1
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
