رای شماره 559 مورخ 1388/07/20 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
خ. م.:
در پرونده شماره 88/176، شاکی درخواست ابطال بخشی از بند 17 اصلاحی ماده 36 آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان قانون خدمت وظیفه عمومی را مطرح کرد. وی به استناد بند 1 ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی ادعا نمود که فرزندش به دلیل ابتلا به بیماری افسردگی و دررفتگی مکرر کتف باید از خدمت معاف میشد، اما به دلیل عدم ارائه دو عکس رادیوگرافی، درخواست معافیت وی رد شده است. در پاسخ به این ادعا، رئیس سازمان وظیفه عمومی اعلام کرد که طبق ماده 39، معافیت پزشکی نیازمند تایید سه پزشک و ارائه مدارک لازم است و شاکی نتوانسته مدارک مورد نیاز را ارائه دهد. هیات عمومی دیوان عدالت اداری پس از بررسی موضوع، به این نتیجه رسید که بند 17 اصلاحی ماده 36 آییننامه مطابق با قانون و اختیارات قانونی صادر شده است و به همین دلیل، با اکثریت آراء درخواست شاکی را رد کرد.
تاریخ دادنامه: 20 مهر 1388
شماره دادنامه: 559
کلاسه پرونده: 88/176
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای …
موضوع شکایت و خواسته: ابطال قسمتی از بند 17 اصلاحی ماده 36 آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان قانون خدمت وظیفه عمومی
مقدمه: شاکی ب. ش. د. و لایحه تکمیلی تقدیمی اعلام داشته است، بند یک ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی کسانی را موظف به انجام خدمت مقدس سربازی نموده که از نظر جسمی و روانی سالم باشند. بنابراین مفهوم مخالف این جمله اینکه کسانی که از نظر جسمی و یا روانی مریض باشند، نبایستی به خدمت بروند. فرزند اینجانب علاوه بر بیماری افسردگی 3 بار نیز دچار در رفتگی کتف سمت راست گردیده بود و بنده نمیدانستم که هرزهگی کتف نیز از موارد معاف دائم است، لذا مجدداً به این استناد تقاضای معافیت نمودم اما در آییننامه، اعطاء معافیت را موکول به ارائه دو عکس رادیوگرافی نموده است، ایشان 3 بار دچار دررفتگی کتف شده بود که یکبار در بیمارستان دی و دو بار دیگر در بیمارستان شرکت نفت تحت عمل قرار گرفته است ولی دو عکس از 3 عکس رادیوگرافی را که دست و پاگیر بوده از منزل پاکسازی نموده که در نهایت با معافیت وی موافقت نمیشود، در حالی که تنظیم و تصویب آییننامه بایستی برای شفافیت در تسهیل اجرای قانون باشد، نه برای محدود نمودن آن.
بند 17 ماده 36 آییننامه قانون خدمت وظیفه عمومی به شرح ذیل است، در رفتگی مکرر و یا قدیمی و مادرزادی مفاصل بزرگ (مستند به 2 رادیوگرافی در حال دررفتگی در بیمارستان نیروهای مسلح و یا مورد وثوق) عمل شده و نشده، معاف دائم است.» جمله داخل پرانتز وجودش برای کسانی که قصد فرار از سربازی و گرفتن معافیت دائم است، مفید بوده زیرا ابتداً بیمارستانهای مورد وثوق و یا بیمارستانهای ناجا را در نظر گرفته و به این بیمارستانها مراجعه میکنند اما امثال فرزندان ما که بدون قصد دچار دررفتگی کتف میشوند چون نیتی در این حادثه نداشتهاند، لذا به بیمارستانهای مختلف میروند. بنابراین جمله پرانتز، مندرج در بند 17 ماده 36 آییننامه قانون خدمت نظام وظیفه عمومی در این مورد به خصوص (دررفتگی مکرر کتف) مغایر مفاد بند 4 ماده 39 قانون مذکور بوده و دایره شمول قانون نسبت به مشمولینی که دارای صدمات جسمانی میشوند را محدود و مضیق ساخته است و خلاف قانون و خارج از حدود اختیارات در وضع مقررات دولتی م. ب.. لذا به استناد قسمت دوم اصل 170 قانون اساسی تقاضای ابطال آن را دارد. رئیس سازمان وظیفه عمومی ناجا در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره 303/10/06/1/23 مورخ 6/4/1388 اعلام داشتهاند، الف- حسب منطوق ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی از نظر وضع مزاجی و استعداد جسمی و روانی به چهار دسته تقسیم میشوند، 1- کسانی که از نظر جسمی و روانی سالم و قادر به انجام خدمت هستند.
2- کسانی که به علت نقص عضو و ابتلا به بیماری از سلامتی کامل برخوردار نبوده اما قادر به انجام خدمت در امور غیر رزمی میباشند.
3- کسانی که به علت عدم رشد یا ابتلا به بیماری موقتاً قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نیستند.
4- مشمولانی که به علت نقص عضو یا ابتلا به بیماری جسمی و یا روانی به طور دائم قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نیستند و نیز برابر تبصره یک ماده استنادی نحوه طبقهبندی مشمولان و طرز معاینه و ضوابط معافیت پزشکی آنها به موجب آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی خواهد بود که وسیله ستاد کل نیروهای مسلح تهیه و به تصویب وزارتخانههای بهداری، کشور، دفاع و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی خواهد رسید. همچنین به موجب تبصره یک ذیل ماده 41 قانون خدمت وظیفه عمومی، اظهار نظر در مورد معافیت پزشکی مشمولات توسط سه نفر پزشک که مورد تایید رئیس بهداری و فرماندار محل باشند انجام میشود که در مانحن فیه فرزند شاکی را معاف از خدمت رزم تشخیص داده است. اثبات دررفتگی کتف مستلزم ارائه حداقل 2 رادیوگرافی است، لیکن فرزند شاکی از ارائه آن اظهار عجز نموده و از طرفی دلیلی بر وقوع تخطی یا تخلف از اجرای موازین قانونی نیز اقامه ننموده لذا تقاضای رسیدگی و رد دادخواست میشود. مضافاً اینکه وضع مقررات آییننامه معاینه و معافیت پزشکی خلاف قانون نیست، زیرا برگرفته از اختیارات حاصله از تبصره یک ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی است که حاکمیت نحوه طبقهبندی مشمولان و طرز بیانیه آن وفق آییننامهای خواهد بود که ستاد مشترک (ستاد کل نیروهای مسلح) تهیه و به تصویب وزارتخانههای بهداری، دفاع و سپاه پاسداران خواهد رسید که به همین کیفیت نیز وضع گردیده بلکه نه تنها خلاف قانون نبوده بلکه عین قانون است. هیات عمومی دیوان در تاریخ فوق با حضور روسا و مستشاران و دادرسان علیالبدل در تاریخ فوق تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
قانونگذار در مقام تعیین وضع مزاجی و استعداد جسمی و روانی مشمولان خدمت وظیفه عمومی، به موجب حکم کلی مقرر در بند 4 ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی مشمولانی را که به علت نقص عضو یا ابتلاء به بیماری جسمی و یا روانی به طور دائم قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نیستند، معاف از انجام خدمت وظیفه عمومی اعلام کرده است و طرز معاینه و ضوابط معافیت پزشکی آنها را به ستاد مشترک و تصویب آن را به عهده وزارتخانههای مذکور در این تبصره محول نموده است. ن. ب. ا. مفاد بند 17 اصلاحی ماده 36 آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی که معافیت دائم از انجام خدمت وظیفه عمومی را منوط به احراز دررفتگی مکرر و یا قدیمی و مادرزادی مفاصل بزرگ (مستند به 2 رادیوگرافی در حال دررفتگی در بیمارستانهای نیروهای مسلح و یا مورد وثوق) عمل شده و نشده اعلام داشته، مبتنی بر حکم قانونگذار و اذن مقرر در تبصره فوقالذکر است، بنابراین مغایرتی با قانون ندارد و خارج از حدود اختیارات مراجع تصویب کننده آییننامه نمیباشد.
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری - منتظری
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2
موارد مرتبط 20
آرای مرتبط 9
-
رأی
هماستناد
رای شماره 693 مورخ 1401/09/27 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 886 مورخ 1399/07/14 هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 39 و 41 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 217 مورخ 1401/04/22 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
* شماره پــرونـــده: هـ ع/9902686 شماره دادنامه: 140109970906000217 تاریخ: 1401/04/22
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره ۶۹۳ مورخ ۱۴۰۱/۰۹/۲۷ هیأت تخصصی فرهنگی ، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری(مـوضـوع شکایت و خـواستـه : ابطال قسمت ب بند ۳۰ بخش هشتم فهرست بیماریها، نقص عضو و عدم رشد موضوع تبصره ماده ۲ آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی مصوب ۱۳۹۳/۰۲/۲۱ هیأت وزیران)
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 241 مورخ 1397/07/30 هیات تخصصی اداری و عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب سال 1393 که مقرر داشته است: « نحوه طب
-
رأی
هماستناد
رای شماره 100 مورخ 1398/02/03 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی اشعار می دارد و همواره مورد تاکید بوده
-
رأی
هماستناد
رای شماره 246 مورخ 1397/07/30 هیات تخصصی اداری و عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی تصویب شده و هیچ مغایرتی با آن ندارد
-
رأی
هماستناد
رأی شماره 100 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع: ابطال بند 4 دستورالعمل شماره 46011/02/201/05/24 - 1395/02/27 معاون نیروی انسانی ستاد کل نیروهای مسلح با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی اشعار می دارد و ھمواره مورد تاکید بوده
مواد مرتبط 3
-
استناد
از این صفحه
ماده 41 — قانون خدمت وظیفه عمومی
ماده 41 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
اعمال
از این صفحه
ماده 36 — قانون خدمت وظیفه عمومی
ماده 36 آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان قانون خدمت وظیفه عمومی مقدمه:
-
اعمال
از این صفحه
ماده 39 — قانون خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی کسانی را موظف به انجام خدمت مقدس سربازی نم
مقرراتِ مرتبط 7
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 اصلاحی قانون خدمت وظیفه عمومی
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه اجرایی قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 1363/07/29 مجلس شورای اسلامی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
آییننامه
هماستناد
آئین نامه اجرائی قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 1363/7/29 مجلس شورای اسلامی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی بنا به پیشنهاد شماره 18 - 7 - 05 - 705 مور
-
آییننامه
هماستناد
آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی در 45 ماده در تاریخ (
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی در 45 ماده در تاریخ (
-
آییننامه
هماستناد
آئین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی بنا به پیشنهاد شماره 18 ـ 7 ـ 05 ـ 705 مور
نکتههای مرتبط 1
-
هماستناد
اصلاح فصل سوم آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
