رای شماره 85 مورخ 1399/03/18 هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری
خ. م.:
در این پرونده، شاکی درخواست ابطال ماده (43) نظامنامه قانون وکالت مصوب 1316/03/19 وزارت دادگستری را دارد. این ماده وکلای دادگستری را ملزم به تنظیم قرارداد حقالوکاله با موکلین خود میسازد. شاکی ادعا میکند که این ماده با ماده (32) قانون وکالت مصوب 1315 و بند (6) ماده (44) اصلاح آییننامه اجرایی لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری مصوب 1388 مغایرت دارد. در پاسخ به این ادعا، معاون حقوقی وزارت دادگستری اعلام میکند که ماده (43) به وکالت معاضدتی مربوط میشود و شاکی بدون توجه به سایر مواد نظامنامه شکایت کرده است. همچنین، مستشار قضایی قوه قضائیه به عدم درج مشخصات شاکی و همچنین ملغیالاثر بودن آییننامههای قبلی اشاره میکند. در نهایت، هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری با استناد به بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392، شکایت را رد میکند و اعلام میدارد که ماده (43) نظامنامه با قوانین زمان تصویب خود مغایرتی ندارد. این رای ظرف مهلت بیست روز قابل اعتراض است.
هیات تخصصی اداری و امور عمومی
شماره پرونده:
ه- ع/ 9803112 شماره دادنامه: 9909970906010085 تاریخ: 18/3/99
شاکی: آقای …
طرف شکایت:
1- ادارهی امور حقوقی قوهی قضائیه؛
2- وزارت دادگستری
موضوع شکایت و خواسته: ابطال ماده (43) نظامنامه قانون وکالت مصوب 19/3/1316 وزارت دادگستری در خصوص الزام وکلای دادگستری به تنظیم قرارداد حقالوکاله با موکلین خود
نظام نامه قانون وکالت در سال 1316 در ارجای قانون وکالت مصوب سال 1315 در 112 ماده تنظیم یافته و از سوی وزیر عدلیه وقت تصویب و جهت اجرا ابلاغ شده است که شاکی به ماده 43 آن اعتراض داشته و تقاضاب ابطال آن را نموده است.
متن مقرره مورد شکایت:
ماده 43 - وکیل منتخب مکلف است قرارداد حقالوکاله تنظیم نموده نسخه دوم آن را با رسید وکالتاً به دبیرخانه معاضدت قضایی بفرستند و پس از ختم دعوی در صورتی که موکل محکومله واقع شود و خمس حقالوکاله را که در قرارداد تنظیمی مقرر است وصول و به صندوق کانون ایصال دارد مگر اینکه ثابت نماید در بافت حقالوکاله قانوناً غیرمقدور است.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: ماده (43) نظامنامه قانون وکالت مصوب 19/3/1316 وزارت دادگستری در خصوص الزام وکلای دادگستری به تنظیم قرارداد حقالوکاله با موکّلین خود، با ماده (32) قانون وکالت مصوب (1315) مبنی بر اینکه «وکلاء باید با موکّل خود قرارداد حقالوکاله تنظیم و مبادله نمایند و نسخه ثانی قرارداد را به ضمیمه وکالتنامه به دفتر محکمه تسلیم دارند. قرارداد حقالوکاله و فهرست اسنادی که موکّل به وکیل میسپارد و همچنین قبوض وجوهی که وکیل دریافت میدارد، مطابق نمونهای است که از طرف وزارت عدلیه معین خواهد شد» و همچنین با بند (6) ماده (44) اصلاح آییننامه اجرایی لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری مصوب (1388) که مقرر میدارد: «انعقاد قرارداد خصوصی در خصوص اخذ حقالوکاله یا انعقاد قرارداد ب. ت.» مغایرت دارد.
در پاسخ به شکایت مذکور، معاون حقوقی و امور مجلس وزارت دادگستری، به موجب لایحه شماره 28716 مورخ 9/10/1398 به طور خلاصه موارد زیر را اعلام داشته است:
1- ماده (43) نظامنامهی مذکور در مورد وکالت معاضدتی و ارتباط مالی بین وکیل و موکّل در پروندههای معاضدتی ارجاعی از سوی ادارهی معاضدت کانون وکلاء، تعیین تکلیف کرده است و شاکی بدون درنظر گرفتن سایر مواد (34 تا 42) نظامنامه، اقدام به طرح شکایت نموده است.
2- ماده (32) قانون وکالت در مقام بیان لزوم تنظیم قرارداد وکالت (وکالتنامه) بین وکیل و موکّل است که نسخهای از آن به دفتر محکمه تسلیم میشود، ولی ماده (43) نظامنامه در مقام بیان لزوم تنظیم قرارداد بین وکیل و موکّل معاضدتی است که از سوی ادارهی معاضدت قضایی کانون وکلاء به وکیل معرفی میشود. بنابراین، در هر یک از مواد فوق، تکلیف متفاوتی با وضعیت متفاوتی پیشبینی شده است.
3- بین ماده (43) نظامنامه و بند (6) ماده (44) اصلاح آییننامه اجرایی لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری، ارتباط حقوقی وجود ندارد و آییننامهی مذکور که در سال (1388) به تصویب رسید، قبل از اجرا، در چند نوبت ششماهه دستور توقف آن صادر شد. براساس ماده (212) قانون برنامهی پنجم توسعه، قوهی قضائیه مکلف گردیده بود لایحهی جامع وکالت و مشاوره را تهیه و از طریق دولت به مجلس ارائه کند. به همین دلیل، رئیس وقت قوهی قضائیه، دستور توقف اجرای آییننامهی مذکور را صادر نمود.
در پاسخ به شکایت مذکور، مستشار قضایی و رئیس ادارهی دعاوی و قراردادهای اداره کل حقوقی قوهی قضائیه، به موجب لایحه شماره 3122/97/07 مورخ 11/10/1398 به طور خلاصه موارد زیر را توضیح داده است:
1- براساس بند (الف) ماده (80) قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری، «درج مشخصات و اقامتگاه درخواستکننده» از شرایط اساسی درخواستهای موضوع این ماده میباشد، ولی شاکی از درج مشخصات کامل بهویژه شمارهی کد ملی و همچنین از ذکر دقیق نشانی (اقامتگاه) خود خودداری نموده است که این عدم اعلام، شامل حکم مقرر در ماده (81) قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری م. ب..
2- طبق ماده (98) آییننامه اجرایی لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری اصلاحی مورخ 27/3/1388، آییننامههای قبلی ازجمله آییننامههای استنادی خواهان، ملغیالاثر شده است. آییننامهی مذکور بنا به تشخیص رئیس وقت قوهی قضائیه متوقف شده و به دفعات، تمدید شده است، ولی از آنجائی که تصمیم بر تمدید توقف، آخرینبار در تاریخ 5/9/1390 اتخاذ و توقف یادشده صرفاً برای یک سال تمدید شده است، آییننامهی مذکور لازمالاجرا بوده و آییننامهای که خواهان ابطال ماده (45) آن را درخواست کرده است، ملغیالاثر م. ب..
« نظریه »: ب. ت. ب. اینکه اولاً نظام نامه وکالت مصوب سال 1316 در اجرای قانون وکالت مصوب سال 1315 به تصویب وزارت دادگستری رسیده است فلذا استناد شاکی به قوانین یا مقررات موخر در جهت درخواست ابطال آن اساساً فاقد وجاهت م. ب. و عدم مغایرت هر مقرره ای باید با قوانین زمان تصویب آن سنجیده شود. ثانیاً ب. ت. ب. اینکه ماده 23 قانون وکالت مقرر داشته:« وکلای عدلیه مکلفند همهساله در سه دعوای حقوقی به عنوان معاضدت قبول وکالت نمایند و چنانچه موکل محکومله واقع شودحقالوکاله قانونی از آنچه که وصول شود به او پرداخته خواهد شد - پنج یک آن متعلق به کانون است.» و فصل دوم نظام نامه وکالت اختصاص به تشکیلات کانون وکلاء و معاضدت قضایی داده شده است و ماده 43 در این فصل در اجرای ماده 23 ذکر شده ترتیبات اجرایی قرارداد وکالت معاضدتی را تعیین کرده است و با ماده 32 قانون وکالت -که مربوط به قرارداد وکالت های عادی است - ارتباطی ندارد، ثالثاً ماده 25 قانون مذکور مقرر داشته وکلا مکلفند نظاماتی را که وزارت عدلیه برای آنها تعیین می کند متابعت نمایند. بنابراین با عنایت به مراتب فوق مقرره مورد شکایت مغایرتی با قوانین زمان تصویب آن نداشته و قابل ابطال تشخیص داده نمی شود. عضو قضایی هیات تخصصی اداری و امور عمومی - رضا فضل زرندی
رای هیات تخصصی اداری و امور عمومی
در خصوص شکایت آقای … به طرفیت اداره امور حقوقی قوه قضائیه و وزارت دادگستری به خواسته ابطال ماده 43 نظام نامه قانون وکالت مصوب 19/3/1316 وزارت دادگستری مبنی بر الزام وکلای دادگستری به تنظیم قرارداد حق الوکاله با موکلین خود، ن. ب. ا. ماده 43 نظام نامه مذکور (ناظر به لزوم تنظیم قرارداد بین وکیل و موکل معاضدتی) ارتباطی با ماده 32 قانون وکالت مصوب 1315 (ناظر به لزوم تنظیم قرارداد بین وکیل و موکل) ندارد؛ بنابراین مقرره مورد شکایت مغایرتی با قوانین زمان تصویب نداشته است؛ علیهذا مستنداً به بند ب ماده 84 قانون تشکیلات و آین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رای به رد شکایت صادر میگردد؛ این رای ظرف مهلت بیست از تاریخ صدور از سوی رئیس دیوان یا ده نفر از قضات دیوان قابل اعتراض است.
سید کاظم موسوی - رئیس هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2
موارد مرتبط 44
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000359742 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001496262 مورخ 1403/06/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001269484 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002190814 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001264917 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002034765 مورخ 1402/08/08 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000360687 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1266042 مورخ 1402/05/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002738991 مورخ 1402/10/20 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000246950 مورخ 1403/02/04 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000310121 مورخ 1403/02/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001853235 مورخ 1402/07/19 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002412585 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002192254 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1513036 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002694958 مورخ 1402/10/17 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002411326 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001755114 مورخ 1403/07/24 هیات عموعی دیوان عدالت اداری
مواد 91 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000358707 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000298766 مورخ 1403/02/09 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2137 مورخ 1400/07/20 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 80 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001590009 مورخ 1403/07/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1518637 مورخ 1402/06/14 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000725176 مورخ 1403/03/27 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002296563 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002413341 مورخ 1403/10/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003367866 مورخ 1402/12/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003150675 مورخ 1402/12/01 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1294087مورخ 1402/05/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001948804 مورخ 1403/08/15 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000175175 مورخ 1403/01/28 هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000266941 مورخ 1403/02/08 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001867027 مورخ 1402/07/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002743965 مورخ 1403/11/15 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002322046 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002191534 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000711159 مورخ 1403/03/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003082994 مورخ 1402/11/25 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1511809 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001558777 مورخ 1403/07/03 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
نظریات مشورتی 1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/14 مورخ 1399/03/17
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 بیان می ک
مواد مرتبط 2
-
اعمال
از این صفحه
ماده 84 — قانون دیوان عدالت اداری (مصوب ۱۳۸۵/۰۳/۰۹)
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392
-
استناد
از این صفحه
ماده 32 — قانون وکالت مصوب 1315/11/25
ماده 32 قانون وکالت مصوب 1315 (ناظر به لزوم تنظیم قرارداد بین وکیل و موکل
مقرراتِ مرتبط 1
-
بخشنامه
هماستناد
بخشنامه سازمان امور مالیاتی در خصوص ابلاغ رای شماره 86 هیات عمومی دیوان عدالت اداری موضوع ابطال بند 2 مصوبه 30562/ت49128ه- مورخ 15 اردیبهشت 1392 هیات وزیران در مورد پروژه های مسکن
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 و ضمن
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
