رای شماره ۱۰۱ مورخ ۱۴۰۰/۰۲/۲۷ هیأت تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری

هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی شماره پرونده : هـ ع/۹۹۰۱۴۷۸ شماره دادنامه: ۱۴۰۰۰۹۹۷۰۹۰۶۰۱۰۱۰۱ تاریخ: ۱۴۰۰/۲/۲۷ شـاکــی : خانم … طرف شکایت : دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی مـوضـوع شکایت و خـواستـه : ابطال بند ۲۲ مصوبه شماره ۷۵۲۲/۱۰۰ امنای دانشگاه مورخ ۱۳/۹/۹۷ درخصوص اخذ شهریه دانشجویان انتقالی داروسازی شاکی د. ب. ط. دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی به خواسته ابطال بند ۲۲ مصوبه شماره ۷۵۲۲/۱۰۰ امنای دانشگاه مورخ ۱۳/۹/۹۷ درخصوص اخذ شهریه دانشجویان انتقالی داروسازی به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر م. ب.: بند ۲۲- با شرایط و ضوابط انتقال دانشجویان ایرانی شاغل به تحصیل در خارج از کشور به شرح ذیل موافقت می گردد. الف) شهریه سالیانه برای سال تحصیلی ۹۸-۹۷ برابر جدول ذیل تعیین می گردد و مقرر شد این مبالغ در دو قسط مساوی و قبل از انتخاب واحد و شروع هر ترم از دانشجویان اخذ گردد. رشته مبلغ شهریه سالیانه پزشکی عمومی هشتصد میلیون ریال دندانپزشکی عمومی نهصد میلیون ریال داروسازی عمومی هفتصد میلیون ریال کارشناسی ارشد (کلیه رشته ها) سیصد میلیون ریال کارشناسی(کلیه رشته ها) دویست و ده میلیون ریال کاردانی (کلیه رشته ها) یکصد و پنجاه میلیون ریال ب) شهریه سنوات آتی به پیشنهاد هیات رییسه و تصویب هیات امنای دانشگاه تعیین خواهد شد. ج) سایر شرایط و ضوابط تحصیل اینگونه دانشجویان همانند شرایط و ضوابط حاکم بر پردیس خود گردان دانشگاه خواهد بود. دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت : به استحضار می رساند دانشجویان ورودی ۹۷ و ۹۸ رشته داروسازی و انتقال از خارج از کشور) در این افزایش شهریه قیمت دلار و حذف ارز دولتی با مساعدت مسوولین پس از طی وراحل قانونی و مصاحبه علمی در دانشگاه های دولتی پذیرفته شدند. ب. ت. ب. انصراف از دانشگاه مبدا و عدم برخورداری این دانشجویان از مزایای همچون دریافت وام تحصیلی، تقسیط شهریه و استفاده از خوابگاه و با عنایت به شرایط سخت اقتصادی جامعه و عدم تمکن مالی بسیاری از دانشجویان، خواهان ابطال بند ۲۲ مصوبه هیات امنای دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی مبنی بر اخذ شهریه ی سالانه ۷۰ میلیون برای یک ترم) هستیم. خلاصه مدافعات طرف شکایت : ۱- هیات امنای دانشگاه های علوم پزشکی سراسر کشور از جمله هیات امنای دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی دارای صلاحیت ذاتی بر مبنای قوانین و مقررات ذیربط از جمله مفاد ماده (۱) قانون تشکیل هیات امنای دانشگاه ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی (مصوبه جلسات ۱۸۱ و ۱۸۳- ۲۳/۱۲/۶۷ شورای عالی انقلاب فرهنگی) و ماده (۷) قانون اخیرالذکر و بند «و» همین ماده م. ب.. ضمن اینکه بند «ب» ماده (۲۰) قانون برنامه پنجم توسعه و ماده (۱) قانون احکام دایمی برنامه های توسعه کشور مصوب ۱۳۹۵ مشعر بر همین معناست. ۲- از آنجا که برای دانشجوی مهمان بودجه ای در اختیار دانشگاه قرار نمی گیرد و عدم پرداخت شهریه توسط این دسته از دانشجویانتحمیل هزینه اضافی به دانشگاه متعصر را در پی خواهد داشت و از طرف دیگر موجب افزایش تقاضای مهمان از سوی دانشجویان و ایجاد فشار مضاعف به دانشگاه مقصد برای پذیرش دانشجو می شود، هیات امنای دانشگاه تقاضای مهمانی را در صورت تایید شورای نقل و انتقال و وجود امکانات برای پذیرش آن ها در قالب پردیس های خودگردان با طرفیت یا انتقال مازاد با پرداخت شهریه می پذیرد. این امر در رای شماره ۹۴۵ هیات عمومی دیوان عدالت اداری نیز که مصوبه هیات امنای دانشگاه علوم پزشکی البرز را منطبق با قوانین تشخیص داده مورد پذیرش قرار گرفته است. ۳- همانطور که در متن دادنامه اصداری بشماره ۹۹۱ مورخ ۲۶/۱۱/۹۸ هیات تخصصی دیوان عدالت اداری نیز اشاره گردیده: «ممنوعیت اخذ شهریه از دانشجویان انتقالی یا مهمان ناظر به دانشجویان روزانه و در ظرفیت اصلی دانشگاه مقصد است. اما چنانچه دانشجوی انتقالی یا مهمان، دوره روزانه نباشد یا خارج از طرفیت اصلی دانشگاه مقصد پذیرش شود، اخذ شهریه از دانشجویان پذیرش شده براساس ظرفیت مازاد بر سهمیه آموزش رایگان خود و یا ظرفیت های جدیدی که ایجاد می کنند، براساس قیمت تمام شده یا توافقی با بخش غیر دولتی و با تایید هیات امنا منعی نخواهد داشت. بنابراین فقدان هر یک از دو شرط فوق منجر به جواز اخذ شهریه از دانشجویان انتقالی یا مهمان خواهد شد. پرونده شماره هـ ع / ۹۹۰۱۴۷۸ مبنی بر درخواست ابطال بند ۲۲ مصوبه شماره ۷۵۲۲/۱۰۰ هیات امنای دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی مورخ ۱۳۹۷/۰۹/۱۳ در خصوص اخذ شهریه از دانشجویان انتقالی داروسازی، در جلسه مورخ ۱۴۰۰/۰۲/۲۰ هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی مورد رسیدگی قرار گرفت و اعضا به اتفاق آرا به شرح ذیل مبادرت به صدور رای نمودند: رای هیات تخصصی ن. ب. ا. اولاً: وفق بند «و» ماده (۷) قانون تشکیل هیات‌های امناء دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی مصوب سال ۱۳۶۷ یکی از وظایف هیات امنا تصویب نحوه وصول درآمدهای اختصاصی و مصرف آن‌ها م. ب.. ثانیاً: به موجب ماده (۱۰) قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مصوب سال ۱۳۸۳ «دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی دارای شخصیت حقوقی مستقل هستند و برابر ضوابط و آیین‌نامه‌های خاص مالی معاملاتی، اداری، استخدامی و تشکیلاتی که به تصویب هیات امناء و تایید وزیر می‌رسد اداره می‌شوند». ثالثا: مطابق بند «ب» ماده (۲۰) قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب سال ۱۳۸۹ «دانشگاه‌ها، مراکز و موسسات آموزش عالی و پژوهشی و فرهنگستان‌هایی که دارای مجوز از شورای گسترش آموزش عالی وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراجع قانونی ذی‌ربط می‌باشند بدون الزام به رعایت قوانین و مقررات عمومی حاکم بر دستگاه‌های دولتی به ویژه قانون محاسبات عمومی، قانون مدیریت خدمات کشوری، قانون برگزاری مناقصات و اصلاحات و الحاقات بعدی آنها و فقط در چهارچوب مصوبات و آیین‌نامه‌های مالی، معاملاتی و اداری ـ استخدامی ـ تشکیلاتی مصوب هیات امناء که حسب مورد به تایید وزرای علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و در مورد فرهنگستان‌ها به تایید رییس‌جمهور می‌رسد، عمل می‌نمایند». رابعاً: بر پایه ماده (۱۳) آیین‌نامه انتقال دانشجویان ایرانی شاغل به تحصیل در دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی خارج از کشور به دانشگاه‌ها و دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کشور (پردیس‌های خودگردان و ظرفیت مازاد) مصوب سال ۱۳۹۴ شورای عالی برنامه‌ریزی پزشکی: «دانشجویان انتقالی از خارج از کشور ملزم به پرداخت شهریه تحصیلی خود طبق مصوبات هیات امنای دانشگاه می‌باشند و براساس قانون برنامه پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران میزان شهریه دریافتی از دانشجویان ب. ت. ب. نوع رشته و سطح خدمات آموزشی، کمک آموزشی و رفاهی ارایه شده، توسط هیات امنای دانشگاه تعیین و اعلام می‌شود». خامساً: برابر ماده (۱) قانون احکام دایمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب سال ۱۳۹۵: «دانشگاه‌ها، مراکز و موسسات آموزش عالی و پژوهشی و فرهنگستان‏ها و پارک‌های علم و فناوری که دارای مجوز از شورای گسترش آموزش عالی وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراجع قانونی ذی‌ربط می‌باشند، بدون رعایت قوانین و مقررات عمومی حاکم بر دستگاه‌های دولتی به ویژه قانون محاسبات عمومی کشور، قانون مدیریت خدمات کشوری، قانون برگزاری مناقصات و اصلاحات و الحاقات بعدی آن‌ها و فقط در چهارچوب مصوبات و آیین‌نامه‌های مالی، معاملاتی، اداری، استخدامی و تشکیلاتی مصوب هیات امنا که حسب مورد به تایید وزیران علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و در مورد فرهنگستان‏ها به تایید رییس جمهور و در مورد دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی و تحقیقاتی وابسته به نیروهای مسلح به تایید رییس ستاد کل نیروهای مسلح می‌رسد، عمل می‌کنند». بنابراین وضع شهریه مفاداً از مصادیق امور مالی و در حوزه اختیارات هیات امنای هر دانشگاه است و آرای صادره از هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله آرای شماره ۹۴۵ مورخ ۱۳۹۶/۰۹/۲۸، ۲۱۰۹ - ۲۱۰۸ مورخ ۱۳۹۷/۱۲/۰۷، ۳۰۸ مورخ ۱۳۹۸/۰۳/۰۷ و ۲۶۲۳ مورخ ۱۳۹۸/۰۹/۰۵ نیز دلالت بر همین معنا دارد. فلذا بنا به مراتب فوق مصوبه مورد شکایت مغایرتی با قوانین و مقررات مذکور نداشته و خارج از حدود اختیارات مرجع مصوِّب نبوده و قابل ابطال نمی‌باشد. این رای به استناد بند (ب) ماده ۸۴ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رییس محترم دیوان عدالت اداری یا ۱۰ نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است. غلامرضا مولابیگی - رییس هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری text = matn.replace(regex, '$1'); $('#Div_1').html(text); if (parseInt(navigator.appVersion) $("a[name=copy_pre]").click(function () { range.selectNodeContents(el); sel.removeAllRanges(); sel.addRange(range); showNotification1(); }.box.comment-form .form-group { }fieldset { }.btncss{