صدور رای به ارز خارجی در دعوای مطالبه خسارت به ریال

رأی خلاصه جریان پرونده پیرو گزارش و دادنامه شماره * مورخ ۱۳۹۹/۱۱/۵ که به موجب ان دادنامه شماره * مورخ ۱۳۹۹/۶/۲۹ صادر شده از شعبه * بلحاظ نقص در تحقیقات نقض و پرونده به همان شعبه مذکور ارجاع گردیده است. ( اوراق ۳۳۴ و ۳۳۵ و ۳۳۶ ) و پس از اعاده پرونده دادگاه اقدام به استعلامات لازم از گمرک خرمشهر نموده است.و همچنین قرار ارجاع امر به کارشناس اقای ج. س. فرزند ف. نموده است. ( برگ ۳۵۱ ) و نظریه کارشناس پس از جری تشریفات اداری به شرح اوراق ۴۱۱ الی ۴۲۱ پرونده واصل گردیده است.و نظر کارشناس مورد اعتراض وکیل اقای ع. س. قرار گرفته است. ( اوراق ۴۲۷ الی ۴۲۹ ) دادگاه سر انجام در تاریخ ۱۴۰۰/۸/۳ ختم رسیدگی اعلام و اقدام به صدور دادنامه شماره * مورخ ۱۴۰۰/۸/۵ نموده است.که به موجب ان در خصوص دادخواست اقای ع. س. ا. با وکالت اقای ح. ف. س. به طرفیت ۱- شرکت ف. ۲- سازمان * به خواسته مطالبه خسارت وارده ناشی از مفقود شدن کانتینر شماره ... حاوی لوازم و وسایل برقی م. ب. مبلغ ۲۰۰/۱۰۰/۰۰۰ ریال با احتساب خسارت تاخیر تادیه و خسارات دادرسی با استدلال مذکور در دادنامه حکم به محکومیت شرکت ف. به پرداخت * دلار *به عنوان خسارت از بابت اصل خواسته به اضافه پرداخت مبلغ ۵/۸۸۲/۹۰۰ ریال به عنوان هزینه دادرسی ومبلغ ۳۰۲/۵۰۰/۰۰۰ ریال به عنوان هزینه کارشناس و نیز پرداخت حق الوکاله وکیل ط. ت. د. ح. خ. اقای ع. س. صادر و اعلام گردیده است.و در خصوص مطالبه خسارت تاخیر تادیه حکم به بی حقی خواهان صادر شده و در خصوص مطالبه هزینه دموراژ و انبارداری و کارگری و مفقودی کانتینر و هزینه ترخیص کالا قرار عدم استماع دعوای خواهان صادر گردیده است.و دعو ی خ. ب. ط. سازمان * بلحاظ عدم توجه دعوی به خوانده قرار رد دعوی خواهان صادر و اعلام گردیده است. ( اوراق ۵۶۸ و ۵۶۹ و ۵۷۰ ) دادنامه مزبور از سوی شرکت ف. با وکالت اقای ح. ا. مورد فرجامخواهی قرار گرفته است.و پس از انجام تبادل لوایح پرونده به دیوانعالی کشور ارسال شده وبه این شعبه ارجاع گردیده است.و لایحه وکیل ف. خ. و نیز لایحه وکیل ف. خ. د. هنگام شور قرائت خواهد شد. هییت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید.پس از قرائت گزارش اقای م. ح. پ. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره * مورخ ۱۴۰۰/۸/۵ فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: رأی متن رأی دادنامه فرجام خواسته به شماره * مورخ ۱۴۰۰/۸/۵ که از شعبه * صادر گردیده است.مواجه با ایراد و اشکال و مقتضی نقض است.زیرا اولا: خواسته خواهان مطالبه خسارت وارده بابت مفقودیت و تلف بار کانتینر با جلب نظر کارشناس رسمی م. ب. مبلغ ۲۰۰/۱۰۰/۰۰۰ ریال بوده ( برگ ۹ پرونده ) و این خواسته به مطالبه ارز و پول خارجی مانند دلار و یورو و غیره تغییر نیافته است.بنابراین صدور رای به محکومیت ف. خ. ب. پرداخت دلار *د. ح. فرجام خوانده وجاهت نداشته است.ثانیا: بر اساس محتویات پرونده و نیز حسب نظر کارشناس رسمی دادگستری خواهان پرونده یعنی اقای ع. س. ( فرجام خوانده فعلی ) از نظر مقررات گمرکی مالک کالاهای موجود در کانتینر مفقود شده در گمرک خرمشهر محسوب نمی شود. وی به عنوان وکیل صاحب کالاهای مفقودی یعنی شرکت بازرگانی ج. یا ج. پ. *بوده است.و چون اقای ع. س. ادعا نموده وی در واقع صاحب کالاهای مفقودی و انها را از کشور *نموده و بارنامه به اسم م. ر. ا. بوده و بنا بوده خانم ا. ا. م. که کارت بازرگانی داشته کالاها را از گمرک ترخیص کند و چون خانم ا. ا. م. بدهی مالیاتی به اداره امور دارایی و مالیاتی داشته ترخیص کالا توسط خانم ا. ا. م. با مشکل مواجه شده و بعد از ان اختیار ترخیص کالا را به شرکت بازرگانی ج. ( یا ج. پ. ) واگذار نموده است.و شرکت ج. ( یا ج.پ. ) مالک کالاهای مفقودی نمی باشد. بنابراین لازم است.در این خصوص تحقیقات بیشتری جهت روشن شدن قضیه صورت گیرد ثالثا: ب. ت. ب. اینکه مطابق با فاکتور صادر شده از شرکت ماهان تجارت به شماره dft۲۰۹۰۰ مورخ ۱۳۹۵/۱۲/۲۵ کالاهای مورد نظر از کشور *به نام اقای م. ر. ا. خریداری شده و شامل ۶۱۵ نگله برقی و تزیینی پس از تخلیه از کشتی در مورخ ۱۳۹۶/۴/۷ تحویل شرکت ف. گردیده و بعدا اعلام شده موجود نیست به سرقت رفته یا مفقود گردیده است.و شرکت مذکور به عنوان امین ضامن و از باب ضمان می بایست از عهده غرامات و خسارات وارده براید و حسب نظریه کارشناس موجود در اوراق ۴۱۲ الی ۴۲۱ و ۴۴۵ الی ۴۶۱ پرونده دقیقا روشن نیست قیمت کالاهای خریداری شده از *به یورو یا دلار یا یوان پرداخت شده و از طرفی در خصوص اینکه ایا جبران غرامت و خسارت می بایست بر مبنا و اساس ارزش سیف گمرکی کالا و یا ارزش گمرکی کالا صورت گیرد؟ اختلاف نظر وجوددارد. بنابراین لازم است.موضوع به هیات سه نفر کارشناسی در رشته امور گمرکی ارجاع تا هیات مزبور پس از مطالعه پرونده و ب. ت. ب. موازین و مقررات خسارت وارده به مالک اشیا و اجناس مفقودی در زمان مفقودی به معادل ریال براورد و تعیین و اعلام نمایند علی هذا استنادا به بندهای ۲ و۵ ماده ۳۷۱ و بند الف ماده ۴۰۱ قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجام خواسته صرفا در حدود فرجام خواهی یعنی محکومیت شرکت ف. د. ح. اقای ع. س. نقض و پرونده به همان دادگاه صادر کننده دادنامه منقوض ارجاع می گردد. تا پس از انجام تحقیقات کامل و رفع نواقص احصایی رای مقتضی صادر نمایند./ت شعبه * ج. ( عضومعاون ) م. ح. پ. ( مستشار ) فهرست خلاصه جریان پرونده متن رأی نقد رأی صدور رای به ارز خارجی در دعوای مطالبه خسارت به ریال موضوع این پرونده به مطالبه خسارت ناشی از مفقود شدن کانتینری اختصاص دارد که حاوی لوازم برقی به ارزش 200,100,000 ریال بوده و توسط خواهان علیه دو طرف دعوی، شامل یک شرکت و یک سازمان، مطرح شده است. خواسته خواهان شامل خسارت تاخیر تادیه و هزینه‌های دادرسی نیز م. ب.. دادگاه بدوی حکم به محکومیت شرکت به پرداخت خسارت به ارز خارجی و همچنین هزینه‌های دادرسی و کارشناسی صادر کرده است. با این حال، در خصوص خسارت تاخیر تادیه و هزینه‌های دیگر، دادگاه به نفع خواهان رای نداده و دعوی نسبت به سازمان را رد کرده است. این رای منجر به فرجام‌خواهی شرکت گردید. دیوان عالی کشور پس از بررسی، رای دادگاه بدوی را به دلیل وجود ایرادات قانونی و عدم بررسی کامل مالکیت کالا و نحوه محاسبه خسارت نقض کرد. بر اساس مواد 371 و 401 قانون آیین دادرسی مدنی، پرونده به دادگاه اولیه ارجاع گردید تا پس از انجام تحقیقات لازم و رفع نواقص، رای مقتضی صادر شود. پیرو گزارش و دادنامه شماره * مورخ 1399/11/05 که به موجب ان دادنامه شماره * مورخ 1399/06/29 صادر شده از شعبه * به لحاظ نقص در تحقیقات نقض و پرونده به همان شعبه مذکور ارجاع گردیده است. (اوراق 334 و 335 و 336) و پس از اعاده پرونده دادگاه اقدام به استعلامات لازم از گمرک خرمشهر نموده است.و همچنین قرار ارجاع امر به کارشناس اقای ج. س. فرزند ف. نموده است. (برگ 351) و نظریه کارشناس پس از جری تشریفات اداری به شرح اوراق 411 الی 421 پرونده واصل گردیده است.و نظر کارشناس مورد اعتراض وکیل اقای ع. س. قرار گرفته است. (اوراق 427 الی 429) دادگاه سر انجام در تاریخ 1400/08/03 ختم رسیدگی اعلام و اقدام به صدور دادنامه شماره * مورخ 1400/08/05 نموده است.که به موجب ان در خصوص دادخواست اقای ع. س. ا. با وکالت اقای ح. ف. س. به طرفیت 1- شرکت ف. 2- سازمان * به خواسته مطالبه خسارت وارده ناشی از مفقود شدن کانتینر شماره. .. حاوی لوازم و وسایل برقی م. ب. مبلغ 200/100/000 ریال با احتساب خسارت تاخیر تادیه و خسارات دادرسی با استدلال مذکور در دادنامه حکم به محکومیت شرکت ف. به پرداخت * دلار *به عنوان خسارت از بابت اصل خواسته به اضافه پرداخت مبلغ 5/882/900 ریال به عنوان هزینه دادرسی ومبلغ 302/500/000 ریال به عنوان هزینه کارشناس و نیز پرداخت حق الوکاله وکیل ط. ت. د. ح. خ. اقای ع. س. صادر و اعلام گردیده است.و در خصوص مطالبه خسارت تاخیر تادیه حکم به بی حقی خواهان صادر شده و در خصوص مطالبه هزینه دموراژ و انبارداری و کارگری و مفقودی کانتینر و هزینه ترخیص کالا قرار عدم استماع دعوای خواهان صادر گردیده است.و دعو ی خ. ب. ط. سازمان * به لحاظ عدم توجه دعوی به خوانده قرار رد دعوی خواهان صادر و اعلام گردیده است. (اوراق 568 و 569 و 570) دادنامه مزبور از سوی شرکت ف. با وکالت اقای ح. ا. مورد فرجامخواهی قرار گرفته است.و پس از انجام تبادل لوایح پرونده به دیوانعالی کشور ارسال شده وبه این شعبه ارجاع گردیده است.و لایحه وکیل ف. خ. و نیز لایحه وکیل ف. خ. د. هنگام شور قرائت خواهد شد. هییت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید.پس از قرائت گزارش اقای م. ح. پ. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره * مورخ 1400/08/05 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: دادنامه فرجام خواسته به شماره * مورخ 1400/08/05 که از شعبه * صادر گردیده است.مواجه با ایراد و اشکال و مقتضی نقض است.زیرا اولا: خواسته خواهان مطالبه خسارت وارده بابت مفقودیت و تلف بار کانتینر با جلب نظر کارشناس رسمی م. ب. مبلغ 200/100/000 ریال بوده (برگ 9 پرونده) و این خواسته به مطالبه ارز و پول خارجی مانند دلار و یورو و غیره تغییر نیافته است.بنابراین صدور رای به محکومیت ف. خ. ب. پرداخت دلار *د. ح. فرجام خوانده وجاهت نداشته است.ثانیا: بر اساس محتویات پرونده و نیز حسب نظر کارشناس رسمی دادگستری خواهان پرونده یعنی اقای ع. س. (فرجام خوانده فعلی) از نظر مقررات گمرکی مالک کالاهای موجود در کانتینر مفقود شده در گمرک خرمشهر محسوب نمی شود. وی به عنوان وکیل صاحب کالاهای مفقودی یعنی شرکت بازرگانی ج. یا ج. پ. *بوده است.و چون اقای ع. س. ادعا نموده وی در واقع صاحب کالاهای مفقودی و انها را از کشور *نموده و بارنامه به اسم م. ر. ا. بوده و بنا بوده خانم ا. ا. م. که کارت بازرگانی داشته کالاها را از گمرک ترخیص کند و چون خانم ا. ا. م. بدهی مالیاتی به اداره امور دارایی و مالیاتی داشته ترخیص کالا توسط خانم ا. ا. م. با مشکل مواجه شده و بعد از ان اختیار ترخیص کالا را به شرکت بازرگانی ج. (یا ج. پ.) واگذار نموده است.و شرکت ج. (یا ج.پ.) مالک کالاهای مفقودی نمی‌باشد. بنابراین لازم است.در این خصوص تحقیقات بیشتری جهت روشن شدن قضیه صورت گیرد ثالثا: ب. ت. ب. اینکه مطابق با فاکتور صادر شده از شرکت ماهان تجارت به شماره dft20900 مورخ 1395/12/25 کالاهای مورد نظر از کشور *به نام اقای م. ر. ا. خریداری شده و شامل 615 نگله برقی و تزیینی پس از تخلیه از کشتی در مورخ 1396/04/07 تحویل شرکت ف. گردیده و بعدا اعلام شده موجود نیست به سرقت رفته یا مفقود گردیده است.و شرکت مذکور به عنوان امین ضامن و از باب ضمان می‌بایست از عهده غرامات و خسارات وارده براید و حسب نظریه کارشناس موجود در اوراق 412 الی 421 و 445 الی 461 پرونده دقیقا روشن نیست قیمت کالاهای خریداری شده از *به یورو یا دلار یا یوان پرداخت شده و از طرفی در خصوص اینکه ایا جبران غرامت و خسارت می‌بایست بر مبنا و اساس ارزش سیف گمرکی کالا و یا ارزش گمرکی کالا صورت گیرد؟ اختلاف نظر وجوددارد. بنابراین لازم است.موضوع به هیات سه نفر کارشناسی در رشته امور گمرکی ارجاع تا هیات مزبور پس از مطالعه پرونده و ب. ت. ب. موازین و مقررات خسارت وارده به مالک اشیا و اجناس مفقودی در زمان مفقودی به معادل ریال براورد و تعیین و اعلام نمایند علی هذا استنادا به بندهای 2 و5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجام خواسته صرفا در حدود فرجام خواهی یعنی محکومیت شرکت ف. د. ح. اقای ع. س. نقض و پرونده به همان دادگاه صادر کننده دادنامه منقوض ارجاع می‌گردد. تا پس از انجام تحقیقات کامل و رفع نواقص احصایی رای مقتضی صادر نمایند./ت