عدم جواز صدور قرار عدم صلاحیت

رأی خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: ۱ خ. ه. با وکالت اقای ن. ی. وکیل دادگستری به طرفیت خواندگان باسامی ب. ق. و … دعوی بخواسته صدور حکم به اثبات مالکیت خ. ه. ملک موضوع مبایعه نامه مورخ ۱۳۴۳/۲/۲۶ اثبات شراکت انان و تقسیم ملک موصوف اقامه نموده و پرونده به شعبه *برای رسیدگی ارجاع شده و این دادگاه بشرح دادنامه شماره *مستندا به مواد ۳۰٫۳۱٫۳۶۲٫۵۸۹ و ۵۹۱ قانون مدنی و مواد ۱۹۸ و ۵۱۵ و ۵۱۹ قانون ایین دادرسی … مدنی و مواد ۳۰۰ و ۳۰۲ و ۳۰۷ قانون امور حسبی دعوی خ. ه. را وارد و ثابت تشخیص داده ، ضمن احراز مالکیت خ. ه. و شراکت انان در ملک موضوع مبایعه نامه عادی موصوف و تقسیم ان به میزان حصه هر یک ، خواندگان را به پرداخت هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل نیز محکوم کرده است. ۲ محکوم علیهم از دادنامه فوق تجدیدنظرخواهی کرده و پرونده به شعبه *ارجاع شده و این شعبه طبق رای شماره *با استدلال … رقبه متنازع فیه واجد نسق زراعی ( سند اصلاحات ارضی ) م. ب.. و عنایت به اینکه دعوی اثبات مالکیت در شرایطی قابل طرح و بررسی م. ب.. که مالکیت ملک متزلزل باشد. که در مانحن فیه به شرح مارالبیان و بلحاظ وجود سند اصلاحات ارضی برای ملک مختلف فیه ، مالکیت ولو غیرقانونی هم باشد. استقرار یافته است.و تا زمانیکه این سند ابطال یا اصلاح نگردد. مستفاد از مواد ۲۲٫۴۷ و ۴۸ قانون ثبت اسناد و املاک هیچ مرجعی قادر نبوده که به مفاد ان ترتیب اثر ندهد بنابراین دعوی اثبات مالکیت قابل رسیدگی و استماع نمی باشد. از طرفی درخصوص سایر ادعاهای مطروحه نیز هرچند اسناد عادی قابلیت برابری با اسناد رسمی را ندارد. ولیکن از انجا که مطابق ماده ۳۸ ایین نامه اصلاحات ارضی مصوب ۱۳۴۳ و ماده ۶ قانون مواد الحاقی به ایین نامه اصلاحات ارضی مصوب ۱۳۴۳/۵/۳ کمیسیون خاص مشترک مجلسین تصویب شده در مجلس شورای ملی اگر اختلافی در تشخیص اینکه کسی ز. م. است.که در تصرف دارد. یا ان را در تاریخ ۱۳۴۰/۱۰/۹ به عنوان زارع صاحب نسق در تصرف داشته یا رابطه او با ملک براساس دیگری م. ب.. ، حادث شود. رفع اختلاف با سازمان اصلاحات ارضی است.… بنابراین … رسیدگی به موضوعات معنون در صلاحیت شورای اصلاحات ارضی است.… ضمن نقض دادنامه تجدیدنظرخواسته و صدور قرار عدم استماع درباره دعوی اثبات مالکیت ، ولی از حیث دعاوی اثبات شراکت و تقسیم مال الشرکه ، قرار عدم صلاحیت باعتبار صلاحیت شورای اصلاحات ارضی استان *صادر و پرونده را در اجرای ماده ۲۸ قانون ایین دادرسی … مدنی به دیوان عالی کشور ارسال نموده که پس از وصول و ثبت در دبیرخانه به این شعبه برای رسیدگی ارجاع شده است. عضو ممیز ح. ق. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل شد پس از قرائت گزارش عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و مشاوره درباره ی موضوع بشرح زیر رای می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه قرار عدم صلاحیت ذاتی صادر شده از شعبه *شایسته تایید نیست ، زیرا قطع نظر از این که خواسته خواهان دایر به اثبات شراکت و تقسیم مال الشرکه یک قطعه زمین کشاورزی دیم معروف به ماز متفرع بر مالکیت او نسبت به مال الشرکه است.ولی دادگاه دعوی اثبات مالکیت را قابل استماع ندانسته ، و اصولا دادگاه مطابق بندهای ۳ و ۵ ماده ۵۱ و بند ۳ ماده ۲۹۶ و بندهای ۱ و ۲ ماده ۴۲۶ قانون ایین دادرسی … مدنی باید به انچه که خ. د. د. به ان تصریح نموده رسیدگی کند و بر فرض منوط بودن رسیدگی دادگاه به امری که رسیدگی به ان در صلاحیت مرجع دیگری است.این موضوع مستلزم صدور قرار عدم صلاحیت باعتبار صلاحیت مرجع موصوف نیست بلکه دادگاه باید در این خصوص تصمیم مقتضی اتخاذ نماید. بنا به مراتب و با اجازه حاصل از ماده ۲۸ قانون ایین دادرسی … مدنی ضمن نقض قرار عدم صلاحیت ذاتی صادر شده از دادگاه تجدیدنظر فوق ، مقرر می دارد. پرونده به این دادگاه برای رسیدگی به تجدیدنظرخواهی تجدیدنظر خ. ن. ب. دادنامه شماره *اعاده شود./۳۲۹۴/۹/۲۹ شعبه * رییس: ج. ا. مستشار: ح. ق. فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی