علم اجمالی به ارتکاب قتل توسط دو نفر

رأی دادگاه بدوی پرونده کلاسه ۹۸۰۹۹۸۰۲۰۴۷۰۱۳۳۴ شعبه ۲ دادگاه کیفری یک مجتمع دادگاههای کیفری ۱ * (شعبه ۷۱ دادگاه کیفری استان سابق) تصمیم نهایی شماره ۱۴۰۱۶۸۳۹۰۰۰۲۶۴۶۵۸۳ مرجع رسیدگی شعبه دوم دادگاه کیفری یک استان تهران به ریاست اقای م. ز. ب. تشاران دادگاه: اقایان ع. د. - ح. و. العموم: دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان ورامین شکات: ۱. خانم م. ب. ثانی فرزند ع. با وکالت اقای ی. ش. ا. فرزند ک. به نشانی * ۹ ۲. اقای ر. ا. فرزند م. متهمین: ۱. اقای ح. ع. س. فرزند ق. با وکالت اقای ک. ک. ی. فرزند ق. به نشانی استان * ۲. اقای س. ت. فرزند م. ۳. اقای م. ج. فرزند ن. با وکالت اقای ع. ا. ا. فرزند ح. ا. به نشانی استان * - واح۲۷ ۴. اقای س. خ. پ. د. فرزند ی. با وکالت اقای ح. م. ن. فرزند ع. به نشانی استان * ۲ - دفتر وکالت م. نیا اتهام: مشارکت در ارتکاب یک فقره بزه قتل عمدی (مرحوم ا. ا. ) و مشارکت در ایراد صدمه و جرح عمدی غیر موثر در فوت - شرب خمر بتاریخ ۱۴۰۱/۲/۳۱ در وقت فوق العاده شعبه دوم دادگاه کیفری یک استان تهران به تصدی امضای کنندگان زیرتشکیل است.پرونده کلاسه فوق تحت نظر است.دادگاه از ملاحظه اوراق ومحتویات پرونده، ختم رسیدگی را اعلام وبه شرح ذیل مبادرت به صدور رای می نماید. رای دادگاه درخصوص اتهام اقایان ۱- ح. ر. ع. س. فرزند ق. با وکالت تعیینی اقای ک. ک. ی. ۲- س. ع. ت. فرزند م. ح. با وکات تعیینی اقای ع. ا. ا. ۳- اقای م. ج. فرزند ن. با وکالت تعیینی اقای ع. ا. ا. ۴- س. خ. پ. د. فرزند ی. با وکالت تعیینی اقای ح. م. ن. ، جملگی دایر بر مشارکت در ارتکاب یک فقره بزه قتل عمدی (مرحوم ا. ا. ) و مشارکت در ایراد صدمه و جرح عمدی غیر موثر در فوت نسبت به مرحوم و همچنین ردیفهای اول و دوم و چهارم (ع. س. ، ت. ، خ. پ. د. ) دایر بر شرب خمر، موضوع دو فقره کیفرخواست شماره های ۹۹۱۰۴۳۰۰۱۶۳۰۱۴۲۱ مورخ ۹۹/۶/۲۵ و … مورخه ۱۴۰۰/۳/۱۷ دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان ورامین. اوراق و محتویات پرونده حکایت از ان دارد. که در شامگاه مورخه ۹۸/۱۰/۲۲ مامورین انتطامی از مجروح شدن شخصی در اثر نزاع مطلع که پس از حضور در بیمارستان محل بستری شخص مجروح، شخصی بنام س. ا. س. ن. ص. به مامورین اظهار داشته که به همراه اشخاصی و من جمله اقای ا. با استفاده از یکدستگاه خودروی پراید، در حال برگشت از مراسم عروسی بوده که یکدستگاه خودروی پژو مسیر انان را مسدود و چهار نفر از خودرو پیاده و با استفاده از شمیشر و قمه اقدام به ایراد صدماتی به اقای ا. و خودرو پراید نموده و از محل متواری شده اند. مطابق با گزارش بعدی مامورین، شخص مصدوم (ا. ا. ) در اثر شدت جراحات وارده فوت می نماید. تحقیقات مقدماتی پیرامون شناسایی هویت عاملین قتل با تحقیق از مطلعین اغاز و نهایتا منتهی به شناسایی و دستگیری متهمین مذکور می گردد. متهمین پس از دستگیری و به شرح اوراق تحقیق به مداخله در نزاع و تخریب اقرار صریح دارند، ولکن هیچکدام رفتار منتهی به جنایت بر نفس مرحوم (قتل) را مورد پذیرش قرار نداده اند. متهمین به اتفاق اظهار داشته اند بواسطه طلبی که بعضی از انان بابت فروش مشروبات الکلی از مرحوم داشته اند و مرحوم حاضر به پرداخت ان نبوده و در مکالمه تلفنی بر قرار شده توهین نموده است، اقدام به بررسی محل حضور و تردد وی نموده تا اینکه متوجه می شوند، مرحوم در مراسم عروسی در یکی از تالارهای شهر دعوت بوده و پس از خروج به اتفاق دوستانش، متهمین با یکدستگاه خودرو انان را تعقیب و در موقعیت مناسبی، مسیر حرکت انان را مسدود و سپس با استفاده از سلاحهای سرد همراه (شمشیر و قمه) به خودروی حامل مرحوم حمله ور شده و ضمن تخریب شیشه ها و بدنه خودرو، در حالیکه مرحوم در صندلی عقب خودرو نشسته بوده، جراحاتی به وی وارد که مطابق نظریه پزشکی قانونی، بعض جراحات منتهی به قتل مرحوم شده است. دوستان و همراهان مرحوم بعنوان شاهد مورد تحقیق واقع که اظهارات انان در صورتجلسات تحقیق مامورین و خاصه بازپرس محترم منعکس است. با ارجاع و وصول پرونده به این دادگاه، وجود نواقص و ضرورت انجام تحقیقات تکمیلی احراز، که رفع ان به بازپرس محترم محول و پرونده پس از انجام به دادگاه اعاده گردید. مطالبی از سوی متهمین و وکلای انان در مقام دفاع و همچنین از سوی وکیل ا. از اولیای دم مطرح که مورد توجه دادگاه واقع و در حد تکلیف و ضرورت مورد سنجش و در صورت نیاز پاسخ داده خواهد شد.دادگاه نظر به مراتب و عنایت به جمیع نتایج حاصل از تحقیقات مقدماتی و دادرسی و اوراق و محتویات پرونده و با لحاظ این امور که اولا: راجع به اتهام انتسابی به متهمین ردیفهای اول، دوم و چهارم دایر بر شرب خمر، ب. ت. ب. اقاریر صریح و مکرر و مطابق متهمین مذکور با نصاب شرعی در محضر دادگاه، شبهه ای حاصل نیست. ثانیا: در اینکه تمامی متهمین اقدام به حمله و مجروح نمودن مرحوم با استفاده از سلاح های سرد نموده اند نیز بنا به اقرار صریح انان شبهه ای نیست ثالثا: اینکه دادسرای محترم، قتل و جنایت بر نفس مرحوم را ناشی از شراکت تمامی متهمین و بواسطه رفتار انان احراز نموده، به عقیده دادگاه صحیح نمی باشد. چه انکه پزشکی قانونی در شرح معاینه جسد و متعاقب کالبد شکافی، علاوه بر تعیین و اعلام صدمات و جراحات وارده به اعضای و جوارح مرحوم، ورود سه جراحت به ناحیه شکم (جراحت سمت راست شکم، جراحت سمت چپ شکم و جراحت پایین ناف) را گواهی و به شرح نظریه دیگری، علت فوت مرحوم را، شوک هیپورلومیک متعاقب خونریزی داخلی در اثر پارگی احشای داخلی تعیین و اعلام کرده است. با نظر دادگاه، نظریه کمیسیون پزشکی قانونی اخذ که کمیسیون مذکور، به شرح نظریه ابرازی، از مجموع جراحات و صدمات وارده، صرفا دو جراحت (جراحت وارده به ناحیه سمت چپ و راست جداره شکم با مکانسیم اسیب عروقی و اسیب معده) را بعنوان علت مرگ مرحوم، تعیین و اعلام نموده است. لذا با استناد به نظریه مذکور، تنها دو جراحت از مجموع جراحات و صدمات وارده به مرحوم، موثر در فوت وی بوده و عامل یا عاملین ورود این جراحات، مباشر یا شریک در ارتکاب جنایت (قتل) می باشند. بعبارت دیگر نظریه مذکور، موید انست که مجموع چهار متهم نمی توانسته یا نمی توانند بعنوان شریک در ارتکاب جنایت شناسایی و تعرفه گردند و از این حیث نظر دادسرای محترم که تقاضای مجازات هر چهار متهم به اتهام مشارکت در ارتکاب جنایت را مطرح کرده، صحیح نیست رابعا: اینکه از مجموع متهمین، کدامیک مباشر یا شریک در ارتکاب جنایت هستند، ب. ت. ب. نتیجه حاصل از تحقیقات مقدماتی و دادرسی باید اظهار نظر نمود که الف): تمامی متهمین در طول تحقیقات مقدماتی و دادرسی، منکر ایراد جراحات منتهی به قتل (جراحات وارده به ناحیه شکم) مرحوم شده اند ب): هرچند بعض متهمین، ایراد جراحات منتهی به قتل مرحوم را به دیگری و خاصه به متهمین ردیفهای اول و دوم (عرب سرهنگی و ت. ) نسبت داده اند، ولکن اظهارات انان ب. ت. ب. اینکه خود در مقام متهم در مرحله تحقیقات مقدماتی و دادرسی حاضر شده و از سوی دیگر بنا به اقرار خودشان، مرتکب فعل حرام (مصرف مسکرات) شده اند و عدالت انان به این اعتبار مخدوش است، نمی تواند حتی بعنوان قرینه یا اماره مورد استناد و بررسی واقع شود. ج): هرچند همراهان و دوستان مرحوم (به اسامی اقایان س. ا. س. ن. ص. و ح. ب. ب. )، در نزد مامورین و بازپرس محترم حاضر و مطالبی در مقام شاهد بیان کرده اند، ولکن به عقیده دادگاه، اشخاص مذکور نه شرایط شاهد را دارا بوده و نه اظهارات انان قابل استناد است. چرا که ۱- هر دو شخص مذکور در فرایند تحقیقات، به اتهاماتی در زندان بوده به نحوی که بازپرس محترم، انان را جهت ادای شهادت از زندان فرا می خوانده است. لذا محبوس یا بازداشت بودن انان دلالت بر ارتکاب رفتار خلاف قانون و شرع داشته و همین امر، عدالت انان را مخدوش می نماید. ۲- هر دو شاهد مذکور در تمامی اوراق تحقیق، به پوشیده بودن صورت مهاجمین (متهمین مذکور) در زمان ارتکاب جنایت اظهار مطلب نموده و در نتیجه شناسایی و معرفی عامل جنایت بر نفس مرحوم (وارد کننده یا وارد کنندگان جراحات به ناحیه شکم مرحوم)، اگر برای انان غیر ممکن نبوده، لااقل بسیار مشتبه می تواند باشد. ۳- بنا به اظهار تمامی متهمین و حتی اشخاصی که در مقام شاهد اظهار مطلب کرده اند و بنا به نتیجه حاصل از تحقیقات مقدماتی، مرحوم فرصت پیاده شدن از خودرو را نداشته و در حالیکه در صندلی عقب نشسته بوده، متهمین اقدام به ایراد جراحت به وی کرده اند. لذا محل حضور و استقرار مرحوم و استقرار متهمین و همچنین زمان وقوع جنایت (تاریکی بدلیل انکه جنایت در ساعات پایانی شب واقع شده) موجب گردیده تا نحوه ورود جراحت به مرحوم و هویت وارد کننده جراحت، از ناحیه ناظرین به سهولت قابل بیان و شناسایی و معرفی نباشد. ۴- نکته قابل توجه دیگر انکه، اشخاصی که بعنوان شاهد مورد تحقیق واقع شده اند. به شرح اوراق تحقیق مختلف، در بیان و معرفی هویت مرتکب جنایت بر مرحوم (وارد کننده جراحات به ناحیه شکم) یا بدلیل ترس از متهمین یا انگیزه شخصی و بهر حال بر خلاف عدالت و انصاف، اظهارات متفاوت و متناقصی بیان نموده اند. به نحوی که اقای س. ا. س. ن. ص. به شرح برگ تحقیق مورخه ۹۸/۱۰/۲۴، اظهار داشته … یکی از مهاجمین ح. ق. (ح. ع. س. ) بود که به سمت ا. حمله کرد و شمشیر فرو کرد توی طحالش … . مشارالیه در برگ تحقیق مورخه ۹۸/۱۰/۲۶ اظهار نموده … یک نفر قمه و تبر داشت و مقتول را می زد و مقتول می گفت ن. نزن. فقط او مقتول را زد … کسی که مقتول را زد شناسایی نکردم. چون چهره اش را پوشانده بود … . نامبرده در صورتمجلس مورخه ۱۴۰۰/۱/۱۶ که در مقام بازسازی صحنه جنایت از ناحیه بازپرس محترم تنظیم گردیده، اظهار نموده … س. ع. ت. و س. خ. در ماشین را باز کردند. و به داخل رفته و فکر کنم چاقو به مرحوم زدند و ندیدم کجاش زدند و چند ضربه زدنند … مشارالیه در همان جلسه (۱۴۰۰/۱/۱۶)، به نااگاه از اظهارات خود عدول و بیان داشته … ت. و س. خ. در ماشین را باز نکردند. تمامی ضربات را ح. ق. (ح. ع. س. ) از سمت عقب ماشین زد … ت. و س. خ. در حد خط انداختن زدنند. . شخص مذکور متعاقب این امر با ارسال لایحه ای از زندان که در برگ ۴۲۳ پرونده مضبوط است، مجددا از اظهارات مطرح نزد بازپرس محترم عدول و اظهار داشته … ع. س. فقط به ماشین ضربه می زد و ضربه ای به مقتول نزد ولی ت. از سمت چپ وارد شد و ضربه می زد … . شخص دیگر (ح. ب. ) نیز که به عنوان شاهد مورد تحقیق واقع شده به شرح برگ تحقیق مورخه ۹۸/۱۰/۲۶ نزد بازپرس محترم بیان داشته … مقتول داد می زد ن. نزن …. اولین کسی که بطرف مقتول قمه کشید ن. بود … مشارالیه در جلسه بازسازی صحنه جنایت (مورخه ۱۴۰۰/۱/۱۶) نزد بازپرس محترم اظهار داشته … س. خ. و ت. از عقب به مقتول چاقو می زدنند و ح. ق. با شمشیر فرو می کرد. ح. ق. یک شمشیر در دست داشت که دیدم فرو می کند …. اخرین نفر ح. ق. بود که با شمشیر فرو می کرد … . نامبرده نیز با ارسال لایحه ای از زندان که در برگ ۴۲۲ پرونده مضبوط است.از اظهارات قبلی خود عدول کرده و اظهار داشته … واقعیت این است.که ح. ت. و س. خ. ضربه وارد می کردند. و ح. ع. س. به ماشین ضربه می زد … . لذا نحوه اظهارات مذکور و تعارضات و تناقصات اشکار اظهارات اشخاصی که بعنوان شاهد اظهار مطلب نموده اند، به روشی دلالت بر عدم صداقت انان و خروج انان از عدالت و در نتیجه موجب عدم امکان استناد به اظهارات انان از سوی محکمه میگردد. به همین جهت نیز حتی دادگاه، مشارالیهم را برای ادای توضیح و شهادت دعوت ننموده است. با این حال و با وصف مراتب مذکور و همانطور که بیان شد، انچه مسلم است.انست که تمامی متهمین در حالیکه مسلح به سلاحهای سرد نظیر شمشیر و قمه بوده اند به مرحوم و خودروی حامل وی حمله نموده و ضرباتی را وارد کرده اند. از سوی دیگر انچه مسلم است.انست که مرحوم به واسطه ضربات و جراحات وارده در این نزاع به قتل رسیده و نهایت اینکه انچه مسلم است، از مجموع ضربات و جراحات وارده، تنها دو جراحت موثر در فوت مرحوم بوده است. بر این اساس، قتل مرحوم می تواند بواسطه رفتار یک یا نهایت دو نفر از مجموع چهار نفر متهم مذکور باشد. که نتیجه تحقیقات مقدماتی و دادرسی، محکمه را اقناع به احراز مباشرت یا شراکت اشخاص معین از بین متهمین در ارتکاب جنایت ننمود. لذا باحصول علم اجمالی به ارتکاب جنایت توسط یک یا دو نفر از مجموع چهار متهم مذکور، مستندا به ماده ۱۲۶ و مواد ۲۶۴ و ۲۶۵ و بند الف ماده ۲۹۰٫۳۸۱٫۴۴۸٫۴۶۲٫۴۸۲٫۴۸۸٫۵۴۹ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ و ماده ۶۱۲ از کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۵، هریک از متهمین ردیفهای اول و دوم و چهارم (ح. ر. ع. س. ، س. ع. ت. و س. خ. د. پ. ) را از حیث ارتکاب بزه شرب خمر به تحمل هشتاد تازیانه بعنوان حد الهی و هر یک از تمامی متهمین (ح. ر. ع. س. ، س. ع. ت. و س. خ. د. پ. و م. ج. ) را از جهت مباشرت یا شرکت در قتل عمدی مرحوم ا. ا. ، با لحاظ عدم امکان تعیین مباشر و یا شریک مشخص و معین در ارتکاب جنایت و علم اجمالی به ارتکاب یک یا دو نفر از مجموع چهار متهم و به تبع سقوط مجازات قصاص به این جهت، هر یک را به تحمل ده سال حبس تعزیری با احتساب و کسرایام بازداشت قبلی و هریک را به تحمل دوسال اقامت اجباری (ح. ع. س. در * ) و ب. ت. ب. اینکه ا. ار اولیای دم (پدر مرحوم) بموجب لایحه ثبت شده به شماره ۱۴۰۱۶۸۹۹۰۰۰۸۵۹۰۰۳۳ مورخه ۱۴۰۱/۲/۲۸ و وکیل محترم ولی دم دیگر مرحوم (مادر مرحوم) به شرح لایحه تقدیمی و با اختیارات حاصل از وکالتنامه اظهار نموده اند که درصورتیکه محکمه به هرجهت موجبات صدورحکم قصاص متهم یا متهمین را احراز ننماید.، با حق اعتراض به رای، از ناحیه موکلین مطالبه دیه دارند و با لحاظ اعلام گذشت بی قید شرط ا. از اولیای دم (اقای ر. ا. پدر مرحوم) به دلالت یک برگ سند رسمی ثبت شده به شماره ۵۷۵۹۵ مورخ ۱۴۰۱/۲/۱۹ تنطیمی در دفتر خانه شماره ۲۱ * نسبت به ا. از متهمین بنام ح. ر. ع. س. ، متهمین ردیفهای دوم، سوم و چهارم را بالسویه به پرداخت معادل سهم الارث ولی دم اقای ر. ا. (پدر مقتول) از سه چهارم یک فقره دیه کامل بابت قتل و همچنین پرداخت سه چهارم از ده هزارم دیه کامل بابت دو عدد ساییدگی پهلوی راست و کتف راست، دو صدم دیه کامل بابت جراحت از نوع دامیه زیر چشم راست، یک دویستم دیه کامل بابت ساییدگی از نوع حارصه کشاله ران راست و یک دویستم دیه کامل بابت ساییدگی از نوع حارصه ارنج چپ بابت جراحات غیر موثر در فوت و متهمین ردیفهای اول و دوم و سوم و چهارم را بالسویه به پرداخت تمامی سهم الارث خانم م. ب. (مادر مقتول) از یک فقره دیه کامل بابت قتل و همچنین پرداخت معادل سهم الارث وی از ده هزارم دیه کامل بابت دو عدد ساییدگی پهلوی راست و کتف راست، دو صدم دیه کامل بابت جراحت از نوع دامیه زیر چشم راست، یک دویستم دیه کامل بابت ساییدگی از نوع حارصه کشاله ران راست و یک دویستم دیه کامل بابت ساییدگی از نوع حارصه ارنج چپ بابت جراحات غیر موثر در فوت ظرف مهلت یکسال از تاریخ وقوع جنایت محکوم می نماید. رای صادره حضوری و ظرف مهلت بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجامخواهی در دیوان محترم عالی کشور م. ب.. رییس شعبه دوم دادگاه کیفری یک استان تهران مستشاران شعبه دوم دادگاه کیفری یک استان تهران ز. ب. ع. دلداری ح. و. فهرست دادگاه بدوی نقد رأی