قرائن اثبات کننده نسب فرزندی

قرائن اثبات کننده نسب فرزندی خ. م.: در تاریخ 3 آذر 1394، دادنامه‌ای صادر شد که در آن خواهان، به نمایندگی از دو نفر، درخواست صدور حکم به نفی نسب خ. ر. ا. نسبت به مرحومه‌ای که به‌عنوان مادر وی معرفی شده بود، مطرح کرد. خ. ه. ادعا کردند که خ. ر. ا. فرزند واقعی مرحومه نیست و شواهدی از جمله شهادت شهود را در این زمینه ارائه نمودند. خوانده ردیف دوم، که پدر شرعی خ. ر. ا. بود، دفاعیات خود را بر مبنای ماده 1161 قانون مدنی بیان کرده و به عدم قابلیت طرح دعوی نفی نسب از سوی خ. ه. اشاره کرد. دادگاه در مرحله نخست، با استناد به شهادت شهود و عدم ارائه دفاع موثر از جانب خواندگان، حکم به نفی نسب خ. ر. ا. صادر کرد. این حکم در دادگاه تجدیدنظر تایید شد، اما خ. ر. ا. به دیوان عالی کشور فرجام‌خواهی کرد. دیوان عالی کشور به دلیل عدم انجام تحقیقات کافی و وجود نواقص در پرونده، رای دادگاه تجدیدنظر را نقض کرده و پرونده را به شعبه صادرکننده رای منقوض ارجاع داد تا نسبت به رفع نواقص و انجام تحقیقات لازم، به‌ویژه در خصوص هویت پدر واقعی خوانده و سوابق ولادت، اقدام شود. این تصمیم بر اساس بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی اتخاذ گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/09/03 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: رشد فرزند در محیط خانواده، پذیرش وی به عنوان فرزند از سوی زوجین و عدم نفی نسب او در دوران حیات زوجین، از قرائن مهم وجود رابطه نسبی میان آنهاست. رای خلاصه جریان پرونده در پرونده پیوست آقای …. ل.ر. به وکالت از 1 - ه. خ.ط. 2 - ت. خ.ط. د. ب. ط. 1 - ن. ش. 2 - م. ا. به خواسته صدور حکم به نفی نسب خ. ر. ا. به مرحومه ن. خ.ط. به دادگستری مشهد تقدیم که پس از ثبت در تاریخ 92/4/28 جهت رسیدگی به شعبه --- مشهد ارجاع شده است آقای وکیل ب. ش. د. مرقوم داشته اند:« موکلین برادر و خواهر ابوینی مرحومه ن.خ.ط. متوفی به تاریخ 1387/05/02 می‌باشند از آنجائی که آن مرحومه ن. امکان بچه دار شدن را نداشته نوه خواهر خود را در بدو تولد به فرزندی قبول نموده و پرورش داده که ده ها نفر می دانند به صحت این ادعا در محضر دادگاه اداء شهادت نمایند... خ. ر. د. نیز که پدر شرعی و قانونی و حقیقی خ. ر. ا. م. ب. مسلما حقیقت را کتمان نخواهد کرد... »; پرونده در جریان دادرسی تشکیل آقای … در ماهیت دع و. ا. د.:«... اولا به حکم ماده 1161 قانون مدنی دعوی نفی ولد از شوهر مسموع نخواهد بود بر مبنانی قیاس اولویت وقتی دعوی نفی نسب از پدر فرضی طفل مسموع نیست به طریق اولی از غیر او مسموع نخواهد بود در مانحن فیه نیز پدر و مادر اصلی خوانده مرحومان ع. ش. و ن. و خ.ط. نه تنها پدر و مادر اصلی خوانده تلقی می‌شوند که اساسا موضوع اقرار مطرح نیست... »; اظهارات شهود 1 - م. ا.: ن. ش. نوه خواهر خ. ه. است یعنی نوه ف. خ.ط. است مادر حقیقی ن. م. است 2 - ع. ک.: مادر واقعی ن. ش. خانم م. ا. است ع. ش. پدر خوانده ن. است 3 - م. ط.: پدر من پسرعموی آقای ه. خ. است مادر حقیقی ن. م. خ.ط. است پدرش م. ا. است 4 - س. ی.: مادر واقعی ن. ش. م. است 5 - ه. ظ.: من تقریبا 9 ساله بودم که ع. ش. و ن.خ.ط. آمدند محل ما زندگی می کردند تا اینکه من چهارده ساله بودم آنان رفتند تهران دادگاه ختم رسیدگی را اعلام و برابر دادنامه شماره --- مورخ 94/1/22 با این استدلال که:« ب. ت. ب. متن دادخواست خواهان و مودای شهادت شهود که همگی بر نفی انتساب خ. ر. ا. با مرحومه ن. خ.ط. و تحقق نسب وی با خ. ر. د. و مرحومه م. ا. بدین بیان که والدین حقیقی خ. ر. ا. دو نفر اخیرالذکر می‌باشند و ن. خ.ط. مادر واقعی وی نمی‌باشد شهادت دادند مضافا به آن هر شخص ذینفعی می‌تواند ادعای نفی نسب از ناحیه وی مطرح شود منظور همان ولد است و از طرفی خواندگان دفاع موثری در مقام دفاع ایراد ننمودند »; دعوی خ. ه. را وارد دانسته و در اجرای ماده 1257 قانون مدنی حکم به نفی نسب خ. ر. ا. از مرحومه ن. خ.ط. صادر می‌نماید. »; از رای صادره آقای ر.الف. به وکالت از ن. ش. تجدیدنظرخواهی کرده شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی مطابق دادنامه شماره --- مورخ 94/5/13 رای معترض عنه را عینا تایید کرده است رای اخیرالصدور در تاریخ 94/6/2 ابلاغ شده آقای …. با تقدیم دادخواست که به شماره 9400025 مورخ 94/6/17 ثبت شده از رای دادگاه تجدیدنظر فرجام خواهی نموده است عمده دلایل فرجام خواهی عبارت است از:«... دادنامه صادره از شعبه --- خانواده بر مبنای استناد به شهادت شهود صادر شده است که از بنیان مخدوش است چرا که افرادی که در دادگاه توسط طرفین دعوا حاضر شده اند به عنوان مطلع حضور یافته اند، اظهارات گواهان فرجام خواندگان توسط شهود معارض که از سوی موکله اینجانب حضور یافته و بر نسب شرعی و قانونی وی گواهی داده اند نفی و بلااثر محسوب می‌شود، مقررات الزامی ماده 236 قانون آیین دادرسی مدنی (ایتان سوگند شهود) رعایت نشده است دو نفر از مطلعین زن بوده اند خواسته نفی انتساب (آنهم از مادر متوفی) مردود است ایراد مندرج در بند 10 ماده 84 ق.آ.د.م. بر دادخواست بدوی وارد است زیرا فرجام خواندگان در طرح دعوای نسب مستقیما و اصالتا ذینفع نیستند اینکه بر فرض نفی انتساب وارث خواهند بود... »; دادگاه پس از جری تشریفات مربوط به ابلاغ، تبادل لوایح و هزینه دادرسی پرونده را به دیوان عالی کشور ارسال و در تاریخ 94/8/10 جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است مشروح لوایح هنگام شور قرائت خواهد شد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای میدهد. رای شعبه دیوان عالی کشور فرجام خواهی خانم ن. ش. با وکالت آقای س.ر. الف. از دادنامه شماره --- مورخ 94/5/13 صادره از شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی وارد است زیرا دادگاه محترم در خصوص موضوع خواسته (نفی نسب) تحقیقات کافی انجام نداده و رای از این حیث مخدوش است بنابه مراتب دادنامه فرجام خواسته مستندا به بند 5 ماده 371 ناظر به بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی نقض و پرونده به شعبه صادر کننده رای منقوض ارجاع می‌شود شایسته است دادگاه محترم در تجدید رسیدگی نسبت به رفع نواقص:« 1 - از آقای م. ا. که پدر واقعی ف. خ. معرفی شده در خصوص موضوع تحقیق شود 2 - سوابق مربوط به ولادت و صدور گواهی ولادت از بیمارستان محل تولد اخذ و ضمیمه پرونده شود.»; اقدام و در مقام تعارض ادله به این نکات نیز توجه فرمایند: الف- طفلی که در خانواده ای زندگی و در آن محیط رشد یافته، زن و شوهر طفل را فرزند خود دانسته اند و تا زمانی که در قید حیات بوده اند او ر. ا. خ. نفی نکرده اند همین امر به تنهایی می‌تواند از نشانه های مهم نسب باشد. ب - از مهمترین دلایل دیگر نسب سند ولادت و همان شناسنامه است که باید مورد توجه قرار گیرد سپس برابر مقررات رای مقتضی صادر نمایند. شعبه --- دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون حسین طالبی - سعید عمرانی