ماهیت وجه وصولی در فرض وجود اصل بدهی و خسارت تأخیر تأدیه

رأی دادگاه بدوی در خصوص دعوی ب. با وکالت خانم ….خ. به طرفیت 1- شرکت ف. 2- آقای ف.ظ. با وکالت آقای ….ت. 3- خانم م.ق. دایر به صدور حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت مبلغ یک میلیارد و هیجده میلیون و پانصد و چهل هزار و هفت صد و شصت ویک ریال بابت اصل سرمایه و سود به انضمام هفت صد و هفتادوهفت میلیون و هفت صد و هفتادوچهار هزار و هفت صد و پنجاه وچهار ریال بابت خسارت تأخیر تأدیه به مأخذ سالیانه 22% از سررسید 27/8/87 تا 31/4/91 و از تاریخ مذکور تا وصول اصل دین و سود به مأخذ 22% سالیانه به انضمام خسارات دادرسی، نظر به جامع اوراق و محتویات پرونده و با عنایت به خروج کارشناسی از عداد دلایل ادعای جعل خوانده ردیف سوم خانم م.ق. و ب. ت. ب. نظریه کارشناس حسابرسی وارده به شماره 569-22/2/92 که مصون از تعرض اصحاب دعوی باقیمانده حاکی است مجموعاً مبلغ دویست و هفتادوهشت میلیون و سیصد و بیست وپنج هزار و دویست و چهل وهشت ریال از حساب سپرده خوانده دوم کسر گردیده است که دادگاه برداشت های مذکور را از اصل و سود بدهی محسوب می نماید چه اینکه پرداخت بابت خسارت تأخیر تأدیه با وجود بقای اصل بدهی به ضرر دریافت کننده تسهیلات وجاهتی ندارد لذا مستنداً به قانون الحاق در تبصره ماده 15 قانون عملیات بانکی بدون ربا و مواد 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت هفت صد و چهل میلیون و دویست و پانزده هزار و پانصد و سیزده ریال بابت اصل سود و تسهیلات دریافتی و نیز پرداخت خسارت تأخیر تأدیه به مأخذ 22% از تاریخ سررسید 27/8/87 لغایت پرداخت وجه مذکور و نیز پرداخت خسارات دادرسی شامل هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل م. ت. د. حق خواهان صادر و اعلام می شود. و نسبت به مازاد آن به جهت عدم استحقاق حکم به بطلان دعوی خواهان صادر و اعلام می گردد. رأی صادره نسبت به خواندگان دوم و سوم حضوری محسوب و ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظرخواهی در محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. و نسبت به خوانده اول شرکت ف. غیابی محسوب و ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل واخواهی در این دادگاه و سپس ظرف بیست روز قابل تجدیدنظرخواهی در محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. رأی دادگاه تجدیدنظر استان ب. با وکالت خانم ….خ. به طرفیت 1- ش. به شماره ثبت 167613 2- ف.ظ. 3- م.ق. نسبت به دادنامه شماره 300622-10/6/92 صادره از شعبه 116 دادگاه عمومی و حقوقی تهران مشعر بر محکومیت تضامنی خواندگان پرداخت 513/021/74 ریال بابت اصل سود و تسهیلات دریافتی و پرداخت خسارت تأخیر تأدیه به مأخذ 22% مورد توافق از تاریخ سررسید 27/8/87 لغایت یوم پرداخت و خسارت دادرسی د. ح. ت. ن. خ. تجدیدنظرخواهی نموده و اعلام کرده اند نامبردگان بر اساس قرارداد مورخ 1/3/87 علاوه بر پرداخت سرمایه مأخوذه از بابت عقد مضاربه می بایست سود سالیانه را به انضمام خسارت تأخیر تأدیه به مأخذ 22% بپردازند نهایتاً درخواست صدور حکم به پرداخت مبلغ 761/540/018/1 ریال از بابت اصل سرمایه و سود و مبلغ 754/774/777 ریال خسارت تأخیر تأدیه از تاریخ سررسید (27/8/87 لغایت 21/3/91) و احتساب بعدی آن تا یوم پرداخت با خسارت دادرسی شده است و ت. ن. خ. ردیف 2 توسط وکیلش اعلام کرده که مبلغ خواسته از حساب موکلش کسر گردیده که با ارجاع امر به کارشناسی و انتخاب کارشناس مشخص گردیده مبلغ 238/325/278 ریال از حساب مشارالیه پرداخت شده است لکن کارشناس در مورد مبلغ پرداختی اعلام کرده است مبلغ 889/961/217 ریال بابت خسارت تأخیر تأدیه و مبلغ 762/948/55 ریال بابت اصل بدهی و مبلغ 587/414/4 ریال آن بابت سود تعلق گرفته برداشت شده است و بدین نحو احتساب کرده است لذا صدور حکم از جانب دادگاه با احتساب مبلغ از بابت اصل و سود برخلاف نظریه کارشناس م. ب. تجدیدنظر خواندگان علی رغم ابلاغ قانونی د. ا. م. از رسیدگی پاسخی در قبال لایحه ابرازی ت. ن. خ. نداده اند و دادگاه محترم بدوی در قبال درخواست محکمه بر رفع ابهام ب. ت. ب. نظریه کارشناس به شرح تصمیم مورخ 17/3/93 اعلام نموده و پرداختی آقای … دوم را از بابت اصل بدهی منظور نموده است علی هذا نظر به مراتب مذکورالذکر و اینکه مراد و مقصود از پرداخت وجه مذکورالذکر از بابت اصل بدهی اعلام گردیده است و در مورد احتساب این برداشت از خسارت تأخیر تأدیه دادگاه بدوی عقیده به ردّ ادعا داشته و بدین شکل مراتب را اعلام نموده اند و آنچه از محتویات پرونده بر می آید رقم مذکور فوق الاشعار از حساب سپرده ت. ن. خ. دوم برداشت شده است و آنچه از نظریه کارشناسی بر می آید این مطلب است که ت. ن. خ. مبالغ برداشتی را به نحو اعلامی برداشت و محاسبه کرده است و آنچه از مفاد قرارداد منعقد بر می آید ت. ن. خ. فاقد چنین اختیاری است چرا که مطلب توافق شده فی مابین طرفین دعوی احتساب سود و خسارت تأخیر تأدیه است و نمی توان این امر را به این مطلب تسری داد که هرچه بانک از حساب سپرده برداشت کند می تواند از اصل بدهی از قبیل سود و خسارت تأخیر تأدیه محاسبه و منظور نماید علی الخصوص که قرارداد فی مابین مضاربه است بنابراین همان طوری که دادگاه بدوی طی تصمیم مورخ 17/3/93 اعلام نموده رقم پرداخت شده را می توان از اصل سرمایه کسر کرد نه سود و یا خسارت تأخیر تأدیه که مورد تأکید ت. ن. خ. واقع شده است علی هذا تجدیدنظرخواهی را وارد ندانسته و با ردّ آن دادنامه مارالذکر را صرفاً در خصوص احتساب رقم پرداختی و کسر آن از اصل سرمایه با حذف عبارت سود در سطر 9 دادنامه و اصلاح دادنامه معترض عنه در راستای مفاد ماده 350 از قانون آیین دادرسی مدنی بدین وصف در اجرای مدلول ماده 358 قانون اخیرالذکر تأیید کرده و اعلام می دارد رأی صادره قطعی است. رییس شبه 4 دادگاه تجدیدنظر استان تهران ـ مستشار دادگاه جوادی ـ سعادت زاده فهرست دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان نقد رأی ماهیت وجه وصولی در فرض وجود اصل بدهی و خسارت تأخیر تأدیه در تاریخ 7 تیر 1393، دادگاه بدوی به دعوی مطروحه رسیدگی نمود. خ. د. ا. دعوی درخواست محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت مبلغ یک میلیارد و هجده میلیون و پانصد و چهل هزار و هفتصد و شصت و یک ریال بابت اصل سرمایه و سود، به همراه خسارت تاخیر تادیه به میزان 22% از تاریخ سررسید 27/8/87 تا 31/4/91 ارائه کرده بود. پس از بررسی مستندات و اظهارات، دادگاه حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت مبلغ 740,215,513 ریال و خسارت تاخیر تادیه صادر نمود. این حکم بر مبنای نظریه کارشناس و مواد 15 قانون عملیات بانکی بدون ربا و مواد 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی صادر گردید. همچنین، در خصوص مازاد خواسته، دادگاه حکم به بطلان دعوی صادر کرد. در مرحله تجدیدنظر، خواهان درخواست پرداخت مبالغ بیشتری را مطرح نمود، اما دادگاه ب. ت. ب. نظریه کارشناس و مستندات ارائه‌شده، تجدیدنظرخواهی را وارد ندانسته و حکم بدوی را تایید کرد. در نهایت، دادگاه تجدیدنظر با اعمال اصلاحاتی در دادنامه، آن را قطعی اعلام و به استناد مواد 350 و 358 قانون آیین دادرسی مدنی، رای صادره را تایید نمود. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/04/07 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در فرض وجود دین به همراه خسارت تاخیر تادیه (به علت عدم پرداخت دین در سررسید معین)، وصول هرگونه وجه از مدیون به هر نحوی (من جمله برداشت از حساب مدیون توسط بانک دائن)، در صورت اختلاف در ماهیت وجه دریافتی، به منزله ایفای اصل دین محسوب می‌شود نه خسارت تاخیر تادیه. در خصوص دعوی ب. با وکالت خانم ….خ. به طرفیت 1 - شرکت ف. 2 - آقای ف.ظ. با وکالت آقای ….ت. 3 - خانم م.ق. دایر به صدور حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت مبلغ یک میلیارد و هیجده میلیون و پانصد و چهل هزار و هفت صد و شصت ویک ریال بابت اصل سرمایه و سود به انضمام هفت صد و هفتادوهفت میلیون و هفت صد و هفتادوچهار هزار و هفت صد و پنجاه وچهار ریال بابت خسارت تاخیر تادیه به ماخذ سالیانه 22 % از سررسید 27/8/87 تا 31/4/91 و از تاریخ مذکور تا وصول اصل دین و سود به ماخذ 22 % سالیانه به انضمام خسارات دادرسی، نظر به جامع اوراق و محتویات پرونده و با عنایت به خروج کارشناسی از عداد دلایل ادعای جعل خوانده ردیف سوم خانم م.ق. و ب. ت. ب. نظریه کارشناس حسابرسی وارده به شماره 569 - 22/2/92 که مصون از تعرض اصحاب دعوی باقیمانده حاکی است مجموعا مبلغ دویست و هفتادوهشت میلیون و سیصد و بیست وپنج هزار و دویست و چهل وهشت ریال از حساب سپرده خوانده دوم کسر گردیده است که دادگاه برداشت های مذکور را از اصل و سود بدهی محسوب می‌نماید چه اینکه پرداخت بابت خسارت تاخیر تادیه با وجود بقای اصل بدهی به ضرر دریافت کننده تسهیلات وجاهتی ندارد لذا مستندا به قانون الحاق در تبصره ماده 15 قانون عملیات بانکی بدون ربا و مواد 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت هفت صد و چهل میلیون و دویست و پانزده هزار و پانصد و سیزده ریال بابت اصل سود و تسهیلات دریافتی و نیز پرداخت خسارت تاخیر تادیه به ماخذ 22 % از تاریخ سررسید 27/8/87 لغایت پرداخت وجه مذکور و نیز پرداخت خسارات دادرسی شامل هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل م. ت. د. حق خواهان صادر و اعلام می‌شود. و نسبت به مازاد آن به جهت عدم استحقاق حکم به بطلان دعوی خواهان صادر و اعلام می‌گردد. رای صادره نسبت به خواندگان دوم و سوم حضوری محسوب و ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظرخواهی در محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. و نسبت به خوانده اول شرکت ف. غیابی محسوب و ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل واخواهی در این دادگاه و سپس ظرف بیست روز قابل تجدیدنظرخواهی در محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. رای دادگاه تجدیدنظر استان ب. با وکالت خانم ….خ. به طرفیت 1 - ش. به شماره ثبت 167613 2 - ف.ظ. 3 - م.ق. نسبت به دادنامه شماره --- - 10/6/92 صادره از شعبه --- دادگاه عمومی و حقوقی تهران مشعر بر محکومیت تضامنی خواندگان پرداخت 513/021/74 ریال بابت اصل سود و تسهیلات دریافتی و پرداخت خسارت تاخیر تادیه به ماخذ 22 % مورد توافق از تاریخ سررسید 27/8/87 لغایت یوم پرداخت و خسارت دادرسی د. ح. ت. ن. خ. تجدیدنظرخواهی نموده و اعلام کرده اند نامبردگان بر اساس قرارداد مورخ 1/3/87 علاوه بر پرداخت سرمایه ماخوذه از بابت عقد مضاربه می‌بایست سود سالیانه را به انضمام خسارت تاخیر تادیه به ماخذ 22 % بپردازند نهایتا درخواست صدور حکم به پرداخت مبلغ 761/540/018/1 ریال از بابت اصل سرمایه و سود و مبلغ 754/774/777 ریال خسارت تاخیر تادیه از تاریخ سررسید ( 27/8/87 لغایت 21/3/91 ) و احتساب بعدی آن تا یوم پرداخت با خسارت دادرسی شده است و ت. ن. خ. ردیف 2 توسط وکیلش اعلام کرده که مبلغ خواسته از حساب موکلش کسر گردیده که با ارجاع امر به کارشناسی و انتخاب کارشناس مشخص گردیده مبلغ 238/325/278 ریال از حساب مشارالیه پرداخت شده است لکن کارشناس در مورد مبلغ پرداختی اعلام کرده است مبلغ 889/961/217 ریال بابت خسارت تاخیر تادیه و مبلغ 762/948/55 ریال بابت اصل بدهی و مبلغ 587/414/4 ریال آن بابت سود تعلق گرفته برداشت شده است و بدین نحو احتساب کرده است لذا صدور حکم از جانب دادگاه با احتساب مبلغ از بابت اصل و سود برخلاف نظریه کارشناس م. ب. تجدیدنظر خواندگان علی رغم ابلاغ قانونی د. ا. م. از رسیدگی پاسخی در قبال لایحه ابرازی ت. ن. خ. نداده اند و دادگاه محترم بدوی در قبال درخواست محکمه بر رفع ابهام ب. ت. ب. نظریه کارشناس به شرح تصمیم مورخ 17/3/93 اعلام نموده و پرداختی آقای … دوم را از بابت اصل بدهی منظور نموده است علی هذا نظر به مراتب مذکورالذکر و اینکه مراد و مقصود از پرداخت وجه مذکورالذکر از بابت اصل بدهی اعلام گردیده است و در مورد احتساب این برداشت از خسارت تاخیر تادیه دادگاه بدوی عقیده به ردّ ادعا داشته و بدین شکل مراتب را اعلام نموده‌اند و آنچه از محتویات پرونده بر می آید رقم مذکور فوق الاشعار از حساب سپرده ت. ن. خ. دوم برداشت شده است و آنچه از نظریه کارشناسی بر می آید این مطلب است که ت. ن. خ. مبالغ برداشتی را به نحو اعلامی برداشت و محاسبه کرده است و آنچه از مفاد قرارداد منعقد بر می آید ت. ن. خ. فاقد چنین اختیاری است چرا که مطلب توافق شده فی مابین طرفین دعوی احتساب سود و خسارت تاخیر تادیه است و نمی توان این امر را به این مطلب تسری داد که هرچه بانک از حساب سپرده برداشت کند می‌تواند از اصل بدهی از قبیل سود و خسارت تاخیر تادیه محاسبه و منظور نماید علی الخصوص که قرارداد فی مابین مضاربه است بنابراین همان طوری که دادگاه بدوی طی تصمیم مورخ 17/3/93 اعلام نموده رقم پرداخت شده را می توان از اصل سرمایه کسر کرد نه سود و یا خسارت تاخیر تادیه که مورد تاکید ت. ن. خ. واقع شده است علی هذا تجدیدنظرخواهی را وارد ندانسته و با ردّ آن دادنامه مارالذکر را صرفا در خصوص احتساب رقم پرداختی و کسر آن از اصل سرمایه با حذف عبارت سود در سطر 9 دادنامه و اصلاح دادنامه معترض عنه در راستای مفاد ماده 350 از قانون آیین دادرسی مدنی بدین وصف در اجرای مدلول ماده 358 قانون اخیرالذکر تایید کرده و اعلام می‌دارد رای صادره قطعی است. رییس شبه 4 دادگاه تجدیدنظر استان تهران - مستشار دادگاه