مرجع صالح در رسیدگی به اتهام ارتشاء

رأی خلاصه جریان پرونده به دلالت اوراق پرونده آقای ع. م. به موجب کیفرخواست صادره از دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان زاهدان به اتهام جعل نامه و امضاء مقامات قضایی ، استفاده از سند مجعول ، اخذ رشوه به به مبلغ یکصد و شصت و هفت میلیون تومان و خیانت در امانت نسبت به شش دانگ سند منزل خانم ش. و مخفی نمودن پرونده ها و اسناد قضایی و اعمال نفوذ برخلاف حق و مقررات در زاهدان مورد تعقیب دادسرای عمومی و انقلاب زاهدان واقع پرونده به شعبه 104 دادگاه کیفری دو شهرستان زاهدان ارجاع به کلاسه 940482 ثبت شعبه یاد شده نیز بموجب دادنامه شماره 9409975411400506 -۱۳۹۴/6/8 با این استدلال که جزای نقدی ارتشاء توجهاً به مبلغ آن مشمول درجه یک مجازات هاست که رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاه کیفری یک است و از طرف دیگر آن دادگاه راجع به سایر جرایم ارتکابی متهم نیز واجد صلاحیت اضافی است مستنداً به ماده 3 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء ، اختلاس و کلاهبرداری و ماده 19 قانون مجازات اسلامی و بند ت ماده 302 تبصره یک ماده 304 قانون آیین دادرسی کیفری از خود نفی صلاحیت نموده و قرار عدم صلاحیت به شایستگی رسیدگی دادگاه کیفری یک زاهدان صادر نموده است . پرونده به شعبه 1 دادگاه کیفری یک استان سیستان و بلوچستان ارجاع به کلاسه 940168 ثبت شعبه یاد شده نیز طی دادنامه شماره 940000180 مورخ 940168 ب. ت. ب. اینکه وفق مقررات ماده 3 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشا ، اختلاس و کلاهبرداری چنانچه وجه مأخوذه بیش از یک میلیون ریال باشد مجازات مرتکب پنج تا ده سال حبس و جزای نقدی معادل وجه مأخوذه و انفصال دایم از خدمات دولتی و تا 74 ضرب شلاق تعزیری است و مجازات حبس مقرر درجه چهار است و جزای نقدی پیش بینی شده برای این جرم نسبی است و ب. ت. ب. میزان مال مورد ارتشاء متغییر است و نمی‌توان آن را ملاک تشخیص درجه جرم قرار داد و همان مجازات حبس مقرر در قانون ملاک تعیین درجه این جرم است فلذا ضمن نفی صلاحیت از خود و مستنداً بمواد 302 و 310 و 317 قانون آیین دادرسی کیفری قرار عدم صلاحیت به شایستگی رسیدگی دادگاه کیفری دو زاهدان صادر و اعلام نموده است سپس پرونده را در اجرای ماده 28 قانون آیین دادرسی مدنی جهت حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال که به این شعبه ارجاع به کلاسه 940331 ثبت گردیده است . هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید . پس از قرائت گزارش آقای … و اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دیوان عالی کشور اجمالاً مبنی بر اتخاذ تصمیم مقتضی مشاوره نموده چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور ب. ت. ب. قرارهای عدم صلاحیت صادره از شعبه 104 دادگاه کیفری 2 زاهدان و شعبه 1 دادگاه کیفری یک استان سیستان و بلوچستان در رابطه با صلاحیت رسیدگی پرونده مطروحه ، ب. ت. ب. اوراق پرونده و ب. ت. ب. نوع شکایت و بزه های معنونه و ب. ت. ب. استدلالی که در هر یک از دو قرار مذکور شده است و صرف‌نظر از صحت و سقم موضوع و اینکه معیار و ملاک تعیین درجه جرم و مجازات ، حبس م. ب. نه جزای نقدی که در بزه رشوه نسبی و متغییر م. ب. و مستنبط از رأی وحدت رویه شماره 744 - مورخ 1394/8/19 هیأت عمومی دیوان عالی کشور ، دادگاه کیفری دو شهرستان زاهدان صالح به رسیدگی بوده فلذا با اعلام صلاحیت رسیدگی مرجع اخیرالذکر اختلاف حاصله رفع می‌گردد. شعبه 2 دیوان عالی کشور - رئیس و عضومعاون دکتر … -رضا صفرپور فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی مرجع صالح در رسیدگی به اتهام ارتشاء در تاریخ 21 دی‌ماه 1394، دیوان عالی کشور دادنامه‌ای صادر کرد که به بررسی صلاحیت رسیدگی به پرونده‌ای مرتبط با اتهامات جعل، استفاده از سند مجعول، اخذ رشوه و خیانت در امانت می‌پرداخت. متهم به اتهاماتی به ارزش 167 میلیون تومان تحت تعقیب قرار گرفت و پرونده در ابتدا به دادگاه کیفری دو زاهدان ارجاع شد. این دادگاه با استناد به مواد 3 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری و همچنین ماده 19 قانون مجازات اسلامی، قرار عدم صلاحیت صادر کرد و پرونده را به دادگاه کیفری یک استان سیستان و بلوچستان ارسال نمود. دادگاه کیفری یک نیز با استناد به مواد 302 و 310 قانون آیین دادرسی کیفری، قرار عدم صلاحیت دیگری صادر کرده و پرونده را به دیوان عالی کشور فرستاد. دیوان عالی کشور ب. ت. ب. استدلالات و قرارهای صادره، اعلام کرد که دادگاه کیفری دو زاهدان صالح به رسیدگی است و اختلاف بین دادگاه‌ها را حل و فصل نمود. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/10/21 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: مرجع صالح رسیدگی به بزه ارتشاء، با ملاک قرار دادن مجازات حبس و میزان مقرر آن در قانون برای تشخیص درجه جرم،دادگاه کیفری دو م. ب.. رای خلاصه جریان پرونده به دلالت اوراق پرونده آقای ع. م. به موجب کیفرخواست صادره از دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان زاهدان به اتهام جعل نامه و امضا مقامات قضایی، استفاده از سند مجعول، اخذ رشوه به به مبلغ یکصد و شصت و هفت میلیون تومان و خیانت در امانت نسبت به شش دانگ سند منزل خانم ش. و مخفی نمودن پرونده ها و اسناد قضایی و اعمال نفوذ برخلاف حق و مقررات در زاهدان مورد تعقیب دادسرای عمومی و انقلاب زاهدان واقع پرونده به شعبه --- دادگاه کیفری دو شهرستان زاهدان ارجاع به کلاسه --- ثبت شعبه یاد شده نیز به موجب دادنامه شماره --- - 1394/06/08 با این استدلال که جزای نقدی ارتشاء توجها به مبلغ آن مشمول درجه یک مجازات هاست که رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاه کیفری یک است و از طرف دیگر آن دادگاه راجع به سایر جرایم ارتکابی متهم نیز واجد صلاحیت اضافی است مستندا به ماده 3 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری و ماده 19 قانون مجازات اسلامی و بند ت ماده 302 تبصره یک ماده 304 قانون آیین دادرسی کیفری از خود نفی صلاحیت نموده و قرار عدم صلاحیت به شایستگی رسیدگی دادگاه کیفری یک زاهدان صادر نموده است. پرونده به شعبه --- دادگاه کیفری یک استان سیستان و بلوچستان ارجاع به کلاسه --- ثبت شعبه یاد شده نیز طی دادنامه شماره --- مورخ 940168 ب. ت. ب. اینکه وفق مقررات ماده 3 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشا، اختلاس و کلاهبرداری چنانچه وجه ماخوذه بیش از یک میلیون ریال باشد مجازات مرتکب پنج تا ده سال حبس و جزای نقدی معادل وجه ماخوذه و انفصال دایم از خدمات دولتی و تا 74 ضرب شلاق تعزیری است و مجازات حبس مقرر درجه چهار است و جزای نقدی پیش بینی شده برای این جرم نسبی است و ب. ت. ب. میزان مال مورد ارتشاء متغییر است و نمی‌توان آن را ملاک تشخیص درجه جرم قرار داد و همان مجازات حبس مقرر در قانون ملاک تعیین درجه این جرم است فلذا ضمن نفی صلاحیت از خود و مستندا به مواد 302 و 310 و 317 قانون آیین دادرسی کیفری قرار عدم صلاحیت به شایستگی رسیدگی دادگاه کیفری دو زاهدان صادر و اعلام نموده است سپس پرونده را در اجرای ماده 28 قانون آیین دادرسی مدنی جهت حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال که به این شعبه ارجاع به کلاسه --- ثبت گردیده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر اتخاذ تصمیم مقتضی مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور ب. ت. ب. قرارهای عدم صلاحیت صادره از شعبه --- دادگاه کیفری 2 زاهدان و شعبه --- دادگاه کیفری یک استان سیستان و بلوچستان در رابطه با صلاحیت رسیدگی پرونده مطروحه، ب. ت. ب. اوراق پرونده و ب. ت. ب. نوع شکایت و بزه های معنونه و ب. ت. ب. استدلالی که در هر یک از دو قرار مذکور شده است و صرف‌نظر از صحت و سقم موضوع و اینکه معیار و ملاک تعیین درجه جرم و مجازات، حبس م. ب. نه جزای نقدی که در بزه رشوه نسبی و متغییر م. ب. و مستنبط از رای وحدت رویه شماره 744 - مورخ 1394/08/19 هیات عمومی دیوان عالی کشور، دادگاه کیفری دو شهرستان زاهدان صالح به رسیدگی بوده فلذا با اعلام صلاحیت رسیدگی مرجع اخیرالذکر اختلاف حاصله رفع می‌گردد. شعبه --- دیوان عالی کشور - رئیس و عضو معاون در تاریخ 27 مهر 1401، دادگاه تجدیدنظر استان به بررسی اختلاف صلاحیت میان دو شعبه در خصوص اتهام رشوه به مبالغ مختلف پرداخت. هر یک از شعبه‌ها با صدور قرار عدم صلاحیت، اعلام کردند که رسیدگی به اتهامات متهمان در صلاحیت دادگاه کیفری دو است؛ زیرا اعمال مجرمانه به یکدیگر مرتبط بوده و به نوعی وابسته به اتهام اصلی (مرتشی) م. ب.. هر دو شعبه با استناد به مواد 117، 308 و 311 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 و نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، بر این نکته تاکید کردند که رسیدگی به اتهامات مرتبط باید در دادگاهی انجام شود که صلاحیت رسیدگی به اتهام متهم اصلی را دارد. دادگاه تجدیدنظر با پذیرش این استدلال و استناد به ماده 26 قانون آیین دادرسی مدنی، صلاحیت دادگاه کیفری دو را تایید و اختلاف را حل نمود. رای صادره از سوی دادگاه به عنوان رای قطعی اعلام گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1401/07/27 پیام: ارتشاء جرم طرفینی بوده و رسیدگی به اتهام راشی نیز در صلاحیت دادگاه رسیدگی کننده به اتهام مرتشی است. رای دادگاه تجدیدنظر استان در خصوص اختلاف بین شعبه... و شعبه... بدین توضیح که شعبه... طی دادنامه شماره... به شرح ذیل مبادرت به صدور قرار عدم صلاحیت نموده است. ((قرار عدم صلاحیت در خصوص اتهام ف. ب. دائر بر رشای به مبلغ چهارصد و هفده میلیون و یکصد هزار ریال و دو عدد کارت هدیه ده میلیون ریالی و ع. گ. دائر بر رشای به مبلغ هزار درهم امارات و سه عدد کارت هدیه جمعا به میزان 85 میلیون ریال ر. ط. دائر بر رشای به مبلغ ده میلیون ریال از طریق پرداخت دو عدد کارت هدیه 5 میلیون ریالی و م. ع. دائر بر رشای به مبلغ 10 میلیون ریال از طریق تحویل دوازده کیلوگرم اجیل ن. ب. ا. اعمال مجرمانه فوق صرفنظر از صحت و سقم ان در حوزه قضایی... واقع شده است.و مجازات متهمان فوق مجازات فاعل مستقل م. ب.. لذا با استناد ماده های 117 و 314 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه کیفری دو... صادر و اعلام می‌گردد. در خصوص اتهام ر. ا. پرونده مفتوح رسیدگی است. شعبه... نیز طی دادنامه شماره... به شرح ذیل مبادرت به صدور قرار عدم صلاحیت نموده است: ((قرارعدم صلاحیت در خصوص اتهام ف. ب. دائر بر رشای به مبلغ چهارصد و هفده میلیون و یکصد هزار ریال و دو عدد کارت هدیه ده میلیون ریالی و ع. گ. دائر بر رشای به مبلغ هزار درهم امارات و سه عدد کارت هدیه جمعا به میزان 85 میلیون ریال ر. ط. دائر بر رشای به مبلغ ده میلیون ریال از طریق پرداخت دو عدد کارت هدیه 5 میلیون ریالی و م. ع. فرزند: ص. با کد ملی*دائر بر رشای به مبلغ 10 میلیون ریال از طریق تحویل دوازده کیلوگرم اجیل؛ موضوع گزارش ضابطین با این توضیح که پرونده ابتد ا در شعبه... مطرح میگردد. که این شعبه با این استدلال که اعمال مجرمانه فوق مجازات فاعل مستقل را دارد. پرونده را با صدور قرار عدم صلاحیت به صلاحیت و شایستگی دادگاه کیفری دو... به این شعبه ارسال مینماید.؛ پس از ثبت پرونده در این شعبه و بررسی اوراق و محتویات پرونده و ن. ب. ا. اولا در جرایمی مانند رشا و ارتشای که جرایم مرتبط میباشند. اصولا متهم اصلی همان مرتشی است.و رسیدگی به اتهام سایر اشخاص مانند ر. و ر. صرفنظر از انکه عناوین شرکت یا معاونت در جرم به انها صادق باشد. و یا دارای مجازات مستقلی باشند در دادگاهی صورت می پذیرد که صلاحیت رسیدگی به اتهام متهم اصلی را دارد.؛ در نتیجه مرتشی یکی از مقامات مذکور در مواد 307 یا 308 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب سال 1394 باشد. رسیدگی به اتهامات سایر متهمان نیز در دادگاهی صورت می پذیرد که صلاحیت رسیدگی به اتهام مرتشی را دارد. (نظریه مشورتی 7/94/2446 - 1394/09/08 اداره کل حقوقی قوه قضاییه نیز به این موضوع اشاره دارد.) ثانیا جرم ارتکابی متهمان فوق به دلیل ارتباط خاص و طرفینی بودن ان با اتهام متهم اصلی لازم است.در دادگاهی رسیدگی شود. که به اتهام متهم اصلی رسیدگی میگردد. چرا که ممکن است.متهمان فوق به اتهام مذکور محکوم گردند و متهم اصلی در دادگاه دیگر رای بر برائت بگیرد که خود بگونه سبب ناعدالتی میگردد.؛ علیهذا نظر به مطالب مارالذکر و ن. ب. ا. متهم اصلی (فرماندار سابق *و رییس اداره صنعت و معدن...) از مقامات مذکور در ماده 308 صدرالذکر م. ب.. که رسیدگی به اتهامات ایشان در صلاحیت دادگاه کیفری مرکز استان م. ب.. لذا این دادگاه بنا به مراتب فوق خود را صالح به رسیدگی نداسته و به استناد ماده 308 ، و 311 قانون مارالذکر قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه کیفری دو... صادر و اعلام میدارد. ب. ت. ب. اختلاف در صلاحیت در راستای تبصره ماده 27 قانون آیین دادرسی مدنی پرونده جهت حل اختلاف به محاکم محترم تجدید نظر... ارسال میگردد. رای صادره قطعی م. ب..)) ا ونهایتا پرونده جهت حل اختلاف به این دادگاه ارسال گردیده است، دادگاه با عنایت به اینکه در پرونده اتهامی رشوه دارای دو طرف ر. و مرتشی بوده که به هریک جداگانه نمی توان رسیدگی نمود و تصمیم در هریک موثر در دیگری م. ب.. لذا باپذیرش استدلال رییس محترم شعبه... موضوع را در صلاحیت دادگاه کیفری 2 ... دانسته ومستندا به ماده 26 قانون آیین دادرسی مدنی با اعلام صلاحیت شعبه... حل اختلاف می‌نماید.، رای صادره قطعی است. رییس شعبه - مستشار شعبه