مناط صلاحیت در دعاوی خانوادگی

مناط صلاحیت در دعاوی خانوادگی خ. م.: در تاریخ 19 تیر 1392، دیوان عالی کشور دادنامه‌ای صادر نمود که به بررسی پرونده‌ای مرتبط با مطالبه نفقه معوقه از تاریخ 17 فروردین 1391 تا زمان تقدیم دادخواست پرداخته است. خواهان، به عنوان زوجه، به دلیل اخراج از منزل مشترک و بلاتکلیفی، درخواست صدور حکم محکومیت از خوانده، که زوج است، را مطرح نمود. پرونده در ابتدا به دادگاه عمومی حقوقی ملایر ارجاع گردید، اما به دلیل عدم شناسایی نشانی خوانده، قرار عدم صلاحیت به صلاحیت محاکم عمومی تهران صادر شد. در مرحله بعد، دادگاه تهران با استناد به ماده 12 قانون حمایت خانواده مصوب 1 اسفند 1391، خود را غیرصالح اعلام کرده و صلاحیت محاکم عمومی ملایر را تایید نمود. پس از ارسال پرونده به دیوان عالی کشور و بررسی‌های لازم، دیوان با استناد به ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی، قرار صادره از دادگاه عمومی ملایر را موجه تشخیص داده و تایید کرد و در مقابل، قرار صادره از دادگاه عمومی تهران را نقض نمود. تاریخ دادنامه قطعی: 1392/04/19 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: مناط صلاحیت تاریخ تقدیم دادخواست است بنابراین رسیدگی به دعاوی خانوادگی (دعوای مطالبه نفقه)، که قبل از تصویب قانون حمایت خانواده مصوب 1/12/91 اقامه شده است، مطابق قواعد عمومی در صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده است. رای خلاصه جریان پرونده این است که خانم ز.و. فرزند ع. دادخواستی به خواسته ی مطالبه نفقه معوقه از تاریخ 17/1/91 لغایت تاریخ تقدیم دادخواست به طرفیت آقای ….الف. فرزند ن. تقدیم دادگستری ملایر و اظهار داشته که خوانده او را از منزل مشترک اخراج کرده که ناچار به منزل پدرش رفته است و بلاتکلیف بدون خرجی و نفقه و رهاشده م. ب. تقاضای صدور حکم محکومیّت خوانده را دارد.پرونده به شعبه دوم دادگاه عمومی حقوقی ارجاع و این مرجع با تعیین وقت دادرسی و احضار طرفین اقدام به تشکیل جلسه کرده ولی به دلیل عدم شناسایی زوج در نشانی اعلامی ز. ا. ک. که نشانی خوانده تهران است دادگاه نیز با اعلام ختم دادرسی قرار عدم صلاحیت به صلاحیت محاکم عمومی تهران صادر کرده است در تهران پرونده به شعبه --- دادگاه عمومی ویژه خانواده ارجاع و این مرجع با این استدلال که زوجه به مدلول ماده 12 قانون حمایت خانواده مصوب 1/12/91 می‌تواند در محل اقامت خود مطرح نماید با نفی صلاحیت خویش محاکم عمومی ملایر را صالح دانسته و با حدوث اختلاف پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. رای شعبه دیوان عالی کشور ن. ب. ا. مناط صلاحیت تاریخ تقدیم دادخواست است و دادخواست در تاریخ 27/9/91 و قبل از تصویب قانون حمایت خانواده ثبت شده لذا مورد از مصادیق ماده 11 قانون آیین دادرسی مدنی است و قرار صادره از دادگاه عمومی ملایر موجه و صائب تشخیص و تایید و با نقض قرار صادره از دادگاه عمومی تهران حل اختلاف می‌شود. مستشاران شعبه --- دیوان عالی کشور حیدری قاسمی - علیزاده